II SA/Po 1978/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-09-01
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Stanisław Małek, Barbara Drzazga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo wstrzymały wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę, powołując się na prawdopodobieństwo uchylenia tej decyzji w postępowaniu wznowionym, nie przedstawiając konkretnych dowodów na to prawdopodobieństwo?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej nie mogą wstrzymać wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 152 kpa, opierając się jedynie na ogólnym stwierdzeniu prawdopodobieństwa uchylenia decyzji w postępowaniu wznowionym. Wstrzymanie wykonania jest środkiem ostatecznym, wymagającym udokumentowanych i wiarygodnych materiałów dowodowych wskazujących na realne prawdopodobieństwo uchylenia decyzji. Samo wystąpienie o zwrot działek czy toczący się spór o wpis do księgi wieczystej nie stanowią wystarczających przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji.Stan faktyczny
Prezydent Miasta wydał decyzję o pozwoleniu na budowę dla Politechniki. Właścicielka działek, na których miała być realizowana inwestycja, wniosła o ich zwrot. Prezydent Miasta, powołując art. 145 § 1 pkt 4 kpa, wznowił postępowanie i postanowieniem wstrzymał wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając prawdopodobieństwo jej uchylenia. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta. Politechnika wniosła skargę do WSA, zarzucając organom brak wykazania prawdopodobieństwa uchylenia decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody oraz postanowienie Prezydenta Miasta o wstrzymaniu wykonania decyzji, zasądził zwrot kosztów postępowania i określił, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędzia NSA Stanisław Małek /spr./ Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 01 września 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi Politechniki na postanowienie Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji pozwolenia na budowę; I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezydenta Miasta P. z dnia [...]. Nr [...], II. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 250zł (dwieście pięćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ B. Drzazga /-/ G. Radzicka /-/ St. Małek
Prezydent Miasta P. decyzją z [...]. zatwierdził projekt budowlany i udzielił Politechnice pozwolenia na budowę Centrum Wykładowego wraz z niezbędnymi przyłączami oraz budowę dróg wewnętrznych. Inwestycja zlokalizowana została między innymi na działkach nr [...],[...] i [...] przy ulicy [...] H. P. , która była właścicielem wymienionych wyżej działek, wniosła pismem z [...] lipca 2000r. o ich zwrot, argumentując, iż stały się zbędne na cel wywłaszczenia.
Prezydent Miasta [...] grudnia 2002r., powołując przepis art. 145 § 1 pkt 4 kpa wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z [...]. a postanowieniem z [...] r. na podstawie art. 123 w związku z art. 152 wstrzymał wykonanie powyższej decyzji. Stwierdził, iż uwzględnienie wniosku uzasadnia prawdopodobieństwo jej uchylenia w postępowaniu wznowieniowym.
Politechnika wniosła zażalenie, domagając się uchylenia postępowania w sprawie wstrzymania decyzji. Wskazano, iż organ pierwszej instancji wbrew wymogom art. 152 kpa nie wykazał, iż zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wojewoda zaskarżonym postanowieniem (art. 138 § 1 pkt 1 kpa) utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie, uznając, iż jest zgodne z powołanym przepisem.
Politechnika wniosła skargę, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Strona skarżąca zarzuciła, iż organy obu instancji nie przedstawiły żadnych przesłanek, które potwierdzałyby prawdopodobieństwo uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę. Podkreślono, że inwestor wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Prawa tego nie podważa to, iż między zainteresowanymi stronami toczy się przed sądem powszechnym spór o wpis do księgi wieczystej Politechniki jako wieczystego użytkownika przedmiotowych działek. Również wniosek o zwrot wywłaszczonych działek – zdaniem strony skarżącej – nie uzasadnia przyjęcia prawdopodobieństwa uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaskarżonego postanowienia.
Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Stosownie do przepisu art. 152 § 1 kpa organ administracji publicznej w sprawie o wznowienie postępowania wstrzyma na żądanie strony (lub z urzędu) wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania.
Niewątpliwe jest, iż wstrzymanie wykonania decyzji w trybie powołanego przepisu winno być traktowane jako środek ostateczny, oparty na udokumentowanych i wiarygodnych materiałach dowodowych. Zgodnie bowiem z zasadą trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 kpa), decyzje od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne (por. wyrok NSA z 02 września 1998r. sygn. akt IV SA 2311/96.
Wbrew wymogom powołanego przepisu art. 152 ograny administracji obu instancji nie przedstawiły żadnych okoliczności, które wskazywałyby na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. W szczególności okolicznością taką nie jest fakt wystąpienia zainteresowanej strony o zwrot przedmiotowych działek. Wznowienie postępowania na podstawie przesłanki, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa nie stwarza również podstaw do przyjęcia prawdopodobieństwa uchylenia decyzji skoro zgodnie z art. 146 § 2 nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Jeżeli chodzi o toczące się przed sądem powszechnym postępowanie w sprawie wpisu do księgi wieczystej Politechniki jako wieczystego użytkownika, to należy mieć na uwadze, iż prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane powstaje na podstawie umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste, mimo, że prawo to nie zostało ujawnione w księdze wieczystej (por. wyrok SN z 06 listopada 1997r. publikowany OSNP 1998/13/386/.
Rozpoznając ponownie sprawę należy rozważyć problem ewentualnego umorzenia niniejszego postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Z akt sprawy wynika bowiem, iż inwestycja została wykonana (do dnia 09 grudnia 2002r.).
Z tych powodów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie drugim traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku (art. 152).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200.
/-/ B. Drzazga /-/ G. Radzicka /-/ St. Małek
jw
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło