I SA/Lu 88/05

WyrokWSA w Lublinie2005-09-23

Skład orzekający: Anna Kwiatek, Ewa Gdulewicz, Irena Szarewicz-Iwaniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo ocenił stan faktyczny sprawy w zakresie powierzchni użytkowej budynku gospodarczego, uwzględniając zarzuty podatnika dotyczące błędnej inwentaryzacji i stanu technicznego pomieszczeń?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania przez organ odwoławczy. Organ ten nie zweryfikował zarzutów podatnika dotyczących błędnej inwentaryzacji powierzchni użytkowej budynku gospodarczego, mimo że podatnik kwestionował pomiar części pomieszczeń. Brak takiej weryfikacji stanowił naruszenie art. 122, 191 i 187 § 1 ordynacji podatkowej. Sąd jednocześnie uznał, że brak jest podstaw do uznania zarzutu skargi dotyczącego nieprawidłowego przypisania gruntów do działalności gospodarczej, gdyż z akt sprawy nie wynika, aby stan techniczny niewykorzystanych pomieszczeń uniemożliwiał ich wykorzystanie w tym celu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu I instancji w części dotyczącej wysokości i terminów płatności łącznego zobowiązania pieniężnego na 2003 rok. Podatnik kwestionował prawidłowość ustalenia podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, zarzucając błędy w inwentaryzacji i ocenie stanu technicznego budynku gospodarczego. Organ odwoławczy uznał, że podatek został ustalony prawidłowo, opierając się na opinii biegłego i rejestrze gruntów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdzono, że nie podlega ona wykonaniu w całości, i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie NSA Ewa Gdulewicz (spr.),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant asyst. Monika Bartmińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2005 roku sprawy ze skargi D. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2003 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania D. L. od decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] Nr [...], uchylającej – w wyniku wznowienia postępowania – własną decyzję ostateczną z dnia [...] Nr [...] ustalającą łączne zobowiązanie pieniężne na 2003 r. i określającą łączne zobowiązanie pieniężne za ten okres w kwocie 3.128,67 zł oraz wskazujące terminy uiszczenia poszczególnych rat tego zobowiązania, uchyliło decyzję organu I instancji w części wskazującej wysokość i terminy uiszczenia rat, ustalając termin płatności zobowiązania po upływie 14 dni od daty doręczenia decyzji; w pozostałej części utrzymało decyzję w mocy. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że organ I instancji decyzją z dnia [...] ustalił D. L. łączne zobowiązanie pieniężne na 2003 r. w tym podatek rolny w kwocie 60,00 zł oraz podatek od nieruchomości w wysokości 1.327,20 zł. Za podstawę opodatkowania przyjęto grunty rolne o pow. 0,40 ha, natomiast podatkiem od nieruchomości objęto: budynki mieszkalne o pow. 245,00 m2, budynku służące działalności gospodarczej o pow. 41,60 m2, budynki pozostałe o pow. 148 m2 oraz grunty związane z prowadzoną działalnością o pow. 1.100,00 m2. W skład opodatkowanych w/w decyzją, oprócz nieruchomości położonych we wsi B. gruntów i budynków ujętych w złożonym przez podatnika wykazie nieruchomości z dnia 5 listopada 2002 r. weszły również nieruchomości zawarte w wykazie nieruchomości z dnia 14 grudnia 2001 r., tj. położone we wsi W. budynki mieszkalne o pow. 65,00 m2, budynki służące działalności gospodarczej o pow. 5 m2 oraz grunty pozostałe o pow. 500 m2. Po wznowieniu postępowania postanowieniem z dnia 2 września 2003 r. organ podatkowy decyzją z dnia [...] uchylił w całości swą ostateczną decyzję z dnia [...] i określił D. L. wysokość łącznego zobowiązania za 2003 r. w kwocie 3.128,67 zł, w tym podatek rolny w kwocie 7,50 zł oraz podatek od nieruchomości w kwocie 3.121,17 zł. W odwołaniu od tej decyzji podatnik stwierdził, że nie odzwierciedla ona sposobu wykorzystywania w 2003 r. gruntów i budynków. Podniósł, że nieruchomość zakupiona została dla celów mieszkaniowych, zakupu dokonał "prywatnie, a nie na firmę". Wyjaśnił, że tylko część działki przeznaczona jest na działalność gospodarczą. Przeprowadzoną przez biegłego sądowego inwentaryzację określił, jako wykonaną w sposób najbardziej zbliżony do rzeczywistości. Zarzucił jej jednak, iż nie zaznaczono w niej rosnących w ogrodzie drzew warzywnych, powierzchni na której składowane są materiały budowlane (ok. 120 m2) oraz zakwestionował podaną wielkość pomieszczeń gospodarczych nieużytkowanych. Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że ustalenia powierzchni oraz przeznaczenia należących do podatnika budynków dokonane zostały na podstawie inwentaryzacji przeprowadzonej przez biegłego sądowego sporządzonej przy udziale skarżącego. Powierzchnia należących do skarżącego gruntów została ustalona na podstawie wypisu z rejestru gruntów. Jako adres siedziby prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej, której przedmiotem jest handel artykułami przemysłowymi, budowlanymi, spożywczymi oraz dystrybucja gazu płynnego propan-butan, stacja Auto-Gaz, usługi remontowe w treści wpisu do ewidencji gruntów i budynków podano: B. Powołując się na treść art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), organ odwoławczy wyjaśnił, że w stanie faktycznym sprawy, potwierdzonym opinią biegłego, organ I instancji zgodnie z przepisami prawa uznał, że zakupione 10 października 2002 r. grunty o pow. 4.500 m2, położone we wsi B. oraz posadowiony na tej nieruchomości budynek gospodarczy o pow. 138,01 m2 podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawek przewidzianych dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Stwierdził ponadto, że nie ma znaczenia fakt, iż nie wszystkie pomieszczenia budynku gospodarczego wykorzystywane są przez podatnika do działalności gospodarczej, ponieważ znajdują się one w posiadaniu przedsiębiorcy, a z opinii biegłego nie wynika, by stan techniczny tych pomieszczeń uniemożliwiał ich wykorzystanie do celów prowadzonej działalności gospodarczej. Wyjaśniając szczegółowo podstawę opodatkowania należących do skarżącego gruntów i budynków, w związku z przyjętymi stawkami, przyjętymi w uchwale z dnia 6 grudnia 2002 r. Nr [...] Rady Gminy W. oraz podstawę opodatkowania objętych decyzją gruntów rolnych, Kolegium stwierdziło, że podatek od nieruchomości został ustalony w decyzji zasadnie i we właściwej wysokości. Uchylając decyzję organu I instancji w zakresie rozłożenia na raty i ustalonych terminów płatności rat i orzekając w tej części, Kolegium wskazało, że zobowiązanie podatkowe jest wymagalne w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji Kolegium Odwoławczego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący podtrzymuje zarzuty wskazane w odwołaniu odnośnie zawyżenia podatku. Zdaniem skarżącego biegły dokonał błędnej analizy co do stanu technicznego budynków oraz błędnej inwentaryzacji budynków, zaś organy podatkowe nie dokonały analizy dokumentów z kontroli (oględzin) przeprowadzonej przez pracowników gminy. Ponadto skarżący podnosi, że stan techniczny nieruchomości w chwili zakupu nie nadawał się w części do użytku pod względem technicznym. Rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie są zasadniczo dwie kwestie dotyczące wymiaru podatku od nieruchomości nabytej przez skarżącego dnia 10 października 2002 r. (Akt Notarialny Repertorium A Nr [...]). Pierwsza z nich dotyczy prawidłowości ustalenia podstawy opodatkowania powierzchni budynku gospodarczego. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9 poz. 84 ze zm.) podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi powierzchnia użytkowa, tj. powierzchnia mierzona po wewnętrznej długości ścian we wszystkich kondygnacjach (art. 1a ust. 5 – z wyjątkami nie mającymi zastosowania w sprawie). W zaskarżonej decyzji za podstawę opodatkowania spornego budynku gospodarczego przyjęto, wynikające z inwentaryzacji biegłego następujące dane dotyczące powierzchni użytkowej: powierzchnia całkowita – 138,01 m2 w tym nie kwestionowana przez skarżącego powierzchnia sklepu materiałów budowlanych – 30,76 m2 i magazyn butli z gazem – 40,76 m2 oraz pomieszczenia nie użytkowane w dniu oględzin o pow. 40,76 m2 i 15,73 m2. Wbrew twierdzeniom Samorządowego Kolegium Odwoławczego zawartych w odpowiedzi na skargę, w odwołaniu podatnik stwierdzając, iż inwentaryzacja biegłego "była wykonana w sposób najbardziej zbliżony do stanu faktycznego" jednocześnie podważał – jako błędny – pomiar pomieszczenia nieużywanego, wskazując na zawyżenie tej powierzchni o 15,73 m2. W powyższej sytuacji i wobec zebranego materiału dowodowego (protokoły wcześniejszych oględzin dokonanych przez pracowników urzędu gminy) organ odwoławczy, w celu wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i jego oceny (art. 122 i 191 ordynacji podatkowej) winien podjąć działania (art. 187 § 1 ordynacji podatkowej) mające na celu zweryfikowanie zarzutu podatnika, czego w sprawie – z naruszeniem wskazanych artykułów ordynacji podatkowej – nie uczyniono. Odnosząc się do drugiej kwestii, to według art. 1a pkt 3 cyt. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych – co do zasady – wszystkie grunty i budynki będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą są związane z prowadzeniem tej działalności – chyba, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. W sytuacji, gdy z akt sprawy nie wynika by stan techniczny posadowionych na nieruchomości a niewykorzystanych pomieszczeń gospodarczych uniemożliwiał skarżącemu ich wykorzystanie dla tej działalności ze względów technicznych (skarżący nie wskazywał także na tę przesłankę w toku postępowania), brak jest podstaw do uznania zasadności tego zarzutu skargi. Końcowo zauważyć należy, iż od wyżej wskazanej zasady w art. 1a pkt 3 ustawy ustanowiono dwa wyjątki, z których jeden dotyczy budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, która to kwestia umknęła uwadze organom orzekającym w sprawie. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 2, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uznając że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło