II SA/Kr 691/03

WyrokWSA w Krakowie2005-09-12

Skład orzekający: Grażyna Danielec, Elżbieta Kremer, Bożenna Blitek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opuszczenie lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych następuje, gdy osoba po opuszczeniu zakładu karnego nie podejmuje skutecznych działań prawnych w celu powrotu do lokalu, mimo że teściowa, będąca najemczynią, nie wyraża zgody na wspólne zamieszkiwanie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że opuszczenie lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych następuje, gdy osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Skoro skarżący po wyjściu z zakładu karnego nie podjął właściwych kroków prawnych, aby zamieszkać w przedmiotowym lokalu, jego skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta o wymeldowaniu W. D. z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...]. Skarżący zarzucił organowi pierwszej instancji naruszenie art. 10 kpa oraz podniósł, że jego teściowa utrudnia mu zamieszkiwanie w lokalu, po opuszczeniu zakładu karnego nie ma gdzie mieszkać i prosi o przyznanie lokalu socjalnego. Organ odwoławczy uznał zarzut naruszenia art. 10 kpa za niezasadny, stwierdził, że teściowa nie wyraża zgody na wspólne zamieszkiwanie, a skarżący nie podjął skutecznych działań prawnych w celu powrotu do lokalu, co stanowi przesłankę do wymeldowania.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Kremer WSA Bożenna Blitek Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2005 r. sprawy ze skargi W. D. na decyzję Wojewody z dnia 26 marca 2003 r.Nr [...] w przedmiocie wymeldowania skargę oddala Decyzją z dnia 26 marca 2003 r. Nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania W. D. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] orzekającej o wymeldowaniu z pobytu stałego W. D. z lokalu przy ul. [...] w [...] - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że zaskarżoną decyzją organ pierwszej instancji wymeldował z pobytu stałego W. D. z lokalu przy ul. [...] w [...] . Wymeldowanie nastąpiło w oparciu o przepis art. 15 ust. 2 cyt. na wstępie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Niezadowolony z takiego rozstrzygnięcia W. D. wniósł w ustawowym terminie odwołanie od powyższej decyzji do Wojewody [...]. Podnosi, iż jego teściowa H. K. najemczyni lokalu przy ul. [...] w [...] utrudnia mu zamieszkiwanie w tym lokalu i obecnie po opuszczeniu zakładu karnego nie ma gdzie mieszkać. Zwrócił się z tym do swojego kuratora, ale ten nie był w stanie mu nic pomóc, uznając że nic tu nie można zrobić. Prosi Wojewodę [...] o przyznanie mu lokalu socjalnego z zasobów gminy, gdyż obecnie znajduje się w trudnej sytuacji. Prosi równocześnie o wyrozumiałość i przychylne załatwienie jego odwołania. Organowi pierwszej instancji zarzucił, że nie umożliwiono mu zapoznania się z aktami sprawy. Organ drugiej instancji po rozpatrzeniu sprawy stwierdził, że z akt sprawy wynika, iż zarzut skierowany pod adresem pierwszej instancji, dotyczący naruszenia przez ten organ art. 10 kpa nie jest zasadny. Odwołujący brał udział w postępowaniu składając w sprawie wyjaśnienia w dniu [...] stycznia 2003 r., miał zatem możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym jak i zgłoszenia wniosków i żądań. Dalej organ stwierdza, że z wyjaśnień W. D. wynika, iż nie ma on obecnie żadnego miejsca pobytu stałego. Świadomy jest tego, że H. K. - teściowa nie wyraża zgody na wspólne zamieszkiwanie w lokalu przy ul. [...] w [...] , do którego tylko ona ma tytuł prawny. Odwołujący uszanował jednak jej wolę i po kilku próbach odstąpił od zamiaru zamieszkiwania. W tym stanie, zaistniał obowiązek wymeldowania. Wymeldowanie W. D. nastąpiło w drodze decyzji administracyjnej w oparciu o przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, o pierwszą jego przesłankę. Przepis ten, podnosi organ, zobowiązuje organ administracyjny do wydania decyzji w przedmiocie wymeldowania, jeżeli spełniony zostanie jeden z poniżej wymienionych warunków: 1. gdy osoba utraciła uprawnienie wymienione do przebywania w lokalu i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego albo jeżeli 2. osoba opuściła bez wymeldowania się dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić. W przedmiotowej sprawie, stwierdza organ odwoławczy, został spełniony warunek wymieniony w pkt 1. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., spowodował to, że organ rozpatrujący sprawę w kwestii meldunkowej nie bada już uprawnień osoby do lokalu, a jedynie ustala przesłankę opuszczenia lokalu, a ta w niniejszej sprawie jest bezsporna. Wydana więc decyzja orzekająca o wymeldowaniu jest zgodna z przepisami i brak jest podstaw do jej uchylenia. Organ meldunkowy nie jest kompetentny do rozpatrywania spraw mieszkaniowych i dlatego nie może spełnić prośby W. D. zawartej w odwołaniu o przyznanie lokalu z zasobów Gminy [...] . Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł W. B.. Skarżący nie wskazując na naruszenie prawa, wnosi o ponowne wnikliwe zbadanie sprawy, w szczególności zajścia które spowodowały przeszkody w zamieszkaniu, prosi o rozpatrzenie możliwości przyznania lokalu z zasobów Gminy [...] i zwolnienie od kosztów. W uzasadnieniu skargi przedstawia swoją sytuację oraz okoliczności niemożności zamieszkania po wyjściu z zakładu karnego, w przedmiotowym lokalu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji. W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), z mocy z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) do rozpoznania skargi wniesionej przed l stycznia 2004 r. właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych w brzmieniu z daty wydania zaskarżonej decyzji jako jedną z przesłanek do wymeldowania wskazuje opuszczenie miejsca pobytu stałego. Przez opuszczenie miejsca pobytu stałego w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć dobrowolne wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego, bez dopełnienia obowiązku meldunkowego. Natomiast, jeśli strona została usunięta z lokalu w drodze przymusu fizycznego czy psychicznego bądź wobec wymiany zamków w drzwiach uniemożliwiono jej dostęp do lokalu, to nie można uznać tego za opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu. Zatem przesłanka ta jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżący został przemeldowany z lokalu przy ul. [...] do przedmiotowego lokalu, w czasie gdy przebywał w Zakładzie Karnym. Po opuszczeniu Zakładu Karnego nigdy nie zamieszkał przy ul. [...] i w istocie nie podjął skutecznych działań aby tam zamieszkać. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego o opuszczeniu lokalu w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych można mówić wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Skoro zatem skarżący nie podjął żadnych właściwych kroków prawnych aby zamieszkać w przedmiotowym lokalu po wyjściu z Zakładu Karnego skarga jako nieuzasadniona-musiała ulec oddaleniu na mocy art. 151 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło