VI SA/Wa 2255/04
WyrokWSA w Warszawie2005-09-09
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Halina Emilia Święcicka, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie sprostowania daty badania technicznego w dowodzie rejestracyjnym z powodu jego rzekomej bezprzedmiotowości, mimo że strona domaga się zmiany wadliwej decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania w sprawie sprostowania daty badania technicznego w dowodzie rejestracyjnym z powodu jego rzekomej bezprzedmiotowości, jeśli strona domaga się zmiany wadliwej decyzji administracyjnej. W takich przypadkach organ powinien zbadać, czy wniosek dotyczy sprostowania oczywistej omyłki, czy zmiany decyzji ostatecznej w trybie nadzwyczajnym (np. art. 155 k.p.a.), a następnie rozpoznać sprawę merytorycznie, przestrzegając zasad postępowania administracyjnego, w tym obowiązku wyjaśniania stanu faktycznego i prawnego oraz informowania strony.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku spółki B. Sp. z o.o. o sprostowanie błędu w dowodzie rejestracyjnym naczepy, polegającego na błędnym wpisie daty następnego badania technicznego. Organ rejestrujący i Samorządowe Kolegium Odwoławcze wielokrotnie odmawiały dokonania zmiany lub umarzały postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe. Spółka twierdziła, że wadliwy wpis uniemożliwia jej uzyskanie odszkodowania i spowodował zatrzymanie pojazdu przez policję. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne zastosowanie art. 105 k.p.a. (umorzenie postępowania).Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta m. [...] z dnia [...] listopada 2002 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie: WSA Halina Emilia Święcicka Asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2005 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie daty badania technicznego w dowodzie rejestracyjnym uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta m. [...] z dnia [...] listopada 2002 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] października 2004r. nr [...] na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta m. [...] z dnia [...] listopada 2002r. orzekającą o umorzeniu postępowania w sprawie "zmian ważności zapisu daty następnego badania technicznego w dowodzie rejestracyjnym" serii [...] nr [...] wydanym dla naczepy marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] - zarejestrowanej na B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. - wnioskodawcy w sprawie.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia organu I instancji stanowił art. 105 k.p.a. i organ odwoławczy podzielił pogląd, że bezprzedmiotowość postępowania nastąpiła z uwagi na upływ terminu następnych przeglądów badań technicznych. Dodatkowo wskazało, że nie jest możliwe dokonanie rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej, co do ustalenia ważności wpisu w dowodzie rejestracyjnym daty badania technicznego, bowiem do wydania decyzji nie uprawniają organu I instancji przepisy prawa materialnego, które mogłyby stanowić podstawę do wydania decyzji administracyjnej. Art. 81 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. nr 98, poz. 602 ze zm.) nie daje podstaw do wydania decyzji administracyjnej w tej sprawie, co z kolei skutkuje wydaniem decyzji umarzającej to postępowania.
Podstawę faktyczną zaskarżonej decyzji stanowiły następujące ustalenia:
W dniu [...] stycznia 1999 r. B. Sp. z o.o. złożyła wniosek o rejestrację naczepy skrzyniowej. W dniu [...] stycznia 1999 r. organ rejestrujący wydał dowód rejestracyjny [...] z wpisem następnego badania technicznego do dnia [...] stycznia 2001 r. W dniu [...] lutego 2001 r. B. Sp. z o.o. skierowała do Wydziału Komunikacji pismo z wnioskiem o sprostowanie błędu - mylnie wpisanej daty następnego badania technicznego i jej zmianę na okres trzyletni tj. do dnia [...] stycznia 2002 r.
W piśmie z dnia [...] lutego 2001 r. Wydział Komunikacji nie przychylił się do wniosku.
Na pismo wyjaśniające B. Sp. z o.o. z dnia [...] marca 2001 r. – Wydział Komunikacji w dniu [...] marca 2002 r. ustosunkował się negatywnie. W dniu [...] maja 2001 r. B. Sp. z o.o. wystąpił do Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z wnioskiem o udzielenie informacji w zakresie interpretacji przepisów dotyczących badań technicznych dla naczep o masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony. W dniu [...] czerwca 2001 r. Minister Transportu i Gospodarki Morskiej wyjaśnił, że dla naczep terminy badań technicznych są określone jak dla przyczep, zgodnie z obowiązującym wówczas art. 81 ustawy prawo o ruchu drogowym
W dniu [...] lipca 2001 r. B. Sp. z o.o., przesyłając powyższe wyjaśnienia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej ponownie zwróciła się do Wydziału Komunikacji o sprostowanie daty badania technicznego dla przedmiotowej naczepy.
Pismem z dnia [...] lipca 2001 r. Wydział Komunikacji ponownie odmówił sprostowania daty
W dniu [...] sierpnia 2001 r. B. Sp. z o.o. zwrócił się do Naczelnika Wydziału Komunikacji Urzędu Dzielnicy [...] Gminy [...] z wnioskiem o wydanie decyzji administracyjnej w przedmiotowej sprawie. Naczelnik Wydziału Komunikacji Urzędu Dzielnicy [...] Gminy [...] w dniu [...] września 2001 r. wydał decyzje odmawiającą dokonania zmiany zapisu w wydanym dowodzie rejestracyjnym na naczepę skrzyniową marki [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją [...] w dniu [...] lutego 2002 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało organowi i instancji do ponownego rozpatrzenia. Zarzuciło w uzasadnieniu, że decyzja organu I instancji została podjęta bez uwzględnienia przepisu art. 81 ust. 4 ustawy prawo o ruchu drogowym.
Naczelnik Wydziału Komunikacji Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2002r. orzekł w przedmiocie sprostowania na podstawie art. 113 k.p.a. błędu pisarskiego w wydanej decyzji nr [...] z dnia [...] września 2001 r. dot. ważności terminu badania technicznego, tj. do dnia [...] września 2000 r. oraz odmowy dokonania zmiany zapisu w wydanym dowodził rejestracyjnym na naczepę skrzyniowa marki [...] o dopuszczalne masie całkowitej 35 ton i nadanym numerze rejestracyjnym [...] i podtrzymania ważności terminu badania technicznego na 1 rok z zapisem 1999.10. [...] -2000.09. [...],
Od powyższej decyzji w ustawowym terminie odwołał się B. Sp. z o.o. podnosząc, iż organ I instancji nie uwzględnił interpretacji art. 81 ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.). Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera ponadto, zdaniem odwołującego się merytorycznych argumentów przemawiających za utrzymaniem w mocy terminu ważności terminu badani; technicznego przedmiotowej naczepy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] września 2002r. nr [...] uchyliło w całości zaskarżoną przez stronę decyzję i przekazało organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zarzuciło, że organ I instancji w zaskarżonej decyzji dokonał sprostowania na podstawie art. 113 k.p.a. błędu pisarskiego w wydanej decyzji nr [...] z dnia [...] września 2001 r. dotyczącej ważności terminu badania technicznego, tj. do dnia [...] września 2000r. mimo, że zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji państwowej może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach, wówczas, gdy w sposób widoczny zastosowano mylną pisownię, opuszczono litery w wyrazie, dopuszczono się błędu w działaniu matematycznym lub innej tego rodzaju omyłki. Nie jest natomiast ani błędem pisarskim, rachunkowym, ani omyłką w rozumieniu tego przepisu przytoczenie w decyzji dosłownego brzmienia przedmiotu sprawy użytego w innej decyzji. SKO uznało, że organ niewłaściwie w drodze decyzji dokonał sprostowania, kiedy przepis 113 k.p.a. wyraźnie stanowi, że sprostowanie może nastąpić w drodze postanowienia, od którego stronie służy zażalenie.
Zgodnie z doktryną i orzecznictwem - instytucja sprostowania zawarta w art. 113 § 1 k.p.a. odnosi się jedynie co do błędów i omyłek o charakterze nieistotnym. Jest zatem oczywiste, że stosując ten przepis nie można zmienić najistotniejszego elementu decyzji administracyjnej, jakim jest rozstrzygnięcie. W przedmiotowej zaś sprawie organ dokonując sprostowania w zakresie określenia daty następnego badania technicznego, zmienił także rozstrzygniecie. Proponowane przez organ rozstrzygnięcie prowadziłoby do zmiany treści merytorycznej decyzji.
Z drugiej strony SKO odniosło się do drugiej części orzeczenia I instancyjnego, które podtrzymuje ważność terminu badania technicznego na 1 rok z zapisem 1999.10. [...] -2000.09. [...]. Wskazało, że w aktach sprawy brakuje kserokopii dowodu rejestracyjnego [...], natomiast w piśmie z dnia [...] marca 2002 r. kierowanym do prokurenta B. organ wyjaśnia, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ podtrzymuje swoje stanowisko wyrażone w decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2002 r. gdzie termin następnego badania technicznego określony został do [...] stycznia 2001r. Ze względu zatem na nieścisłości co do merytorycznego rozstrzygnięcia w zakresie daty kolejnego badania technicznego dla przedmiotowej naczepy, decyzje należało uchylić i przekazać organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
To ostatnie postępowanie zakończone w I instancji decyzją Prezydenta m. [...] z dnia [...] listopada 2002r. o umorzeniu postępowania w sprawie z uwagi na bezprzedmiotowość (105 k.p.a.), utrzymaną w mocy przez SKO decyzją z dnia [...] października 2004r. po odwołaniu strony stało się przedmiotem skargi B. Sp. z o.o. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 81 ust. 4 ustawy prawo o ruchu drogowym oraz prawa procesowego poprzez brak przeprowadzenia wystarczająco wnikliwego i kompleksowego postępowania dowodowego, nieuwzględnienie treści art. 7 ustawy kodeks postępowania administracyjnego oraz błędne zastosowanie art. 105 kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazywała, że bezprzedmiotowość postępowania w przedmiotowej sprawie nie zachodzi. Dowód rejestracyjny potwierdzający rejestrację pojazdu stanowi przejaw woli organu administracji i jest decyzją administracyjną. Treść decyzji obejmuje datę następnego badania technicznego i w tym zakresie decyzja ta jest obarczona wadą, tj. treść ta sprzeczna jest z art. 81 ust. 4 ustawy prawo o ruchu drogowym. Skarżącej przysługuje zatem prawo do żądania uzyskania decyzji w dochodzonym zakresie. Ponadto organ administracji nie uwzględnił interesu społecznego i słusznego interesu skarżącego, skoro na byt prawny decyzji ma wpływ okoliczność, iż data następnego badania technicznego została w treści dowodu rejestracyjnego naczepy wpisana błędnie z naruszeniem przepisu prawa materialnego, tj. art. 81 ust. 4 ustawy prawo o ruchu drogowym. W tym zakresie decyzja administracyjna jest obarczona wadą, co wynika także z pisma Ministerstwa Transportu i Gospodarki Morskiej z 21.06.2001, dołączonego do akt administracyjnych.
Biorąc pod uwagę, iż treść decyzji administracyjnej sprzeczna była z art. 81 ust. 4 ustawy prawo o ruchu drogowym i jest w tym zakresie wadliwa, zmiana decyzji administracyjnej (dowód rejestracyjny) jest w tym zakresie nie tylko możliwa, ale i konieczna.
Obowiązywanie w obrocie prawnym decyzji administracyjnej obarczonej wadą narusza interes prawny skarżącego. Wydanie decyzji administracyjnej, obarczonej omawianym błędem, doprowadziło do odmowy wypłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela naczepy. Firma ubezpieczeniowa powołując się na brak dokonania badania technicznego w terminie wadliwie określonym w treści wydanej decyzji administracyjnej, odmówiła skarżącemu wypłaty odszkodowania. Dowód rejestracyjny naczepy został zatrzymany przez policję i naczepa nie może być od tego czasu użytkowana.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze o [...] wnosiło o jej oddalenie, powołując się na dotychczasowe argumenty. W szczególności wywodziło, że rejestracji pojazdu dokonuje na wniosek właściciela pojazdu, organ właściwy ze względu na jego miejsce zamieszkania, wydając dowód rejestracyjny. W dowodzie tym, oprócz numeru rejestracyjnego oraz nazwiska i adresu właściciela, wpisuje się również dane techniczne pojazdu, w tym, numer jego silnika i nadwozia. O rejestracji pojazdu lub też odmowie jej dokonania orzeka organ właściwy w drodze decyzji administracyjnej.
Wydanie pozytywnego rozstrzygnięcia, a więc decyzji orzekającej o rejestracji pojazdu skutkuje odpowiedniego dokumentu potwierdzającego fakt rejestracji - tzw. dowodu rejestracyjnego pojazdu Jednocześnie ustawodawca nałożył na właściciela zarejestrowanego pojazdu obowiązek przedstawienia go do badania technicznego (art. 81 ustawy prawo o ruchu drogowym) i zgodnie z art. 82 tej ustawy termin badania technicznego wpisywany jest do dowodu rejestracyjnego. Konsekwencje nie poddania się badaniu technicznemu przewiduje art. 132 powołanej ustawy. Jego zdaniem, z brzemienia powołanych przepisów wynika iż brak badania technicznego lub też negatywny wynik tegoż badania, nie wpływa negatywnie na byt prawny decyzji orzekającej o rejestracji pojazdu, co oznacza, iż nie wpływa na treść rozstrzygnięcia w zakresie rejestracji pojazdu, zaś brak badania technicznego oznacza, iż dany pojazd nie może być dopuszczony do ruchu.
Z tego względu wywodził, że do wydania decyzji nie uprawniają organu I instancji przepisy prawa materialnego, które mogłyby stanowić podstawę do wydania administracyjnej. Art. 81 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo ruchu drogowym (Dz.U. nr 98, poz. 602 ze zm.) nie daje podstaw do wydania decyzji administracyjnej w tej sprawie, co z kolei skutkuje wydaniem decyzji umarzającej to postępowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. (Dz.U.02.153.1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U.02.153.1270) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Wymaga podkreślenia, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co znajduje wyraz w art. 134 p.p.s.a.
W ocenie Sądu skardze, analizowanej pod kątem naruszenia prawa - nie można odmówić słuszności, bowiem wskazany przepis - wbrew twierdzeniu SKO o - nie może być stosowany w oderwaniu od treści wniosku strony, zakresu dotychczasowego postępowania przed organami obu instancji, ustalonego stanu faktycznego i wbrew zasadom postępowania administracyjnego.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił w ocenie organu ostatecznie art. 105 k.p.a., przy czym nie wskazał, czy to § 1, czy § 2 tego przepisu. Przepis § 1 stanowi o sytuacji, kiedy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, natomiast § 2 obejmuje możliwość umorzenia postępowania, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym.
Niewątpliwie strona nie występowała o umorzenie postępowania administracyjnego, bowiem z jego przebiegu oraz wniosku wynika, że jest zainteresowana załatwieniem sprawy poprzez prawidłowe - jej zdaniem -wpisanie daty następnego badania technicznego, bowiem dokonany z chwilą rejestracji wpis obarczony jest błędem, co doprowadziło jej zdaniem do odmowy wypłaty odszkodowania za naczepę i zatrzymanie tego dowodu rejestracyjnego przez policję. Należy zatem domniemywać, że podstawę umorzenia stanowi bezprzedmiotowość określona w § 1.
Nie jest obojętne dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, iż sprawa objęta wnioskiem strony dwukrotnie była przedmiotem rozpoznania przez organ administracji w obu instancjach. Wytknąć należy, że mimo dwóch decyzji odwoławczych uchylających rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjne do ponownego rozpatrzenia - każdorazowo organy prezentują odmienne koncepcje co do sposobu załatwienia wniosku, pomijając i nie odnosząc się do poprzedzających je wskazań organu odwoławczego.
Podkreślić należy, że w poprzedzającej zaskarżoną decyzję decyzji SKO z [...] września 2002r. organ odwoławczy wypowiedział pogląd co do formalnej niemożności wydania decyzji prostującej oczywistą omyłkę, jako że materia ta należy do postanowienia. Z drugiej strony prowadził merytoryczne rozważania co do zasadności wniosku o zmianę decyzji w zakresie daty kolejnego badania technicznego, zarzucając "nieścisłości" poprzedzającemu ją merytorycznemu rozstrzygnięciu odmawiającemu wzruszenia decyzji ostatecznej.
Z okoliczności tych wynika jednoznacznie, iż mimo trzykrotnego postępowania administracyjnego wyczerpującego tok instancji organy administracyjne nie zdecydowały, czy wniosek strony z [...] lutego 200lr. należy rozpatrywać w trybie sprostowania oczywistej omyłki, o czym SKO obszernie się rozwodziło w uzasadnieniu decyzji z [...] września 2002r. nr [...], czy też w trybie nadzwyczajnym - wniosku o zmianę decyzji ostatecznej, a taki przewidziany jest w art. 155 k.p.a..
Zarzut ten jest aktualny także co do zaskarżonej decyzji z dnia [...] grudnia 2004r. i decyzji ją poprzedzającej, bowiem w świetle ich uzasadnienia nie wynika, czy bezprzedmiotowość dotyczy wniosku o sprostowanie oczywistej omyłki, czy też żądania zmiany decyzji w części daty badania technicznego, o czym dodatkowo wypowiada się organ II instancji.
Należy zauważyć, że organ dokonując w uzasadnieniach decyzji merytorycznej oceny zasadności wniosku o zmianę jednego z elementów decyzji rejestracyjnej nie wskazał ani tej, ani żadnej innej podstawy prawnej swoich merytorycznych wywodów, umożliwiających mu weryfikację w jakimkolwiek zakresie decyzji ostatecznej z dnia [...] października 1999r., chociaż w świetle art. 6 k.p.a. zobowiązany był jako organy administracji publicznej działać na podstawie przepisów prawa.
Podnieść należy, że zasada ogólna wynikająca z art. 7 k.p.a. nakłada na organy administracji publicznej w toku postępowania obowiązek stania na straży praworządności i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Organy administracji publicznej obowiązane były w niniejszej sprawie do prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli, co wynika z kolei z art. 8 k.p.a..
I wreszcie niewątpliwie wpłynęłoby na sprawność tego długoletniego postępowania, gdyby organy administracji publicznej należycie i wyczerpująco informowały stronę o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Ustawowy obowiązek czuwania nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielania im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek wynika z kolejnej zasady ogólnej postępowania administracyjnego określonej w art. 9 k.p.a..
W ocenie Sądu organ dopuścił się naruszenia wymienionych zasad postępowania administracyjnego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.
Uchybienia te spowodowały, że organ przyjął bezprzedmiotowość postępowania w sytuacji, gdy nie wskazał prawidłowej podstawy prawnej wniosku strony domagającej się wzruszenia w części decyzji ostatecznej. Wszak bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu.
Ubocznie wskazać należy, że z treści skargi wynikać może, że strona dochodzi zmiany decyzji w części poprzez zmianę jednego z jej elementów (wpisu następnej rejestracji) - w trybie nadzwyczajnym, na podstawie art. 155 k.p.a., skoro podnosi interes społeczny i słuszny interes strony. Tylko taka kwalifikacja wniosku umożliwiałaby merytoryczne badanie zasadności wniosku. Zgoda stron na zmianę decyzji ostatecznej (art. 155 k.p.a.) dotyczy wypowiedzenia się w sprawie weryfikacji uprawnień otrzymanych decyzją ostateczną, a tym samym zmiany merytorycznego rozstrzygnięcia, wobec czego powinna być rozpatrywana wyłącznie w kategoriach materialnych. Nie pozwala to na traktowanie jej w płaszczyźnie przesłanek przedmiotowości czy też bezprzedmiotowości postępowania, (wyrok NSA w Białymstoku z dnia 2000.01.27, sygn. SA/Bk 700/99, ONSA 2001/2/71)
Nie uprzedzając merytorycznej zasadności wniosku organ zobowiązany był zatem wyjaśnić rzeczywiste intencje strony - tj. czy dochodzi ona sprostowania czy zmiany ostatecznej decyzji rejestracyjnej - zanim bez podstawy prawnej stwierdzi bezprzedmiotowość wniosku. Następnie może ocenić czy jest podstawa prawna do takiego żądania i rozpatrzeć je w oparciu o możliwości jakie w tym zakresie przewiduje procedura postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowe jest postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy (vide: wyrok NSA w Warszawie z dnia 2003.01.23, sygn. II SA 428/01, LEX nr 137801) Decyzję o umorzeniu postępowania organ administracji państwowej wydaje zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. wówczas, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności wówczas, gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ administracyjny stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, (wyrok NSA w Warszawie z dnia 2001.09.26, sygn. V SA 381/01, LEX nr 78917)
Z powyższych względów - na tym etapie postępowania - Sąd nie podziela poglądu wyrażonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż nie jest możliwe dokonanie rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym -w zakresie daty badania technicznego -wobec braku uprawnienia organu w przepisach prawa materialnego.
Podziela natomiast pogląd wyrażony w tezie 2 uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 30 stycznia 2004r., iż dowód rejestracyjny wydany właścicielowi pierwotnie (tj. przed zmianą niektórych danych w nim zawartych) musiał być poprzedzony wydaniem decyzji administracyjnej o rejestracji, to w konsekwencji należy przyjąć, że również zmiana któregokolwiek z elementów treści tegoż dowodu powinna być poprzedzona stosownym rozstrzygnięciem, tj. decyzją zmieniającą uprzednią decyzję o rejestracji lub też uchyleniem tej uprzedniej decyzji i wydaniem "nowej" decyzji, na co zezwala art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, albo też wykorzystaniem trybu przewidzianego w art. 162 Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o rejestracji i wydanie następnie innej decyzji dotyczącej tego pojazdu.
Organ administracji państwowej, rozpoznając wniosek strony, zarówno na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, jak i odwoławczego, jest związany rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Musi, co podkreślono wyżej m. in. przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy materialnej, a więc podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (art. 7 k.p.a..), pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.), należycie i wyczerpującego informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego po to, by w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.).
W niniejszej sprawie doszło do naruszenia powołanych przepisów, co stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy i na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Sąd uchylił obie decyzje, a zważywszy, że z zaskarżonymi decyzjami nie wiąże się bezpośrednio kwestia wykonalności, bezprzedmiotowe było orzekanie w trybie art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło