I SA/Wa 1642/04

WyrokWSA w Warszawie2005-10-03

Skład orzekający: Irena Kamińska, Daniela Kozłowska, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy tytuł wykonawczy w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który nie zawiera klauzuli organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej, jest wadliwy i stanowi podstawę do uwzględnienia zarzutów zobowiązanego?
Ratio decidendi
Tytuł wykonawczy w postępowaniu egzekucyjnym w administracji musi zawierać klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej, zgodnie z art. 27 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Brak takiej klauzuli stanowi wadę tytułu wykonawczego, która uzasadnia zarzuty zobowiązanego i prowadzi do uchylenia zaskarżonych postanowień organów administracji.
Stan faktyczny
Strony skarżące wniosły zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, podnosząc m.in. brak klauzuli organu egzekucyjnego na tytule wykonawczym, brak doręczenia upomnienia oraz wystawienie tytułu przez nieuprawniony organ. Wojewoda oraz Minister Infrastruktury oddalili te zarzuty. Skarżący zaskarżyli postanowienia organów do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz Kodeksu postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Infrastruktury oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie WSA Daniela Kozłowska (spr.) asesor WSA Sławomir Antoniuk Protokolant Magdalena Bocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2005 r. sprawy ze skargi W. W., J. Z., B. D., M. W. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2004 r., nr [...], oddalił zarzuty B. D., W. W., J. Z. i M. W. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Jako podstawę prawną decyzji organ powołał art. 34 § 1 w związku z art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.). Uzasadniając decyzję Wojewoda [...] wskazał, że decyzją z dnia [...] września 2003 r., nr [...], zezwolił na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w J., oznaczonej jako działki nr [...] i [...] z obrębu [...] oraz działki nr [...] i [...] z obrębu [...], nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności i zobowiązaniu dotychczasowych właścicieli do niezwłocznego wydania nieruchomości. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2003 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad pismem z dnia [...] września 2003 r. wezwał zobowiązanych do wydania nieruchomości. W dniu [...] października 2003 r. i [...] listopada 2003 r. wierzyciel – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wystąpił o przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego. Wojewoda [...] jako organ egzekucyjny wyznaczył egzekutora, który w dniu [...] i [...] kwietnia 2004 r. wręczył zobowiązanym tytuły wykonawcze. Pismami z dnia [...] i [...] kwietnia 2004 r. zobowiązani wnieśli zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego podnosząc, że tytuł wykonawczy nie zawiera klauzuli organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji, nie było uprzedniego doręczenia upomnienia z wezwaniem do wykonania obowiązku a ponadto tytuł został wystawiony przez organ nieuprawniony Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, zamiast przez Wojewodę [...]. W pismach z dnia [...] i [...] kwietnia 2004 r. wierzyciel przedstawił swoje stanowisko w sprawie zarzutów podnosząc, że w piśmie z dnia [...] września 2003 r., doręczonym zobowiązanym zawarł upomnienie. Według wierzyciela tytuł wykonawczy został wystawiony prawidłowo. Zarzut dotyczący braku klauzuli organu egzekucyjnego jest bezzasadny. Wojewoda [...] uznając, że tytuł wykonawczy wystawiony został prawidłowo postanowieniem z [...] kwietnia 2004 r. wezwał zobowiązanych do wykonania obowiązku. Klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej zastąpiło to postanowienie wydane w trybie art. 143 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zarzut niedopełnienia obowiązku doręczenia upomnienia jest również niezasadny. Upomnienie i dowód jego doręczenia był załącznikiem do tytułu wykonawczego. Upomnienie zostało prawidłowo doręczone, o czym świadczą zwrotne potwierdzenia odbioru. Niezasadny jest także zarzut wystawienia tytułu wykonawczego przez niewłaściwy organ. Tytuł wykonawczy wystawia wierzyciel, którym jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Po rozpatrzeniu zażalenia B. D., J. Z., W. W. i M. W. Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r., nr [...], utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r., o oddaleniu zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu postanowienia Minister Infrastruktury stwierdził, że zarzut niedopuszczalności egzekucji wobec jednoznacznego brzmienia art. 17 ust. 5 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (DZ. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.) nie jest zasadny. Organ egzekucyjny nie dopatrzył się wad formalnych postępowania egzekucyjnego i jest to stanowisko prawidłowe. Wierzycielem jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, zatem postępowanie egzekucyjne wszczęte zostało na podstawie tytułu wystawionego przez tę jednostkę. Do tytułu wykonawczego dołączono dowód doręczenia upomnienia z [...] września 2003 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. D., W. W., M. W. i J. Z. zarzucili wydanym postanowieniom naruszenie art. 5 § 1 pkt 2, art. 26 § 1 , art. 34 § 2 w związku z art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego i wnieśli o uchylenie postanowienia Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. i Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. Skarżący w uzasadnieniu skargi podnoszą m.in., że zgodnie z art. 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wojewoda jest i powinien być jedynie uprawnionym do żądania wykonania postanowień decyzji z [...] września 2003 r. w drodze egzekucji administracyjnej. Wojewoda, jako wierzyciel powinien wydać tytuł wykonawczy. Tymczasem to Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wydał tytuł wykonawczy. Zarzut wystawienia tytułu wykonawczego przez nieuprawniony podmiot oznacza powstanie zarzutu niedopuszczalności egzekucji (art. 33 pkt 6 ustawy). Minister Infrastruktury w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2004 r. nie ustosunkował się do zarzutu o braku klauzuli organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej. Organ odwoławczy nie ustosunkował się także do zarzutu niedopełnia obowiązku doręczenia upomnienia. Odpowiadając na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga okazała się uzasadniona, choć nie wszystkie jej zarzuty Sąd podzielił. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę decyzji, postanowień oraz innych aktów lub czynności organów administracji publicznej pod względem ich zgodności z przepisami prawa materialnego oraz przepisami postępowania administracyjnego. W ramach tej kontroli Sąd dokonuje oceny, czy organ administracji przy rozpoznawaniu sprawy nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu są postanowienia wydane w przedmiocie zarzutów do prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podstawy zarzutów określa art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.). Przepis ten w punkcie 10 jako podstawę zarzutu wskazuje niedopełnienie wymogów określonych w art. 27, który z kolei określa warunki, jakie powinien spełniać tytuł wykonawczy. Przepis art. 27 § 1 pkt 10 ustawy przewiduje, że tytuł wykonawczy powinien zawierać klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej. Tytuły wykonawcze z dnia [...] listopada 2003 r. wystawiony przez wierzyciela, jakim w tej sprawie jest Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w K., w których jako podstawę obowiązku wskazano decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2003 r. nr [...] nie zawierają klauzuli o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji. Brak ten powoduje, że ten zarzut skarżących do postępowania egzekucyjnego jest uzasadniony i z tego powodu Sąd uchylił wydane w sprawie postanowienia. Pozostałe zarzuty do postępowania egzekucyjnego Sąd uznał za nieuzasadnione. Zgodnie z art. 5 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 jest dla obowiązków wynikających z orzeczeń sądów lub innych organów albo bezpośrednio z przepisów prawa – organ lub instytucja bezpośrednio zainteresowana w wykonaniu przez zobowiązanego obowiązku albo powołana do czuwania nad wykonaniem obowiązku, a w przypadku braku takiej jednostki lub jej bezczynności – podmiot, na rzecz którego wydane zostało orzeczenie lub którego interesy prawne zostały naruszone w wyniku niewykonywania obowiązku. W niniejszej sprawie decyzją Wojewody [...] orzeczono o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Ta jednostka jest więc podmiotem, na którego rzecz wydane zostało orzeczenie i jest uprawniona do żądania jego wykonania w drodze egzekucji administracyjnej. W związku z tym jako wierzyciel była uprawniona do wystawienia tytułu wykonawczego. Z powyższych względów Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło