II SA/Bk 384/05

WyrokWSA w Białymstoku2005-10-11

Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu nadzoru budowlanego zobowiązujące zarządcę drogi (Wójta Gminy) do przedłożenia aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej ulicy jest zgodne z prawem, w sytuacji gdy istnieją rozbieżności między dokumentacją geodezyjną a stanem faktycznym, a zarządca drogi kwestionuje zasadność nałożonego obowiązku?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie na zarządcę drogi obowiązku przedłożenia aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej ulicy jest zgodne z prawem, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego (w tym przypadku podniesienia poziomu ulicy) i rozbieżności w dokumentacji geodezyjnej. Taka inwentaryzacja jest niezbędna do wyjaśnienia stanu faktycznego i stwierdzenia, czy obiekt został wykonany zgodnie z pozwoleniem na budowę. Sąd podkreślił, że przepis art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego pozwala na żądanie takich dokumentów, nawet jeśli wprost nie są to "oceny techniczne" czy "ekspertyzy", a sama inwentaryzacja może być analizowana przez organ nadzoru budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Wójta Gminy K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nakładające na Wójta obowiązek przedłożenia aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej ulicy L. w K. Wniosek o wszczęcie postępowania wynikał z zarzutów J. G. o samowolnym podwyższeniu poziomu ulicy i zalewaniu jego posesji. Wójt Gminy zarzucił naruszenie dwuinstancyjności, brak dostępu do dokumentów, nadinterpretację wyroku sądu oraz błędne zastosowanie przepisów prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Wójta Gminy K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.),, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w dniu 11 października 2005 r. sprawy ze skargi Wójta Gminy K. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] marca 2005 r., Nr [...] w przedmiocie zobowiązania do przedłożenia aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej oddala skargę Powołując treść art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 81 c ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, postanowieniem z dnia [...] marca 2005 roku, nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego: - utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] stycznia 2005 r. nakładające na Wójta Gminy K. obowiązek przedłożenia aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej ulicy L. w K. wraz z kołnierzem o szerokości 30 m z uwzględnieniem istniejącej sieci i urządzeń oraz rzędnych studzienek kanalizacyjnych oraz warstwie przyległego terenu, z którego wody opadowe spływają na działkę J. G.; - uchylił postanowienie w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku – [...] luty 2005 rok, wyznaczając ten termin do dnia 15 kwietnia 2005 roku. Przebieg postępowania przedstawiał się następująco: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wszczął postępowanie administracyjne na wniosek Pana J. G., który twierdził, iż Gmina K. samowolnie podwyższyła poziom ulicy L. o 1,00 m, w związku z czym posesja skarżącego ulega zalewaniu przez wody opadowe i roztopowe spływające z drogi na jego posesję. W wyniku przeprowadzonego postępowania wydany został przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Wydział II w Białymstoku prawomocny wyrok z dnia 29 kwietnia 2004 roku o sygn. akt SA/Bk 1547/03, w którym wskazano na konieczność jednoznacznego wyjaśnienia czy stan aktualnie istniejący na gruncie odpowiada mapom, rozbieżnym w swojej treści, złożonym przez każdą ze stron. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wydał w dniu [...] listopada 2004 roku decyzję, w której umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe a sprawę zalewania posesji skarżącego – J. G.– postanowieniem z dnia [...] listopada 2004 roku przekazał Wójtowi Gminy K. jako właściwemu w sprawie zgodnie z art. 29 ust. 3 Ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 roku. Od wyżej wskazanej decyzji umarzającej postępowanie odwołał się ponownie Pan J. G.. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. rozpatrując odwołanie, uchylił w całości rozstrzygnięcie organu I instancji i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia decyzją z dnia [...] stycznia 2005 roku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. rozpatrując sprawę po raz kolejny zobowiązał Wójta Gminy K. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 roku do przedłożenia aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej ulicy L. w K. z uwzględnieniem istniejących sieci i urządzeń oraz rzędnych studzienek kanalizacji wraz z ukształtowaniem przyległego terenu. Z postanowieniem tym nie zgodził się Wójt Gminy K. wnosząc na nie zażalenie. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. uznał zażalenie za niezasadne, motywując swoje stanowisko następująco: W związku z zarzutem dotyczącym samowolnego podniesienia poziomu nawierzchni na ulicy L. w K. o 1,00 m oraz przedstawieniem, różnych pod względem sytuacyjno – wysokościowym, inwentaryzacji geodezyjnych istniejącego terenu ulicy L. w K. przez sporne strony, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. słusznie nakazał przedłożenie aktualnej mapy zarządcy tejże drogi tj. Wójtowi Gminy K. Zgodnie z art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 roku, organy nadzoru budowlanego w razie uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu mogą żądać od właściciela lub zarządcy obiektu (w tym przypadku od Wójta Gminy K.) w drodze postanowienia, dostarczenia w wyznaczonym terminie, na koszt inwestora odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz, co też Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. zaskarżonym postanowieniem uczynił. Ponieważ przedstawienie aktualnej na dzień dzisiejszy inwentaryzacji geodezyjnej ulicy L. w K. jest niezbędne do określenia czy rzeczywiście niweleta nawierzchni tej drogi została podniesiona w stosunku do rzędnych przedstawionych na inwentaryzacji powykonawczej kanalizacji sanitarnej, zatem zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2005 roku należało utrzymać w mocy w części dotyczącej nałożonego obowiązku. Nieprzywołanie w sentencji postanowienia podstawy prawnej nie czyni tegoż postanowienia nieważnym, gdyż Prawo budowlane z 1994 roku przewiduje nałożenie takiego obowiązku (art. 81 c ust. 2), co uzupełnił organ odwoławczy. Ustosunkowując się do zarzutów zażalenia, organ odwoławczy, stwierdził że wyroki wydane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Wydział II w Białymstoku sąd sam przesyła stronom postępowania zatem organy administracji publicznej nie miały obowiązku przesyłania ich ponownie. W celu dokonania rzetelnej oceny stanu istniejącego na gruncie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. jako organ I instancji zobowiązany jest uzyskać stanowisko obu stron postępowania oraz przeanalizować i porównać dowody dostarczone przez obie strony postępowania.. Jeżeli w wyniku analizy zebranego w ten sposób materiału dowodowego stwierdzi, że jest on niewiarygodny lub niewystarczający, wówczas zaleca wykonanie niezależnej ekspertyzy. W związku z powyższym przyjęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. rozstrzygnięcie było prawidłowe, zaś skorygowania wymagał termin wykonania obowiązku na termin realny. W skardze, wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wójt Gminy K. zarzucił zaskarżonemu postanowieniu następujące uchybienia: I. Naruszenie dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 kpa) poprzez to, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wydał postanowienie na polecenie organu odwoławczego, co podkreślił w uzasadnieniu postanowienia; II. Brak udostępnienia Wójtowi Gminy K., przez organy nadzoru budowlanego, dokumentów w postaci mapy geodezyjnej sporządzonej przez geodetę K. S. oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku w sprawie SA/Bk 1547/03 przez co ograniczono skarżącemu prawo do czynnego udziału w sprawie, zaś organy jeśli nie dysponowały tymi dokumentami nie powinny wydać orzeczeń; III. Dokonanie nadinterpretacji wyroku sądu ze sprawy SA/Bk 1547/03 przez organy budowlane poprzez nałożenie na Wójta obowiązku przedłożenia aktualnej inwentaryzacji ulicy L. w sytuacji, gdy obowiązek taki nie wynikał z orzeczenia sądowego, zaś inwentaryzacja przedłożona po wykonaniu kanalizacji z naniesionym poziomem drogi nie została obalona; IV. Wyżej wskazany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku nie może mieć zastosowania do niniejszego postępowania wszczętego z urzędu w dniu [...] sierpnia 2003 roku; V. Nie wskazano podstawy prawnej (przepisu prawa materialnego) w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] stycznia 2005 roku i niezasadne uzupełnienie tego postanowienia w drodze rektyfikacji przez organ II instancji; VI. Błędne zastosowanie, przez organ odwoławczy, przepisu art. 81 c ust. 2 prawa budowlanego który stanowi o "przedłożeniu opinii lub ekspertyzy" a nie "inwentaryzacji", a są to pojęcia nietożsame. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi stwierdził, że: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wysyłając dnia [...] października 2004 roku zawiadomienie z art. 10 kpa umożliwił stronom postępowania zapoznanie się z zebranym materiałem dowodowym w sprawie przed wydaniem rozstrzygnięcia administracyjnego (zał. Nr 111 akt organu I instancji). Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Wydział II w Białymstoku z dnia 29 kwietnia 2004 roku sygn. akt SA/Bk 1547/03 został organowi I instancji przesłany przez P. Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. wraz z postanowieniem z dnia [...] września 2004 roku (zał. nr 75 akt organu I instancji). Zatem nie prawdziwe jest twierdzenie Wójta Gminy K., że nie mógł się zapoznać z wyrokiem w dniu 21 stycznia 2005 roku gdyż dokument ten był już w posiadaniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. W aktach sprawy faktycznie nie ma kopii mapy przedstawionej na rozprawie sądowej przez Pana J. G. a sporządzonej przez geodetę K. S. O dokument ten Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wystąpił do Pana J. G. dopiero pismem z dnia [...] stycznia 2005 roku (zał. nr 146 akt organu I instancji). Odnośnie zastosowanej przez organ odwoławczy podstawy prawnej, tj. art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 roku to jest uzasadniona, gdyż J. G. stawia zarzut zalewania jego posesji przez wody opadowe z drogi (ulica L.), wobec tego powstają uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego ulicy leśnej, mianowicie do możliwości jej podwyższenia o 1,00 m oraz ukształtowania w profilu podłużnym i poprzecznym. W związku z wątpliwościami co do zachowania zgodnych z przepisami wartości maksymalnych i minimalnych spadków a także stanu urządzeń odwadniających, które mogą być przyczyną spływu wód z drogi na przyległe posesje, zastosowano w/w przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zarzuty skargi nie są zasadne. Trudno zgodzić się z zarzutem naruszenia dwuinstancyjności niniejszego postępowania. Zarzut ten nie dotyczy skarżonego postanowienia lecz decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2005 roku, gdyż organ odwoławczy, uchylając decyzję organu I instancji, zawarł pewne zalecenia do ponownego przeprowadzenia postępowania. Skoro skarżący nie zgadzał się z w/w decyzją miał prawo zaskarżyć ją do Sądu, zarzucając naruszenie przepisu art. 138 § 2 kpa. Jednak decyzja uprawomocniła się, a wskazania w niej zawarte wiążą organ I instancji. Postanowienie aktualnie skarżone przez Wójta Gminy K. jest następstwem wykonania w/w decyzji z dnia [...] stycznia 2005 roku i nie podlega dyskusji potrzeba wydania takiego postanowienia w świetle prawomocnej decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2005 roku. Brak powołania podstawy prawnej w postanowieniu organu I instancji nie czyni go nieważnym w sytuacji powołania właściwej podstawy prawnej przez organ odwoławczy. Art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) daje organom nadzoru budowlanego możliwość nałożenia na stronę obowiązku dostosowania "ocen technicznych" lub "ekspertyz" jeżeli powstaną uzasadnione wątpliwości co do jakości robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu. W niniejszej sprawie powstały takie wątpliwości wynikające stąd, że: Wójt Gminy był inwestorem kanalizacji sanitarnej przy ulicy L. w K. którą realizował w latach 1994 – 1996 na podstawie pozwolenia na budowę i, jak twierdzi, nie doszło do samowolnego podniesienia drogi o 1 m, a rzędne wysokości góry studni kanalizacyjnych są zgodne z inwentaryzacją powykonawczą i mapą wydaną w Starostwie Powiatowym w S. na dzień [...] czerwca 2003 roku. Natomiast z mapy poinwentaryzacyjnej tego samego obiektu zaewidencjonowaną w starostwie Powiatowym w S. pod nr [...] sporządzoną przez geodetę uprawnionego K. S. wynikają inne rzędne studzienek. Obydwa dokumenty są obowiązujące a następująca sprzeczności danych winna być wyjaśniona porównaniem w terenie, co w konsekwencji da organom nadzoru budowlanego możliwość stwierdzenia, czy inwestor wykonał obiekt budowlany w zgodzie z pozwoleniem na budowę. Nie ulega wątpliwości, w ocenie Sądu, że nałożenie na skarżącego, skarżonym postanowieniem, obowiązku przedstawienia aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej ulicy L. jest zgodne z prawem i jest niezbędne do określenia czy rzeczywiście niweleta nawierzchni drogi została podniesiona w stosunku do rzędnych przedstawionych na inwentaryzacji powykonawczej kanalizacji sanitarnej. Wbrew twierdzeniom skarżącej nie występuje sprzeczność nałożonego obowiązku z brzmieniem art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, gdzie użyto słów "oceny techniczne", "ekspertyzy", albowiem przepis dotyczy wielu różnorodnych sytuacji budowlanych, zaś sama inwentaryzacja geodezyjna stanowi tu dokument, którego analiza noże być przeprowadzona przez organy nadzoru budowlanego, bez konieczności powoływania eksperta. Jak wynika z akt sprawy, chybiony jest zarzut skarżącego o braku zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego, braku możliwości zapoznania się z wyrokiem Sądu ze sprawy SA/Bk 1547/03 albowiem dokumenty na tę okoliczność znajdują się w aktach sprawy. Nie było też przeszkód, aby skarżący złożył wniosek o przedłużenie terminu do wykonania inwentaryzacji z powodu konieczności zapoznania się z dokumentacją, w tym z mapą sporządzoną przez geodetę uprawnionego K. S. Z powyższych względów, skarga jako niezasadna, podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło