II SA/Kr 938/03

WyrokWSA w Krakowie2005-09-06

Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Bożenna Blitek, Grażyna Danielec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może orzec o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli ustalono, że osoba ta opuściła dotychczasowe miejsce pobytu, ale nie można ustalić jej aktualnego miejsca zamieszkania, a dla tej osoby ustanowiono kuratora z uwagi na nieznane miejsce pobytu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej może orzec o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli spełniona zostanie przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu bez wymeldowania, a ustalenie nowego miejsca pobytu jest niemożliwe. Fakt ustanowienia kuratora dla osoby nieobecnej z powodu nieznanego miejsca pobytu nie wyklucza możliwości orzeczenia o wymeldowaniu, a podnoszone przez kuratora obawy dotyczące przyszłych konsekwencji dla osoby wymeldowywanej nie są podstawą do uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
Właściciel lokalu złożył wniosek o wymeldowanie J. B. z pobytu stałego, wskazując, że J. B. od wielu lat nie przebywa w lokalu. J. B. od 1990 r. przebywał za granicą, utrzymując sporadyczny kontakt z ojcem. Z uwagi na nieznane miejsce pobytu J. B., ustanowiono dla niego kuratora w osobie ojca. Organ I instancji orzekł o wymeldowaniu, a Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skargę do WSA wniósł kurator J. B., kwestionując ustalenie opuszczenia miejsca stałego pobytu i wskazując na możliwość ustalenia adresu syna.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer sprawozdawca Sędziowie WSA Bożenna Blitek NSA Grażyna Danielec Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2005 r sprawy ze skargi J. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia 27 marca 2003 r Nr : [...] w przedmiocie wymeldowania skargę oddala Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 27 marca 2003r. nr [...] wydaną na podstawie art.138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn.zm.) w związku z art.15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst, jednolity: Dz.U. z 2001 r. Nr 87, poz.960 z późn. zm), po rozpatrzeniu odwołania J. B. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2003r. znak sprawy [...] orzekającej o wymeldowaniu z pobytu stałego J. B. z lokalu nr [...] przy al. [...] w [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Wydanie powyższych decyzji poprzedziły następujące ustalenia faktyczne: Właściciel lokalu M. J. złożył w dniu [...] czerwca 2002r. wniosek o wymeldowanie z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] J. B., ponieważ od wielu nie przebywa w tym lokalu. Przedmiotowy lokal na podstawie decyzji o przydziale z dnia [...] kwietnia 1973r. nr [...] został przydzielony J. B., a osobami uprawnionymi do zamieszkania byli: J. B. -żona, J. B. -syn, B. B. - córka. Przesłuchany w charakterze świadka J. B. zeznał, że syn od 1990r. przebywa czasowo za granicą. Od wyjazdu był w Polsce 4-5 razy, wówczas zatrzymywał się w tym mieszkaniu. J. B. zeznał, że nie posiada adresu syna, syn przebywał w różnych krajach, ostatnio był w Hamburgu, ale nie wie czy nadal tam jest, syn dzwoni do niego średnio jeden raz na dwa miesiące. J.B. podał, że w [...] przy ul [...] zamieszkuje jego córka, ale z tego co się orientuje syn J. nie utrzymuje kontaktów z siostrą, podał również że syn J. ma przyjechać na święta Bożego Narodzenia w 2002r. z zamiarem pozostania na stałe w Polsce. Z uwagi na nieznane miejsce pobytu J. B., organ I instancji wystąpił do sądu o wyznaczenie przedstawiciela dla nieobecnego J. B.. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2002r. sygn.akt [...] Sąd Rejonowy dla [...] w [...] ustanowił J. B. kuratorem nieobecnego w miejscu zameldowania na pobyt stały J. B.. Fakt nie zamieszkiwania J. B. w przedmiotowym lokalu potwierdził J. J. i M. J. W wyniku przeprowadzonego postępowaniu organ I instancji ustalił, że J. B. opuścił miejsce stałego pobytu. Skoro J. B. w miejscu zameldowania na pobyt stały nie zamieszkuje, a nowego miejsca pobytu nie można ustalić tym samym spełnione zostały przesłanki zawarte w drugiej części art.15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych warunkujące wydanie decyzji o wymeldowaniu. Mając powyższe na uwadze organ I instancji decyzją z dnia [...] lutego 2003r. orzekł o wymeldowaniu J. B. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. W odwołaniu od decyzji J. B. działając jako kurator J. B. podał, iż nie potwierdził opuszczenia przez syna miejsca stałego pobytu na zawsze nadto wskazał, że nieobecność syna spowodowana jest wyborem miejsca pracy poza granicami Polski, a do takiego wyboru zmusiła syna ciężka sytuacja na rynku pracy. Dodał, że kontakt z synem jest utrudniony bo pracuje na platformach wiertniczych, ale zawsze istniała możliwość kontaktu korespondencyjnego za pośrednictwem jego niemieckich lub norweskich przyjaciół. W odwołaniu wskazano również, że jedyne niedopatrzenie J. B. polega na nie zgłoszeniu faktu swojego wyjazdu na granice. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] marca 2003r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skargę na decyzję Wojewody złożył J. B. działający imieniem J. B.. W skardze wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu i instancji. W uzasadnieniu skargi podniósł zarzut naruszenia art.7 i 77 § 1 kpa, gdyż istnieje możliwość ustalenia miejsca pobytu J. B.. Syn pracuje na platformach wiertniczych i w takiej sytuacji nie ma stałego miejsca zamieszkania, natomiast ma stałe miejsce pobytu, którym w tym momencie jest miejscowość [...] w Niemczech u Państwa G., adres [...]. W skardze wskazano również, że wymeldowanie J. B. spowoduje ograniczenie powierzchni mieszkalnej, a konsekwencją tego będzie konieczność uszczuplenia kolekcji bibliofilskiej, prawa do tej kolekcji ma również syn J. B.. W przyszłości strony zamierzają przekazać kolekcję do Muzeum Historycznego. Nadto jako istotną okoliczność J. B. podał, że syn powinien mieć pewność możliwości powrotu do przedmiotowego mieszkania i roztoczenia nad nim opieki w przypadku gdyby zachorował. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje Zgodnie z art.97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do przepisu art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ sądy administracyjne sprawuj ą kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W przedmiotowej sprawie granice te wyznacza postępowanie o wymeldowanie. Skarga w przedmiotowej sprawie nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zgodnie z stanem prawnym obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonych decyzji, tj art.15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, podstawę prawną wymeldowania na podstawie decyzji administracyjnej stanowi spełnienie przesłanki opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu bez wymeldowania. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia [...] maja 2002r. orzekł, że art.9 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który zameldowanie na pobyt stały uzależniał od przedstawienia potwierdzenia uprawnień jest niezgodny z Konstytucją RP, co oznacza, że orzekając zarówno o zameldowaniu jak i o wymeldowaniu organy administracji nie badają uprawnień strony do przebywania w danym lokalu. Jak podkreślił Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku, przepisy ustawy o ewidencji ludności mają charakter porządkowy, rejestracyjny, mają odzwierciedlać i wskazywać jakie jest faktyczne miejsce pobytu danej osoby. Stąd też w przedmiotowej sprawie jej istota sprowadzała się do ustalenia czy J. B. opuścił miejsce swojego dotychczasowego pobytu stałego tj lokalu nr [...] w budynku przy ul [...] w [...] . Przeprowadzone postępowanie pozwoliło organom administracyjnym na ustalenie, że przesłanka opuszczenia przedmiotowego lokalu przez J. B. została spełniona. O spełnieniu tej przesłanki świadczy nie tylko fakt, iż od 1990r. mieszka i pracuje za granicą, ale również nie utrzymywanie bieżących kontaktów z rodziną, nieprzebywanie w tym lokalu. Ojciec skarżącego J. B. podał, że syn od wyjazdu był w Polsce 4-5 razy, w tym ostatni pobyt to jeden dzień w czasie świąt Bożego Narodzenia, podał również że syn nie utrzymuje kontaktów ze swoją siostrą mieszkającą w [...]. To J. B. podał organom administracyjnym, że nie zna miejsca pobytu syna i dlatego organ wystąpił do sądu o ustanowienie kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu. Wszystkie te okoliczności wskazują i potwierdzają fakt, że J. B. w sposób dobrowolny i trwały opuścił miejsce swojego dotychczasowego pobytu stałego. Natomiast podnoszony przez J. B. zarzut, że syn nie opuścił w sposób trwały dotychczasowego miejsca pobytu i ma zamiar w przyszłości do niego powrócić pozostał zarzutem gołosłownym, nie tylko nie potwierdzonym żadnymi okolicznościami, ale nawet nie uprawdopodobnionym. Sam fakt, że w trakcie trwania postępowania administracyjnego o wymeldowanie syna J. B., J. B. nie nawiązał z nim kontaktu, dodatkowo potwierdza, że doszło do trwałego opuszczenia miejsca stałego pobytu przez J. B.. Natomiast podnoszony zamiar jego ewentualnego powrotu nie jest zamiarem J. B., a co najwyżej życzeniem J. B.. Z kolei podniesiony przez J. B. zarzut naruszenia art.7 i 77 kpa, gdyż istnieje możliwość ustalenia miejsca pobytu syna, albowiem w odwołaniu podał jego adres grzecznościowy również nie może być uwzględniony. W przedmiotowej sprawie postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] grudnia 2002r. został ustanowiony kurator dla nieznanego z miejsca pobytu J. B. w osobie J. B. celem zastąpienia go w postępowaniu o wymeldowanie, postanowienie to jest prawomocne i wykonalne, a tym samym wiążące dla stron, organów. Postanowienie to nie zostało zmienione tym samym wskazanie przez J. B. w odwołaniu i skardze adresu grzecznościowego syna nie może skutkować zarzutem naruszenia art.7 i 77 kpa. Podnoszone przez J. B. takie okoliczności jakie mogą go dotknąć z powodu wymeldowania syna J. B.: jak próba ograniczenia przez właściciela lokalu zajmowanej przez niego powierzchni mieszkalnej, a w konsekwencji konieczność ograniczenia posiadanego księgozbioru, nie mogą być brane pod uwagę w postępowaniu administracyjnym o wymeldowanie z pobytu stałego osoby, która opuściła dotychczasowe miejsce pobytu, lecz nie wykonała obowiązku meldunkowego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło