II SA/Go 186/05
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2005-09-07
Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Ireneusz Fornalik, Anna Juszczyk - Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ II instancji, z uwagi na zmianę przepisów ustawy o pomocy społecznej, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ II instancji, z uwagi na zmianę przepisów ustawy o pomocy społecznej, jest zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że organ administracyjny I instancji ma obowiązek rozpatrzyć całokształt okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, a w tym celu może przeprowadzić uzupełniające czynności dowodowe. Ponadto, sąd stwierdził, że nie wyjaśniono kwestii przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego, co jest niezbędnym etapem postępowania wyjaśniającego.Stan faktyczny
T.S. zwróciła się o przyznanie zasiłku celowego na zakup odsysacza elektrycznego. Organ I instancji odmówił przyznania pomocy, wskazując na odmowę przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia ze względu na zmianę przepisów ustawy o pomocy społecznej. T.S. wniosła skargę do WSA, uznając decyzję organu II instancji za krzywdzącą. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska, Protokolant Sekretarz sądowy Monika Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 września 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi T.S. na Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie Zasiłek celowy Oddalono skargę
Wnioskiem z dnia [...] luty 2004r. T.S. zwróciła się do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej o przyznanie zasiłku celowego w kwocie 300, 00 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie zakupu odsysacza elektrycznego. We wniosku strona podała, że pobiera rentę w wysokości 630, 00 zł miesięcznie oraz, że cierpi na liczne dolegliwości zdrowotne.
Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2004r., działający z upoważnienia Rady Miejskiej zastępca Dyrektora Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej, odmówił przyznania T.S. wnioskowanej formy pomocy. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że strona odmówiła przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, co w myśl art. 6 ust. la ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (DZ.U. z 1998r. Nr 64 poz. 414 ze zm.) może stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia z pomocy społecznej. Jednocześnie, jak stwierdza organ, zgodnie z art. 43 ust. 3 w.w. ustawy decyzja o przyznaniu lub odmowie przyznania świadczenia może być wydana po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego lub jego aktualizacji. Strona wniosła odwołanie. W odwołaniu T.S. podaje, że to pracownik socjalny odstąpił od przeprowadzenia wywiadu środowiskowego twierdząc ,że pomoc społeczna nie posiada środków finansowych na przyznanie stronie świadczenia. Powołując się na s woj ą trudną sytuację zdrowotną! materialną strona ponowiła swój wniosek o przyznanie zasiłku celowego.
Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2004r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że z dniem l maja 2004r. weszła w życie ustawa z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (DZ.U. z 2004r. Nr 64 poz. 593). Zgodnie z treścią art. 150 tejże ustawy do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej. W celu przeprowadzenia postępowania w niniejszej sprawie według przepisów ustawy o pomocy społecznej aktualnie obowiązującej, organ administracyjny II instancji uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Strona wniosła skargę. W skardze strona stwierdza, ze decyzja organu II instancji jest dla niej krzywdząca. Skarżąca powołując się na swoją trudną sytuację życiową i materialną twierdzi, że nie stać jej na zakup elektrycznego odsysacza, a jest to urządzenie ratujące jej życie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło ojej oddalenie i podtrzymało swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 3 par. l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawuj ą kontrolę administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kryterium kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określa art. l par. 2 w.w. ustawy, który stanowi, że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola sprawowana przez sądy polega więc na badaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Sąd sprawuje kontrolę jedynie pod względem zgodności decyzji z prawem. Względy celowości i słuszności należą natomiast do uznania administracyjnego. Uznanie to może być tylko wówczas przez niego zakwestionowane, jeżeli nosi cechy dowolności, naruszając przepisy postępowania administracyjnego dotyczące obowiązku dokładnego wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego. Kodeksowa zasada swobodnej oceny dowodów przez organy administracyjne, wynikająca z art. 80 k.p.a., wyłącza możliwość odmiennej oceny przez Sąd wiarygodności i mocy dowodowej zebranego w sprawie materiału, chyba że ustalenia zawarte w decyzji mają charakter dowolnych (wyrok NSA w Warszawie z dnia 8 lipca 1998r. w sprawie sygn. akt III SA 5203/98 ).
Rozpatrując niniejszą sprawę sąd nie stwierdził naruszeń prawa mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przede wszystkim należy zauważyć, że na mocy zaskarżonej decyzji organu II instancji, uchylona została decyzja organu I instancji odmawiająca przyznania stronie wnioskowanej pomocy, a sprawa przekazana została do ponownego rozpatrzenia. Rozpatrując ponownie sprawę, organ administracyjny I instancji ma obowiązek rozpatrzenia całokształt okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy. W tym celu organ może, a jeżeli zachodzi potrzeba - powinien przeprowadzić uzupełniające czynności dowodowe. A zatem w wyniku uchylenia decyzji organu I instancji, co miało miejsce mocą zaskarżonej decyzji organu II instancji, sprawa z wniosku strony o przyznanie zasiłku celowego, ma być ponownie rozpatrzona.
Uchylając decyzję organu I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że ponieważ pomiędzy wydaniem decyzji przez organ I instancji, a wydaniem decyzji przez organ odwoławczy, nastąpiła zmiana przepisów prawa będących podstawą rozstrzygania w niniejszej sprawie, dlatego zachodzi potrzeba przeprowadzenia postępowania administracyjnego w całości według przepisów obowiązujących na dzień orzekania przez organ II instancji, tj. według przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej. Swoje stanowisko organ II inst. oparł na treści art. 150 tejże ustawy, w myśl którego do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej, stosuje się przepisy tej ustawy.
Treść art. 150 w.w. ustawy wskazuje przepisy której ustawy należy stosować w przypadku spraw, wszczętych w okresie obowiązywania "starej" ustawy o pomocy społecznej (tj. z dnia 29 listopada 1990r.), a nie zakończonych przed dniem wejścia w życie "nowej" ustawy o pomocy społecznej (tj. z dnia 12 marca 2004r.), czyli - do dnia 30 kwietnia 2004r. W tych sprawach przepis nakazuje stosować przepisy "nowej" ustawy. Tak sformułowana treść przepisu art. 150 nie pozwala na przyjęcie interpretacji, według której we wszystkich tego rodzaju sprawach decyzje organu I inst. powinny być uchylane , a sprawy winne być w całości (tj. ponownie przez organ I instancji) rozpatrzone według przepisów "nowej" ustawy. Decyzja w tym zakresie każdorazowo zależeć będzie zarówno od rodzaju formy pomocy, o którą ubiega się strona jak również od uregulowań prawnych przyjętych w "starej" i "nowej" ustawach o pomocy społecznej oraz, oczywiście, od okoliczności faktycznych dotyczących danej sprawy.
W niniejszej sprawie nie wyjaśniona została kwestia przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego. Według twierdzeń skarżącej, nie sprzeciwiała się ona przeprowadzeniu wywiadu. Jednocześnie w aktach administracyjnych brak jest jakiejkolwiek wzmianki (np. w formie notatki służbowej pracownika socjalnego) na poparcie stanowiska przyjętego w decyzji organu I instancji. Przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego lub jego aktualizacja, jest niezbędnym etapem postępowania wyjaśniającego w sprawie z wniosku o przyznanie zasiłku celowego. W tej sytuacji Sąd uznał, że po uchyleniu decyzji organu I instancji, organ ten prawidłowo przeprowadzi postępowanie wyjaśniające w sprawie, a następnie rozpatrzy całość zgromadzonego materiału dowodowego. Tym samym zaskarżona decyzja organu II inst., w ocenie Sądu, nie narusza przepisów prawa w stopniu, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi (DZ. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło