I OSK 700/05

Sygn. akt I OSK 700/05 Dnia 23 września 2005r. P O S T A N O W I E N I E Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący del. Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 września 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Marii R. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 kwietnia 2005 r., sygn. akt II SA/Gd 235/05 odrzucającego skargę Marii R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 19 stycznia 2005 r., (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.09.1961 roku o dwóch numerach: (...) postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku. Sygn. akt I OSK 700/05 Dnia 23 września 2005r. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2005 r., II SA/Gd 235/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę Marii R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 19 stycznia 2005 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.09.1961 r. o numerach (...). Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu postanowienia wskazał, powołując się na art. 52 par. 1 p.p.s.a., że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Zgodnie z art. 127 par. 3 Kpa od decyzji wydanej w I instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, a strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z uwagi na to, że Maria R. nie złożyła wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy do SKO w G., tym samym nie wyczerpała trybu odwoławczego. Zatem złożenie skargi do sądu było niedopuszczalne. Na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę kasacyjną złożyła w dniu 13 maja 2005 r. Maria R., zastąpiona przez adwokata, wnosząc o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżąca wskazała, że naruszono przepisy postępowania, a mianowicie art. 52 par. 1 i 2 p.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło do odrzucenia skargi pomimo wyczerpania trybu odwoławczego. Sąd nie wziął pod uwagę, że wniosek z dnia 30 czerwca 1999 r. zatytułowany jako "wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1959 r. (...)" dotyczył w rzeczywistości stwierdzenia nieważności trzech decyzji: 1/ decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1957 r. (...), 2/ Prezydium MRN w G. z dnia 23.09.1961 r. o dwóch numerach (...), 3/ decyzji z dnia 26.06.1949 r. (...) Zarządu Miejskiego w G. Wniosek wadliwie zatytułowany dotyczył w rzeczywistości trzech wymienionych decyzji, co wyjaśniono w piśmie z dnia 17.01.2005 r. W tej sytuacji błędne było umorzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G., ponieważ nie ulega wątpliwości, że decyzja 23.03.1959 r. (...) była wskazana na wskutek omyłki pisarskiej i nigdy nie istniała. Na podstawie złożonego wniosku Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszczęło jedno postępowanie (...) dotyczące wszystkich trzech decyzji, zakończone w dniu 15.05.2000 r. umorzeniem postępowania. Od decyzji z dnia 15.05.2000 r. skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Z niezrozumiałych powodów organ jedynie w stosunku do decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1957 r. (...) - wydał decyzję w trybie ponownego rozpoznania sprawy. Pozostałe dwie decyzje potraktowano jako wydane po raz pierwszy, co było oczywiście bezzasadne. W konsekwencji postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zostało wydane z naruszeniem prawa, ponieważ Sąd nie przeanalizował akt sprawy, opierając tylko się na treści decyzji i zawartym w niej pouczeniu. Tak więc Sąd błędnie przyjął, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę kasacyjną złożoną przez Marię R. należało uwzględnić. Faktem jest, że we wniosku z dnia 30 czerwca 1999 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1959 r. (...) skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności trzech decyzji, w tym decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.09.1961 r. o numerach (...), która została dołączona do wniosku. Postępowanie w tej sprawie zostało przez SKO w G. umorzone decyzją z dnia 15 maja 2000 r. (...). W uzasadnieniu podano, że pomimo powiadomienia o wszczęciu postępowania i prawie do złożenia wszystkich posiadanych dokumentów, skarżąca nie przedłożyła decyzji wymienionej w tytule wniosku. Od decyzji tej skarżąca w dniu 28.09.2000 r. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując na wadliwość umorzenia postępowania i naruszenie art. 104, 105 par. 1, 107 par. 1 Kpa. Od tego momentu datuje się bezczynność organu, na którą wskazała skarżąca w piśmie z dnia 17 listopada 2004 r. Dopiero w dniu 11.01.2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. zwróciło się do pełnomocnika skarżącej o sprecyzowanie i wskazanie, które decyzje są przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności. W odpowiedzi wskazano, że wniosek z dnia 30.06.1999 r. dotyczył trzech decyzji, a mianowicie: decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1957 r. (...), Prezydium MRN w G. z dnia 29.09.1961 o dwóch numerach (...) oraz decyzji z dnia 26.06.1949 r. (...) Zarządu Miejskiego w G. W konsekwencji SKO w G. wydało w dniu 19.01.2005 r. trzy decyzje, a mianowicie: 1/ (...)12/04 uchylającą zaskarżoną decyzję w całości i odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1957 r. (...), 2/ (...)15/04 odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 26.06.1949 r. (...) Zarządu Miejskiego w G. 3/ (...)16/04 odmawiającą stwierdzenia nieważności Prezydium MRN w G. z dnia 29.09.1961 o dwóch numerach (...). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. w uzasadnieniu decyzji (...)12/04 wskazało, że została ona wydana po ponownym rozpoznaniu sprawy przez Kolegium i stwierdzeniu, że brak było podstaw do umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja ta zawierała pouczenie o prawie strony do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Natomiast w sprawach (...)15/04 i (...)16/04 SKO przyjęło, że rozpatruje je po raz pierwszy i w związku z tym strona może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W skardze Marii R. z dnia 23.03.2005 r. na decyzję SKO w G. z dnia 19.01.2005 r. (...)16/04 skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w części wstępnej uzasadnienia skarżąca podkreśliła, że zaskarżona decyzja została wydana przez SKO w G. orzekające w II instancji - po wniesieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wbrew treści pouczenia o możliwości zaskarżenia tej decyzji. Skarżąca również wskazała, że wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczył trzech decyzji, w tym przedmiotowej i brak było jakichkolwiek podstaw do potraktowania odmiennie dwóch decyzji (...)15/04 i (...)16/04 jako rozpoznawanych po raz pierwszy. Wojewódzki Sąd Administracyjny wydając zaskarżone postanowienie powołał się na art. 52 par. 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 127 par. 3 Kpa przyjmując, że nie został wyczerpany tryb odwoławczy, nie odnosząc się w ogóle do zarzutu strony, że organ wydał zaskarżoną decyzję po ponownym rozpoznaniu sprawy, inaczej niż wynikałoby to z treści części wstępnej decyzji oraz z pouczenia o sposobie zaskarżenia. Przyjęcie przez Sąd I instancji formalistycznego stanowiska, z powołaniem się jedynie na treść art. 52 p.p.s.a. w zw. z art. 127 par. 3 Kpa, nie poprzedzonego analizą zarzutów strony odnoszących się do kwestii wyczerpania środków zaskarżenia /art. 52 par. 1 i 2 p.p.s.a./ narusza podstawowe zasady postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd w granicach zakreślonych przepisami dokonuje oceny zasadności podniesionych przez strony zarzutów i winien był to uczynić w rozpoznawanej sprawie, a nie pomijać istotne dla sprawy okoliczności, mające znaczenie dla dalszego biegu sprawy. W związku z powyższym na podstawie art. 174 pkt 2 w zw. z art. 185 par. 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.