I SA/Wr 1719/04
WyrokWSA we Wrocławiu2005-08-03
Skład orzekający: Katarzyna Radom, Jadwiga Danuta Mróz, Marta Semiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy grunty sklasyfikowane jako użytki rolne, na których znajdują się zabudowania, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jeśli zabudowania te nie są związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego?Ratio decidendi
Grunty sklasyfikowane jako użytki rolne, na których znajdują się zabudowania, podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym tylko wtedy, gdy zabudowania te są związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Jeśli zabudowania te służą innym celom (np. mieszkalnym, garażowym) i nie są wykorzystywane w działalności rolniczej, wówczas zarówno grunty pod nimi, jak i same budynki podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości działki gruntu wraz z zabudowaniami, która była współwłasnością skarżącej. Skarżąca twierdziła, że zabudowania (chlewnia, obora, stajnia) są częścią gospodarstwa rolnego i powinny być opodatkowane podatkiem rolnym, mimo braku inwentarza i maszyn rolniczych. Organy podatkowe uznały, że zabudowania nie są związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, a część z nich jest wykorzystywana do celów mieszkalnych i jako garaże, w związku z czym nieruchomość podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 sierpnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom Sędziowie: Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz Asesor WSA Marta Semiczek ( sprawozdawca ) Protokolant: Katarzyna Gierczak po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2005 roku sprawy ze skargi K. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2002 r. oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta J. G. z dnia [...] nr [....] [...] wymierzająca podatek od nieruchomości za 2002r.
Przedmiotem opodatkowania jest nieruchomość zabudowana położona w J.G. przy ul. W. [....] oznaczona w ewidencji gruntów jako działka [...] o powierzchni [...] m2, stanowiąca współwłasność K. Ś. i J. P. po 1 /2 części.
Prowadząc ponownie postępowanie podatkowe organ pierwszej instancji ustalił przy udziale biegłego powierzchnię przedmiotu opodatkowania oraz wyjaśnił, że, pomimo, iż działka nr [...] sklasyfikowana jest w rejestrze ewidencji gruntów jako "tereny zabudowane" klasa gruntu [....] to nie jest wykorzystywana do produkcji rolnej oraz nie spełnia warunków do uznania jej za gospodarstwo rolne. Wobec tego uznał, że nieruchomość w całości podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji podatniczka zarzuciła:
- rażące naruszenie prawa wskutek błędnej jego interpretacji i niewłaściwego zastosowania prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej,
- nie wyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności i faktów, o które wnosiła w swoim wniosku o wyjaśnienie wątpliwości w rozumieniu art.180 Ordynacji podatkowej,
- inne uchybienia mające wpływ na zapadłe w sprawie rozstrzygniecie a w związku z powyższym wniosła o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania.
Uzasadniając zarzuty strona podkreśliła, że postępowanie w rozpatrywanej sprawie toczy się już od kilku lat, przy czym organ decyzyjny celowo i świadomie narusza zasady postępowania podatkowego określone w Ordynacji podatkowej. Podniosła, że cytowane w preambule decyzji przepisy nie precyzują podstawy naliczenia należności podatkowej, ponieważ powołana grupa przepisów bądź nie dotyczy stanu faktycznego względnie dotyczy go tylko częściowo. Podkreśliła, że w granicach spornej działki wszystkie zabudowania wchodzą w skład gospodarstwa rolnego i służą do składowania plonów, dlatego też winny być opodatkowane podatkiem rolnym. W piśmie z dnia [...] uzupełniającym odwołanie strona odniosła się do sporządzonego przez rzeczoznawcę budowlanego operatu. W szczególności opisała sposób użytkowania tych budynków przez współwłaściciela J. P. wskazując, że część pomieszczeń mieszkalnych jest wynajmowana bez stosownej umowy osobom fizycznym, natomiast pomieszczenia gospodarcze wykorzystywane są jako garaże. Oświadczyła, że nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej ani też nie prowadzi intensywnej produkcji zwierzęcej ze względu na stan zdrowia. Jednak uważa, iż obiekty inwentarskie i pomieszczenia gospodarcze nie zmieniły przez to swojego przeznaczenia, a to w jej opinii wyklucza możliwość obciążenia jej podatkiem od nieruchomości.
Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze wywodziło, że podatek od nieruchomości regulują przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9, poz. 31 ze zm.). Zgodnie z art. 2 ust .l pkt 1 tej ustawy obowiązek podatkowy obciąża m.in. właścicieli nieruchomości. W myśl art. 2 ust.4 tej ustawy, jeżeli nieruchomość stanowi współwłasność lub współposiadanie innych osób niż małżonkowie, obowiązek podatkowy od tej nieruchomości ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub współposiadaczach. Nieruchomość taka stanowi odrębny przedmiot opodatkowania. (art.2 ust. 6 ustawy). Podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi według art.4 ust. l ustawy powierzchnia użytkowa, zaś dla gruntów powierzchnia tych gruntów. Stawki podatku według kryteriów wynikających z art.5 powyższej ustawy na dany rok podatkowy określa rada gminy.
Kolegium za prawidłowe uznało ustalenie organu I instancji, iż sporna działka nie podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym. Wywodziło, że zgodnie z art. l § 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (jedn. tekst Dz. U. z 1993 r., Nr 94, poz. 431 ze zm.) opodatkowaniem podatkiem rolnym podlegają określone w tej ustawie grunty gospodarstw rolnych. Z kolei pojęcie gospodarstwa rolnego dla celów podatku rolnego zawiera art. l ust.2 tej ustawy, który za gospodarstwo rolne uważa obszar użytków rolnych, gruntów pod stawami oraz sklasyfikowanych w operatach ewidencyjnych jako użytki rolne, gruntów pod zabudowaniami związanymi z prowadzeniem tego gospodarstwa. Organ II instancji uznał, że jakkolwiek grunt pod zabudowaniami w działce nr [...], oznaczony jako tereny zabudowane został sklasyfikowany jako użytki rolne [...]- jednak zabudowania na tym gruncie nie są związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Wskazał, że w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych w dniu [...] roku oraz w dniu [...] roku stwierdzono, że w budynkach gospodarczych brak jest inwentarza, brak narzędzi i maszyn rolniczych, nie są składowane płody rolne. Stan ten potwierdza sama strona w kierowanych do organ pierwszej instancji pismach z dnia [...] i dnia [...], w których oświadcza, że dopiero zamierza w przyszłości wykorzystywać te budynki do celów produkcji rolnej. Natomiast J. P. nie prowadzi działalności rolniczej. Wobec tego Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że nieruchomość nie podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym, lecz podatkiem od nieruchomości.
Ustosunkowując się do zarzutów strony dotyczących braku wskazania w zaskarżonej decyzji przepisów w oparciu, o które określone zostało zobowiązanie podatkowe Kolegium wskazało, że przepisy te, wraz ze wskazaniem miejsca publikacji wymienione zostały w decyzji. Powołało się też na postanowienie organu I instancji z dnia [...] roku, wydane w wyniku rozpoznania wniosku strony z dnia [...] r. o wyjaśnienie wątpliwości, co do treści decyzji z dnia [...].
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca powtórzyła zarzuty zawarte w odwołaniu. Wywodziła, że będące przedmiotem sprawy grunty w graniach, których znajduje się szereg budynków takich jak chlewnia, obora, stajnia przystosowane są do działalności rolniczej i ewidentnie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego. Brak inwentarza i maszyn rolniczych według skarżącej jest pretekst do obciążenia jej podatkiem od nieruchomości. Wskazała, że jest właścicielką gruntów rolnych o powierzchni [...] ha, a w związku z tym zaliczenie udziału w nieruchomości, której jest współwłaścicielką jako należącego do gospodarstwa rolnego jest zasadne.
Uzupełniająco poinformowała, że wystąpiła do sądu powszechnego o zniesienie współwłasności przedmiotowej działki, co w jej mniemaniu uzasadnia żądanie o ile nie umorzenia postępowania to jego zawieszenie do rozstrzygnięcia tej sprawy.
W odpowiedzi na skargę Organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentacje.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Wbrew twierdzeniom skarżącego nie można przyjąć, że wydając zaskarżoną decyzję organy naruszyły prawo w zakresie, o jakim mowa w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153 poz. 1270 ) Dlatego też nie zaistniały przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo wskazało jako podstawę wydania decyzji przepisy ordynacji podatkowej, regulujące sposób powstawania zobowiązań podatkowych oraz zakres orzekania organu II instancji oraz przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych będące materialno prawną podstawą rozstrzygnięcia, w tym dotyczące przedmiotu opodatkowania, podstawy opodatkowania oraz stawek podatkowych.
Wbrew twierdzeniom skarżącej w sprawie nie mają natomiast zastosowania przepisy ustawy o podatku rolnym.
W stanie prawnym obowiązującym w 2002 ustawa z z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym. ( t.j. Dz. U. z 1993r nr 94 poz.431 z późn. zm.) określała w art. 1 ust 1 przedmiot opodatkowania jako grunty gospodarstw rolnych. Zgodnie zaś z art. 1 ust 2 tej ustawy "za gospodarstwo rolne dla celów podatku rolnego uważa się obszar użytków rolnych, gruntów pod stawami oraz, sklasyfikowanych w operatach ewidencyjnych jako użytki rolne, gruntów pod zabudowaniami związanymi z prowadzeniem tego gospodarstwa o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej lub osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej."
Z przepisu tego wynika, że grunt pod zabudowaniami podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym, jeżeli spełnione są dwie przesłanki. Mianowicie, sklasyfikowanie gruntu w operatach ewidencyjnych jako użytki rolne. Ta przesłanka w niniejszej sprawie - jak potwierdzają to jej materiały - nie budzi wątpliwości. Druga przesłanka to okoliczność zabudowania na tym gruncie muszą być związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego.
Zaistnienie tej właśnie przesłanki stanowi przedmiot sporu w sprawie. Organy skarbowe na podstawie materiałów zebranych w sprawie - w tym również oświadczeń składanych przez podatniczkę, oraz współwłaściciela nieruchomości ustaliły, że sporne budynki w 2002 i w chwili wydawania decyzji nie były wykorzystywane w związku z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Ustalono, bowiem, że częściowo były zajmowane na cele mieszkalne przez osoby trzecie, a częściowo jako garaże. Przepis, art. 191 ordynacji podatkowej określa zasadę swobodnej oceny dowodów, z której wynika, że organ podatkowy - przy ocenie stanu faktycznego - nie jest skrępowany żadnymi regułami ustalającymi wartości poszczególnych dowodów. Organ ten, według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne. (wyrok NSA w Warszawie z 20.12.2000 sygn. akt III SA 2547/99 Prz. Podat. 2001/5/61). W niniejszej sprawie nie można twierdzić, że organy skarbowe przekroczyły granice swobodnej oceny dowodów, bowiem w sposób spójny i logiczny wskazały, na jakich dowodach oparły swoje ustalenia, zaś twierdzenia skarżącej o zamiarze wykorzystania budynków na cele rolnicze nie są poparte żadnymi dowodami i nie mogły być brane pod uwagę skoro dotyczyły stanu przyszłego i niepewnego, a nie rzeczywistego stanu faktycznego, będącego podstawą orzekania.
Skoro zaś Organy podatkowe w sposób zgodny z przepisami proceduralnymi ustaliły, że budynki na spornej nieruchomości nie służą prowadzeniu gospodarstwa rolnego, prawidłowo uznały, że – zgodnie wyżej powołanymi przepisami nie są one częścią takiego gospodarstwa, a więc zarówno budynki jak i grunty pod nimi nie podlegają regulacji ustawy o podatku rolnym.
Ponieważ zaś zgodnie a art. 3 ust 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. ( t.j. Dz.U. z 2002r nr 9 poz. 84) Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegały w 2002 r: 1) budynki lub ich części, 3) grunty nieobjęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym, prawidłowo określono podatek od nieruchomości obejmującej budynki wraz z gruntem.
Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty skargi nie są zasadne, gdyż organy w toku postępowania nie naruszyły prawa w zakresie, o jakim mowa na wstępie niniejszych wywodów.
Dlatego na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga została oddalona. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło