II SA/Kr 1013/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie WSA Bożenna Blitek sprawozdawca NSA Grażyna Danielec Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2005 r sprawy ze skargi A. T. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiej Policji z dnia 20 marca 2003 r Nr [...] w przedmiocie odmowy przeniesienia na równorzędne stanowisko uchyla zaskarżony rozkaz personalny wraz z poprzedzającym go rozkazem personalnym organu pierwszej instancji Rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] 2003r. zwolniono w Komendzie Miejskiej komisarza A. T. - kierownika Referatu Operacyjno - Rozpoznawczego Sekcji Kryminalnej Komisariatu Policji [...] z zajmowanego stanowiska z dniem [...] 2003r. i mianowano na stanowisko detektywa Referatu do walki z Przestępczością przeciwko Życiu i Zdrowiu Sekcji Dochodzeniowo Śledczej Komisariatu Policji III w 6 grupie uposażenia zasadniczego w wysokości [...] zł z mnożnikiem - 1,15 kwoty bazowej miesięcznie dla policjantów, którzy podjęli służbę przed [...] 1999r. Jednocześnie cofnięto dodatek funkcyjny w kwocie [...] zł i przyznano dodatek służbowy w tej samej kwocie [...] zł miesięcznie. Jako podstawę prawną podano art. 38 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (tekst jednolity Dz.U. nr 7 z 2002r., poz. 58 ze zm.) oraz § 8 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. nr 152, poz. 1732 ze zm.). Na uzasadnienie podano, że stosownymi przepisami zostały wprowadzone w Komendzie Miejskiej Policji z dniem 1 lutego 2003r. zmiany organizacyjno - etatowe polegające na zlikwidowaniu dotychczasowych trzynastu komisariatów i zastąpieniu ich nowymi ośmioma jednostkami Policji oraz "dostosowaniu struktur etatowych niektórych komórek organizacyjnych do wymogów i możliwości technicznych, jakie stwarza nowo uruchomiony System Wspomagania Dowodzenia". W związku z tym stanowisko służbowe zajmowane dotychczas przez tego policjanta zostało zlikwidowane. Podano, że wobec braku możliwości mianowania tego policjanta na stanowisko równorzędne - zaproponowano przeniesienie na niższe stanowisko służbowe detektywa, na co komisarz A. T. nie wyraziła zgody. Nie mniej mając na uwadze - jak podano - dobro policjanta, a także "uwzględniając jego kwalifikacje zawodowe, które predysponują go do realizacji zadań służbowych w pionie dochodzeniowe - śledczym i mogą być z pożytkiem wykorzystane dla dobra służby w realizacji ustawowych zadań Policji", mimo braku zgody mianowano komisarza A. T. na niższe stanowisko służbowe. W odwołaniu od tej decyzji komisarz A. T. podała, że w Komisariacie Policji [...] była kierownikiem Referatu Operacyjno - Rozpoznawczego Sekcji Kryminalnej w 9 grupie uposażenia, a z dniem [...] 2003r. mianowana została na stanowisko detektywa Sekcji Dochodzeniowo Śledczej Komisariatu Policji III w 6 grupie uposażenia zasadniczego. Od [...] 2003r. w miejsce Referatu Operacyjno Rozpoznawczego powstaje Sekcja Kryminalna w Komisariacie VI (powstającym po połączeniu [...] - [...] i [...] ), w której przewidziane są dwa etaty oficerskie. Oba etaty mają objąć osoby dotychczas nie pełniące służby w obu zlikwidowanych i połączonych Komisariatach, przy czym jedna z nich nie posiada stopnia oficerskiego. Z tego względu - zdaniem odwołującej się - nie można powoływać się na argument, że niemożliwe jest mianowanie jej na stanowisko równorzędne. Rozkazem personalnym nr [...] z dnia 20 marca 2003r. do [...]Komendant Wojewódzki Policji po rozpatrzeniu odwołania komisarza A. T.od rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] 2003r. Komendanta Miejskiego Policji w sprawie przeniesienia na niższe stanowisko - postanowił utrzymać w mocy zaskarżony rozkaz personalny. Na uzasadnienie tej decyzji Komendant Wojewódzki Policji podał, że organ I instancji działał zgodnie z obowiązującymi przepisami, a decyzja podyktowana była zmianami organizacyjno - etatowymi, związanymi z likwidacją Komisariatu Policji [...] - [...] i [...] , w miejsce których utworzono Komisariat Policji VI. W wyniku reorganizacji zmniejszona została liczba stanowisk kierowników referatów w służbie kryminalnej z 28 do 20 etatów. Decyzja o mianowaniu odwołującej się na niższe stanowisko służbowe uwzględniała zarówno brak możliwości mianowania wymienionej na równorzędne stanowisko, jak i posiadane przez nią kwalifikacje zawodowe. W uzasadnieniu przyznano, że w nowo powstałym Komisariacie Policji VI została utworzona nowa komórka organizacyjna - Sekcja Kryminalna, w której są dwa stanowiska oficerskie - naczelnik sekcji w 9 grupie zaszeregowania, którym został oficer Policji - uprzednio specjalista Sekcji do walki z Przestępczością Samochodową i etat specjalisty w 8 grupie zaszeregowania, na który to etat został mianowany aspirant policji - uprzednio zajmujący stanowisko kierownika Referatu Organizacyjno Rozpoznawczego Komisariatu Policji i obie te osoby spełniały kryteria do mianowania ich na powyższe stanowiska. Podano, że Komendant Miejski Policji przy mianowaniu policjantów na nowopowstałe stanowiska, poza spełnianiem wymogów formalnych, przyjął następujące kryteria: wyniki osiągane w służbie, posiadanie predyspozycji do piastowania stanowisk kierowniczych oraz umiejętność organizowania i planowania pracy i to mianowani przez niego policjanci dawali - jego zdaniem - "gwarancję stworzenia silnych komórek operacyjno - rozpoznawczych, których powstanie powinno wpłynąć na poprawę wykrywalności sprawców przestępstw." W uzasadnieniu podano, że odwołującej się zaproponowano objęcie stanowiska specjalisty Referatu II Sekcji Techniki Kryminalistycznej Komendy Miejskiej Policji, na co nie wyraziła zgody. Z decyzją tą - rozkazem personalnym Komendanta Policji nie zgodziła się A. T., która w skardze powtórzyła zarzuty zawarte w odwołaniu do organu II instancji i zarzuciła, że w 2002r. przed reorganizacją, w trakcie spotkań z funkcjonariuszami zapewniano, że na reorganizacji nikt nie straci. Podniosła, że przeniesienie jej na niższe stanowisko służbowe przy jednoczesnym awansowaniu innych osób sprawia wrażenie dużej dowolności przy przeprowadzaniu zmian kadrowych, a informacja, że brak było możliwości mianowania jej na stanowisko równorzędne jest błędem w ustaleniach stanu faktycznego. Skarżąca przyznała, że zaproponowano jej stanowisko specjalisty Referatu II Sekcji Techniki Kryminalistycznej Komendy Miejskiej Policji, jednak w dniu złożenia propozycji prowadziła rozmowy w sprawie objęcia stanowiska specjalisty Sekcji Kryminalnej i odpowiedź miała uzyskać po kilku dniach. Gdy okazało się, że na to miejsce mianowano inną osobę - propozycja złożona przez Naczelnika Sekcji Techniki Kryminalistycznej była już nieaktualna. W konsekwencji skarga zmierza do uchylenia zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki wniósł ojej oddalenie uzasadniając jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i zaznaczył, że na uwagę zasługuje fakt, ze pomimo niższego zaszeregowania (z grupy 9 na 6) komendant pozostawił bez zmian wysokość wynagrodzenia i dodatku skarżącej. Podniesiono także, że każdy pracodawca ma prawo dokonać wyboru pracownika jego zdaniem lepiej spełniającego wymogi związane z obsadzanym stanowiskiem, a "Pani A. T. nie wykazała, że posiada lepsze kwalifikacje do zajmowania etatu oficerskiego, niż osoby na nie mianowane". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art.3 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 38 ust. 2 pkt 4) cyt. ustawy o Policji: "Policjanta można przenieść na niższe stanowisko służbowe w przypadkach: likwidacji zajmowanego stanowiska służbowego lub z innych przyczyn uzasadnionych potrzebami organizacyjnymi, gdy nie ma możliwości mianowania go na inne równorzędne stanowisko." Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że sytuacja prawna skarżącej A. T. jest szczególna, bowiem w sytuacji likwidacji zajmowanego przez nią stanowiska służbowego, co w niniejszej sprawie miało miejsce - zasadą jest przeniesienie jej na stanowisko równorzędne. W tej sytuacji, to na organie administracyjnym podejmującym decyzję o przeniesieniu takiej osoby na niższe stanowisko służbowe spoczywa obowiązek wykazania, że istotnie nie ma możliwości mianowania jej na inne równorzędne stanowisko. W przypadku braku zgody policjanta na przeniesienie na niższe stanowisko służbowe przepisy zobowiązują organ do przeprowadzenia pełnego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Należy podkreślić, że skarżąca już w odwołaniu od decyzji organu I instancji wskazywała na istnienie w powstającej ze zlikwidowanych i połączonych jednostek Sekcji Kryminalnej w Komisariacie VI w miejsce kierowanego dotychczas przez nią Referatu Operacyjno - Rozpoznawczego Sekcji Kryminalnej Policji [...]-[...] -dwóch etatów oficerskich i zarzucała, że oba etaty mają objąć (i faktycznie objęły) osoby dotychczas nie pełniące służby w obu zlikwidowanych i połączonych Komisariatach, przy czym jedna z nich nie posiadała stopnia oficerskiego. Tymczasem organ nie ustosunkował się do tych zarzutów w decyzji i nie wykazał w sposób przekonywujący i wyczerpujący, iż nie było innego równorzędnego stanowiska służbowego, którego objęcie gwarantowały skarżącej przepisy ustawy o Policji powołane w zaskarżonej decyzji. Nawet w sytuacji, gdyby prawo do objęcia dwóch etatów oficerskich przysługiwało - na zasadzie przeniesienia na równorzędne stanowisko - więcej niż dwu osobom, to mimo iż jest to decyzja oparta o uznanie administracyjne i organ ma możliwość dokonania wyboru, to taka decyzja winna być w pełni uzasadniona, aby strona miała jasność co do kryteriów, którymi kierował się organ administracyjny. Takiego uzasadnienia zabrakło w niniejszej sprawie. Organ nie wykazał, aby osoby mianowane na etaty oficerskie były w równorzędnej ze skarżącą sytuacji prawnej, to znaczy, ze zajmowane dotychczas przez nich stanowiska służbowe w wyniku tej reorganizacji także zostały zlikwidowane. Nie można przyjąć, by podstawą przeniesienia skarżącej na niższe stanowisko służbowe mogły być przesłanki z art. 38 ust. 2 pkt 2 lub 3 ustawy o Policji, gdyż takiej podstawy prawnej zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie zawierają. W uzasadnieniach decyzji sugeruje się, co prawda - lepsze wyniki osiągane w służbie, lepsze predyspozycje do piastowania stanowisk kierowniczych czy lepszą umiejętność organizowania i planowania pracy przez osoby, które mianowano na oba stanowiska oficerskie, nie mniej nie podaje się na czym miałoby to polegać, zwłaszcza, ze podkreśla się także odpowiednie kwalifikacje zawodowe skarżącej. Sąd zwraca uwagę, że z opinii służbowych dotyczących A.T. zawartych w aktach osobowych wynika, że skarżąca wykazuje kwalifikacje zawodowe nie tylko "zgodnie z wymaganiami", ale w wielu zakresach "powyżej wymagań". W tej sytuacji nieporozumieniem jest stanowisko organu II instancji zawarte w odpowiedzi na skargę, jakoby skarżąca nie wykazała, że posiada lepsze kwalifikacje do objęcia obu stanowisk oficerskich niż osoby mianowane na te stanowiska, tym bardziej, że przepisy prawne nie przewidują takiej możliwości, ani organ nie stworzył warunków do takiego "wykazywania się, a nadto, co wskazano na wstępie - to na organie spoczywał obowiązek wykazania, że nie miał możliwości przeniesienia skarżącej na równorzędne stanowisko służbowe, które skarżącej gwarantowały powołane w zaskarżonej decyzji przepisy ustawy o Policji. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego i przyznał rację skarżącej, że zaskarżona decyzja wskazuje na dużą dowolność organu przy przeprowadzaniu zmian kadrowych i tym samym przy podjęciu tej decyzji. Mimo, że decyzje wydawane w oparciu o treść art. 38 ust. 2 pkt 4 ustawy o policji wydawane są na podstawie uznania, to jednak nie mogą mieć charakteru dowolności, na co już wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 września 2000r. sygn. akt II SA 637/00 (opubl. LEX nr. 53769). Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za uzasadnioną i na mocy art. 145 § 1 pkt 1 a) p.p.s.a. uchylił zaskarżone decyzje - rozkazy personalne - jak w sentencji wyroku.