I SA/Łd 967/05

Dnia 29 listopada 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA A. Świderska, Sędzia NSA: P. Janicki (spr.), Sędzia WSA: P. Kowalski, Protokolant J. Wegner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2005 roku sprawy ze skargi A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości postanowienia organu pierwszej i drugiej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 16 września 2004 r. A sp. z o.o. w Ł. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. o zapłatę kwoty 17.982,90 zł tytułem zwrotu kosztów parkowania samochodu marki Fiat 125p przez okres 261 dni, przy zastosowaniu stawki 68,90 zł za dobę. Przedmiotowy samochód w dniu 16 maja 2003r. został usunięty z drogi na polecenie policji w trybie art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym i umieszczony na parkingu prowadzonym przez A . Właściciel pojazdu powiadomiony o miejscu parkowania samochód i o konsekwencjach nie odebrania go w ciągu sześciu miesięcy od dnia usunięcia nie zgłosił się po pojazd, wobec czego Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. (właściwy ze względu na miejsce zamieszkania właściciela pojazdu) decyzją z dnia [...] orzekł o przejściu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. W dniu 2 września 2004r. pojazd został odebrany z parkingu przez organ likwidacyjny. Nie zgadzając się z żądaniem , tak co do podstawy obliczenia wynagrodzenia za parkowanie pojazdu, jak i co do zastosowanej stawki za parkowanie organ likwidacyjny – Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. postanowieniem z dnia [....] przyznał A wynagrodzenie w kwocie 220,74zł. Po rozpoznaniu zażalenia strony Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem z dnia [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w całości i orzekł o przyznaniu wynagrodzenia w kwocie 9.200 zł za dozór pojazdu za okres od dnia 3 marca 2004 r., tj. od dnia zawiadomienia przez A o nieodebraniu pojazdu przez właściciela do dnia 2 września 2004r., tj do chwili odebrania pojazdu z parkingu przez organ likwidacyjny. Przy obliczeniu wynagrodzenia zastosowana została stawka 50 zł za dobę wynikająca z uchwały Rady Miejskiej w Ł. Nr LXXXVIII/1946/02 z dnia 10 października 2002 r. Na powyższe postanowienie A wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zarzucając, że organ obliczając należność za parkowanie nie uwzględnił całego okresu, w którym pojazd był już własnością Skarbu Państwa. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) uchylił w całości swoje postanowienie będące przedmiotem skargi oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że przyczyną uchylenia obu postanowień w przedmiocie przyznania wynagrodzeń za parkowanie było naruszenie przez organy obu instancji przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 124 k.p.a. oraz art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przed przyznaniem wynagrodzenia nie ustalono bowiem ponad wszelką wątpliwość kwestii związanej z momentem przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, a w szczególności faktycznej daty wpływu do organu likwidacyjnego przekazanych przez Komendę Miejską Policji w Ł. dokumentów pozwalających na podjęcie procedur likwidacyjnych. Ponadto zbadania wymaga zasadność roszczenia strony w związku z treścią art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zatem należy ustalić czy wydatki, o których zwrot wnosi Spółka mają charakter wydatków koniecznych. W ocenie Dyrektora Izby uwzględnienie skargi w sposób umożliwiający wszechstronne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy było zgodne z intencją i interesem strony skarżącej i nie został przekroczony zakres przyznanego organowi uprawnienia do samokontroli, określony w art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na powyższe postanowienie A wniósł do Sądu skargę będącą obecnie przedmiotem postępowania sądowego. Skarżąca Spółka zarzuciła rażące naruszenie art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 16 § 1 i art. 110 k.p.a. oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 50, poz. 449). W ocenie strony skarżącej uprawnienie do samokontroli wynikające z w/w art. 54 § 3 nie może wykraczać poza zakres zaskarżenia aktu administracyjnego, a przepis ten nie może być interpretowany bez uwzględnienia przyjętych w k.p.a. zasad trwałości decyzji administracyjnych i związania organu administracji publicznej wydaną przez siebie decyzją od chwili jej ogłoszenia lub doręczenia. Naruszenie wskazanych w skardze przepisów polega na tym, że organ w trybie samokontroli uchylił własne postanowienie (skarżący błędnie wskazał, że decyzję), które w części niezaskarżonej uprawomocniło się. Postanowienie Dyrektora Izby z dnia [..] było bowiem zaskarżone tylko w części nie uwzględniającej wynagrodzenia za dozór pojazdu , tj. w okresie od 17 listopada 2003r. do 2 marca 2004r. Ponadto powołując się na pogląd wyrażony w piśmiennictwie skarżący stwierdził, że w toku postępowania samokontrolnego organ odwoławczy w ogóle nie może wydać decyzji (postanowienia) przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Według skarżącego w przedmiotowej sprawie nie można też stosować przepisów w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia..., na które powołał się Dyrektor Izby Skarbowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko. Sąd zważył, co następuje: Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] wydane w trybie autokontroli, na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku ze skargą strony na wcześniejsze, reformatoryjne postanowienie tego organu odwoławczego w przedmiocie przyznania A wynagrodzenia za parkowanie pojazdu usuniętego z drogi publicznej. Z treści art. 54 § 1 i § 2 tej ustawy wynika, że na skutek wniesienia skargi uruchomione zostaje postępowanie przed sądem administracyjnym. Z tą chwilą między skarżącym a organem, którego działanie lub bezczynność zostały zaskarżone zaczyna się spór o legalność zaskarżonego aktu. Spór ten powinien zakończyć się orzeczeniem sądu administracyjnego. Od chwili wniesienia skargi sąd jest "gospodarzem" postępowania. Jednakże ustawodawca przewidział wyjątkową możliwość weryfikacji przez organ administracji własnego działania lub braku działania już po wniesieniu skargi do sądu. Stosownie do treści art. 54 § 3 organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Podstawowym warunkiem zastosowania tego przepisu jest wydanie przez organ administracji takiego rozstrzygnięcia, które w całości będzie zgodne z żądaniem strony skarżącej. Ważne jest bowiem, aby korzystanie z tej wyjątkowej możliwości przez organ nie naruszało praw strony skarżącej. Zaskarżone postanowienie narusza art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, chociaż nie w sposób określony w skardze. Postanowienie to bowiem nie uwzględnia w całości skargi strony wniesionej na wcześniejsze postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Z treści skargi wniesionej na to postanowienie, chociaż zawierającej błędny wniosek, wynika jasno, że skarżący nie zakwestionował przyjętej przez organ odwoławczy do obliczenia wynagrodzenia za parkowanie stawki za jedną dobę parkowania. Uznał jednak, że organ nie obliczył należnego wynagrodzenia za cały okres parkowania, w czasie którego pojazd był już własnością Skarbu Państwa. Skarżący wskazał, że pojazd nieodebrany przez właściciela w ciągu 6 miesięcy od dnia usunięcia z drogi publicznej z upływem tego okresu z mocy prawa przechodził na własność Skarbu Państwa, a zatem po tej dacie skarżącemu należało się od Skarbu Państwa wynagrodzenie za parkowanie pojazdu. W związku z tak sformułowaną skargą Dyrektor Izby Skarbowej mógł ją uwzględnić w trybie autokontroli tylko wtedy, gdyby przyznał również wynagrodzenie według zastosowanej przez siebie stawki za pełny okres to jest od chwili upływu 6 miesięcy od usunięcia pojazdu z drogi publicznej. Błędny jest natomiast zarzut naruszenia art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uchylenie postanowienia w części, w jakiej się uprawomocniło. Należy bowiem zauważyć, że organ administracji dokonujący autokontroli zaskarżonej postanowienia działa niejako w zastępstwie sądu administracyjnego. Skoro zaś sąd rozpatrujący skargę, stosownie do art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym z zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, to należy uznać, że także organ administracji jest uprawniony skontrolować własne postanowienie w takim samym zakresie. Oznacza to, że nie jest związany granicami skargi, a w związku z tym wniesienie skargi na akt administracyjny powoduje, że istnieje możliwość kontroli legalności całego tego aktu niezależnie od zakresu w jakim został zaskarżony. Należy mieć jedynie na uwadze, iż w wyniku tej kontroli nie można wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba, że stwierdzi się naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności – art. 134 § 2. Pozostałe zarzuty podniesione w rozpatrywanej obecnie skardze nie miały istotnego znaczenia dla oceny zaskarżonego postanowienia ale będą rozważane w zawieszonym obecnie postępowaniu ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby z dnia [...] Z uwagi na powyższe należało uchylić zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).