VII SA/Wa 61/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na dobudowę i rozbudowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2005r znak: [...] na podstawie art. 158 § 1 kpa , po przeprowadzeniu na wniosek J. W. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 1992r o zatwierdzeniu planu realizacyjnego i pozwoleniu dla J. W. na dobudowę warsztatu diagnostyki samochodowej do budynku mieszkalnego i rozbudowę tegoż budynku wg załączonego projektu technicznego i planu realizacyjnego przy ul. [...], na działkach nr [...], - odmówił stwierdzenia nieważności powyższej decyzji. W uzasadnieniu podał, iż zgodnie z wyrokiem kasacyjnym Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2005r, sygn. akt. 7/IV S.A. 4743/03 zawiadomił wszystkie strony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 1992r i ponownie rozpoznał wniosek J. W. w tym zakresie. Wojewoda [...] kontrolując przedmiotową decyzję uznał, iż mimo obowiązującego w dacie wydania decyzji z dnia [...] sierpnia 1992r, przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r, w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980r, nr 17, poz. 62 z późn zm.) o treści, że –" budynki mieszkalne i gospodarcze na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolnostojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki, a odległość ta może być zmniejszona do 3m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych", - decyzję tą wydano zatwierdzając plan realizacyjny i udzielając pozwolenia na budowę dla obiektu z trzema nowoprojektowanymi otworami okiennymi w ścianie budynku znajdującego się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki sąsiedniej. Jednakże, zdaniem organu, naruszenie przepisu § 12 nie ma charakteru rażącego w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Podstawę do takiej oceny stanowi okoliczność istnienia w budynku objętym rozbudową w dacie wydawania kontrolowanej decyzji otworów okiennych w ścianie znajdującej się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki sąsiedniej. Wojewoda [...] zwrócił też uwagę na przebieg granicy między działkami inwestora, a działką sąsiednią nr ewid. [...] stanowiącą własność J. W. brata inwestora. Zdaniem organu, granica ta powstała w sposób sztuczny pomiędzy dwoma budynkami bez uwzględnienia odległości tej granicy od ściany budynku z otworami okiennymi objętego rozbudową i obecnie toczy postępowanie w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o podziale nieruchomości. Dokonując oceny naruszenia przepisu § 12 warunków technicznych Wojewoda [...] wziął też pod uwagę oświadczenie matki obu braci S. W. z którego wynika, iż przed podarowaniem działek synom wybudowała budynek mieszkalny (dom rodzinny) w którym w elewacji wschodniej istniały otwory okienne, a w czasie aktu darowizny na rzecz J. W. wiedział on i w pełni akceptował, że budynek ten obecnie stanowiący współwłasność inwestora będzie rozbudowywany i będą w nim montowane dodatkowe okna. Ponadto, zdaniem organu "sporne otwory okienne są niezbędne dla prawidłowego oświetlenia pomieszczeń rozbudowanego budynku". Odnosząc się do zarzutu niezgodności kontrolowanej decyzji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, Wojewoda [...] stwierdził, iż plan nie zabrania budowy tego rodzaju inwestycji, a ponadto Burmistrz Gminy [...] dla przedmiotowej inwestycji wydał wskazanie lokalizacyjne nr [...] z dnia [...] lutego 1992r oraz decyzję lokalizacyjną z dnia [...] lipca 1992r. Wojewoda [...] uznał za nieaktualny zarzut J. W. dotyczący usytuowania warsztatu samochodowego w odległości kilku metrów od jego budynku mieszkalnego z uwagi na decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2005r o pozwoleniu na rozbiórkę tego budynku. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania J. W., decyzją z dnia [...] listopada 2005r znak: [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu pierwszej instancji dotyczące oceny naruszenia przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r, w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980r, nr 17, poz. 62 z późn zm.). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż wytyczne zawarte w § 12 ust 1 powołanego rozporządzenia podyktowane są "zarówno względami przeciwpożarowymi, jak i tym by zapobiec utrudnieniu prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej". Położenie budynku objętego inwestycją w której przewidziano dodatkowe otwory okienne od strony granicy nie utrudnia zdaniem organu odwoławczego prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej z uwagi na jej parametry pozwalające na takie zagospodarowanie, by zachowane zostały wymagane prawem odległości. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił również, iż granica pomiędzy nieruchomościami J. i J. W. powstała w wyniku podziału nieruchomości dla potrzeb darowizny bez zachowania wymaganej odległości 4m ściany budynku inwestora z otworami okiennymi od granicy działki i obecnie toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji o podziale nieruchomości. Zdaniem organu odwoławczego, kontrolowana decyzja w części dotyczącej udzielonego pozwolenia na dobudowę warsztatu diagnostyki samochodowej nie jest obarczona żadną z wad z art. 156 § 1 kpa. Decyzja ta została poprzedzona wymaganym wskazaniem lokalizacyjnym oraz decyzją lokalizacyjną, a także wymaganymi pozytywnymi uzgodnieniami zarówno z Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym jak i Państwowym Terenowym Inspektorem Sanitarnym. Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł J. W. Skarżący odwołując się do decyzji uchylonych wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2005r, sygn. akt. 7/IV S.A. 4743/03 podnosi, iż z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej nie wynika dlaczego " przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym raz stwierdzono rażące naruszenie prawa, a raz odmówiono unieważnienia decyzji, nie dopatrując się rażącego naruszenia prawa". Zdaniem skarżącego, treść § 12 warunków technicznych nie przewiduje żadnych wyjątków i nie ma znaczenia czy w ścianie wschodniej budynku mieszkalnego zbliżonej do granicy działki skarżącego na odległość mniejszą niż 4 metry były już otwory okienne czy też ich nie było. Ponadto, skoro ustawodawca nie przewidział odstępstwa od określonych 4 metrów od granicy to bez znaczenia są motywy jakimi się kierował ustalając minimalne odległości, czy były to względy p-poż czy też prawidłowej gospodarki. Skarżący podkreśla również pominięcie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego okoliczności, iż nowo wybudowany warsztat usytuowany jest w odległości 2,30 cm do granicy działki i znajduje się w nim okno w odległości mniejszej niż 4 metry do granicy. Zdaniem skarżącego, uzgodnienia poprzedzające wydanie kontrolowanej decyzji nie są dowodem na jej zgodność z prawem. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Kontrolując w trybie nadzoru decyzję ostateczną Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 1992r o zatwierdzeniu planu realizacyjnego i pozwoleniu dla J. W. na dobudowę warsztatu diagnostyki samochodowej do budynku mieszkalnego i rozbudowę tegoż budynku prawidłowo Wojewoda [...] jak i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonali tej oceny na podstawie przepisów obowiązujących w dacie jej wydania. Ponieważ omawiana decyzja została wydana w dniu [...] sierpnia 1992r – przepisami tymi była ustawa z dnia 24 października 1974r – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229) oraz wydane na podstawie tej ustawy rozporządzenie rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r, w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980r, nr 17, poz. 62 z późn zm.). W sprawie bezspornym jest, iż oceniana decyzja w pozwoleniu na budowę dopuściła do realizacji w ścianie budynku znajdującego się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki sąsiedniej trzech nowoprojektowanych otworów okiennych. Zatem, decyzja ta w części w której dopuściła do realizacji w ścianie budynku znajdującego się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki sąsiedniej trzech nowoprojektowanych otworów okiennych. wydana została z oczywistym naruszeniem przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r, w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980r, nr 17, poz. 62 z późn zm.) o treści, że –" budynki mieszkalne i gospodarcze na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolnostojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki, a odległość ta może być zmniejszona do 3m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych". Dokonując oceny naruszenia powyższego przepisu § 12 rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980r organy orzekające w postępowaniu nadzorczym wadliwie przyjęły, iż naruszenie to nie ma charakteru rażącego. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) mamy do czynienia wtedy gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określonego przepisu. Decyzja administracyjna wydana wbrew materialnoprawnemu zakazowi rażąco narusza prawo (wyrok NSA z dnia 26 maja 1989r, sygn. akt. IV S.A. 339/89, wyrok NSA z dnia 19 listopada 1992r, sygn. akt. S.A./Kr 914/92). Należy podkreślić, iż przepisy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r, w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980r, nr 17, poz. 62 z późn zm.) miały charakter przepisów bezwzględnie obowiązujących, co oznaczało, iż ich stosowanie nie mogło być wyłączone za zgodą stron ani zgodą organu administracji. Podzielić należy zatem zarzut skarżącego, iż treść przepisu § 12 warunków technicznych nie przewiduje żadnych odstępstw od określonych w nim odległości i bez znaczenia są motywy jakimi kierował się ustawodawca ustalając minimalne odległości. Kontrolowana w trybie nadzoru decyzja ostateczna Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 1992r w części w której zezwala na realizację trzech nowoprojektowanych otworów okiennych. wydana została z rażącym naruszeniem przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r, w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980r, nr 17, poz. 62 z późn zm.) i dotknięta jest wadą wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Nieuzasadniony jest natomiast zarzut dotyczący naruszenia powołanego wyżej § 12 warunków technicznych odnośnie dobudowy warsztatu diagnostyki samochodowej do budynku mieszkalnego. Normy odległościowe określone w § 12 ust 1 i 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r, w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki dotyczą bowiem wyłącznie sposobu sytuowania projektowanych obiektów w odniesieniu do granic działki sąsiedniej oraz do obiektów budowlanych znajdujących się na działce sąsiedniej (wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1998r, IV S.A. 814/96). W sprawie bezsporne jest, iż warsztat diagnostyki samochodowej objęty kwestionowaną przez skarżącego decyzją znajduje się na nieruchomości [...]. Nieruchomość skarżącego oznaczona numerem ewidencyjnym [...] nie stanowi granicy działki sąsiedniej w odniesieniu do której mają zastosowanie normy odległościowe określone w § 12 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r, w sprawie warunków technicznych. Wobec tego zarzut skargi, iż kwestionowana decyzja zezwalająca na dobudowę warsztatu diagnostyki samochodowej do budynku mieszkalnego została wydana z naruszeniem § 12 powołanego rozporządzenia nie znajduje żadnego uzasadnienia. Uznając, iż przy wydawaniu zaskarżonych decyzji doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku zgodnie z art. 152 w/w ustawy.