II SA/Wa 1139/05

WyrokWSA w Warszawie2005-09-05

Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Adam Lipiński, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie komisji lekarskiej stwierdzające całkowitą niezdolność do służby w Policji stanowi podstawę do obligatoryjnego zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, a jeśli tak, to czy stosuje się do niego ochronny przepis art. 43 ust. 1 tej ustawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że orzeczenie komisji lekarskiej stwierdzające 'całkowitą niezdolność do służby' nie jest tożsame z przesłanką 'trwałej niezdolności do służby' wymaganą przez art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. W związku z tym, organ powinien ponownie przeprowadzić postępowanie w celu ustalenia, czy zachodzą przesłanki do zwolnienia na podstawie tego przepisu. Jeśli tak, organ jest zobowiązany do przestrzegania 12-miesięcznego okresu ochronnego przewidzianego w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji.
Stan faktyczny
Policjantka G. K. została uznana przez Wojewódzką Komisję Lekarską za całkowicie niezdolną do służby w Policji. Komendant Rejonowy Policji zwolnił ją ze służby, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, powołując się na art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Komendant Stołeczny Policji utrzymał tę decyzję w mocy, odrzucając argument skarżącej o niezastosowaniu art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, który przewiduje 12-miesięczny okres ochronny od zwolnienia z powodu choroby. Skarżąca kwestionowała termin zwolnienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Stołecznego Policji oraz utrzymany nim w mocy rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Asesor WSA Janusz Walawski, Protokolant Łukasz Plilp, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 września 2005 r. sprawy ze skargi G. K. na rozkaz personalny Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny i utrzymany nim w mocy rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] września 2004 roku 2. zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu w całości. II SA/Wa 1139/05 U Z A S A D N I E N I E Wojewódzka Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. orzeczeniem z dnia [...] lipca 2004 r. stwierdziła całkowitą niezdolność do służby w Policji policjantki G. K. i zaliczyła ją do [...] grupy inwalidzkiej w związku ze służbą. Policjantka przebywała na zwolnieniach lekarskich od dnia [...] kwietnia 2004 r. do dnia [...] sierpnia 2004 r. W dniu [...] września 2004 r. Komendant Rejonowy Policji [...] rozkazem personalnym wydanym na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 56 z późn. zm.) zwolnił G. K. ze służby w Policji z dniem [...] września 2004 r., nadając temu rozkazowi, na podstawie art. 108 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu Komendant powołał się na treść orzeczenia Komisji Lekarskiej oraz przywołał art. 25 pkt 1 ustawy o Policji. W odwołaniu do Komendanta Stołecznego Policji G. K. zarzuciła niezastosowanie wobec niej normy art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy, od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Ponieważ zaczęła chorować w dniu [...] kwietnia 2004 r., dlatego, jej zdaniem, powinna zostać zwolniona ze służby z dniem [...] kwietnia 2005 r. Wskazywała nadto, że wobec treści orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej nie były potrzebne dalsze zwolnienia lekarskie. W konkluzji odwołania wnosiła o zwolnienie jej ze służby ze wskazanym przez nią dniem. Komendant Stołeczny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2004 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz. W uzasadnieniu, ustosunkowując się do zarzutu podniósł, że art. 43 ust. 1 ustawy o Policji ma zastosowanie do policjanta, który przez okres do 12 miesięcy legitymuje się zaświadczeniami lekarskimi dotyczącymi stwierdzenia niezdolności do pracy z powodu choroby. W niniejszym przypadku takie zwolnienia lekarskie opiewały jedynie na okres od [...] kwietnia do [...] sierpnia 2004 r., a zatem nieobecność policjantki po dniu [...] sierpnia nie była spowodowana niezdolnością do pracy z powodu choroby, a zatem nie można w niniejszej sprawie zastosować art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie G. K. zaskarżyła wskazany wyżej rozkaz personalny jedynie w zakresie terminu zwolnienia jej ze służby, wskazując w uzasadnieniu skargi na argumentację zawartą w odwołaniu. Pełnomocnik organu wnosił o oddalenie skargi, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. W ocenie Sądu skarga jest zasadna. Na wstępie należy tu rozważyć, czy orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej stwierdzające całkowitą niezdolność do służby w Policji może stanowić uzasadnienie zastosowania wobec skarżącej art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.). W zaskarżonej decyzji, jako podstawę prawną zwolnienia skarżącej ze służby w Policji wskazano przepis art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta zwalnia się ze służby w przypadkach orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską. Jak wynika z akt sprawy, Wojewódzka Komisja Lekarska w orzeczeniu z dnia [...] lipca 2004 r. określiła stopień zdolności do służby skarżącej – całkowicie niezdolna do służby w Policji. Zgodnie z § 13 pkt 2 i 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz. U. Nr 79, poz. 349 z późn. zm.) orzeczenie komisji lekarskiej powinno zawierać: 2) określenie "trwale niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku" – jeżeli w stanie zdrowia badanego stwierdzono schorzenia, które zmniejszają jego sprawność fizyczną lub psychiczną i nie pozwalają na pełnienie służby na zajmowanym stanowisku, jednak schorzenia te nie stanowią przeszkody do dalszego pełnienia służby na innym stanowisku; w takim przypadku komisja lekarska określa, jakie warunki służby są przeciwwskazane dla badanego, 5) określenie "całkowicie niezdolny do służby" – jeżeli w stanie zdrowia badanego stwierdzono schorzenia, które nie pozwalają na pełnienie służby. Natomiast § 23 pkt 1 i 2 powołanego rozporządzenia stanowi, że orzeczenia komisji lekarskich, które ustalają: 1) trwałą niezdolność do służby, 2) trwałą niezdolność do służby na zajmowanym stanowisku - powinny być szczegółowo uzasadnione. Jak wynika z powyżej przytoczonych przepisów, określenie "trwale niezdolny do służby" występuje zarówno w ustawie o Policji, jak i w przedmiotowym rozporządzeniu, natomiast określenie "całkowicie niezdolny do służby" w ustawie nie występuje. Ustawodawca w art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji wskazał na przypadek, w którym następuje obligatoryjne zwolnienie policjanta ze służby w związku orzeczeniem komisji lekarskiej o trwałej niezdolności do służby. Takiego orzeczenia komisja lekarska w stosunku do skarżącej nie wydała, gdyż uznała ją za całkowicie niezdolną do służby w Policji, co nie jest tożsame z przesłanką z art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Ustosunkowując się do treści zarzutu skargi należy podzielić stanowisko skarżącej. Przepis art. 43 ust.1 ustawy o Policji stanowi, że zwolnienie policjanta ze służby na podstawie między innymi art. 41 ust. 1 pkt 1 nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba że policjant zgłosi pisemnie wystąpienie ze służby. W ocenie Sądu treść tego przepisu jest jednoznaczna. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyraźnie wskazano na zakaz rozszerzającej interpretacji przepisu art. 43 ust. 1 ustawy. Wyrok NSA z dnia 16 maja 2001 r. sygn. akt II SA 704/01 (publikowany w LEX nr 55005) wyraźnie stwierdza, że: "Przepis art. 43 ust. 1 ustawy o Policji nie może być interpretowany w sposób rozszerzający." - i dalej w uzasadnieniu: "Przepis art. 43 ust. 1 ustawy o Policji jest przepisem szczególnym o charakterze ochronnym, gdyż chroni trwałość stosunku służbowego policjanta w okresie 12 miesięcy choroby. Nie może być zatem interpretowany w sposób rozszerzający. W uzasadnieniu wyroku NSA sygn. akt II SA 2753/99 (publikowanym w LEX nr 55006) opisano stan faktyczny podobny do analizowanego w niniejszej sprawie. Otóż – jak to stwierdza NSA - sam fakt niewykazania przez skarżącego okresu niezdolności do służby z powodu choroby zwolnieniami lekarskimi, aż do upływu okresu 12 miesięcy, od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, nie może budzić wątpliwości co do zastosowania art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. A zatem skarżąca, wobec której Komisja Lekarska orzekła taką niezdolność do służby, która skutkuje zwolnieniem jej ze służby w trybie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, automatycznie korzysta z ochronnej normy zawartej w przepisie art. 43 ust. 1 ustawy, zakazującej zwolnienia policjanta ze służby przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby i co należy podkreślić na użytek niniejszej sprawy, dla skorzystania z przepisu art. 43 ust. 1, nie musi legitymować się zwolnieniami lekarskimi opiewającymi na okres po dacie orzeczeni Komisji. Reasumując, w tym stanie rzeczy – zdaniem Sądu – organ powinien ponownie przeprowadzić postępowanie administracyjne w zakresie niezbędnym do ustalenia stanu zdrowia skarżącej, a w szczególności wyjaśnić, czy skarżąca jest trwale niezdolna do służby w Policji, w rozumieniu art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. W przypadku stwierdzenia, że zachodzą przesłanki wymienione w powyższym przepisie, organ bezwzględnie zobowiązany jest do zachowania trybu przewidzianego w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło