III SA/Wa 2809/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Tarno, Sędzia WSA Krystyna Kleiber (spr.), Asesor WSA Sylwester Golec, Protokolant Marcin Bącal, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. Oddział w C. z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...], po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Z.K., utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...]. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...] odmówił Z.K., umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy w okresie od l grudnia 1998 r. do 31 grudnia 1998 r. w łącznej kwocie 865,60 zł, ubezpieczenia społeczne za okres od stycznia 1999 r. do września 2002 r. w łącznej kwocie 31.837,53 zł, ubezpieczenie zdrowotne za okres od stycznia 1999 r. do grudnia 2002 r. w łącznej kwocie 7.639,06 zł, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od stycznia 1999 r. do września 2002 r. w łącznej kwocie 2.284,91 zł, to jest w łącznej kwocie 42.627,10 zł. W uzasadnieniu decyzji Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, iż z tytułu prowadzenia przez Z.K., działalności gospodarczej była ona zobowiązana do opłacania składek za okres od stycznia 1999 r. do grudnia 2002 r., ale obowiązek ten nie został przez nią spełniony. Podejmując decyzję o odmowie umorzenia wziął pod uwagę ogólny stan majątkowy oraz fakt osiągania przez Z. K. i jej męża stałych dochodów z tytułu umów o pracę oraz świadczenia rentowego, które jego zdaniem umożliwią spłatę powstałego zadłużenia. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych rozpatrując sprawę ponownie stwierdził, iż osiągane przez Z.K., i jej małżonka dochody wskazują na realne możliwości uregulowania zaległości. Z.K., skargą skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i umorzenie zaległości z tytułu składek w wysokości 21.975,70 zł wraz z odsetkami w wysokości ustawowej bądź o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ rentowy. Decyzji tej skarżąca zarzuciła lakoniczne i bezzasadne uzasadnienie oraz rażące naruszenie prawa. W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie skargi, wskazując ,że Z.K., jest mężatką i zamieszkuje wraz z mężem, zatrudniona jest jako sprzedawca, uzyskując z tego tytułu wynagrodzenie w wysokości 1.000 zł. Mąż skarżącej uzyskuje świadczenie rentowe w wysokości 524,21 zł netto oraz jest zatrudniony jako portier - dozorca z uposażeniem w wysokości 849 zł. Z.K., jest właścicielką lokalu o pow. 30 m 2 opisanego w księdze wieczystej [...]. oraz posiada zaległości w bankach w kwocie 1.300 zł oraz w innych instytucjach w wysokości 300 zł. Wobec tego w sprawie tej nie ma możliwości umorzenia należności składkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że zgodnie z art. 1 Ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że z urzędu badana jest legalność wydanych decyzji administracyjnych. Istotą niniejszej sprawy jest odmowa umorzenia należności dłużnika Zakładu Ubezpieczeń z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne, Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Przepis art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zmianami) zwaną dalej u.s.u.s., stanowi, iż należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Przepis ten wylicza kolejno przypadki w których należności z tytułu składek mogą być umarzane. Przepis ten daje organowi możliwość wydania decyzji, w której ocenia okoliczności stanowiące podstawę do umorzenia należności z tytułu składek lub ich brak. Przepis art. 107 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zmianami) stosowany posiłkowano do wcześniej cytowanej ustawy, na podstawie art. 128 u.s.u.s. stwierdza, iż decyzja musi zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, a stosownie do § 3 uzasadnienie faktyczne winno wskazać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W niniejszej sprawie Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jako organ zarówno pierwszej jak i drugiej instancji w uzasadnieniu decyzji ograniczył się jedynie do bardzo skromnego uzasadnienia faktycznego, z którego nie wynikały podstawy wydanej decyzji, natomiast drugiego elementu uzasadnienia, czyli uzasadnienia prawnego, w decyzji w ogóle jest brak. Zdaniem Sądu, ze względu na wynikający z art. 28 u.s.u.s. uznaniowy charakter skarżonej decyzji, organ tym bardziej miał obowiązek zebrania szerokiego materiału dowodowego i przeprowadzenia wnikliwej jego analizy. Uznanie administracyjne, oznacza bowiem przyznanie organowi, na podstawie przepisu ustawy, możliwości dokonania wyboru jednego z dopuszczonych prawem rozstrzygnięć w indywidualnej sprawie administracyjnej. W każdym jednak przypadku uznania administracyjnego nie może być mowy o dowolności, o zwolnieniu organu z dochodzenia prawdy obiektywnej i z dowolnej jego oceny, nie popartej uzasadnieniem faktycznym oraz prawnym podjętej decyzji. Organ administracji publicznej w niniejszej sprawie, ograniczył uzasadnienie odmowy do ogólnych stwierdzeń, nie przeprowadzając analizy ani nie zamieszczając uzasadnienia prawnego. Te konieczne elementy zostały zawarte w odpowiedzi na skargę, jednak nie mogło to mieć wpływu na treść wydanego orzeczenia bowiem oceniane są decyzje nie zaś stanowisko procesowe stron. Skoro na Prezesie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych spoczywał obowiązek, wynikający z art. 7 kpa – podjęcia wszelkich starań do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli jak też zgodnie z art. 107 § 1 i § 3 kpa przedstawienie w decyzji ustaleń faktycznych i wniosków prawnych – czego nie uczynił – decyzje te należało uchylić. Z tych przyczyn skargę uwzględniono Naruszenie cytowanych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tego względu Sąd , na podstawie art. 145 § 1 pkt "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) orzekł jak w wyroku.