VII SA/Wa 233/05
WyrokWSA w Warszawie2005-10-07
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Tadeusz Nowak, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy karę grzywny za przekroczenie terminu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę można nałożyć na organ administracji, jeśli opóźnienie nie wynikało z jego winy, a z przyczyn niezależnych lub złożoności sprawy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że kara grzywny za przekroczenie terminu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę może być nałożona jedynie w przypadku zawinionej zwłoki organu. Niepełna ocena materiału dowodowego przez organy, które nie wykazały jednoznacznie winy organu w przekroczeniu terminu, stanowi naruszenie zasad ogólnych KPA i swobodnej oceny dowodów, co miało wpływ na rozstrzygnięcie.Stan faktyczny
Wojewoda nałożył na Prezydenta Miasta K. karę grzywny za przekroczenie terminu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Prezydent Miasta K. w zażaleniu podniósł, że organ błędnie naliczył termin, nie uwzględniając okresów, które powinny być wyłączone. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Wojewody. Prezydent Miasta K. złożył skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody. Zasądzono od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Prezydenta Miasta K. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary grzywny za przekroczenie terminu do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Prezydenta Miasta K. kwotę 400 zł (czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego w tym kwotę 300 zł (trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia[...] .10.2004r. , na podstawie art. 35 ust.6 ustawy z dnia 7.07.1994 roku - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz.2016 ze zm.) nałożył na Prezydenta Miasta K. karę grzywny w wysokości dwadzieścia siedem tysięcy pięćset złotych za przekroczenie o 55 dni ustawowego terminu na wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Miastu K. pozwolenie na budowę sieci kanalizacji sanitarnej (przewody tłoczne) wraz z przepompownią ścieków i zasilaniem elektrycznym na terenie osiedla [...] w K..
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że złożony w dniu[...] .11.2003 roku wniosek inwestora w sprawie wydania pozwolenia na budowę sieci kanalizacji na terenie osiedla [...] w K. został załatwiony po upływie 173 dni, wydaniem w dniu[...] .05.2004 roku decyzji Nr[...] , a więc z przekroczeniem ustawowego terminu 65 dni.
Zdaniem Wojewody, wniosek inwestora został rozpatrzony z wyraźnym opóźnieniem poprzez niewłaściwe wydanie przez Prezydenta Miasta K. postanowienia z dnia[...] .02.2004 roku w przedmiocie uzupełnienia brakującego przy wniosku oświadczenia inwestora na podstawie art.35 ust.3 ustawy z dnia 7.07.1994 roku, zamiast wymaganego w w/w sprawie zawezwania inwestora na podstawie art.64 §2 i art.63 §2 KPA do uzupełnienia brakującego przy wniosku z dnia[...] .11.2003 roku w/w oświadczenia.
W związku z powyższym Wojewoda uznał, że okres od dnia wydania w/w postanowienia tj od dnia[...] .02.2004 roku do dnia wydania decyzji tj do dnia [...] .05.2004 roku zostaje zaliczony do czasu załatwiania sprawy wydania pozwolenia na budowę. Natomiast okres 53 dni zawieszenia postępowania z urzędu w czasie od dnia[...] .12.2003 roku do dnia [...] .01.2004 roku, z powodu wystąpienia do Ministerstwa Infrastruktury w W., zostaje uznany za zgodny z art.35 ust.8 w związku z art.9 ust.3 - Prawa budowlanego i zgodnie z wyjaśnieniem organu I instancji w tym zakresie, podlega odliczeniu od ostatecznego terminu załatwienia sprawy.
W zażaleniu od postanowienia Wojewody [...] z dnia[...] .10 2004r. Prezydent Miasta K. podniósł, że organ kwestionując podstawę prawną postanowienia Prezydenta Miasta K. wzywającego do uzupełnienia braków , nie usunął z obrotu prawnego tego aktu, a zatem pominięcie terminów w nim określonych (jako okresów niezaliczanych do ustawowych 65 dni) jest naruszeniem art. 77 kpa ze strony tego organu, skoro postanowienie dalej funkcjonuje. Prezydent Miasta K. zaznacza, również, że argumentacja Wojewody [...] polegająca na tym, że w postanowieniu należało określić 7 - dniowy termin do usunięcia braków świadczy o niekonsekwencji w ocenie materiału, ponieważ przynajmniej ten okres powinien być uwzględniony przy naliczaniu kary.
Prezydent Miasta K. podnosi, że sytuacja w której Miasto K. składa wniosek o wydanie pozwolenia na budowę, wymaga szczegółowej a zarazem niestandardowej analizy materiałów dowodowych w sytuacji gdy modernizacji oraz rozbudowie podlegają sieci kanalizacji sanitarnej i deszczowej na terenie obejmującym blisko 50% całego obszaru miasta, a ilość stron biorących udział w postępowaniach administracyjnych o wydanie pozwolenia liczona jest w setkach osób.
Postanowieniem z dnia[...] .12. 2004 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] . Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji wskazując, że Postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] .02.2004r. w którym stwierdzono, w oparciu o przepisy art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 55 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, że wniosek inwestora jest niekompletny bo oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie obejmują wszystkich nieruchomości na terenie których projektowana jest kanalizacja sanitarna i pasy robocze, nie może być uznane w świetle przepisu art. 35 ust. 8 ustawy Prawo budowlane do wyłączenia z biegu terminu określonego w art. 35 ust. 6 tejże ustawy. Przepis art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane upoważnia organ do nałożenia postanowieniem obowiązku usunięcia wskazanych nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1. W art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego nie wymienia się oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zatem postanowienie Prezydenta Miasta K. wydane w oparciu o niewłaściwe przepisy prawa nie może wywoływać skutku prawnego w odniesieniu do przepisu art. 35 ust. 8 Prawa budowlanego. Art. 33 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane wymienia dokumenty, które powinny być przez inwestora dołączone do wniosku o pozwolenie na budowę. Braki we wniosku o pozwolenie na budowę w zakresie oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane winny być niezwłocznie usunięte poprzez wezwanie inwestora w trybie art. 64 § 2 K.p.a. pod rygorem pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania.
Skargę na powyższą decyzję złożył Prezydent Miasta K. , podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zażaleniu i wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Wojewody W..
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Ustawodawca dodając ust.6 do art. 35 prawa budowlanego ustawą z dnia 27.03.2003r. (Dz. U. nr.80 poz.718) obowiązujący z dniem 11.07.2003r. i wprowadzając sankcję w postaci kary finansowej w wysokości 500 zł za każdy dzień zwłoki w przypadku nie wydania decyzji w sprawie pozwolenia na budowę w określonym terminie miał na celu zdyscyplinowanie organów architektoniczno-budowlanych.
Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki pozostaje w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli.
Kara taka powinna być wymierzana wówczas ,gdy organ pozostaje w zawinionej zwłoce. Nie może być zastosowana automatycznie po upływie określonego w ust.6 terminu.
Do terminu, o którym mowa w ust. 6, nie można wliczać terminów przewidzianych w przepisach prawa do dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony, albo z przyczyn niezależnych od organu co wynika jednoznacznie z przepisu art. 35 § 3 KPA. Wobec istniejących wątpliwości co do przesłanek zastosowania ust. 6 ustawodawca wprowadził również do prawa budowlanego wyżej opisane zastrzeżenie dodając kolejny ust.8 art.35 ustawą z dnia 16 kwietnia 2004r. (Dz. U. nr 93 poz.888).
Nadmienić jednak należy ,że do czasu wejścia w życie przepisu ust.8 art.35 prawa budowlanego miał zastosowanie wskazany przepis § 5 art.35 KPA stanowiący, że do terminów określających czas załatwienia sprawy nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.
Z zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie wynika, czy organy oceniając zgromadzony materiał dowodowy uznały, iż przekroczenie terminu o którym mowa w art. 35 ust. 6 Prawa budowlanego jest spowodowane z winy organu, a nie strony . Gdyby taka sytuacja zaistniała bezprzedmiotowe byłoby nałożenie kary na organ , który działa w niestandardowej sytuacji gdy inwestorem jest Miasto K. a wnioskodawcą jeden z Wydziałów Urzędu Miasta K. a ponadto inwestycja dotyczy modernizacji oraz rozbudowy sieci kanalizacji sanitarnej i deszczowej na znacznym terenie miasta .
Przedstawiona wyżej, a dokonana przez organ niepełna ocena sprawy stanowi o naruszeniu zasad ogólnych KPA oraz o przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 tego Kodeksu). Swobodna ocena dowodów bowiem nie oznacza oceny dowolnej, a powinna opierać się na zebranym materiale dowodowym, który w omawianym przypadku może dowodzić braku winy organu administracji architektoniczno-budowlanej, co do terminu załatwienia przedmiotowej sprawy.
W ocenie Sądu kontrolowane postanowienie zapadło z naruszeniem przepisów prawa postępowania administracyjnego a w szczególności art. 7, 77 i 107 kpa , na tyle istotnym , iż miało wpływ na rozstrzygnięcie.
Z powyższych względów, Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 ust.l pkt.1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Powołane przepisy
art. 35 ust.6 ustawyart.35 ust.3 ustawyart.64 §2art.63 §2 KPart.35 ust.8art.9 ust.3art. 77 kpart. 123 § 1 ustawyart. 55 ust. 3 ustawyart. 35 ust. 8 ustawyart. 35 ust. 6art. 35 ust. 3 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło