II SA/Lu 1576/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski ( spr.), Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w dniu 28 września 2004r. sprawy ze skargi B. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego w sprawie nakazania wstrzymania wykonywania robót budowlanych oraz dostarczenia określonych dokumentów I. uchyla zaskarżone postanowienie II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz B. K. kwotę 10 zł ( dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygn. akt II SA/ Lu 1576 /03 U z a s a d n i e n i e Zaskarżonym Postanowieniem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność zażalenia B.K. na Postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w sprawie wstrzymania na podstawie art.48 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wykonywania robót budowlanych przy budynku gospodarczym, zlokalizowanym na działce nr.ewidencyjny.581 położonej w miejscowości S.W. wraz z dokonaniem niezbędnych zabezpieczeń budynku przed szkodliwym wpływem warunków atmosferycznych. Postanowieniem nakazano odwołującej się dostarczenia zaświadczenia z Urzędu Gminy M. o zgodności pobudowanego obiektu z przepisami, w tym z założeniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami stwierdzającymi , że wykonany obiekt nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa i może być wykorzystywany do dalszej budowy i użytkowania, sporządzonego przez osobę posiadającą odpowiednie w danym zakresie uprawnienia budowlane oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ odwoławczy stwierdził, iż stosownie do art.141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie , gdy kodeks tak stanowi, bądź gdy jest to uregulowane przepisami prawa materialnego. W przypadku art. 48 ust.2 i 3 prawa budowlanego brak jest ustawowych zapisów o możliwości zaskarżenia wydanego na jego podstawie postanowienia. Ponieważ na postanowienie co do przeprowadzenia określonego dowodu nie przysługuje zażalenie , postępowanie administracyjne w tym zakresie , zgodnie z art. 142 kpa, może być kwestionowane w odwołaniu od późniejszej decyzji organu I instancji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego B.K. podniosła,iż przedmiotowy budynek jest zgodny z opracowanym projektem zagospodarowania , gdzie figuruje pod nr.4 jako spichlerz. W czerwcu 1997 r. w wyniku huraganu budynki w jej gospodarstwie uległy zniszczeniu . W celu przygotowania budynku do magazynowania zboża zmuszona była w trybie pilnym go odbudować. Na terenie Gminy obowiązywały wówczas przepisy uproszczone wydane przez Wojewodę. Obowiązywały one w stosunku do Gmin dotkniętych klęską żywiołową. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Jakkolwiek zarzuty skargi nie pozostają w związku z treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia, to na podstawie art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr.153, poz.1270 ) sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Rozpoznając skargę w tym kontekście sąd uznał, iż rozstrzygnięcie nie odpowiada przepisom prawa. Nowelizacja prawa budowlanego wprowadzona ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy- Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz.U Nr 80, poz.718 ) wprowadziła możliwość legalizacji obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub bez wymaganego zgłoszenia bądź mimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Jest to możliwe w sytuacji , gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego i nie narusza przepisów w tym techniczno – budowlanych ( art.48 ust.2 i art.49b ust.2 ). Przepisy te stanowią istotny wyłom od ogólnej zasady wyrażonej w art.48 ust.1 oraz art.49 b ust.1 ustawy nakazującej likwidację samowoli budowlanej. Pozwala to na stwierdzenie , iż ma do nich zastosowanie także art.50 prawa budowlanego, który wprost odnosi się do innych sytuacji niż określone w art.48 ust.1 oraz w art.49 b ust 1, co oznacza, iż poza art.48 ust.2 oraz art.49 b ust.2 przepis ten ma zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do takich robót budowlanych, które wymagają pozwolenia na budowę lub zgłoszenia , ale nie są budową w rozumieniu art.3 pkt.6 prawa budowlanego, oraz do robót budowlanych, które są budowami i zostały zgłoszone, jednak ich zgłoszenie zostało dokonane wadliwie. W stosunku zatem do zażalenia wydanego w trybie art.48 ust.2 ustawy znajduje zastosowanie art.50 ust.5 , przewidujący możliwość złożenia zażalenia na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych. Za taką oceną przemawiają także konsekwencje związane ze wstrzymaniem robót budowlanych na podstawie omawianego przepisu. Według bowiem art.50a ust.1 prawa budowlanego w przypadku wykonywania robót budowlanych mimo wstrzymania ich wykonywania właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części. Ten sam rygor ma zastosowanie w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w art.48 ust.3 ( art.48 ust.4 ). Bezwzględna dyspozycja tych przepisów wskazuje na konieczność zachowania kontroli nad czynnościami organu nadzoru budowlanego już na etapie wstrzymania robót budowlanych . Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit .c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 ) postanowienie należało uchylić. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 powołanej ustawy.