II SAB/Bk 43/05

WyrokWSA w Białymstoku2005-09-22

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Stanisław Prutis, Wojciech Stachurski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli nie wyda decyzji formalnie kończącej postępowanie w sytuacji, gdy strona wniosła o podjęcie działań w stosunku do sąsiadów, a organ uważa, że w przeszłości zapadły już rozstrzygnięcia w tych sprawach?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli nie wyda decyzji kończącej postępowanie, nawet jeśli uważa, że sprawa została już rozstrzygnięta. W takiej sytuacji organ powinien wydać decyzję umarzającą postępowanie, co pozwoli na kontrolę jego toku rozumowania. Skarga na bezczynność jest zasadna, gdy organ winien był zakończyć sprawę decyzją merytoryczną lub formalną, a tego nie uczynił.
Stan faktyczny
Skarżąca K.S. zarzuciła Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. bezczynność w sprawie jej wniosku z lutego 2005 r. dotyczącego działań wobec sąsiadów w związku z samowolą budowlaną. Organ I instancji odpowiedział pismem informującym o wcześniejszych rozstrzygnięciach, a organ wyższego stopnia również podtrzymał to stanowisko. Skarżąca wyczerpała środek zaskarżenia w postaci zażalenia na bezczynność.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do wydania w terminie 30 dni od zwrotu akt decyzji załatwiającej wniosek skarżącej oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział IIw składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis, asesor WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 22 września 2005 r. sprawy ze skargi K.S. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie samowoli budowlanej 1. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do wydania w terminie 30 (trzydziestu) dni od dnia zwrotu akt decyzji załatwiającej wniosek skarżącej K.S. z dnia [...] lutego 2005 roku; 2. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej K.S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.- Skargą złożoną w dniu [...] maja 2005r. K.S. zarzuciła Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. bezczynność w sprawie zgłoszonego w podaniu z [...] lutego 2005r. żądania przeprowadzenia stosownego postępowania wobec sąsiadów skarżącej J.K. i B.M. Podanie opisywało różne działania obu sąsiadów związane z zabudową ich działek, którą to zabudowę skarżąca uważa za samowolę budowlaną, dotychczas nie usuniętą. Reakcją organu I instancji na powyższe wystąpienie było udzielenie w piśmie z [...] marca 2005r. odpowiedzi informującej o decyzyjnym załatwieniu w przeszłości spraw poruszonych przez skarżącą. Skarżąca wówczas wywiodła zażalenie na bezczynność organu I instancji (vide: podanie k. 9 akt sądowych), na które organ wyższego stopnia tj. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. również odpowiedział pismem z [...] kwietnia 2005r., wymieniając postępowania, które w przeszłości były prowadzone w organach nadzoru budowlanego i załatwiały sprawy poruszone wnioskiem z [...] lutego 2005r. Organ w odpowiedzi na skargę uznał ją za niezasadną, podtrzymując stanowisko zajęte w piśmie z [...] marca 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Skardze nie można było odmówić słuszności. Istotnie bowiem doszło do bezczynności organu administracji w sprawie zapoczątkowanej wnioskiem skarżącej K.S. z dnia [...] lutego 2005r. Uszło uwadze organu, iż zgodnie z art. 61 § 3 kpa, wszczęcie postępowania administracyjnego na wniosek strony nie jest uzależnione od woli urzędnika, czy też uznania organu, ale następuje z mocy prawa w dniu złożenia żądania. W sprawach wszczynanych na wniosek postępowanie uważa się za wszczęte z chwilą złożenia wniosku. Zasadą jest też, że załatwienie danej sprawy przez organ administracji publicznej następuje poprzez wydanie decyzji, która rozstrzyga sprawę co do istoty, albo w inny sposób kończy wszczęte postępowanie (art. 104 kpa).Organ administracji pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 kpa lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 1999r. sygn. ISAB 60/99 – OSP 2000/6/87). Odnosząc te uwagi do stanu faktycznego niniejszej sprawy zauważyć należy, że samo złożenie przez skarżącą w dniu 18 lutego 2005r. wniosku zawierającego konkretne żądanie podjęcia szeregu działań w stosunku do sąsiadów, dotyczących zabudowy ich nieruchomości, wszczęło postępowanie administracyjne w sprawach (sprawie) poruszonej przez skarżącą. O ile organ stał na stanowisku, że w każdej z kwestii podniesionych przez skarżącą zapadły w przeszłości ostateczne rozstrzygnięcia, a pismo strony nie inicjuje nadzwyczajnego trybu postępowania, winien był wydać decyzję (decyzje) umarzającą postępowanie. Tylko tego rodzaju decyzja umożliwiłaby skontrolowanie toku rozumowania organu poprzez skonfrontowanie akt spraw wcześniej prowadzonych z obecnym wnioskiem strony i żądaniami nim sprecyzowanymi dla wyeliminowania stanu "res iudicata". Specyfika skargi na bezczynność organu administracji nie pozwala sądowi na taką ocenę w niniejszym postępowaniu. Dla uwzględnienia skargi strony jest wystarczające ustalenie, że sprawę (sprawy) organ winien był zakończyć decyzją bądź merytoryczną bądź formalnie kończącą postępowanie, czego nie uczynił w sprawie niniejszej. Stąd kierując się treścią art. 149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270) Sąd w uwzględnieniu skargi na bezczynność zobowiązał organ do załatwienia we właściwy sposób wniosku skarżącej, nie przesądzając oczywiście o rodzaju i treści skargi. Sąd zauważa przy tym, że skarżąca przed wniesieniem skargi wyczerpała środek zaskarżenia, służący jej w postępowaniu administracyjnym do zwalczania bezczynności organu administracji poprzez wniesienie zażalenia, co czyniło jej skargę dopuszczalną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło