III SA/Lu 269/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Asystent sędziego Joanna Hołda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2005 r. sprawy ze skargi P.O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną po rozpatrzeniu odwołania P. O. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...], nr [...] cofającej skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B na okres 12 miesięcy od dnia 31 stycznia 2005 r. do dnia 31 stycznia 2006 r., utrzymało zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. Podstawę rozstrzygnięcia organu odwoławczego stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 182 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557 z 1997 r. z późn. zm.). Rozstrzygając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło, iż wyrokiem z dnia [...] grudnia 2002 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy, XV Wydział Grodzki uznając P. O. winnym prowadzenia samochodu osobowego marki Fiat 125p w stanie nietrzeźwości skazał go na określoną karę i orzekł w stosunku do niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres jednego roku jednocześnie zaliczając oskarżonemu na poczet orzeczonego zakazu okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 14 kwietnia 2002 r. do dnia 19 grudnia 2002 r. Na skutek apelacji od wyroku wniesionej przez prokuratora, Sąd Okręgowy V Wydział Karny wyrokiem z dnia [...] października 2003r., sygn. akt [...] zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że uchylił rozstrzygnięcie o zaliczeniu oskarżonemu okresu zatrzymania prawa jazdy na poczet kary i nałożył na niego obowiązek zwrotu prawa jazdy Urzędowi Miejskiemu– Wydział Komunikacji. Jak wynika z akt sprawy, w trakcie postępowania sądowego w wyżej wymienionej sprawie karnej P. O. po odbyciu kursu prawa jazdy i pozytywnym złożeniu egzaminu państwowego w dniu [...] września 2003 r. otrzymał uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B. Dnia [...] grudnia 2003 r. do Wydziału Spraw Administracyjnych – Inspektoratu Komunikacji Urzędu Miejskiego wpłynęło zawiadomienie Sądu Rejonowego XV Wydział Grodzki z dnia [...] grudnia 2003 r., sygn. akt [...], że P. O. prawomocnym wyrokiem z dnia [...] października 2003 r. został skazany na karę dodatkową zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, silnikowych i jednośladowych na okres jednego roku. Wyrok ten powinien być wykonany w ten sposób, że skazany nie może korzystać z prawa do prowadzenia pojazdów mechanicznych (względnie obowiązuje zakaz nadania tego prawa) od dnia zwrotu prawa jazdy. Sąd zobowiązał organ do powiadomienia o sposobie wykonania wyroku. Pismem z dnia [...] grudnia 2003 r. organ zażądał od P. O. zwrotu dokumentu, tj. prawa jazdy kategorii B, informując innym pismem analogicznie oznaczonym, że po odbyciu kary zakazującej prowadzenia pojazdów mechanicznych w zakresie kategorii B może on ubiegać się o zwrot prawa jazdy. Powyższe pismo organ dwukrotnie awizował doręczając je stronie. Następnie, pismem z dnia [...] stycznia 2004 r. organ I instancji powiadomił Sąd Rejonowy o uchylaniu się przez P. O. od wykonania obowiązku zwrotu prawa jazdy, stosownie do zapadłego orzeczenia. Na piśmie tym jednocześnie widnieje adnotacja, iż strona złożyła w Urzędzie Miejskim – Wydział Spraw Administracyjnych prawo jazdy kategorii B, nr [...]. Mając na uwadze powyższe, organ I instancji wydał decyzję o cofnięciu P. O. uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi. Analizując dokumenty Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że jest faktem bezspornym, iż P. O. w dniu [...] kwietnia 2002 r. kierując samochodem osobowym w stanie nietrzeźwym był osobą nieletnią i nie posiadał uprawnień do w tym zakresie, tj. prawa jazdy kategorii B. W związku z popełnionym czynem został skazany prawomocnym wyrokiem na karę pozbawienia wolności w wymiarze sześć miesięcy warunkowo zawieszoną na okres próby na trzy lata oraz orzeczono wobec niego karę dodatkową zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres jednego roku, a także obowiązek zwrotu prawa jazdy do organu, który je wydał. Stosownie zatem do orzeczonej kary w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, termin jednego roku musi być liczony od daty złożenia dokumentu, ten zaś zwrócono do organu w dniu 31 stycznia 2005 r. Gdyby P.O. wykonując obowiązek zwrotu prawa jazdy orzeczony wyrokiem Sądu Okręgowego zwrócił prawo jazdy bezzwłocznie, upływ tego terminu na jaki orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów nastąpiłby kilka miesięcy wcześniej, nawet z dniem [...] października 2004 r. Nie sposób dać wiarę twierdzeniom strony, że nie wiedziała o toczącym się postępowaniu sądowym wskutek wniesienia apelacji od wyroku Sądu Rejonowego przez prokuratora przed Sądem Okręgowym. Faktem jest natomiast, że strona zataiła przed organem I instancji okoliczność prowadzenia wobec niej postępowania prokuratorsko – sądowego, składając dokumenty na kurs prawa jazdy i przystępując do egzaminu. Otrzymała zatem prawo jazdy kategorii B w dniu [...] września 2003 r., chociaż wobec zapadłego wyroku Sądu Rejonowego z dnia 19 grudnia 2002 r. nie powinny być jej wydane takie uprawnienia. Skoro zatem P. O. wbrew przepisom prawa otrzymał prawo jazdy, to należało je cofnąć stosownie do dyspozycji art. 182 § 2 kodeksu karnego wykonawczego. Na powyższą decyzję organu odwoławczego P. O. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której stwierdził, iż zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem i niesłuszna oraz wniósł spowodowanie odzyskania przez niego prawa jazdy lub o zaliczenie na poczet orzeczonego zakazu okresu od dnia zatrzymania tj. od 14 kwietnia 2002 r. do dnia 19 grudnia 2002 r. W skardze podał, iż cofnięcie mu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi jest dla niego bardzo krzywdzące, ponieważ nie może on dalej wykonywać pracy związanej z prowadzeniem samochodu, ponadto przekonuje, iż był pewien, iż zgodnie z wyrokiem z dnia 19 grudnia 2002 r. okres na jaki orzeczono zakaz prowadzenia upłynął w marcu 2003 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. Mając na uwadze art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd administracyjny na skutek zaskarżenia działania organu nie przejmuje sprawy administracyjnej jako takiej do końcowego jej załatwienia, lecz ma jedynie na celu ocenę działania tego organu. Z tego względu nie może zastępować organu administracji i wydawać końcowego rozstrzygnięcia. W rozpoznawanej sprawie organ I instancji decyzją z dnia [...] lutego 2005r., cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B na okres 12 miesięcy od dnia 31 stycznia 2005 r. do dnia 31 stycznia 2006 r., natomiast organ II instancji utrzymał tą decyzję w mocy. Powyższe decyzje były wydane w związku z faktem orzeczenia w stosunku do P. O. na podstawie art. 42 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 1997 r., Nr 88, poz. 553 z późn. zm.) środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres jednego roku wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] grudnia 2002 r., sygn. akt [...], który to wyrok uprawomocnił się dnia [...] października 2003 r. O powyższym orzeczeniu i sposobie jego wykonania organ I instancji został poinformowany pismem Sądu Rejonowego z dnia [...] grudnia 2003 r. Zgodnie z art. 182 § 1 i 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 z późn. zm.), w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca skazanego. Organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. Dodać należy, że zgodnie z art. 9 § 1 i 2 k.k.w. postępowanie wykonawcze wszczyna się bezzwłocznie gdy orzeczenie stało się wykonalne, zaś wykonalne staje się ono z chwilą uprawomocnienia. Sąd kierując orzeczenie do wykonania, przesyła jego odpis lub wyciąg ze wzmianką o wykonalności, a w wypadku orzeczenia prawomocnego z datą jego uprawomocnienia się odpowiedniemu organowi powołanemu do wykonania orzeczenia (art. 11 k.k.w.). Generalnie, przepisy dotyczące cofania uprawnień do kierowania pojazdami zamieszczone są w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 515 z późn. zm.), a mianowicie w art. 140 ust. 1, który stanowi, iż organem, który wydaje decyzje w tych sprawach jest starosta i enumeratywnie wymienia przypadki, w których cofa się uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi. Na mocy art. 91 i 92 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tj. Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.), funkcje organów powiatu w miastach na prawach powiatu sprawuje rada miasta i prezydent miasta, co oznacza, że organem właściwym w I instancji w niniejszej sprawie był Prezydent Miasta, z którego to upoważnienia, prawidłowo, została wydana zaskarżona decyzja. Okoliczności, w których cofa się na podstawie art. 140 ust. 1 prawa o ruchu drogowym przedmiotowe uprawnienia to: - stwierdzenie na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem; - stwierdzenie na podstawie orzeczenia psychologicznego, wydanego po przeprowadzeniu badania psychologicznego w trybie określonym w ustawie (art. 124 ust. 1 pkt 3 i 4), istnienia przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem; - utrata przez kierowcę kwalifikacji, co stwierdza się na podstawie wyniku egzaminu państwowego; - przekroczenie, w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy, liczby 20 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, decyzja o cofnięciu uprawnienia wydawana jest na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji; - niepoddanie się: a) sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w ustawie (art.114 ust. 1 pkt 1) b) badaniu lekarskiemu w trybie określonym w ustawie (art. 122 ust.1 pkt 3-5) c) badaniu psychologicznemu w trybie określonym w ustawie (art.124 ust. 1 pkt 3 lub 4). Niezależnie od wypadków wymienionych w art. 140 ust. 1 prawa o ruchu drogowym, inną sytuacje, w której właściwy organ obowiązany jest cofnąć uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi wymienia cytowany wcześniej art. 182 k.k.w. stosowany w zw. z art. 42 k.k., stanowiący o obowiązku cofnięcia uprawnień w przypadku orzeczenia w stosunku do danej osoby zakazu prowadzenia pojazdów. Jest to przepis ustawowy, równy rangą art. 140 prawa o ruchu drogowym, do którego stosowania organ jest bezwzględnie zobowiązany i wydając decyzję w takiej sprawie nie ma możliwości stosowania uznania administracyjnego, przy czym, jak o tym wyżej była mowa, stwierdzenie "orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów" odnosi się do prawomocnego wyroku orzekającego wyżej wymieniony środek prawny. Jak wynika z akt sprawy, prawomocne orzeczenie dotyczące zakazu prowadzenia pojazdów przez skarżącego zapadło w dniu [...] października 2003r., czyli po dacie uzyskania przez niego uprawnień do ich prowadzenia w dniu 16 września 2003 r. Gdyby powyższy wyrok zapadł wcześniej – skarżący nie uzyskałby prawa jazdy (również na zasadzie art. 42 k.k. i art. 182 k.k.w.), z czego powinien zdawać sobie sprawę podpisując oświadczenie we wniosku o jego wydanie, w którym podał m.in., że nie został orzeczony w stosunku do niego prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów samochodowych (k. 1). Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że decyzje wydane w niniejszej sprawie są prawidłowe i nie prawa nie naruszają. Z tych też względów i na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.