I SA/Wa 1328/04

WyrokWSA w Warszawie2005-09-06

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Daniela Kozłowska, Jerzy Siegień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka P. Polskie [...] S.A., jako zarządca infrastruktury kolejowej, posiada legitymację prawną do wniesienia odwołania od decyzji uwłaszczeniowej dotyczącej gruntu, na którym znajduje się bocznica kolejowa, która nie stanowi jej własności, a jedynie jest przez nią zarządzana?
Ratio decidendi
Spółka P. Polskie [...] S.A. nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania od decyzji uwłaszczeniowej, ponieważ nie zarządza ona bocznica kolejową, która stanowi własność innego podmiotu. Brak posiadania prawa do gruntu lub praw rzeczowych do niego uniemożliwia uznanie jej za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. W sytuacji, gdy P. S.A. nie złożyła odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, umorzenie postępowania odwoławczego przez Ministra Infrastruktury było prawidłowe.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2004 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego. Wcześniej Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2000 r. stwierdził nabycie z mocy prawa przez Przedsiębiorstwo Przemysłu [...] w K. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa. Następnie P. S.A. wniosła o wznowienie postępowania uwłaszczeniowego, a po odmowie uchylenia pierwotnej decyzji przez Wojewodę, Minister Infrastruktury umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że P. Polskie [...] S.A. nie posiada legitymacji do wniesienia odwołania. Skarżące spółki P. S.A. i P. Polskie [...] S.A. kwestionowały tę decyzję, podnosząc, że posiadają interes prawny związany z zarządzaniem torami kolejowymi znajdującymi się na spornych działkach.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie WSA Daniela Kozłowska asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2005 r. sprawy ze skarg P. S.A. oraz P. Polskich [...] S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargi. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2000 r., na podstawie art. 200 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741, z późn. zm.), stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Przedsiębiorstwo Przemysłu [...] w K. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa położonego w K., oznaczonego jako działki nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] oraz nabycie własności torów bocznicy kolejowej nr inw. [...], w części położonej na tym gruncie. W dniu [...] sierpnia 2000 r. Przedsiębiorstwo Przemysłu [...] w K. sprzedało prawo użytkowania wieczystego przedmiotowych działek Towarzystwu Inwestycyjnemu "[...]" Sp. z o.o. w K.. Pismem z dnia [...] września 2001 r. P. S.A. wniosła o wznowienie postępowania uwłaszczeniowego, powołując się na art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] października 2000 r. wznowił postępowanie i decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] lutego 2000 r. w sprawie uwłaszczenia Przedsiębiorstwa Przemysłu [...] w K.. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w wyniku uchylenia powyższej decyzji przez Ministra Infrastruktury w postępowaniu odwoławczym, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. ponownie odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] lutego 2000 r. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r., po rozpatrzeniu odwołania P. Polskich [...] S.A. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu tej decyzji organ drugiej instancji wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji została doręczona P. S.A., która nie złożyła odwołania. Odwołanie zostało złożone natomiast przez P. Polskie [...] S.A. W odwołaniu wskazano, że na działkach objętych decyzją uwłaszczeniową znajdują się tory linii kolejowej nr [...] od stacji K. do stacji L., wybudowane ze środków inwestycyjnych P., a nie środków jednostki uwłaszczonej. Ponadto użycie w decyzji uwłaszczeniowej pojęcia "bocznica kolejowa" spowodowało błędną ocenę stanu faktycznego i niezłożenie odwołania przez P. od decyzji uwłaszczeniowej. Minister Infrastruktury umarzając decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. postępowanie odwoławcze podkreślił w uzasadnieniu, że akta sprawy nie wskazują, aby P. i P. Polskie [...] S.A. posiadały prawo zarządu do gruntu. Nie powołały się one na żaden dokument świadczący o posiadaniu prawa zarządu do gruntu przez P.. Oznacza to, zdaniem organu drugiej instancji, że zarówno P., jak i jednostki powstałe w wyniku komercjalizacji P., nie mogły być stronami postępowania uwłaszczeniowego. Ponadto Minister Infrastruktury podkreślił, że odwołanie od decyzji może złożyć tylko strona (art. 127 § 1 k.p.a.), którą może być tylko osoba posiadająca interes prawny lub obowiązek w rozumieniu art. 28 k.p.a. Ponieważ P. Polskie [...] S.A. nie posiadała i nie posiada prawa zarządu oraz praw rzeczowych do przedmiotowych działek gruntu, organ ten uznał, że odwołujący się nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania. Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2004 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego złożyły P. S.A. oraz P. Polskie [...] S.A. P. S.A. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. W ocenie strony skarżącej Minister Infrastruktury bezpodstawnie uznał, że P. Polskie [...] S.A. nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania. Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948, z późn. zm.) P. S.A. utworzyła spółkę akcyjną do prowadzenia działalności w zakresie zarządzania liniami kolejowymi, działającą pod firmą P. Polskie [...] S.A. Zgodnie z art. 5 ust. 1 powołanej ustawy, zarządzanie infrastrukturą kolejową polega na: 1) budowie i utrzymaniu infrastruktury kolejowej; 2) prowadzeniu ruchu pociągów na liniach kolejowych; 3) utrzymywaniu infrastruktury kolejowej w stanie zapewniającym bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego; 4) udostępnianiu tras pociągów dla przejazdu pociągów na liniach kolejowych i świadczeniu usług z tym związanych; 5) zarządzaniu nieruchomościami wchodzącymi w skład infrastruktury kolejowej. P. Polskie [...] S.A., jako zarządca infrastruktury kolejowej, jest bezpośrednio zainteresowana weryfikacją decyzji uwłaszczeniowej, dotyczącej działek, na których są zlokalizowane linie kolejowe. P. S.A. również, zdaniem strony skarżącej, posiada interes prawny w przedmiotowej sprawie, bowiem tory linii kolejowej, znajdujące się na działkach objętych uwłaszczeniem były wybudowane ze środków inwestycyjnych przedsiębiorstwa państwowego P., którego P. S.A. jest następcą prawnym. Od chwili przyjęcia toru dojazdowego na stan środków trwałych, tj. od 1970 r., pozostawał on w zarządzie oraz w nieprzerwanym i niczym nie zakłóconym posiadaniu przez P. oraz wchodził w skład przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 551 k.c. P. Polskie [...] S.A. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury o umorzeniu postępowania odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. podkreślając, że nietrafny jest pogląd Ministra Infrastruktury odmawiający P. przymiotu strony. Jeżeli bowiem P. miały w swoim posiadaniu przedmiotowe grunty, wybudowały i eksploatowały infrastrukturę kolejową, mają tym samym interes prawny i przymiot strony w postępowaniu. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Skargi wniesione w rozpatrywanej sprawie nie są uzasadnione i podlegają oddaleniu. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli z konkretnej normy prawnej, która stanowi podstawę do ustalenia istnienia interesu lub obowiązku danego podmiotu. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Zgodnie z art. 15 ust. 4a i art. 17 ust. 5 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948, z późn. zm.) P. Polskie [...] S.A. zarządza liniami kolejowymi wniesionymi w formie wkładu niepieniężnego do P. P. S.A. przez Polskie [...] S.A., z wyłączeniem budynków i budowli przeznaczonych do obsługi przewozu osób i rzeczy. Z powyższych przepisów wynika jednoznacznie, że P. Polskie [...] S.A. nie zarządza bocznicą kolejowej nr inw. [...], w części położonej na uwłaszczonym gruncie, bowiem stanowi ona własność Towarzystwa Inwestycyjnego "[...]" Sp. z o.o. w K.. Skoro zatem P. Polskie [...] S.A. nie legitymuje się jakimkolwiek prawem do gruntu oznaczonego jako działki nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] oraz znajdujących się na nim torów bocznicy kolejowej nr inw. [...], Minister Infrastruktury prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. W sytuacji natomiast niezłożenia od tej decyzji odwołania przez P. S.A., bez znaczenia dla zasadności umorzenia jest czy podmiot ten posiada przymiot strony w rozpatrywanej sprawie. P. S.A. nie wniosła odwołania od decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r., uniemożliwiając tym samym prowadzenie w jej interesie postępowania odwoławczego od tej decyzji. Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 151 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło