II SA/Go 238/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.),, Asesor WSA Joanna Brzezińska, Protokolant Agnieszka Lasecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2005 sprawy ze skargi Z.Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] marca 2002r., na podstawie art. 105 § 1 kpa, decyzję Nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie wykonanej przez J.B. przebudowy wewnętrznej instalacji gazu w części wspólnej budynku nr [...]. W uzasadnieniu decyzji podano, że na podstawie skargi Z.Z. w sprawie wybudowania przez J.B. bez wymaganego zezwolenia wewnętrznej instalacji gazu w budynku nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne w tej sprawie na podstawie art. 61 § 4 kpa. W wyniku oględzin i zebranych dokumentów stwierdzono, że J.B. uzyskał decyzję Starosty nr [...] z dnia [...].IX.2001r. o pozwoleniu na rozbudowę wewnętrznej instalacji gazowej w lokalu mieszkalnym w [...]. Zakres zatwierdzonego projektu budowlanego obejmował również wymianę instalacji gazowej na klatce schodowej do liczników gazowych oraz zamontowanie zaworu głównego na zewnątrz budynku, ponieważ nie odpowiadał wymogom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690) oraz warunkami przyłączenia urządzeń do sieci gazowej wydanymi J.B. przez Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S.A. Oddział – Zakład Gazowniczy. Ponadto stwierdzono, że uchwałą nr [...] Wspólnota Mieszkaniowa [...] wyraziła zgodę na powyższe prace. Nadto stwierdzono, że J.B. wykonał przedmiotową instalację zgodnie z zatwierdzonym projektem. Stąd też postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe. W odwołaniu od tej decyzji Z.Z. podniósł, że decyzja Starosty Powiatowego nr [...] z dnia [...].IX.2001r. jest jedyną decyzją wydaną w tej sprawie, którą otrzymał. Zarzucił, że zakres robót zdecydowanie wykracza poza tą decyzję, a nadto narusza prawa osób trzecich, bowiem uchwała właścicieli nieruchomości przy [...] została podjęta bez jego udziału i on jej nie podpisał i dorozumianie wniósł o jej uchylenie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami. Ustalenia organu I instancji świadczą o bezprzedmiotowości wszczętego postępowania w sprawie przebudowy wewnętrznej instalacji gazu wykonanej przez J.B.. Wszystkie prace zostały bowiem wykonane zgodnie z projektem budowlanym i pozwoleniem na rozbudowę wewnętrznej instalacji gazowej. Potwierdza to protokół oględzin z dnia 9 marca 2004r., w którym organ nadzoru budowlanego, uprawniony do sprawdzenia zgodności wykonanych robót z warunkami pozwolenia na budowę, potwierdził prawidłowe ich wykonanie. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska odwołującego się w kwestii dotyczącej niezgodności wykonanych robót z pozwoleniem na budowę, ponieważ zatwierdzony decyzją Starosty projekt budowlany obejmował wymianę instalacji na klatce schodowej do liczników gazowych – w części wspólnej wszystkich użytkowników budynku – oraz zamontowanie zaworu głównego gazowego na zewnątrz budynku w skrzynce gazowej, a także budowę instalacji gazowej od gazomierza do odbiorników w mieszkaniu nr [...]. Nadto uchwała nr [...] z dnia [...].VIII.2001r. podjęta przez właścicieli lokali przy [...] w sprawie wyrażenia zgody na wymianę instalacji gazowej z wyniesieniem zaworu na zewnątrz budynku i opracowania dokumentacji technicznej nie zawiera podpisu Z.Z. lecz podjęta została zgodnie z przepisami art. 22 ust. 2 i art. 23 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz. U. z 2000r. Nr 80, poz. 903). Bezpodstawny jest także zarzut w ocenie organu II instancji, iż odwołującego się pozbawiono możliwości korzystania z sieci gazowej w związku z przebudową instalacji, bowiem jego mieszkanie jak wynika z protokołu przeglądu budynku z [...].II.2001r. nie posiadało czynnej instalacji gazowej zasilanej gazem sieciowym. Skargę do Sądu wniósł Z.Z.. Poniósł w niej te same argumenty co w swoim odwołaniu. A mianowicie, iż prace budowlane w budynku zostały przeprowadzone bez pozwolenia na budowę i wbrew przepisom. Prace związane z instalacją gazową stanowią samowolę budowlana czego organy nie wzięły pod uwagę. Podtrzymał także argument o nieważności uchwały wspólnoty co do zgody na prace związane z instalacją gazu, bowiem została ona podjęta bez zgody i wiedzy skarżącego. Wniósł o ukaranie J.B. za samowolę budowlaną, a w piśmie z dnia [...] września 2005r. domaga się także zasądzenia odszkodowania w kwocie 2102 zł i przywrócenia możliwości korzystania z sieci gazowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym sprawy zważył co następuje. Skarga okazała się zasadna choć zupełnie z innych powodów niż przywołał skarżący. Zauważyć należy, iż ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 154, poz. 1270) do kognicji tego Sądu przeznaczyła sprawy z zakresu kontroli działalności administracji publicznej co do zgodności z prawem między innymi wydawanych decyzji. Celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji administracyjnej rozstrzygającej co do istoty. Ten cel nie zawsze może być osiągnięty z uwagi na brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego co powoduje, że nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do istoty. W ocenie organów takie przesłanki zaszły w niniejszej sprawie, bowiem z uwagi na brak stwierdzenia samowoli budowlanej po stronie J.B. wydanie decyzji stało się bezprzedmiotowe i na podstawie art. 105 § 1 postępowanie administracyjne organ umorzył. Stanowisko takie należy uznać za błędne. Bezprzedmiotowość postępowania wynikać będzie z kilku różnych przyczyn. Przyczyny te mogą powstać na skutek faktów naturalnych lub na skutek zdarzeń prawnych – śmierć osoby fizycznej lub utrata przez nią zdolności do nabycia uprawnień o charakterze osobistym, ustanie bytu prawnego osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej, zmianę tytułu własności rzeczy, jej zniszczenie, zniesienie uprawnień lub obowiązków, uchylenie podstaw prawnych do działania administracji publicznej w formach władczych w określonych sprawach, czy też niedopuszczalność wzruszenia decyzji w trybach nadzwyczajnych wynikających z przepisów odrębnych albo z oceny prawnej orzeczenia sądu administracyjnego. Bezprzedmiotowe jest postępowanie prowadzone przez organ niewłaściwy, a także ten który nie został uznany za właściwy w sprawie w wyniku rozpoznania sporu kompetencyjnego. Żadna z tych przesłanek w niniejszej sprawie nie zachodziła, aby organ mógł postępowanie umorzyć. Orzecznictwo NSA wskazuje na szczególne odróżnienie przypadków bezprzedmiotowości postępowania od braku przesłanek do uwzględnienia żądania strony. Bezzasadność żądania strony musi być wykazana w decyzji załatwiającej sprawę co do istoty poprzez odmowę uwzględnienia jej żądania, a nie poprzez umorzenie postępowania z powodu bezprzedmiotowości (patrz wyrok NSA z 6 maja 1988r. IV SA 251/88 ONSA 1989 Nr 1 poz. 8). Jej żądanie bowiem jest bezzasadne wobec zgromadzonych przez organ dowodów w postaci istnienia decyzji o pozwoleniu na budowę i protokołu kontroli organu, który potwierdza zgodność przeprowadzonych prac z tą decyzją. Błędne zastosowanie przepisu art. 105 § 1 kpa było zatem podstawą do uchylenia decyzji organu I instancji i zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270).