I OSK 1413/05
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2006-04-25
Skład orzekający: Barbara Adamiak, Jan Paweł Tarno, Danuta Tryniszewska-Bytys
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w sprawie przywrócenia żołnierza zawodowego na poprzednie stanowisko służbowe podlega kognicji sądu administracyjnego, gdy organem właściwym do przywrócenia jest inny organ niż ten, do którego skierowano pismo traktowane jako zażalenie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga na bezczynność Ministra Obrony Narodowej w sprawie przywrócenia żołnierza zawodowego na poprzednie stanowisko służbowe nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ Minister Obrony Narodowej nie jest organem właściwym do przywrócenia na stanowisko. Skarga na bezczynność nie przysługuje w przypadku braku postanowienia wyznaczającego dodatkowy termin załatwienia sprawy. Nierozpoznanie zażalenia przez Ministra nie oznacza jego bezczynności, lecz wyczerpanie środków zaskarżenia, co umożliwia wniesienie skargi na bezczynność organu właściwego.Stan faktyczny
L. M. złożył skargę na bezczynność Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 19 kwietnia 2005 r. o przywrócenie na zajmowane stanowisko służbowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę, uznając sprawę za niedopuszczalną do kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. L. M. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, argumentując, że sprawa dotyczy przywrócenia na poprzednie stanowisko, a Minister Obrony Narodowej był organem właściwym do rozpatrzenia jego pisma jako zażalenia na bezczynność Dowódcy Wojsk Lądowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, Sędziowie NSA Jan Paweł Tarno /spr./, Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2005r. sygn. akt II SAB/Wa 165/05 w sprawie ze skargi L. M. na bezczynność Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 19 kwietnia 2005r. o przywrócenie na zajmowane stanowisko służbowe oddala skargę kasacyjną
Postanowieniem z 11 października 2005 r., II SAB/Wa 165/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę L. M. na bezczynność Ministra Obrony Narodowej, w przedmiocie nierozpoznania wniosku o przywrócenie na zajmowane stanowisko służbowe. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Sądy administracyjne rozpatrują skargi na bezczynność organów wyłącznie w przypadku postępowań, które mogą się zakończyć wydaniem decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie lub też wydaniem innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków, wynikających z przepisów prawa. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi L. M. uczynił bezczynność Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przywrócenie na stanowisko służbowe.
Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie stwierdzić należy, iż zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowej (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) sprawy związane z wyznaczeniem, przeniesieniem i zwolnieniem ze stanowiska służbowego nie podlegają kognicji sądu administracyjnego a w konsekwencji skarga w tym zakresie jest niedopuszczalna. Jednocześnie należy wskazać, iż Minister Obrony Narodowej nie jest, w powyższej sprawie, organem właściwym do przywrócenia skarżącego na stanowisko służbowe. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 powołanej wyżej ustawy – orzekł jak w postanowieniu.
L. M. zaskarżył powyższe postanowienie poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, zarzucając mu:
1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, to jest art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przez przyjęcie, że skarżący domaga się bądź to wyznaczenia, przeniesienia i zwolnienia ze stanowiska służbowego, a według tego przepisu skarga w tym zakresie jest niedopuszczalna, gdy z treści skargi dobitnie wynika, że przedmiotem skargi jest przywrócenie na poprzednie stanowisko, wobec czego przepis powyższy w sprawie nie może mieć zastosowania;
2) naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, przez przyjęcie, że Minister Obrony Narodowej nie jest w sprawie organem właściwym do przywrócenia skarżącego na stanowisko służbowe, podczas gdy przedmiotem skargi jest bezczynność Ministra Obrony Narodowej na zażalenie skarżącego wobec nie przywrócenia go na poprzednie stanowisko przez Dowódcę Wojsk Lądowych, tj. naruszenie art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie przy uwzględnieniu kosztów postępowania w drugiej instancji.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że gdy chodzi o pierwszy z zarzutów, to najpierw należy przedstawić chronologiczny ciąg zdarzeń, leżących u podstaw skargi. Decyzją Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] nr [...], został uchylony w całości rozkaz personalny Dowódcy Wojsk Lądowych Nr [...] (pkt 86) z dnia [...], dotyczący zmiany rozkazu personalnego Dowódcy Wojsk Lądowych Nr [...] (pkt 86) z dnia [...] w przedmiocie zwolnienia mjr L. M. z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienia do dyspozycji Dowódcy Wojsk Lądowych oraz umorzone zostało postępowanie w pierwszej instancji. Przed wydaniem uchylonego rozkazu L. M. zajmował stanowisko dowódcy batalionu piechoty zmotoryzowanej w [...] w Przemyślu. W takim więc razie po uprawomocnieniu się decyzji Ministra Obrony Narodowej Dowódca Wojsk Lądowych miał obowiązek przywrócić mjr L. M. na stanowisko, które zajmował przed wydaniem uchylonego rozkazu, tj. dowódcy batalionu piechoty zmotoryzowanej w [...] w [...].
Stosownie do art. 35 § 3 k.p.a., przywrócenie mjr L. M. na dotychczasowe stanowisko służbowe powinno było nastąpić w terminie jednego miesiąca od uprawomocnienia się wskazanej powyżej decyzji Ministra Obrony Narodowej. Czynność ta, tj. przywrócenie na stanowisko dowódcy batalionu należała, co jest w sprawie bezsporne, do Dowódcy Wojsk Lądowych. Art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 z późn. zm) stanowi, że skarga do właściwego sądu administracyjnego nie może być wniesiona na decyzje w sprawach:
1) wyznaczenia, przeniesienia i zwolnienia ze stanowiska służbowego oraz przeniesienia do rezerwy kadrowej lub do dyspozycji;
2) mianowania na stopień wojskowy;
3) przeniesienia do innego korpusu osobowego lub do innej grupy osobowej;
4) delegowania do wykonywania zadań służbowych poza jednostką wojskową. Jak wynika z treści powyższego przepisu, to zakres spraw nim objętych musi wynikać z decyzji administracyjnej. Poza tym przepis ten nie wymienia pojęcia " przywrócenia". W takim więc razie uznać należy, że Sąd pierwszej instancji dopuścił się naruszenia prawa materialnego.
Błąd w tym naruszeniu polega na tym, że Sąd pierwszej instancji przyjął w sposób nieuprawniony, że sprawa objęta skargą L. M. dotyczyła skargi na decyzję, gdy sprawa ta nie była rozstrzygnięta decyzją. Niewłaściwe zaś zastosowanie wskazanego przepisu polega na tym, że przepis ten nie wymienia sprawy związanej z przywróceniem na poprzednie stanowisko. Już z tego względu zaskarżona decyzja podlega uchyleniu.
Gdy chodzi natomiast o drugi zarzut niniejszej skargi kasacyjnej to podnieść należy, że skarżący nigdy nie domagał się od Ministra Obrony Narodowej by ten przywrócił go na poprzednie stanowisko służbowe. Co prawda w piśmie do Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 kwietnia 2005 r. skarżący L. M. sformułował żądanie przywrócenia go na poprzednio zajmowane stanowisko służbowe – dowódcę 1 batalionu piechoty zmotoryzowanej [...] w [...], niemniej jednak zauważyć należy, że Minister Obrony Narodowej powinien był treść tego pisma potraktować jako zażalenie, w rozumieniu art. 37 § 1 k.p.a., na niezałatwienie przez Dowódcę Wojsk Lądowych, w terminie określonym w art. 35 § 3 k.p.a., sprawy przywrócenia skarżącego na dotychczasowe stanowisko. Skoro skarżący w związku z powyższym pismem, nie otrzymał od Ministra Obrony Narodowej w ustawowym terminie postanowienia, zatem zasadna była jego skarga na bezczynność Ministra Obrony Narodowej. W takim więc razie Sąd pierwszej instancji przyjmując w zaskarżonym wyroku, że Minister Obrony Narodowej nie jest w powyższej sprawie organem właściwym do przywrócenia skarżącego na stanowisko służbowe, dopuścił się obrazy przepisów postępowania tj. art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 25 dnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem przedmiotem skargi była bezczynność tego Ministra w związku z zażaleniem na brak czynności Dowódcy Wojsk Lądowych w przywróceniu na poprzednio zajmowane stanowisko.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw.
Na wstępie należy stwierdzić, że NSA nie podziela oceny prawnej wyrażonej w zaskarżonym orzeczeniu, że sprawa przywrócenia na zajmowane stanowisko służbowe mieści się w katalogu spraw wymienianych w art. 8 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Powołany przepis ustanawia wyjątek od zasady sądowej kontroli aktów i czynności z zakresu administracji publicznej i nie może być interpretowany rozszerzająco – por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 10 kwietnia 2006 r., I OPS 3/06.
Trafnie jednak wywiódł Sąd I instancji, że Minister Obrony Narodowej nie jest organem właściwym w sprawie przywrócenia na stanowisko służbowe, ponieważ organem właściwym w sprawie jest Dowódca Wojsk Lądowych. Jak przyznaje w skardze kasacyjnej L. M., jego pismo z dnia 19 kwietnia 2005 r. do Ministra Obrony Narodowej w rzeczywistości było zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie przez Dowódcę Wojsk Lądowych (art. 37 § 1 kpa). Jednakże na brak postanowienia wyznaczającego dodatkowy termin dodatkowy termin załatwienia sprawy (art. 37 § 2 kpa), skarga na bezczynność do sądu administracyjnego nie przysługuje. Nierozpoznanie tego zażalenia w terminie przez Ministra nie oznacza bowiem, że pozostaje on w bezczynności, lecz wywiera skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia (art. 52 § 1 p.p.s.a) i tym samym umożliwia skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu pozostającego w zwłoce w sprawie przywrócenia na zajmowane stanowisko służbowe.
W związku z powyższym Sąd orzekł jak w sentencji na zasadzie art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło