II SA/Kr 3781/01
WyrokWSA w Krakowie2005-10-04
Skład orzekający: Małgorzata Brachel-Ziaja, Mariusz Kotulski, Grażyna Firek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę nadbudowanych ścian poddasza, wydana na podstawie przepisów Prawa budowlanego, jest zasadna, mimo argumentacji skarżących o zastosowaniu ustawy o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazali, iż ich przypadek kwalifikuje się do zastosowania ustawy o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych w wyniku działania żywiołu. Działania skarżących polegały na nadbudowie budynku, co stanowiło samowolę budowlaną, niezgodną z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i decyzją o odmowie ustalenia warunków zabudowy. Zgłoszenie wymiany pokrycia dachowego nie uprawniało do wykonania nadbudowy, a organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował przepisy Prawa budowlanego, nakazując rozbiórkę.Stan faktyczny
Skarżący A. i G.D. zostali decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. nakazani zaniechania dalszych robót oraz rozbiórkę nadbudowanych ścian poddasza. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. po rozpatrzeniu odwołania skarżących. Skarżący podnosili, że wykonali prace w związku z uszkodzeniem budynku przez burzę i powoływali się na ustawę o szczególnych zasadach odbudowy. Sąd administracyjny rozpoznał skargę, która została wniesiona przed wejściem w życie przepisów o ustroju sądów administracyjnych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 października 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja (spr) Sędziowie : WSA Mariusz Kotulski WSA Grażyna Firek Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2005r. sprawy ze skargi A.D. , G.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14 listopada 2001 r., Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki skargę oddala
Sygn. akt. IISA/Kr 3781/0
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]11. 2001 r. , znak;[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , na podstawie art. 138 par l pkt. l kodeksu postępowania administracyjnego ( J.t. Dz U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071) i art.83 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. - Prawo budowlane (. Dz..U. z 2000r.Nr 106 poz. 1126) po rozpatrzeniu odwołania A. i G. /małż/ D. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...].09.2001r. Znak: [...] - nakazującą A. i G. małż. D. zam.. [...] gm. P.
-zaniechanie dalszych robót oraz,
-rozbiórkę nadbudowanych ścian poddasza do poziomu stropu remontowanego budynku mieszkalnego polegającego na przebudowie i nadbudowie ścian poddasza z nową więźbą dachową.
Jak wynika z uzasadnienia decyzji, organ I instancji - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wydał decyzję o zaniechaniu dalszych robót i nakazaniu rozbiórki małż. A. i G.D. na podstawie art.51 ust. l pkt. l ustawy z dnia 7.07.1994r.-Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2000r.Nr.106 poz. 1126).
Od decyzji tej złożyli odwołanie A. i G.D. , wnosząc o jej uchylenie. Odwołujący się podnieśli, że zgłosili w dniu 26.06.2001 r. wymianę zniszczonego pokrycia dachowego. Chcieli dobudować piętro na budynku mieszkalnym, lecz otrzymali odmowną decyzję w dniu 3.07.2001r. Po burzy, która naruszyła ściany szczytowe poddasza i po rozebraniu dachu i w/w ścian wykonali wieniec i podmurowali rozebrane ściany w poddaszu. Wówczas otrzymali postanowienie o wstrzymaniu robót . Ponieważ burze przechodziły nad ich terenem wykonali pozostałe roboty. Zdaniem odwołujących się wykonanie rozbiórki nie jest możliwe, gdyż zostaną bez dachu nad głową przed zimą.
Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, co następuje:
na skutek interwencji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. , organ I instancji w dniu [...]08.2001 r. przeprowadził kontrolę na działce [...] gm. P. W wyniku tej kontroli ustalono, że prowadzona jest przebudowa poddasza na mieszkalne w przedmiotowym budynku mieszkalnym. Zdjęto gzyms, ścianki szczytowe i więźbę dachową z pokryciem. Natomiast w trakcie wykonywania są ścianki kolankowe poddasza, wieńce i murłaty. Wysokość ścianki kolankowej wynosi 90 cm.
Inwestor nie przedstawił pozwolenia na budowę, ani też projektu. Przedłożył tylko przyjęcie zgłoszenia wykonania robót polegających na wymianie pokrycia dachowego na istniejącym budynku mieszkalnym z dnia 6.07.2001r. G.D. oświadczył do protokołu, że roboty rozpoczął w dniu 8.08.2001r., zdejmując pokrycie dachowe. Po stwierdzeniu popękanych ścian szczytowych i zniszczenia więźby dachowej postanowił wzmocnić wieńcem ściany budynku i wykonać nową więźbę dachową.
Wobec powyższego organ I instancji po wszczęciu postępowania postanowieniem z dnia [...].08.2001r. Znak: [...] na podstawie art. 50 ust. l pkt. 3 p. budowlanego wstrzymał prowadzone roboty budowlane przy przebudowie ścian i konstrukcji dachu na w/w budynku mieszkalnym.
Następnie w dniu [...].09.2001 r. organ I instancji przeprowadził oględziny na przedmiotowej działce, z których wynika, że wykonano więźbę dachową drewnianą wraz ze ściankami poddasza, pomimo postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych.
Ponadto w aktach sprawy znajduje się kopia decyzji Burmistrza Miasta P. z dnia [...]07.2001r. odmawiająca ustalenia warunków zabudowy dla nadbudowy budynku mieszkalnego poddaszem mieszkalnym, bowiem planowana nadbudowa jest niezgodna z zapisem planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy P. który dopuszcza na tym terenie jedynie dwie kondygnacje dla budynków mieszkalnych, ponadto zamiar inwestycyjny znajduje się w bliskim otoczeniu zabytkowego ( wpisanego do rejestru zabytków) zespołu kościoła [...] w Z. i wszelka działalność inwestycyjna na terenie obiektów i w ich otoczeniu wymaga uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w K.
Wobec powyższego organ I instancji decyzją z dnia [...].09.2001 r. nakazał inwestorom G. A. D. zaniechania dalszych robót oraz rozbiórkę nadbudowanych ścian poddasza do poziomu stropu remontowanego budynku mieszkalnego polegającego na przebudowie i nadbudowie ścian poddasza z nową więźbą dachową, która jest przedmiotem niniejszego rozpatrywania.
Zgodnie z art. 28 ustawy Prawo budowlane z 1994r. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Zgodnie z art. 3 pkt. 7 ilekroć w ustawie jest mowa o robotach budowlanych należy przez to rozumieć budowę, a także prace polegające na montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Zgodnie z art. 3 pkt. 6 ilekroć w ustawie jest mowa o budowie należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę oraz przebudowę obiektu budowlanego.
W przedmiotowej sprawie dokonano nadbudowy budynku mieszkalnego co wymagało uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz opracowania i zatwierdzenia projektu budowlanego, a wcześniej uzyskania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji.
W przedmiotowej sprawie jakkolwiek inwestor zgłosił roboty budowlane, to jednak prowadzone roboty były niezgodne z w/w zgłoszeniem, znacznie wykraczając poza ich zakres. Zgłoszenie dotyczyło wymiany pokrycia dachowego, a tymczasem inwestor wykonał nadbudowy ściany poddasza wysokości 90 cm nad stropem drugiej kondygnacji oraz nową więźbę dachową. Inwestor wiedział, że nie może nadbudować budynku mieszkalnego o kolejną kondygnację, ponieważ otrzymał decyzję Burmistrza Miasta P. z dnia [...].07.2001r. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania, jednak kontynuował roboty budowlane mimo ich wstrzymania postanowieniem z dnia [...].08.2001 r.
Wobec powyższego organ i instancji zasadnie na podstawie art. 51 ust. l pkt. Prawa budowlanego nakazał zaniechanie dalszych robót oraz rozbiórkę nadbudowanych ścian poddasza do poziomu stropu remontowanego budynku mieszkalnego polegającego na przebudowie i nadbudowie ścian poddasza z nową więźbą dachowa, zgodnie bowiem z tym przepisem przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4 ustawy właściwy organ wydaje decyzję: nakazującą zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części.
W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący A. i G.D. zarzucili, że w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie uwzględnił obowiązującej ustawy z dnia 11. 08. 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu /Dz. U. Nr 84, poz 9067. Podnieśli, że organ odwoławczy powołuje się wyłącznie na przepisy prawa budowlanego, podczas gdy na podstawie przywołanej ustawy remont obiektów o kubaturze mniejszej niż 1000 m3 i nie wyższych niż 12 m. nad poziom terenu, uszkodzonych w wyniku działania żywiołu nie wymaga nawet zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczne - budowlanej, jeżeli został uszkodzony w wyniku żywiołu na terenie objętym szkodami zgodnie z art. 6 pkt. 3 tej ustawy .
Skarżący wskazują , że zwracali się do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z prośbą o przyjazd na miejsce w celu dokonania oględzin czy ich budynek szpeci otoczenie zabytkowego kościoła ale nikt nie chciał tej sprawy wyjaśnić. Pomijając obowiązujące przepisy o remontach na terenach dotkniętych żywiłem to budynek z poddaszem był użytkowany zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę z dnia [...]1976 r. na inwestorkę Z.Z., . Na poddaszu znajdował się pokój i przedpokój zgodnie z projektem oraz strych użytkowy na ścianach kolankowych 63 cm na d stropem. Skarżący twierdzą, iż w ramach remontu dachu wykonali takie same ściany kolankowe, na których jest murłata wylewana żelbetowa by uniemożliwić w przyszłości uszkodzenie budynku przez wiatr. Inspektorzy w czasie kontroli mierzyli od płyty stropowej bez ocieplenia stąd wynikła różnica w wysokości ścianek kolankowych, a wysunięcie dużego okapu jest zalecone zarządzeniem Wojewody w budownictwie na terenie [...] Parku Krajobrazowego. Nie złamali więc oni prawa przy wykonywanym remoncie budynku mieszkalnego, a tylko podjęte decyzje organów administracyjnych naruszają prawo.
Konkludując skarżący wnoszą o stwierdzenie nieważności decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozparzenia.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie argumentując swoje stanowisko podobnie, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd zważył, co następuje:
Skarga została wniesiona przed dniem 1.01. 2004 r. Zgodnie z przepisem art. 97 par. l ustawy z dnia 20.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1271/ sprawy, w których skargi został wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01. 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne, na postawie przepisów ustawy z dnia 30. 08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Właściwym zatem do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Zgodnie z treścią art. 134 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , Sąd nie jest związany granicami skargi i obowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia [...] 07. 2001 r. [...] Burmistrz Miasta P. po rozpatrzeniu wniosku G.D. odmówił ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nieruchomości nr ewid.[...], [...] położonej w [...] dla inwestycji polegającej na nadbudowie budynku mieszkalnego, poddaszem mieszkalnym wraz z niezbędnymi urządzeniami budowlanymi. Uzasadniając ,że planowana inwestycja jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego . Teren nieruchomości znajduje się na obszarze [...] Parku Krajobrazowego, a ponadto na terenie istniejącego zabytkowego zespołu kościoła [...] obejmującego kościół murowany [...] , budynek gospodarczy murowany oraz ogrodzenie z zespołem 4 kapliczek murowanych z końca XIX w. Wszelka działalność inwestycyjna wymaga uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w K. Dopuszczona na tym terenie zabudowa może obejmować II kondygnacje, przy czym druga kondygnacje może znajdować się w poddaszu. Zamiar podwyższenia już dwukondygnacyjnego budynku o planowaną nadbudowę dodatkowej kondygnacji spowodowałoby dysharmonię estetyczną w bliskim otoczeniu stosunkowo niewielkiego kościoła. Zamierzenie inwestycyjne jest sprzeczne z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego gm P. . Wydanie decyzji zgodnej z oczekiwaniem inwestora skutkowało by stwierdzeniem jej nieważności w myśl przepisu art. 46a ust. l pkt. l ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym .
W dniu 26 . 2001 r. inwestorzy A. i G.D. dokonali w Starostwie Powiatowym w P. zgłoszenia robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachowego z dachówki cementowej na blachę szwedzką określając terminem ich rozpoczęcia na dzień [...] .07. 2001 r. / vide zgłoszenie k. [...]/
W odpowiedzi Starosta Powiatowy w P. działając na postawie art. 30 ust l i 2 prawa budowlanego nie wniósł sprzeciwu do wykonanie robót objętych zgłoszeniem, jednocześnie pouczył inwestorów, że niedotrzymanie warunków zgłoszenia może skutkować nakazem przymusowej rozbiórki, /por. pism z dnia [...] 07. 2001 r. [...]/
Z protokołu kontroli dokonanej w dn. [...]08.2001 r. na skutek zawiadomienia PINB przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. o samowoli budowlanej w bezpośrednim sąsiedztwie zabytkowego kościoła wynika, że inwestor G.D. przystąpił do innych prac budowlanych niż podane w zgłoszeniu;, mianowicie do zmiany konstrukcji dachu, a podmurowując ściany poddasza wprowadza dodatkową kondygnację mieszkalną. Ściany kolankowe zostały podmurowane do wysokości 90 cm z pustaków ceramicznych typu max, Ponieważ podwyższenie wysokości budynku jest niezgodne z planem zagospodarowania przestrzennego dokonujący kontroli inspektor wstrzymał roboty budowlane. .
Następnie postanowieniem z dnia [...]. 08. 2001 r. znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wstrzymał prowadzone roboty budowlane przy przebudowie ścian i konstrukcji dachu budynku mieszkalnego inwestorów i nakazał obowiązek tymczasowego zabezpieczenia w sposób w skazany w tym postanowieniem, /por. akta [...]/
W toku kontroli przeprowadzonej w dniu [...].09. 2001 r. stwierdzono iż inwestorzy nie wstrzymali robót budowlanych zgodnie z powyższym postanowieniem została wykonana więźba dachowa wraz ze ściankami w poddaszu i faktyczne powstała nowa kondygnacja w poddaszu.
Mając na uwadze powyższe okoliczności trzeba stwierdzić że skarga nie zasługuje na uwzględnienie . Nie zachodził bowiem tu przypadek zniszczenia obiektu w wyniku działania żywiołu w sposób wymagający jego odbudowy w trybie ustawy z dnia 11.08. 2001 r. Inwestor rozpoczął planowaną pracę polegającą jedynie na zmianie pokrycia dachowego. Faktycznie zaś przeprowadził prace polegające na podwyższeniu budynku celem uzyskania trzeciej kondygnacji w powierzchni strychowej. Nie była to więc odbudowa budynku czy jego części , a tylko nadbudowa. Inwestor miał przy tym pełną orientację, że podwyższenie budynku o trzecią kondygnację jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w związku z otrzymaną decyzją o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu przedmiotowej nieruchomości dla takiej inwestycji.
Ani zgłoszenie robót w trybie arty 30 prawa budowlanego /tu dot. zmiany pokrycia dachowego/, ani przepisy ustawy o szczególnych zasadach odbudowy , remontów i rozbiórek obiektów budowlanych z dnia 11.08. 2001 r. , na którą powołuje się skarżący nie uprawnia do pojęcia samowolnych działań budowlanych. Zgłoszenie robót nie może stanowić pretekstu do obejścia prawa.
Na wykonywany zakres robót budowlanych tj. na nadbudowę kondygnacji budynku i roboty związane ze zmianami konstrukcji dachu konieczne było pozwolenie na budowę zgodnie z wymogiem art. 28 prawa budowlanego po spełnieniu warunków przewidzianych art. .32 tej ustawy. Nadbudowa budynku mieszkalnego wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz opracowania i zatwierdzenia projektu budowlanego, a wcześniej uzyskania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji.
W przedmiotowej sprawie jakkolwiek inwestor zgłosił roboty budowlane, to jednak prowadzone roboty były niezgodne ze zgłoszeniem, znacznie wykraczając poza ich zakres, a w takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego był zobowiązany do wstrzymania prowadzonych robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. l pkt 3 p. budowlanego i do podjęcia postępowania naprawczego w trybie art. 51 p. budowlanego . W sytuacji gdy występuje brak możliwości naprawy - niedająca się usunąć niezgodność z przepisami prawa, jak ma to miejsce w niniejszym przypadku , to organ nakazuje zaniechania dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub wskazanej jego czesi ./art.51 ust. l pkt l ustawy-Dz.U.Nr 106 poz. 1126 z 2000 r/
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Powołane przepisy
art. 138art.83 ust. 2 ustawyart.51art. 50art. 28 ustawyart. 29art. 30art. 3art. 51art. 50 ust. 4 ustawyart. 6art. 97
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło