III SA/Łd 65/05
WyrokWSA w Łodzi2005-08-24
Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Irena Krzemieniewska, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy celne prawidłowo zakwestionowały wartość transakcyjną towaru i ustaliły wartość celną na podstawie wartości towaru podobnego, uwzględniając wszystkie wymagane przez prawo czynniki?Ratio decidendi
Wartość transakcyjna towaru może zostać zakwestionowana, jeśli organy celne wykażą uzasadnione wątpliwości co do jej wiarygodności lub dokładności. Jednakże, przy ustalaniu wartości celnej na podstawie towarów podobnych, organy muszą przeprowadzić wnikliwe postępowanie dowodowe, badając wszystkie istotne okoliczności transakcji, takie jak jakość, znak towarowy, renoma, poziom handlu, wielkość sprzedaży oraz czas wprowadzenia towaru na obszar celny. Niewyjaśnienie tych kwestii czyni ustalenie wartości celnej dowolnym i narusza przepisy postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji organów celnych uznającej zgłoszenie celne Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A Spółka z o.o. za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej dzianiny poliestrowej. Organ celny I instancji zakwestionował wartość transakcyjną, stosując metodę "ostatniej szansy" i opierając się na opinii biegłego. Organ II instancji zmienił metodę, ustalając wartość celną na podstawie wartości transakcyjnej towarów podobnych. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym dowolną ocenę dowodów i błędne ustalenie wartości celnej.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. i zasądzono od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania. Określono, że decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 24 sierpnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Teresa Rutkowska /spr./ Sędziowie : NSA Irena Krzemieniewska Asesor Ewa Alberciak Protokolant: Asystent sędziego Jarosław Szkudlarek po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [..] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę złotych 715 /siedemset piętnaście/ tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. określa, że decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. uznał zgłoszenie celne z dnia 10 lutego 2003 r. Nr [...], dokonane przez Przedsiębiorstwo Wielobranżowe A spółka z o.o. w Ł., za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej towaru, ustalił tę wartość, określił właściwą kwotę długu celnego powstałego w procedurze dopuszczenia do obrotu oraz naliczył opłatę manipulacyjną za 2 godziny czynności przeprowadzonych przez funkcjonariusza celnego.
Kwestionowane zgłoszenie celne dotyczyło towaru, który miał być dopuszczony do obrotu zgodnie z certyfikatami producenta, dzianiny poliestrowej, barwionej, o składzie 100% poliester, szerokości 160 cm, o deklarowanej gramaturze 250g/m2, w ilości 6.384,90 kg i wartości ogólnej określonej na kwotę 9.577,35 USD. Do zgłoszenia celnego załączono m.in. fakturę nr [...] z dnia 6 stycznia 2003 r., świadectwo pochodzenia z dnia 22 stycznia 2003 r. oraz deklarację wartości celnej.
W ocenie organów celnych, opartej na analizie bazy ogólnopolskiego systemu zbierania wartości celnej importowanych towarów (TWCP), ceny towarów o zbliżonych parametrach, co towar zgłoszony, sprowadzane z Tajwanu na warunkach dostawy CIF z Niemiec jako kraju wysyłki, są wyższe. Cenę dzianiny porównano z ceną podaną w zgłoszeniach celnych z dnia 24 października 2002 r. (cena jednostkowa dzianiny typu polar o szerokości 150 cm, sprowadzonej w ilości 7.125 kg wynosiła 2,83 USD/kg ), z dnia 8 listopada 2002 r. (dzianina z okrywą włókienną typu polar w ilości 7.066 kg – 2,51 USD/kg), z dnia 22 listopada 2002 r. (dzianina poliestrowa typu polar o szerokości 150 cm, gramatura 328 g/mb w ilości 14.223 mb – 1,20 USD/mb), z dnia 22 listopada 2002 r. (dzianina poliestrowa typu polar o szerokości 150 cm, gramaturze 255 g/mb, w ilości 18.280 mb – 1,18 USD/mb), z dnia 31 października 2002 r. (dzianina poliestrowa typu polar o szerokości 150 cm, gramaturze 206 g/mb i ilości 15.277 mb – 1,18 USD/mb).
Ustalając wartość celną towaru organ celny zastosował metodę ostatniej szansy, o której mowa w art. 29 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r., nr 75, poz. 802 ze zm., dalej powoływanej jako Kodeks celny), uznając, że nie jest możliwe zastosowanie metod określonych w art. 25-28 Kodeksu celnego z uwagi na brak danych pozwalających na ustalenie wartości celnej towaru. Organ nie posiadał bowiem materiału porównawczego dotyczącego materiału identycznego i podobnego; nie miał też odpowiednich danych do ustalenia wartości celnej na podstawie metody wartości ceny jednostkowej (art. 27 Kodeksu celnego) i wartości kalkulowanej. Swoje ustalenia oparł ostatecznie na dowodzie z opinii biegłego włókiennika o specjalności technologia dziewiarska ze Stowarzyszenia Włókienników Polskich Zespół Rzeczoznawców z siedzibą w Ł. Opinia ta została wydana w oparciu o badania marketingowe cen dzianin importowanych z Chin, typu mikro POLAR, takich jak badane próbki importowanego bądź podobnych lub identycznych, sprzedawanych na polskim obszarze celnym przez bezpośrednich importerów w największych zbiorczych ilościach i w stanie, w jakim jest ustalana wartość celna. Ustalono, iż ceny jednostkowe kształtują się na poziomie 6,90-7,20 PLN + 22% VAT/mb (cena zawierająca marżę importera, zwyczajowo stosowaną przy sprzedaży na polskim obszarze celnym dzianin takich jak badana próbka, w wysokości 25-30% oraz cło 9%). Powyższą opinię organ uznał za w pełni miarodajną. Korzystając z podanych w niej danych, odnoszących się do ceny za metr bieżący przeliczył tę cenę na jednostkę wagi (tak jak w fakturze załączonej do zgłoszenia celnego), pomniejszył o wartość marży, cło (w maksymalnej, wskazanej w opinii wysokości) oraz koszty zagraniczne. Ostatecznie uznał, iż wartość celna towaru winna wynosić 2,88 USD/kg i łącznie – 17.713,56 USD.
W odwołaniu z dnia 24 marca 2003 r. strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i ustalenie wartości celnej towaru w oparciu o jego wartość transakcyjną, wynikającą z faktury, dokumentującej zakup tego towaru. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
- art. 23 i następnych w zw. z art. 29 Kodeksu celnego przez przyjęcie, iż zaszły przesłanki do zakwestionowania wartości celnej towaru oraz poprzez niezachowanie ustawowo określonej kolejności stosowania przepisów określających wartość celną,
- art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego przez całkowicie dowolną ocenę dokumentów przedłożonych przez stronę w toku postępowania oraz rażąco dowolne ustalenie wartości celnej sprowadzonej dzianiny.
W ocenie strony organ nie wykazał, dlaczego nie skorzystał z danych zawartych w powoływanych przez siebie zgłoszeniach celnych i tym samym nie zastosował metody ustalenia wartości celnej w oparciu o ceny towarów identycznych lub podobnych. We wzajemnej sprzeczności pozostaje w związku z tym twierdzenie organu, iż nie dysponował on odpowiednim materiałem porównawczym i nie mógł skorzystać z metody określonej art. 25 i art. 26 Kodeksu celnego, skoro w uzasadnieniu decyzji powołuje przykładowe zgłoszenia celnych towarów podobnych do dzianiny importowanej przez spółkę i skoro zgłoszenia te stanowiły podstawę do wszczęcia postępowania w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Pełnomocnik strony podkreślił, iż metoda "ostatniej szansy" jest metodą ostateczną, której zastosowanie winno być wyjątkowo szczegółowo uzasadniane, zaś organ jedynie lakonicznie stwierdził, iż nie posiada wystarczających danych, nie podjął także żadnych prób celem pozyskania przedmiotowych informacji. W odniesieniu do opinii biegłego strona zarzuciła, iż opinia ta nie zawiera precyzyjnego określenia zastosowanej metody ustalenia wartości celnej dzianiny ani też okresu, w jakim porównywane towary były sprowadzane na polski obszar celny. Brak w niej także ustalenia, czy cena pochodzi z importu bezpośredniego, czy od pośrednika, ogólnie została wskazana marża, określona jako marża zwyczajowa, ponadto brak odniesienia do np. kosztów produkcji w kraju pochodzenia, jakości i parametrów, w tym składu surowcowego dzianiny. Przedmiotowa opinia zdaniem strony nie zawiera szeregu elementów, które pozwoliłyby uznać ją za wiarygodną, brak w niej także odniesienia do pozostałych metod ustalania wartości celnej. Dowód ten nie został ponadto należycie oceniony w kontekście rozpatrywanej sprawy. Naczelnik Urzędu Celnego nie odniósł się do okoliczności transakcji, która w niniejszej sprawie miała miejsce pomiędzy stałymi partnerami handlowymi i nie uwzględnił zarzutu, iż możliwe było wynegocjowanie niższej ceny przy stałych i dużych obrotach.
Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej, wartości celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego i w tym zakresie orzekł na nowo, ustalając wartość celną i dług celny w niższej wysokości. Organ II instancji zmienił przede wszystkim metodę ustalenia wartości celnej tj. ustalił ją w oparciu o wartość transakcyjną towarów podobnych. Organ odwoławczy uznał, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala na stwierdzenie, iż istnieje właściwy materiał porównawczy dla ustalenia ceny transakcyjnej na podstawie art. 26 § 1 Kodeksu celnego. Wskazał, iż zgodnie z art. 24 § 1 Kodeksu celnego, jeżeli wartość celna nie może być ustalona na podstawie art. 23, ustala się ją stosując w kolejności art. 25-28. Powołał się na 3 zgłoszenia celne z 2 grudnia 2002 r., 6 grudnia 2002 r. i 8 listopada 2002 r. Uznał, zgodnie z regułą wyrażoną w art. 25 § 4 Kodeksu celnego, iż do ustalenia wartości celnej należy w tym przypadku przyjąć cenę najniższą, wynikającą ze zgłoszenia z 8 listopada 2002 r. Do zgłoszenia tego dołączone były próbki towarów. Była to również dzianina typu polar, składająca się w 100 % z przędzy z włókna poliestrowego, o podobnej gramaturze (276 g/m2) zaklasyfikowana do tego samego kodu taryfy celnej, pochodząca z tego samego kraju wytworzenia i sprowadzona w porównywalnej ilości, w zbliżonym okresie czasu i na tych samych warunkach dostawy. W obu przypadkach krajem wysyłki były Niemcy. W konsekwencji organ odwoławczy skorygował zarówno podstawę prawną zaskarżonej decyzji, jak i przyjętą w niej wartość celną oraz kwotę wynikającą z długu celnego. Ponadto uznał, że strona nie wykazała, mimo czynnego udziału w postępowaniu celnym, iż cena importowanego towaru zależna była od innych okoliczności, w tym poziomu handlu i ilości sprowadzanego towaru. Dzianina porównawcza została zakupiona na tym samym poziomie handlu (hurtownika), była sprowadzona w okresie od listopada 2002 r. do lutego 2003 r., w znacznych ilościach, na co wskazują zgłoszenia celne, będące w posiadaniu organów celnych. Niezasadne zatem było dokonywanie korekt ceny z uwagi na różnice w poziomie handlu bądź ilości. Potwierdzeniem, iż przyjęty do porównania towar jest towarem podobnym jest opinia biegłego. Wprawdzie opinia ta podlega częściowej weryfikacji (jedna z firm, wskazana jako bezpośredni importer, importerem takim nie była), jednakże dla celów opinii skorzystano także z danych pochodzących od innych firm. W ocenie Dyrektora Izby Celnej istniała podstawa do odmówienia wiarygodności cenie wskazanej w fakturze transakcyjnej, skoro postępowanie wykazało, iż odbiega ona znacznie od ówczesnych cen. Organ odwoławczy podzielił zarzut odwołania, iż przedwcześnie zastosowano metodę "ostatniej szansy" do ustalenia wartości celnej dzianiny, wskazał jednak, iż uchybienie to zostało usunięte poprzez zmianę metody w postępowaniu odwoławczym. Tym samym nie było potrzeby do ustosunkowania się do zarzutów odnoszących się do opinii biegłego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie:
- prawa materialnego – art. 23 i następnych w zw. z art. 26 § 1 Kodeksu celnego poprzez rażąco dowolne ustalenie wartości celnej i błędne przyjęcie, iż istniała podstawa do zakwestionowania wartości celnej towaru, przyjęcie, iż towar uznany za podobny został wprowadzony na polski obszar celny w tym samym lub zbliżonym czasie,
- przepisów postępowania – art. 187 § 1 w zw. z art. 121 § 1, 122, 191 Ordynacji podatkowej poprzez całkowicie dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego.
Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego skarżąca podniosła, iż wartość celna została ustalona w oparciu o wartość transakcyjną towaru podobnego, pomimo że towar ten nie został wprowadzony na polski obszar celny w tym samym lub zbliżonym czasie, co dzianina sprowadzona przez spółkę. Pominięto okoliczność, iż pomiędzy zakupem towaru podobnego a jego wprowadzeniem na polski obszar celny upłynął znaczny okres czasu (towar zakupiono we wrześniu 2002 r.). Ponadto towar ten nie jest towarem podobnym – różna jest gramatura dzianiny, nie ustalono sposobu jej wykończenia, różnic w kosztach procesu dziania, różnic w cenach spowodowanych wahaniami kursu dolara. Zauważyła także, iż wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy jest obowiązkiem organu celnego, którego nie może on skutecznie przerzucić na stronę. Powołała się na zgłoszenia celne, wskazujące, iż skarżąca sprowadzała znaczne ilości towaru od tego samego eksportera, co umożliwiło wynegocjowanie przez nią korzystniejszych cen zakupu. Dodatkowo podkreśliła, iż sama rozbieżność między cenami towarów identycznych lub podobnych na rynku eksportera nie przesądza automatycznie o niewiarygodności deklarowanej ceny ani nie stwarza domniemania niewiarygodności.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty uznać można podzielić.
Zgodnie z art. 23 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz.U. nr 75 z 2001 r. poz. 802 ze zm.) wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana, o ile to konieczne, z uwzględnieniem art. 30 i 31. Wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną w wypadku, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność albo dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego, albo gdy nie zostaną one przedstawione przez zgłaszającego (art. 23 § 7 Kodeksu celnego). Wartość celną, w przypadku niemożności uznania za taką wartości transakcyjnej, ustala się na podstawie metod, określonych w art. 25-28 Kodeksu celnego, a w razie niemożności ich zastosowania- zgodnie z regułami określonymi w art. 29 Kodeksu celnego.
Stwierdzenie, iż cena transakcyjna jest ceną rażąco niską w porównaniu z innymi cenami uzasadnia odmowę przyjęcia ceny transakcyjnej za wartość celną. Organ celny, korzystając z możliwości zakwestionowania wartości transakcyjnej winien jednak przeprowadzić wnikliwe postępowanie dowodowe i zbadać wszystkie okoliczności transakcji. Samo bowiem porównanie wysokości cen, nawet towarów podobnych, bez uwzględnienia wszystkich okoliczności transakcji, w tym poziomu handlu i wielkości sprzedaży w warunkach gospodarki rynkowej nie jest wystarczające do zakwestionowania ceny wskazanej w załączonych do zgłoszenia celnego dokumentach (por. pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2003 r., sygn. V SA 2019/02, opubl. w Monitorze Prawniczym z 2003 r., nr 10, poz. 435 i z dnia 15 listopada 2001 r., sygn. akt I SA/Łd 18/01, opubl. w ONSA z 2003 r., nr 1, poz. 18). Ustalając wartość celną metodą określoną w art. 26 Kodeksu celnego trzeba dokładnie wyjaśnić, czy towary, których wartość celną przyjęto do porównania istotnie spełniają wymogi towarów podobnych. Za towary podobne uważa się takie, które są wytworzone w tym samym kraju i nie będąc podobnymi pod każdym względem, posiadają podobne cechy, skład materiałowy, co pozwala im pełnić te same funkcje i być towarami handlowo zamiennymi. Jakość towarów, znak towarowy i renoma, jaką posiadają, są czynnikami, które należy uwzględniać przy ustalaniu podobieństwa towarów (art. 22 § 1 pkt 3 Kodeksu celnego).
W niniejszej sprawie porównanie ceny transakcyjnej importowanych przez skarżącą Spółkę towarów z cenami dzianiny poliestrowej typu polar, sprowadzanej w zbliżonym czasie na polski obszar i cenami na rynku polskim niewątpliwie uzasadniało stwierdzenie, iż wartość transakcyjna nie może być uznana za wartość celną i dawało organom celnym uprawnienie do jej zakwestionowania na podstawie art. 23 § 7 Kodeksu celnego. Nawet bowiem różnice w poziomie handlu, swoboda w ustalaniu cen, jakość towaru czy też okres, w jakim został sprowadzony nie mogą uzasadniać tak znaczących różnic w cenach towarów o podobnym przeznaczeniu i składzie surowcowym.
Okoliczność, iż uzasadnione było nieprzyjęcie wartości transakcyjnej za wartość celną nie przesądza jednak o tym, iż wartość celna została ustalona przez organy celne w sposób prawidłowy.
Trafnie podnosi strona skarżąca, iż zgodnie z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm.) w zw. z art. 262 Kodeksu celnego, na organach celnych ciąży obowiązek ustalenia wszystkich istotnych okoliczności, niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie mogą one zatem przerzucać na stronę obowiązku udowodnienia istotnych okoliczności. Do organu należy ustalenie, jakie fakty podlegają udowodnieniu i przeprowadzenie dowodów na te okoliczności. Nie może się on przy tym ograniczyć do przeprowadzenia dowodów na okoliczności niekorzystne dla strony, winien także dopuścić te dowody, które wskazują na istnienie okoliczności dla strony korzystnych. Wprawdzie strona nie powinna pozostawać bierna i winna (w ramach przysługujących jej z mocy art. 123, 200 i 188 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego uprawnień) wskazywać na pewne dowody w celu uniknięcia niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia, nie oznacza to jednak przerzucenia na nią ciężaru dowodu. Zauważyć także należy, iż nawet fakt, iż strona jest w postępowaniu reprezentowana przez adwokata, nie zwalnia organu celnego z obowiązku przestrzegania wszystkich przepisów postępowania – art. 121 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego (por. pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 listopada 2003 r., sygn. III RN 139/02, opubl. W Glosa 2004/4/42).
W tym przypadku, wobec zastosowanej przez organ celny metody ustalenia wartości celnej, jedną z podstawowych kwestii było ustalenie, czy wskazane jako materiał porównawczy przez organ odwoławczy zgłoszenia celne dotyczyły w istocie towarów podobnych w rozumieniu art. 22 § 1 pkt. 3 Kodeksu celnego. Organ wskazał na istnienie niewątpliwego podobieństwa co do rodzaju towaru (dzianina typu polar) i jej składu surowcowego. Nie budzi także wątpliwości, iż towar ten mógł być stosowany do tych samych celów, co towar sprowadzony przez skarżącą. Z opisu towaru nie wynika jednakże, czy organ celny badał pozostałe cechy, które zgodnie z powołanym wyżej przepisem winien był uwzględnić, a mianowicie jakość towarów, ich znak towarowy i renomę. Jest to okoliczność istotna, strona wskazywała bowiem, iż sposób wykończenia tkaniny (czyli jej jakość) ma niewątpliwy wpływ na wysokość ceny transakcyjnej. Nie wiadomo także, czy producenci towaru uznanego za podobny i sprowadzonego przez skarżącą cieszą się taką samą renomą. Brak tych ustaleń, zwłaszcza w świetle zarzutów podnoszonych przez stronę, czyni ustalenie istnienia podobieństwa towarów dowolnym i dokonanym z naruszeniem art. 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego.
Wobec niewyjaśnienia wszystkich okoliczności transakcji za przedwczesne uznać należy ustalenie, iż w tym przypadku sprzedaż następowała w porównywalnych ilościach i na tym samym poziomie handlu. Zgodnie z art. 3 Porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r. (stanowiącego załącznik do Porozumienia z Marakeszu ustanawiającego Światową Organizację Handlu – Dz.U. z 1995 r., Nr 98,poz. 483) należy ustalić, czy różnice w poziomach handlu lub ilościach mają znaczenie dla ustalenia wysokości ceny i ewentualnie jakie, a w razie stwierdzenia takiego wpływu i jego wykazania, odpowiednio skorygować ceny. W tym przypadku organ wskazał na ilości towaru, sprowadzane przez importera, którego towar uznano za podobny, jednakże nie porównał tych wielkości z ilością towaru sprowadzonego przez skarżącą (okoliczność, iż importer wskazany przez organ sprowadzał duże ilości towaru nie jest jednoznaczna ze stwierdzeniem, iż wielkość jego obrotów i obrotów skarżącej jest istotnie porównywalna), nie wiadomo też, jak długo oba te podmioty funkcjonują na rynku (jak długi jest ich kontakt handlowy z eksporterem). Zauważyć należy, iż strona wskazywała ,iż wysokość ceny transakcyjnej jest wynikiem negocjacji, długich kontaktów handlowych oraz wielkości obrotu. Wprawdzie nie powołała dowodów na poparcie tych twierdzeń, jednakże z akt administracyjnych, załączonych do odpowiedzi na skargę nie wynika, iż organ żądał od strony wskazania tych dowodów. Art. 122 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego nakazuje zaś organowi podejmowanie inicjatywy dowodowej w celu ustalenia istotnych okoliczności sprawy. Skoro zatem strona wskazuje na istnienie pewnych, korzystnych dla niej i istotnych dla rozstrzygnięcia faktów, to do organu należy zażądanie od strony stosownych dowodów. Wobec niewezwania strony do ich przedstawienia twierdzenie, iż strona nie udowodniła istnienia okoliczności uzasadniających tak niską cenę transakcyjną jest nieuprawnione.
Zauważyć także należy, iż zgodnie z art. 26 Kodeksu celnego za wartość celną można przyjąć wartość transakcyjną podobnych towarów sprzedanych i wprowadzonych na polski obszar w tym samym lub zbliżonym czasie , co towary, dla których ustalana jest wartość celna. Istotna zatem jest nie tylko data, kiedy towar podobny został wprowadzony na obszar celny , ale również data, w jakiej został zakupiony. W przypadku towaru, który został przyjęty do porównań między datą sprzedaży a datą wprowadzenia towaru na polski obszar celny upłynął okres prawie 2 miesięcy. Organ celny winien był zatem rozważyć, czy istotnie towar ten został sprzedany i sprowadzony w tym samym lub zbliżonym czasie co towar sprowadzony przez skarżącą. Zauważyć należy, iż strona skarżąca stawiała także zarzut, odnoszący się do sezonowości towaru i związanej z tym faktem zmiany cen. Należało się odnieść do tego zarzutu i sprawdzić, chociażby badając ceny w analogicznym okresie roku poprzedniego, czy istotnie ceny towarów zmieniały się w zależności od miesiąca zakupu (początek i koniec okresu jesienno-zimowego). Ponadto wyjaśnienia wymagała kwestia, czy faktycznie w okresie zbliżonym nie sprowadzono podobnego towaru. Organ celny wskazywał bowiem, iż importer ,który sprowadził towar uznany za podobny sprowadzał towar również w lutym 2003 r.
Wskazane wyżej uchybienia potwierdzają zasadność zarzutów skargi, odnoszących się do naruszenia przepisów postępowania. Organy celne nie wyjaśniły bowiem wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy, czym naruszyły art. 121, 122, 187 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego. Dokonana na podstawie niepełnego materiału dowodowego ocena dowodów narusza art. 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego. Naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik postępowania. Skutkuje ono zatem uchyleniem zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz. 1270).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ celny winien wyjaśnić wskazane wyżej wątpliwości. Dopiero po ich wyjaśnieniu będzie możliwe dokonanie oceny, czy istotnie możliwe jest ustalenie wartości celnej za pomocą metody, wskazanej w art. 26 Kodeksu celnego i w razie pozytywnej odpowiedzi- ustalenie tej wartości w sposób zgodny z wymogami tego przepisu bądź podjęcie dalszych czynności w celu ustalenia wartości celnej według metod wskazanych w art. 25-28, zgodnie ze wskazaną w art. 24 § 1 Kodeksu celnego kolejnością bądź na podstawie art. 29 Kodeksu celnego.
O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) oraz § 6 i § 18 ust. 1 pkt. 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).
O wstrzymaniu wykonania decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło