I SA/Go 566/05

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2005-10-27

Skład orzekający: Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Joanna Wierchowicz, Alina Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego wydane z naruszeniem przepisów o właściwości organów podatkowych, a następnie utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej, podlega stwierdzeniu nieważności?
Ratio decidendi
Zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości organów podatkowych. Zgodnie z art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej, wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości jest podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. W związku z tym, sąd stwierdził nieważność obu postanowień i orzekł, że nie podlegają one wykonaniu.
Stan faktyczny
Spółka BEP sp. z o.o. złożyła deklarację VAT-7 za wrzesień 2003 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem zaliczył tę nadwyżkę na poczet zaległości podatkowych z tytułu dodatkowego zobowiązania za maj, czerwiec i lipiec 2000 r. Spółka wniosła zażalenie, twierdząc, że nie posiada zaległości podatkowych. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Spółka zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego, orzekając jednocześnie, że postanowienia te nie podlegają wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wierchowicz (spr.), Asesor WSA Alina Rzepecka, Protokolant Krzysztof Garbacz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2005 r. sprawy ze skargi BEP sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadwyżki podatku od towarów i usług na poczet zaległości podatkowych 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. 2. określa, ze postanowienia, których nieważność stwierdzono nie podlegają wykonaniu. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego zaliczył nadwyżkę podatku VAT naliczonego nad należnym powstałą w wyniku złożenia przez "BEP" Sp. z o.o. deklaracji VAT-7 za wrzesień 2003r. w kwocie l 178,00 zł, na poczet zaległości z tytułu dodatkowego zobowiązania za miesiące maj, czerwiec, lipiec 2000, wynikającego z decyzji Urzędu Skarbowego nr [...], nr [...] i nr [...] z dnia [...].02.2003 roku. Na postanowienie to BEP Sp. z o.o. wniosła zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej , w którym zarzuciła, że nie ma żadnych zaległości w podatkach, a co za tym idzie pobranie należności przez Urząd Skarbowy jest błędne. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2004r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W dniu [...].02.2003 r. Urząd Skarbowy decyzjami o numerach [...] określił prawidłową wysokość zobowiązań i zaległości w podatku od towarów i usług oraz ustalające dodatkowe zobowiązania spółki za okres od stycznia 2000r. do lutego 2001 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że podstawą dokonanego przez organ I instancji zaliczenia były decyzje Urzędu Skarbowego z dnia [...] lutego 2003 r.: 1) nr [...] określająca zaległość i zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc maj 2003r. w kwocie 3238,00 zł oraz zobowiązanie dodatkowe w wysokości 1 201,20 zł, 2) nr [...] określająca zaległość i zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2000 w kwocie 2 193,00 zł oraz zobowiązanie dodatkowe w wysokości 675,90 zł, 3) nr [...] określająca zaległość i zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2000r. w kwocie 4 315,00 zł oraz zobowiązanie dodatkowe w wysokości l 349,40 zł. Decyzje te stały się ostateczne. Organ I instancji jako podstawę zaliczenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym na poczet zaległości podatkowych wskazał art. 76 § l w zw. z art. 76b ustawy Ordynacja podatkowa, zaś organ II instancji utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie powołał jako podstawę prawną art.233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 oraz art. 76a § 1 i art. 76b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, póz. 926 ze zm.). W uzasadnieniu organ odwoławczy uznał rozstrzygnięcie organu I instancji za prawidłowe. Odnosząc się do twierdzenia skarżącej, iż nie posiada i nie posiadała żadnych zaległości podatkowych wobec Urzędu Skarbowego wskazał, że decyzje Urzędu Skarbowego wydane w dniu [...].02.2003 r. określające prawidłową wysokość zobowiązań w podatku od towarów i usług oraz ustalające dodatkowe zobowiązania za okres od maja 2000 r. do lipca 2000 r., zostały utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy oraz, że skarżąca wniosła na nie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył co następuje: Zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] czerwca 2004r. wydane zostało z naruszeniem przepisów dotyczących właściwości organów podatkowych. Zgodnie z art. 15 § l ustawy z 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa, organy podatkowe przestrzegają z urzędu swojej właściwości. Zgodnie zaś z art. 247 § l ordynacji podatkowej wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości jest podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. Obowiązek kontroli właściwości obejmuje wszystkie stadia postępowania podatkowego. Zgodnie z art. 5 ust. 9a ustawy z dnia 21 czerwca 1996r. o urzędach i izbach skarbowych (Dz. U. z 2004r. , nr 121, póz. 1267 z późn. zm.) zasięg działania określonego urzędu skarbowego wyłącznie w zakresie niektórych kategorii podatników może obejmować terytorialny zasięg działania innych urzędów skarbowych. W myśl natomiast art. 5 ust. 9b wyznaczenie terytorialnego zasięgu działania określonego urzędu skarbowego zgodnie z ust. 9a w przepisach określonych na podstawie ust. 9c może dotyczyć w szczególności (........) osób prawnych lub jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, które (........) są zarządzane bezpośrednio lub pośrednio przez nierezydenta w rozumieniu przepisów prawa dewizowego lub nierezydent dysponuje co najmniej 5 % głosów na zgromadzeniu wspólników (art. 5b ust.9 pkt 7 lit.c). Przepisy te z mocy art. 40 pkt 2 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz o zmianie niektórych ustaw...( Dz.U.2003, nr 137, póz. 1302) weszły w życie z dniem l stycznia 2004r. Podkreślić należy, że skarżąca spółka właśnie w związku z tym kryterium zaliczona została do właściwości "dużego urzędu skarbowego", gdyż jak wynika z odpisu z rejestru handlowego [...] Sądu Rejonowego jedynym udziałowcem a jednocześnie zarządem spółki BEP Sp. z o.o. jest obywatel niemiecki J.L. stale zamieszkały w Niemczech, a zatem nierezydent w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. Prawo dewizowe (Dz. U. z dnia 5 września 2002 r.). Przesłanki zaliczenia określonych podatników do "dużych urzędów skarbowych weszły w życie z dniem 1 stycznia 2004r. Tak więc dopiero z tym dniem tj. z dniem wejścia w życie art. 5 ust. 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych możliwe było ustalenie nowej właściwości. Zgodnie bowiem z art. 5a ust. 1 wyżej wymienionej ustawy, dla podatników o których mowa w art. 5 ust. 9b, zmiana właściwości naczelnika urzędu skarbowego na właściwego wyłącznie w zakresie określonych kategorii podatników następuje: 1) z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym nastąpiło ich włączenie do danej kategorii podatników - w przypadku podatników wymienionych w art. 5 ust. 9b pkt 1 -6 oraz w pkt 7 lit. b-d; 2) z dniem 1 stycznia drugiego roku następującego po roku, w którym nastąpiło przekroczenie kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 9b pkt 7 lit. a - w przypadku podatników wymienionych w tym przepisie. Skoro więc włączenie skarżącej spółki do kategorii podatników z art. 5 ust. 9b pkt 7 lit. c mogło nastąpić dopiero po dniu wejścia w życie przepisów kwalifikujących ją do tej grupy tj. po dniu l stycznia 2004r., to zmiana właściwości na wyłączną Lubuskiego Urzędu Skarbowego mogła nastąpić dopiero z dniem 1 stycznia 2005r. Podkreślić należy , że rozporządzenie wykonawcze Ministra Finansów z 19 listopada 2003r. w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych weszło w życie również w dniu 1 stycznia 2004r. a zatem od dnia 1 stycznia 2004r. ustalona została siedziba i terytorialny zasięg działania Naczelnika Urzędu Skarbowego . Ponieważ postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego wydane zostało [...] czerwca 2004r. , a zatem z naruszeniem przepisów o właściwości, Dyrektor Izby Skarbowej rozpoznając odwołanie winien był wziąć z urzędu pod uwagę naruszenie przepisów dotyczących właściwości organów podatkowych - art. 5 ust. 9-9c ustawy o urzędach i izbach skarbowych oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 listopada 2003r. w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych (Dz. U. 2004, nr 209, póz. 2027) w związku z art. 5 ust. 1 pkt 2 strony i stwierdzić nieważność jego postanowienia. Z tego samego powodu nieważne jest zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło