VI SA/Wa 950/05
WyrokWSA w Warszawie2005-11-30
Skład orzekający: Sędzia WSA
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prowadzenie dochodowej działalności gospodarczej, częste operacje finansowe i obawy związane z brutalizacją życia społecznego stanowią wystarczające uzasadnienie do wydania pozwolenia na broń palną bojową do celów ochrony osobistej?Ratio decidendi
Pozwolenie na broń palną do celów ochrony osobistej może być wydane wyłącznie w sytuacji realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia lub zdrowia. Subiektywne odczucia wnioskodawcy, nawet jeśli wynikają z prowadzenia działalności gospodarczej czy ogólnej sytuacji społecznej, nie mogą stanowić podstawy do wydania pozwolenia, jeśli nie potwierdzają obiektywnego, ponadprzeciętnego zagrożenia.Stan faktyczny
Z. K. złożył wniosek o pozwolenie na broń palną bojową do ochrony osobistej, uzasadniając go prowadzeniem dochodowej działalności gospodarczej, częstymi operacjami finansowymi, obawami związanymi z brutalizacją życia społecznego oraz potrzebą ochrony siebie, rodziny i mienia. Organy Policji odmówiły wydania pozwolenia, uznając, że przedstawione okoliczności nie stanowią realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia. Z. K. zaskarżył decyzję, podnosząc zarzut naruszenia art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji oraz błędnej oceny okoliczności sprawy przez organ.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Z. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2005r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną bojową oddala skargę
W złożonym do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. wniosku Z. K. prosił o pozwolenie na zakup i posiadanie broni palnej dla celów ochrony osobistej. Wniosek uzasadnił faktem prowadzenia znacząco dochodowej działalności gospodarczej, z którą związana jest konieczność częstego przeprowadzania operacji finansowych, a rozliczenia z kontrahentami opiewają na znaczne sumy. Jest zmuszony przewozić do banku pieniądze w późnych godzinach wieczornych lub nocnych, co w zestawieniu z brutalizacją życia społecznego, agresywnością sprawców przestępstw i emocjami zwolnionych z pracy pracowników powoduje określone obawy. Składający wniosek uzasadniał potrzebę posiadania broni względami dbałości o bezpieczeństwo swoje i swojej rodziny, a także mienie przedsiębiorstwa, które prowadzi i które stanowi jedyne źródło utrzymania. Stan posiadania wnioskodawcy jest taki, że powoduje iż ryzyko utraty zdrowia lub życia jest realne i wyróżnia go na tle ogółu społeczeństwa. Odmowa wydania pozwolenia na broń przy spełnieniu przesłanek dla jej wydania, będzie stała w sprzeczności z celem ustawowej regulacji i narazi na uszczerbek dobra prawnie chronione instytucją zezwolenia na posiadanie broni.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2005r. na podstawie art. 10 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji odmówiono Z. K. wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej. Jak podano w uzasadnieniu, z uwagi na reglamentacyjny charakter ustawy o broni i amunicji oraz w celu ujednolicenia zasad wydawania pozwoleń na broń w kraju, przyjęto, że podstawową przesłanką udzielania pozwoleń na broń palną do ochrony osobistej osobom fizycznym, jest szczególne narażenie ich na niebezpieczeństwo zamachu na życie bądź utratę zdrowia. Organ ocenił przywoływane we wniosku o wydanie pozwolenia na broń okoliczności jako nie stanowiące podstawy do uznania występowania zagrożenia uzasadniającego wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej. Okolicznością taką nie może być ani prowadzenie działalności gospodarczej, ani kryzys gospodarczy ani przywoływana przez wnioskodawcę brutalizacja życia społecznego. Zebrane w sprawie materiały dowodowe nie wskazują zaś na żadne fakty czy zdarzenia mogące świadczyć o ponadprzeciętnym i realnym zagrożeniu występowania groźby zamachu na życie lub zdrowie wnioskodawcy.
W wyniku złożonego odwołania, Komendant Główny policji decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2005r. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. Organ stwierdził, iż skarżący Z. K. nie przywołał w odwołaniu żadnych nowych okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę lub uchylenie decyzji zaskarżonej. Przywołał przepis art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, z którego wynika iż organy Policji wydają pozwolenie na broń, jeżeli okoliczności faktyczne powoływane przez osobę ubiegającą się o pozwolenie uzasadniają wydanie tego pozwolenia. Przepis pozostawia więc organowi decydującemu prawo swobodnej oceny okoliczności skazanych przez wnioskodawcę; w zakresie tym zastosowanie znajduje art. 80 k.p.a. Zagrożenie, o którym traktuje wniosek, a następnie odwołanie jest czysto hipotetycznym i opartym na subiektywnym odczuciu skarżącego. Dodatkowo, organ wskazał, że przewożenie znacznej ilości gotówki nie może stanowić przesłanki do wydania pozwolenia na broń palną o ile wnioskodawca nie wskazał okoliczności mogących świadczyć o ponadprzeciętnym zagrożeniu własnego życia lub zdrowia.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze, Z. K. domagał się uchylenia decyzji komendanta Głównego Policji zarzucając naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. przepisu art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Jak wywodził w skardze pełnomocnik skarżącego w toku prowadzonego postępowania ustalono prawdziwość okoliczności, na które powoływał się skarżący, a mianowicie tego, że posiada znaczny majątek, prowadzi działalność gospodarczą i zatrudnia kilkanaście osób. Ustalono także, że skarżący posiada warunki do bezpiecznego przechowywania broni. Nie stwierdzono przeciwwskazań do wydania pozwolenia. Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ nie uznał zagrożenia, na które wskazywał skarżący za realne. Tymczasem ratio legis pozwoleń na broń jest takie, że umożliwić ma obywatelom natychmiastowe odparcie zamachu na życie lub zdrowie i w pewien sposób zabezpieczać ma przed zdarzeniami przyszłymi i niepewnymi. Rozumowaniu organu przyświeca błędne założenie, że wniosek o wydanie pozwolenia na wydanie broni palnej do celów ochrony osobistej byłby uzasadniony wtedy, gdyby wnioskodawca był cyklicznie i w krótkich odstępach czasu ofiarą przestępstw. Skarżący zgodził się z twierdzeniem organu, że przepis art. 10 ust. 1 pozostawia organom Policji prawo oceny okoliczności zgłaszanych przez osobę ubiegającą się pozwolenie na broń, jednak w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją organ dokonał błędnej oceny okoliczności, na które powoływał się skarżący i których faktyczne istnienie zostało potwierdzone w toku postępowania. Skarżący posiada duży majątek położony z dala od innych zabudowań, dokonuje częstych operacji gotówkowych, a więc ryzyko napadu jest ponadprzeciętne i nieporównywalne z tym na jakie narażeni są mieszkańcy miejscowości o zwartej zabudowie. Ryzyko zamachu na życie lub zdrowie jest w przypadku skarżącego stałe i szczególne i realne, a więc organ błędnie ustalił, że istniejące w sprawie okoliczności nie uzasadniają wydania pozwolenia na broń, a zaistnienie napadu z bronią w ręku, lub innego przestępstwa którego ofiarą mógłby paść skarżący, mogłyby doprowadzić do tego, że wniosek stałby się bezprzedmiotowy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, organ dodał, że argumenty o miejscu zamieszkania zostały podniesione dopiero w skardze, a zatem organy policji nie mogły ocenić go pod kątem zagrożenia strony. Organ wskazał jednak, że samo miejsce zamieszkania jako położone w pewnym oddaleniu od innych zabudowań nie przemawia za zmianą decyzji lub jej uchyleniem. Skarżący, prowadząc dochodową działalność gospodarczą, sam wybrał usytuowanie swojej posesji i fakt ten nie może wyróżniać go w sposób szczególny na tle innych osób znajdujących się w podobnej sytuacji i nie może przekonywać o potrzebie posiadania przez skarżącego broni palnej do celów ochrony osobistej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc m.in. kontrolę decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Badając pod tym kątem zaskarżone decyzje, Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, zatem skargę należało oddalić.
Przepis art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz. U. Nr 53, poz. 549 ze zmianami) stanowi, że właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli okoliczności faktyczne, na które powołuje się osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń, uzasadniają jego wydanie. Zasady określone w tym przepisie dotyczą wszystkich rodzajów broni, także broni palnej do ochrony osobistej.
Ocena, czy w konkretnym przypadku występują szczególne okoliczności uzasadniające wydanie pozwolenia, należy do organów Policji, które mogą w tym zakresie prowadzić bardziej lub mniej rygorystyczną politykę, a jej zasady nie podlegają kontroli sądowej. Sąd, kontrolując decyzję w sprawie wydania pozwolenia na broń bada, czy dokonana przez organy Policji ocena nie nosi cech dowolności oraz czy przy rozpatrywaniu sprawy nie zostały naruszone zasady postępowania administracyjnego.
W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy Policji przepisów prawa materialnego czy procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ odniósł się do wszystkich argumentów podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania, ocenił całokształt zebranego materiału dowodowego i uzasadnił dlaczego skarżący nie znajduje się w szczególnej sytuacji usprawiedliwiającej wydanie mu pozwolenia na broń palną do celów ochrony osobistej.
Sąd podzielił wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko organu, oparte na ustalonym orzecznictwie NSA w tym przedmiocie, że podstawą do wydania pozwolenia na broń palną do celów ochrony osobistej może być wyłącznie realne
i ponadprzeciętne zagrożenie życia lub zdrowia. Zagrożenia takiego skarżący nie wykazał, a podnoszone przez niego okoliczności , których organ nie kwestionował jak: stan posiadania, prowadzona działalność gospodarcza wymagająca dokonywania dużych operacji finansowych, zwolnienia pracowników czy wreszcie brutalizacja życia społecznego i agresywność sprawców przestępstw stwarzać mogą w całokształcie tych okoliczności atmosferę niepokoju odbieraną przez skarżącego jako realne zagrożenie. Subiektywne odczucia skarżącego w tym względzie nie mogą jednak, oceniane przez powołany do tego organ Policji, prowadzić do wniosku, że w sytuacji przedstawionej przez skarżącego istnieje obiektywne, realne
i ponadprzeciętne zagrożenie jego życia lub zdrowia. Zauważyć należy, że takie elementy stanu zagrożenia, o którym mówi skarżący jak: brutalizacja życia społecznego lub agresywność sprawców przestępstw dotykają ogółu społeczeństwa niezależnie od stanu posiadania obywateli. Nadto, w aspekcie ewentualnego prawa do posiadania broni palnej, skarżącego nie wyróżnia na tle społeczeństwa stan posiadania, prowadzona działalność gospodarcza czy wreszcie konieczność przewożenia do banków znacznych wartości pieniężnych w godzinach wieczornych lub nocnych. Skarżący jest wyłącznym organizatorem prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej i może zorganizować ją tak, aby zminimalizować, czy wręcz wyeliminować odczuwane przez niego zagrożenie. Jak podkreśla w skardze, stan jego posiadania zwiększa się, a więc nie jest tak, że skarżący nie może zabezpieczyć prowadzonej przez siebie działalności przed ewentualnym zamachem przy wykorzystaniu dostępnych profesjonalnych metod i środków, choćby zagrożenie takim zamachem pozostawało jedynie w sferze subiektywnych odczuć i niepokojów skarżącego.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło