III SA/Lu 280/04

WyrokWSA w Lublinie2005-09-13

Skład orzekający: Jacek Czaja, Małgorzata Fita, Maria Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zatwierdził projekt operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów i budynków, mimo istnienia sporu granicznego między sąsiadującymi działkami, a jeśli tak, to czy sposób rozstrzygnięcia tego sporu jest zgodny z prawem?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo zatwierdził projekt operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów i budynków, mimo istnienia sporu granicznego. Postępowanie modernizacyjne ewidencji gruntów nie jest wstrzymywane przez spory graniczne, a ich przebieg może być ustalany na podstawie danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub pomiarów stanu posiadania. Strona ma możliwość dochodzenia swoich praw do ustalenia granic w odrębnym postępowaniu administracyjnym lub sądowym.
Stan faktyczny
Skarżący zakwestionowali przebieg granicy między działkami nr 166 i 168, który został uwzględniony w projekcie operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów i budynków. Twierdzili, że granica powinna przebiegać zgodnie z wyrysem geodezyjnym z chwili zakupu działki. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji zatwierdzającą projekt, wskazując na istnienie sporu granicznego i zastosowanie odpowiednich przepisów rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita, Sędzia NSA Maria Wieczorek (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Joanna Hołda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2005 r. sprawy ze skargi M.B. i Z.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] na podstawie art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania małżonków Z. i M. B. oraz B. B. i M. B. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] stycznia 2004 r. znak: [...] zatwierdzającej projekt operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów i budynków obrębu 39 – W. w L. dla działek nr 164/1 i 166, których są współwłaścicielami, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że decyzją pierwszoinstancyjną zatwierdzono projekt operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów i budynków obrębu 39 – W. w L., dla działek nr 164/1 i 166, opracowany w 2003 r. przez Biuro Geodezyjno-Projektowe "P." w L. Wykonanie przedmiotowych prac podyktowane było potrzebą ujednolicenia danych ewidencyjnych oraz dostosowania ich do obowiązujących przepisów. W odwołaniu Z. i M. B., B. B. i M. B. wskazali na rozbieżność przebiegu odcinka granicy działki nr 166 z działką nr 168 na gruncie i przebiegu tej granicy wynikającego z dokumentów prawnych. Według nich ten odcinek granicy przebiega zgodnie z wykonanym w chwili zakupu działki wyrysem geodezyjnym. Organ odwoławczy stwierdził, że w 2003 r. na obszarze obrębu 39 – W. wykonane zostało opracowanie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na podstawie uzgodnionego pismem z dnia 30 grudnia 2002 r. nr [...] z Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego "Projektu modernizacji ewidencji gruntów i budynków" Miasto L. obręb 39 – W. Uczestniczący w ustaleniu granic współwłaściciel działki nr 166 Z. B. zakwestionował przebieg granic wynikający z dokumentów prawnych (stan prawny ujawniony jest w KW [...] i KW [...]). Nie zaakceptował także granicy wskazanej po istniejącym płocie przez Z. N., właściciela działki nr 168, odmówił podpisania protokołu granicznego oraz nie wskazał innego przebiegu granicy. Fakt nieprzyjęcia przez odwołujących się przebiegu granicy wynikającej z dokumentacji geodezyjnej i wskazanej przez sąsiada Z. N. po istniejącym ogrodzeniu, a także brak wskazania przez nich innego przebiegu granicy, świadczy o zaistniałym sporze granicznym. Wobec powyższego organ pierwszej instancji zastosował przepisy § 39 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Przepis ten stanowi, że powstałe spory graniczne nie wstrzymują czynności związanych z modernizacją ewidencji gruntów. W razie ich wystąpienia przebieg spornych granic działek ewidencyjnych wykazuje się na podstawie danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub wyników pomiaru stanu posiadania na gruncie. W omawianym przypadku przebieg granic działek nr 166 i 168 przyjęto na podstawie dotychczasowych danych wykazanych w operacie ewidencji gruntów, które są zgodne z danymi zachowanymi w księgach wieczystych KW [...] i KW [...]. Stosowanie tych przepisów w postępowaniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków nie zamyka stronie możliwości dochodzenia swoich praw do ustalenia granic nieruchomości. Może ono być prowadzone w postępowaniu administracyjnym uregulowanym w rozdziale 6 (rozgraniczenie nieruchomości) ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne lub w postępowaniu przed sądem powszechnym. W świetle powyższego żądanie wykazania przebiegu granic zgodnie z wyrysem geodezyjnym, który znajduje się w KW [...], zostało uwzględnione. Załączona do odwołania kopia mapy jest kopią mapy zagospodarowania terenu, która nie spełnia wymogów i funkcji mapy ewidencyjnej, wobec czego nie może stanowić dokumentu określającego granice nieruchomości. Na decyzję drugoinstancyjną Z. i M. małż. B. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podnosząc, że od chwili zakupu przez nich przedmiotowej działki żadne zmiany granicy między działką nr 166 a działką nr 168 nie miały miejsca; granica przebiega zgodnie z dokonanym w chwili zakupu przez skarżących przedmiotowej działki wyrysem geodezyjnym i w projekcie operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów i budynków obrębu 39 – W. w L. granica powinna przebiegać w sposób odpowiadający załączonemu wyrysowi geodezyjnemu. W przekonaniu skarżących w przedmiotowej sprawie o sporze granicznym nie ma mowy, ponieważ skarżący uznają rzeczywisty przebieg granic, który został określony zgodnie ze stanem faktycznym, istniejącym w dniu zakupu działki przez skarżących. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269) i przepisów rozdziału pierwszego ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje badanie zgodności z prawem indywidualnych aktów administracyjnych. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Na wstępie podnieść należy, że postępowanie, którego wynik w postaci decyzji został zakwestionowany przez skarżących, dotyczy ewidencji gruntów i budynków. Materię ewidencji gruntów i budynków uregulowano w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. nr 100, poz. 1086 ze zm.) oraz w wykonaniu art. 26 ust. 2 tej ustawy – w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454). Zgodnie z art. 20 wymienionej powyżej ustawy ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące między innymi gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, a stosownie do § 60 ust. 1 pkt 2 i § 61 rozporządzenia danymi ewidencyjnymi dotyczącymi działki ewidencyjnej jest między innymi numeryczny opis granic działki ewidencyjnej dokonywany za pomocą współrzędnych punktów określających przebieg linii granicznych. Zatem dane ewidencyjne dotyczące danej działki obejmują informacje odnoszące się do każdej granicy tej działki. Przedmiotem przedmiotowego postępowania administracyjnego była kompleksowa modernizacja ewidencji gruntów i budynków na obszarze obrębu 39 – W., arkusz 6, 7 i 8. Zgodnie z § 55 rozporządzenia kompleksowa modernizacja ewidencji jest zespołem działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych w celu: 1) uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzenia, 2) modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu, 3) poprawy funkcjonowania informatycznego systemu obsługującego bazę danych ewidencyjnych, i jest wykonywana kompleksowo, na zasadach i w trybie określonych przepisami rozdziału 2 rozporządzenia (dotyczącego zakładania ewidencji), z zastrzeżeniem § 82 (§ 56 pkt 2 rozporządzenia). W przedmiotowej sprawie skarżący zakwestionowali przebieg granicy pomiędzy działką 166 i działką 168 uwzględniony w zatwierdzonym projekcie operatu opisowo-kartograficznym ewidencji gruntów i budynków obrębu 39 – W. w L. W ocenie Sądu czynności kompleksowej modernizacji powyższego operatu, zatwierdzenia projektu operatu opisowo-kartograficznego, w tym czynności związane z ustaleniem przebiegu spornej granicy przeprowadzone zostały w zgodzie z przepisami prawa. Jak wynika z akt sprawy, organ ustalając przebieg spornej granicy pomiędzy działkami nr 166 i nr 168 zastosował przepisy § 36 oraz § 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, tj. ustalił przebieg owej granicy na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej: 1) w postępowaniu rozgraniczeniowym, 2) w celu podziału nieruchomości, 3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów, 4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości, 5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, 6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków, oraz w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic na gruncie. Z uwagi na kwestionowanie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr 166 i nr 168 przez skarżących Z. i M. małż. B. oraz na niezłożenie przez nich zgodnych oświadczeń woli potwierdzających ustalenie przebiegu granicy, przebieg owej granicy oznaczono w protokole ustalenia przebiegu granic działek do celów ewidencji gruntów i budynków jako granica sporna. Mimo zaistnienia sporu granicznego organ zobowiązany był zastosować § 39 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z którym spory graniczne nie wstrzymują czynności związanych z założeniem ewidencji, a w razie ich wystąpienia przebieg spornych granic działek ewidencyjnych wykazuje się na podstawie danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub wyników pomiaru stanu posiadania na gruncie. Stwierdzić należy, że uzupełniony w toku rozprawy sądowej w trybie art. 106 § 3 ppsa materiał dowodowy (k.30-41) wykazał, że zgodnie z § 40 rozporządzenia przedmiotowy projekt operatu opisowo-kartograficznego wyłożono do wglądu zainteresowanych osób, o wyłożeniu zawiadomiono skarżących oraz sporządzono protokół wyłożenia projektu operatu opisowo-kartograficznego. Odnosząc się do podnoszonych w skardze zarzutów dotyczących przebiegu granicy wynikającego z projektu operatu, podkreślić trzeba, że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wyraźnie odróżniają regulacje prawne powiązane z ewidencją gruntów (art. 20-26) od problematyki rozgraniczania nieruchomości (art. 29-39). W pierwszym wypadku chodzi o naniesienie do ewidencji bezspornych (w rozumieniu ustawy) danych o gruntach, budynkach i lokalach, co ma charakter informacyjny. Rozgraniczenie nieruchomości służy natomiast ustaleniu przebiegu granic między nimi przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych gruntów znakami granicznymi na gruncie i sporządzenia odpowiednich dokumentów. Mając zatem na względzie charakter porządkowy ewidencji, otwartą dla zainteresowanych drogę sądową (przed sądem powszechnym) dla ustalenia rzeczywistego przebiegu granic jako pochodnej ich prawa własności rozciągającego się na określonej nieruchomości oraz zgodność trybu postępowania z normami zawartymi w cytowanych przepisach wykonawczych z zakresu prawa geodezyjnego i kartograficznego, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, mimo iż nie odzwierciedla na tym etapie należycie interesu strony skarżącej. Interesy te muszą być jednak realizowane i chronione w drodze innego, właściwego postępowania rozgraniczeniowego, związanego z wyłącznymi kompetencjami sądu w razie niejasności stanu faktycznego i braku ewidentnych dowodów. Ewentualne ustalenie odmiennego niż wynikający z operatu stanu będzie stanowić podstawę zmiany danych wpisanych do operatu. Mając powyższe na względzie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło