II SA/Ka 3285/03

WyrokWSA w Gliwicach2005-09-07

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Stanisław Nitecki, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca wykonanie ekranów dźwiękochłonnych i dokumentacji powykonawczej dla schroniska dla zwierząt, wybudowanego bez pozwolenia na budowę, jest zgodna z prawem, jeśli jego lokalizacja jest kwestionowana w kontekście miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja narusza prawo, ponieważ organ odwoławczy nieprawidłowo zinterpretował miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, uznając lokalizację schroniska dla zwierząt za zgodną z przeznaczeniem terenu pod mieszkalnictwo i usługi, podczas gdy plan ten przewidywał jedynie lecznicę weterynaryjną. Ponadto, organ odwoławczy wadliwie oznaczył stronę postępowania, nakładając obowiązek na konkretną osobę fizyczną zamiast na spółkę prawa handlowego. Te naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej wykonanie ekranów dźwiękochłonnych i dokumentacji dla schroniska dla zwierząt, wybudowanego w 1991 r. bez pozwolenia na budowę. Skarżąca kwestionowała legalność lokalizacji schroniska, twierdząc, że narusza ono plan zagospodarowania przestrzennego i jej dobra osobiste. Organ pierwszej instancji nakazał wykonanie robót, a organ odwoławczy uchylił tę decyzję i orzekł co do istoty, nakazując wykonanie ekranów i dokumentacji, uznając lokalizację za zgodną z planem. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów rozporządzenia o schroniskach dla zwierząt oraz KPA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2005 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych uchyla zaskarżoną decyzję oraz orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) nakazał Przedsiębiorstwu Usług Komunalnych "[...]" sp. z o.o. w M. wykonanie na działce nr ewid. [...] położonej w M. przy ul. S.: ekranów dźwiękochłonnych wraz z pasem zieleni izolacyjnej wysokiej i niskiej; dokumentację powykonawczą wybudowanego schroniska wraz z orzeczeniem o stanie technicznym wykonanych elementów, dokumentacja ta winna być sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane oraz posiadać wymagane uzgodnienia od zainteresowanych jednostek i przedłożone w terminie pięciu miesięcy od uprawomocnienia się decyzji. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ ten wskazał, iż obiekt schroniska dla zwierząt wybudowany został w [...] r. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę i w tymże roku rozpoczęta została działalność w zakresie funkcjonowania "azylu dla bezdomnych psów". Organ wskazał także, iż wówczas inwestor uzyskał pozytywną opinię Państwowego Inspektora Sanitarnego w M., z tego wywodzi, że w momencie uruchomienia schroniska spełnione były ówcześnie obowiązujące przepisy. Natomiast organ pierwszej instancji wskazał, że z uwagi na nie zmienioną funkcję przedmiotowego obiektu, zmienione przepisy nakazujące lokalizowanie schronisk dla zwierząt w odległości 300 m od zabudowań nie mogą mieć w tej sprawie zastosowania. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która zakwestionowała rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Wskazała, że zainstalowanie ekranów dźwiękochłonnych oraz pasa zieleni wysokiej i niskiej ograniczy, a nie wyeliminuje uciążliwości związane z sąsiedztwem schroniska. Wskazała także, że jak kupowała w [...] r. zajmowaną nieruchomość, to na sąsiedniej nieruchomości nie było schroniska dla zwierząt, lecz jedynie przebywały tam psy będące na obserwacji i to tylko przez krótki okres czasu. Skarżąca zarzuciła także, iż lokalizacja schroniska jest niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego. Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i nakazał S. Z. – Prezesowi Zarządu Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych "[...]" sp. z o.o. w M. wykonanie na działce nr ewid. [...] położonej w M. przy ul. S.; ekranów dźwiękochłonnych wraz z pasem zieleni izolacyjnej wysokiej i niskiej w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania decyzji; dokumentację powykonawczą wybudowanego schroniska wraz z orzeczeniem o stanie technicznym wykonanych elementów, dokumentacja ta winna być sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane oraz posiadać wymagane uzgodnienia od zainteresowanych jednostek i przedłożone w terminie pięciu miesięcy od uprawomocnienia się decyzji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że lokalizacja schroniska zgodna jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta M. uchwalonego uchwałą Nr [...]Miejskiej Rady Narodowej w M. z [...]r. Nadto organ ten wskazał, że obiekt schroniska wybudowany został zgodnie z warunkami technicznymi oraz nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych lub zdrowotnych dla otoczenia. Jednocześnie organ ten wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji zawierała wady dotyczące określenia terminu wykonania ekranów dźwiękochłonnych oraz niepełne oznaczenie strony zobowiązanej do wykonania nakazu i z tego powodu została uchylona i orzeczono co do istoty. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jej zdaniem decyzja organu nadzoru budowlanego wydana została z naruszeniem § 8 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 21 stycznia 1999 r. w sprawie szczegółowych warunków weterynaryjnych wymaganych przy organizowaniu lub urządzaniu targów, spędów i wystaw zwierząt oraz prowadzenia schronisk dla zwierząt (Dz.U. Nr 9, poz. 84) oraz z naruszeniem art. 7, 127 i 140 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skargi podniosła, że zaskarżona decyzja sankcjonuje oczywistą niezgodność z przepisami prawa i narusza jej dobra osobiste. W odpowiedziach na skargi organ odwoławczy wniósł o oddalenie skarg i przytoczył analogiczną argumentację jaką zamieścił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 r. uległ zmianie stan prawny i w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). W tej sytuacji stosownie do postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72, poz. 652) właściwym sądem administracyjnym do rozpatrzenia skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa, jednakże z innych względów niż podniosła to skarżąca. W pierwszej kolejności przyjdzie wskazać, iż stosownie do postanowień art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzja winna zawierać oznaczenie strony. Po myśli art. 29 tegoż Kodeksu stronami mogą być osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne – również jednostki nie posiadające osobowości prawnej. Oznacza to, że stroną w postępowaniu administracyjnym jest podmiot prawa, a takim podmiotem jest Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych "[...]" sp. z o.o. w M. Podmiot ten stosownie do postanowień art. 30 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego działa przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli. W przypadku spółki kapitałowej takim przedstawicielem jest Prezes Zarządu. Tym samym organ odwoławczy w sposób nieprawidłowy oznaczył stronę prowadzonego postępowania i w sposób wadliwy nałożył obowiązek wykonania określonych robót na S. Z. Nakładając na Prezesa Zarządu obowiązek wykonania robót, organ ten dopuścił się naruszenia postanowień art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, czyli dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a okoliczność ta wyczerpuje znamiona uwzględnienia skargi określone w art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po myśli art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej w toku podejmuje wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przedmiotowy obiekt wybudowany został w 1991 r. bez pozwolenia na budowę oznacza to, że stosownie do postanowień art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) w jego przypadku zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r. W rozpatrywanej sprawie organy nadzoru budowlanego przyjęły, że lokalizacja przedmiotowego schroniska zgodna jest z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Nr [...] z dnia [...] r. Miejskiej Rady Narodowej w M. W myśl postanowień planu teren przeznaczony jest pod mieszkalnictwo i usługi. Tereny istniejącej zabudowy jednorodzinnej i usług związanych z obsługą rolnictwa (lecznica weterynaryjna) – w rejonie ulicy S. Adaptacja. Rozbudowa w/w usług ograniczona sąsiedztwem terenów szpitala. Zdaniem Sądu przyjęta interpretacja planu zagospodarowania przestrzennego nie jest prawidłowa. Stosownie do jego treści, przewiduje się na tym terenie lokalizację lecznicy weterynaryjnej, natomiast brak jest w nim odniesień do schroniska dla zwierząt. Należy wyraźnie zaznaczyć, że lecznica weterynaryjna pełni inne funkcje niż schronisko dla zwierząt. Nawet jeżeli przy takiej lecznicy będzie znajdowało się pomieszczenie przeznaczone na czasowy pobyt zwierząt, to uciążliwości z tym związane nie będą tak dotkliwe jak w przypadku schroniska dla zwierząt, w którym pobyt zwierząt ma charakter długotrwały. Na uwagę zasługuje fakt, iż w piśmie z dnia [...] r. skierowanym do Rejonowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w M. Zastępca Burmistrza, że w obiekcie tym realizowane będą usługi weterynaryjne oraz rakarskie, jak również sprawowany będzie dozór nad przebywającymi w nim psami. W świetle powyższych ustaleń nie można się zgodzić z organami administracji, że lokalizacja przedmiotowego obiektu zgodna jest z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Okoliczność ta ma istotne znaczenie dla rozpatrywanej sprawy, ponieważ stosownie do postanowień art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność państwa bez odszkodowania, jeżeli znajdują się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. W przedstawionym stanie prawnym i faktycznym nie wyjaśnienie w sposób wyczerpujący zgodności lokalizacji schroniska dla zwierząt z postanowieniami planu zagospodarowania przestrzennego, skutkuje tym, że organy nadzoru budowlanego dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym wyczerpana została przesłanka uwzględnienia skargi przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podnoszone przez skarżącą naruszenie postanowień art. 127 i art. 140 Kodeksu postępowania administracyjnego, zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie nie znajduje uzasadnienia, ponieważ dokonując kontroli rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego Sąd nie dostrzegł uchybień w zakresie zapewnienia stronie możliwości korzystania ze środków zaskarżenia. Nie mógł odnieść skutku także zarzut dotyczący naruszenia § 8 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 21 stycznia 1999 r. w sprawie szczegółowych warunków weterynaryjnych wymaganych przy organizowaniu lub urządzaniu targów, spędów i wystaw zwierząt oraz prowadzenia schronisk dla zwierząt winno być zlokalizowane w odległości 300 m od siedzib ludzkich. Nieskuteczność tego zarzutu wynika z tego, że w okresie budowy przedmiotowego obiektu takie regulacje nie obowiązywały i jeżeli postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przewidywałyby w tym miejscu schronisko dla zwierząt to wówczas organy administracji zobligowane byłyby do podjęcia rozstrzygnięć legalizujących jego istnienie. Nadto należy zaznaczyć, że skarżący nabyli swoją nieruchomość i wybudowali na niej dom w okresie, kiedy przedmiotowy "azyl dla psów" w tym miejscu funkcjonował. Na marginesie przyjdzie sądowi zauważyć, iż inwestor od momentu postawienia przedmiotowego obiektu nie wypełnił obowiązków wynikających z treści postanowienia Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w M. z dnia [...]r., w zakresie posadzenia zieleni wysokiej. Z uwagi na charakter uchybień z jakimi Sąd zetknął się przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy, ograniczył się jedynie do uchylenia decyzji organu odwoławczego, by ten w ramach ponownie rozpatrywanego postępowania odwoławczego dokonał ponownej oceny zgodności lokalizacji przedmiotowego obiektu z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a następnie wydał rozstrzygnięcie z uwzględnieniem wskazań dotyczących prawidłowego oznaczenia strony postępowania administracyjnego. Sąd po myśli art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania nie orzekano, ponieważ stosownie do postanowień art. 210 § 1 powyższej ustawy skarżąca do zamknięcia rozprawy nie zgłosiła wniosku o przyznanie należnych kosztów. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" wyżej wymienionej ustawy uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. SW

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło