II SA/Ka 3318/03
WyrokWSA w Gliwicach2005-09-07
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Stanisław Nitecki, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na przebudowie rurociągu paliwowego może zostać wydana, jeśli skarżący podnoszą zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych, materialnych oraz niezgodności z planem zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja o warunkach zabudowy jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który nie został wyeliminowany z obrotu prawnego. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych, w tym oparcia decyzji na nieprawomocnym postanowieniu, nie znalazły potwierdzenia w świetle wcześniejszych orzeczeń sądów administracyjnych. Podniesione kwestie środowiskowe i hydrologiczne nie stanowiły naruszenia prawa materialnego w kontekście wydanej decyzji, a ewentualne skutki faktyczne mogą być dochodzone innymi środkami prawnymi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie rurociągu paliwowego. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych (oparcia decyzji na nieostatecznym postanowieniu sanepidu, braku czynnego udziału w postępowaniu), materialnych (naruszenie przepisów ochrony środowiska i prawa wodnego) oraz niezgodności z planem zagospodarowania przestrzennego. Wskazywali na potencjalne zagrożenie dla ujęć wody pitnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2005 r. sprawy ze skargi K. M., Z.R., M. R., T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu o d d a l a s k a r g ę
Burmistrz Gminy K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego; art. 1 ust. 2, art. 39, art. 40 ust. 1 i 3, art. 46 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.); po rozpatrzeniu wniosku Przedsiębiorstwa [...] w P. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na przebudowie rurociągu paliwowego [...] dla obejścia terenu ujęcia wody W. na terenie Gminy K. Projektowana przebudowa obejmuje teren dwóch gmin: Gminy M. i Gminy K. Decyzją tą objęto część inwestycji, która przebiega przez teren Gminy K. poprzez miejscowości : L., B. D., B. G. i K., poprzez nieruchomości wymienione w wykazie stanowiącym załącznik nr [...] do decyzji. Projektowany odcinek rurociągu na terenie Gminy K. będzie miał długość 8,38 km i średnicę 250 mm. Obecnie funkcjonujący rurociąg wyłączony będzie z eksploatacji, odpowiednio zabezpieczony pozostawiony w ziemi. Przebieg trasy projektowanego rurociągu na terenie Gminy K. rozpoczyna się na 7,738 kilometrze projektowanej przebudowy i kończy na 16,118 km tj. 124,036 kilometrze istniejącego. W decyzji tej określono warunki jej realizacji wynikające z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, warunki wynikające z przepisów szczególnych, przebieg i szczególne warunki inwestycji liniowych oraz wymagania dotyczące interesów osób trzecich, jak również wskazano, że decyzja jest ważna do [...]r. W uzasadnieniu decyzji podał, że działająca w imieniu inwestora R. G. złożyła wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na przełożeniu odcinka rurociągu paliwowego K. – B. dla wyeliminowania zagrożenia dla ujęć wody i zasobów wodnych W. poprzez ominięcie wysadów parków jurajskich na terenie Gminy M. i K. Z uwagi na charakter przedsięwzięcia, zostało ono zaliczone do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których wymagany jest obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Projektowana inwestycja została uzgodniona z prawem wymaganymi organami. W dalszej części uzasadnienia organ wskazał na działania zmierzające do zapoznania z aktami sprawy osoby najbardziej zainteresowane, w tym osoby skarżące, dając im możliwość wypowiedzenia się w postępowaniu. Z uwagi na zgodność projektowanej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego, jak również wprowadzające najkorzystniejsze ze względów środowiskowych rozwiązanie, organ pierwszej instancji podjął rozstrzygnięcie jak w sentencji.
Od decyzji tej odwołanie wniósł K. M. pismem z dnia [...]r., w którym podniósł, że postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. nie jest ostateczne. T. P. pismem z dnia [...]r. wyraził niezadowolenie z otrzymanej decyzji i oświadczył, że nie wyraża zgody na przebieg rurociągu przez teren jego nieruchomości. Odwołanie wnieśli także Z. i M. R. pismem z dnia [...]r. W odwołaniu tym zarzucili organowi pierwszej instancji naruszenie przepisów prawa procesowego oraz prawa materialnego. W odniesieniu do prawa procesowego zarzucili naruszenie art. 106, art. 9 i art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także przepisów kodeksu postępowania cywilnego. Ze szczególnym naciskiem odwołujący się, podnieśli naruszenie postanowień art. 106 wyżej wymienionego Kodeksu. Ich zdaniem, organ ten oparł się na nieprawomocnym postanowieniu Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. Odwołujący się nie wskazali na czym polega naruszenie pozostałych wymienionych przepisów postępowania administracyjnego, jak również jakie przepisy naruszono z zakresu postępowania cywilnego. W zakresie prawa materialnego, ich zdaniem naruszono przepisy dotyczące przepisów ochrony środowiska i prawa wodnego, a w szczególności uniemożliwiono im zapoznania się z raportem oddziaływania na środowisko. Odwołujący się wskazali, iż budowa rurociągu spowodować może skażenie terenu ich działki oraz zatrucie ujęcia wody pitnej, które znajduje się na ich nieruchomości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji tej organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja zgodna jest z planem zagospodarowania przestrzennego, gdyż wskazane zadanie inwestycyjne zlokalizowane będzie na gruntach, które w planie zagospodarowania przestrzennego gminy przeznaczone zostały dla budowy rurociągu. Organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, a przepisy postępowania cywilnego przed organami administracji nie mają zastosowania. Takiego naruszenia organ ten nie stwierdził w odniesieniu do prawa wodnego, ponieważ sporny rurociąg nie będzie zlokalizowany w strefie ochronnej studni kopalnej Państwa R. lecz w odległości 120 m od zabudowań należących do nich. Analogicznie organ ten nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów dotyczących naruszenia przepisów ochrony środowiska, gdyż odwołujący się ich nie sprecyzowali. W sytuacji zgodności projektowanej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego organ ten uznał, że nie może odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Z takim rozstrzygnięciem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. nie zgodzili się skarżący, którzy wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. K. M. w skardze z dnia [...]r. podniósł nie uwzględnienie przez Radę Miejską w K. zarzutów zgłoszonych przez niego do uchwały dotyczącej planu zagospodarowania przestrzennego, jak również jego zdaniem Gmina przyjęła korzyść pieniężną w wysokości 130 tys. zł. przed pojęciem tej uchwały, a dodatkowo T. P. nie uczestniczył w postępowaniu na etapie uchwalania planu zagospodarowania terenu. Pismem procesowym z dnia [...] r. Z. i M. R. wnieśli skargę na decyzję SKO w C. Skarżący nie zgadzają się z decyzją organu odwoławczego i wnoszą o jej uchylenie i zarzucają jej naruszenie art. 106, art. 9 art. 10 § 1 oraz art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także art. 53 ustawy o ochronie środowiska oraz art. 38 pkt 1, art. 54 ust. 1 pkt 8 oraz art. 55 i art. 59 ust. 2 ustawy Prawo wodne. W motywach skargi podnieśli, iż rozstrzygnięcia organów administracji oparte były na nieprawomocnym postanowieniu Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K., co narusza treść art. 106 wyżej wymienionego Kodeksu, a znajduje umocowanie w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 1998 r. Skarżący wyrazili obawę, że budowa rurociągu spowoduje obniżenie poziomu wód gruntowych, co może spowodować zanik wody w ich studni i z tego powodu zostaną odcięci od jedynego źródła wody pitnej, a w przypadku jego awarii może dojść do skażenia ujęcia wody pitnej. Skarżący podtrzymali zarzuty dotyczące braku możliwości zapoznania się z raportem oddziaływania na środowisko, jak również dotyczące naruszenia art. 53 ustawy o ochronie środowiska oraz treści art. 55 ust. 1 prawa wodnego w zakresie nie przeprowadzenia badań hydrologicznych w związku z projektowaną inwestycją. Pismem procesowym z dnia [...]r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł T. P. W skardze tej zarzucił on organom administracji nie zapewnienie mu czynnego udziału w postępowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zarządzeniami z dnia 24 marca 2004 r. sygn. akt II SA/Ka 3341/03 i sygn. akt II SA/Gl 50/04 połączył wniesione skargi do wspólnego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i odwołał się do argumentacji jaką zaprezentował w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje :
Z dniem 1 stycznia 2004 r. uległ zmianie stan prawny i w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ). W tej sytuacji stosownie do postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości ( Dz. U. Nr 72, poz. 652 ) właściwym sądem administracyjnym do rozpatrzenia skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych nie wykazała, by zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa.
Stosownie do postanowień art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W rozpatrywanej sprawie zgodność zamierzenia inwestycyjnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie może być kwestionowana. Skarżący K. M. oraz T. P. podnoszą, że przy podejmowaniu uchwały dotyczącej uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczono się licznych nieprawidłowości, w tym przekupiono Radę Miejską w K. Zauważyć przyjdzie, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 stycznia 2002 r. sygn. akt II SA/Ka 1728/00 oddalił skargę Z. i M. R. oraz Z. C. na uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów do projektu planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego, natomiast postanowieniem z dnia 15 listopada 2000 r. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę K. M. na uchwałę Rady Miasta w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów do projektu planu zagospodarowania przestrzennego. Uchwałą Rady Miejskiej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ( Dz. Urz. Woj. Ś. z [...]r. Nr [...], poz. [...] ) wprowadzono do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przebieg trasy przedmiotowego rurociągu. Uchwała ta nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. W tym stanie prawnym wnioskowane zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a wnoszone zarzuty nie mogą zostać uwzględnione. Skarżący K. M. podniósł, że T. P. nie miał możliwości uczestniczenia w procedurze uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzut ten mógł być podnoszony na etapie skargi na uchwałę zmieniającą plan zagospodarowania przestrzennego i wprowadzającą do tego planu przedmiotową inwestycję, natomiast w ramach postępowania dotyczącego ustalenia warunków zabudowy nie ma już znaczenia prawnego.
Z. i M. R. zarzucili organom administracji, że przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy dopuściły się naruszenia art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ wydały decyzję przed uprawomocnieniem się postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. Nr [...]. Podniesiony zarzut byłby zasadny, gdyby sąd administracyjny wyeliminował z obrotu prawnego powyższe postanowienie, ponieważ wówczas wystąpiłaby przesłanka wznowienia postępowania przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt 6 Kodeksu postępowania administracyjnego – decyzja wydana została bez wymaganego prawem stanowiska innego organu. W rozpatrywanej sprawie sytuacja taka nie występuje, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem, z dnia 16 czerwca 2005 r. sygn. akt II SA/Ka 1455/03 oddalił skargę K. M. , Z. i M. R. na powyższe postanowienie, zatem podnoszony przez skarżących zarzut nie ma umocowania prawnego.
Zarzut naruszenia art. 53 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska ( Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) także nie mógł odnieść skutku, ponieważ takie naruszenie nie nastąpiło. Zgodnie z treścią tego przepisu w ramach postępowania dotyczącego wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, organ prowadzący postępowanie zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu w ramach którego sporządzany jest raport oddziaływania na środowisko. Należy zauważyć, że skarżący uczestniczyli na wszystkich etapach prowadzonego postępowania i korzystali z przysługujących im uprawnień procesowych. Zatem nie można w sposób prawnie skuteczny powoływać się na brak zapewnienia społeczeństwu udziału w postępowaniu, w sytuacji, gdy samemu w sposób aktywny bierze się w nim udział.
Z. i M. R. zarzucili organom administracji, że przed wydaniem decyzji nie zostały przeprowadzone badania hydrologiczne przewidziane treścią art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne ( Dz. U. Nr 115, poz. 1229 ze zm.). W przypadku tego zarzutu należy zauważyć, że skarżący posiadają na swojej nieruchomości studnię, z której korzystają w ramach zwykłego korzystania z wody, w odniesieniu do takich ujęć nie mają zastosowania przepisy dotyczące stref ochronny ujęć wody, ponieważ zgodnie z treścią art. 51 Prawa wodnego strefy takie tworzone są w celu zapewnienia odpowiedniej jakości wody ujmowanej do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczonej do spożycia.
Wyżej wskazani skarżący podnieśli, że w trakcie prac związanych z położeniem rurociągu nastąpi obniżenie poziomu wód gruntowych, skutkiem czego zostaną pozbawieni jedynego ujęcia wody, prowadzą gospodarstwo rolne.
Zarzut ten także nie może zostać uwzględniony, ponieważ nie odnosi się on do naruszenia przepisu prawa lecz do ewentualnych skutków faktycznych związanych z realizacją inwestycji. W tym zakresie skarżący będą mogli korzystać z innych instrumentów ochrony prawnej, od domagania się doprowadzenia do ich nieruchomości wodociągu po instrumenty ochrony przewidzianej przepisami prawa cywilnego.
Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło