II SA/Sz 467/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka - Kuligowska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2005 r. sprawy ze skargi T. P., M. P. - Cukiernia "T." w S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nakazów sanitarnych o d d a l a skargę Decyzją z dnia [...]r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny na podstawie art. 4, art. 27 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j Dz. U. Nr 90, poz. 575 z 1998r.), art. 9, art. 46 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 maja 2001r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (Dz.U. Nr 63, poz. 634), ustawy z dnia 6 września 2001r. o chorobach zakaźnych i zakażeniach (Dz.U. Nr 126, poz. 1384), art. 104 kpa i rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 stycznia 2003r. w sprawie sposobu i trybu postępowania organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przypadku podejrzenia lub stwierdzenia niewłaściwej jakości zdrowotnej środków spożywczych, dozwolonych substancji dodatkowych i innych składników żywności (Dz. U. Nr 7, poz. 91) zarządził wykonanie przez T. P. i M. P. w zakładzie produkcji - [...] następujących czynności: - unieruchomienie zakładu produkcji - [...] na czas niezbędny do usunięcia uchybień, - zakaz produkcji i sprzedaży - [...], - zakaz produkcji i sprzedaży [...], - przeprowadzenie [...] - uruchomić zakład po uzyskaniu prawidłowych wyników badań[...] ze sprzętu produkcyjnego oraz prawidłowych wyników badań z produkcji [...]. Z uzasadnienia decyzji wynika, iż w dniach [...]r. w związku ze zgłoszeniami [...] w S. przeprowadzono w tej [...] kontrolę. Wywiad epidemiologiczny wykazał, że u osób spożywających [...] zakupione w dniach [...]r. w kontrolowanej [...] wystąpiły objawy [...]. W trakcie kontroli pobrano do badań mikrobiologicznych próby [...] ( protokół pobrania prób nr [...] ) oraz próby [...]. Kwestionując powyższą decyzję T. P. i M. P. -współwłaściciele zakładu produkcji - [...] podnieśli, iż nie przedstawiono im żadnych wywiadów epidemiologicznych ani wyników badań z których wynikałoby, że w zakładzie produkcyjnym oraz w wyrobach w nim wyprodukowanych stwierdzono zakażenie bakteriami mogącymi wywołać zatrucie pokarmowe, zatem nie można stwierdzić, czy decyzja o zatrzymaniu produkcji była uzasadniona. Rozpatrując odwołanie, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...]r. utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że Powiatowy Inspektor w związku z sygnalizowanymi przypadkami wystąpienia objawów zatrucia pokarmowego wśród konsumentów [..] pochodzących z [...]" oraz mając na względzie treść art. 45 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2001r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (Dz. U. Nr 63, poz. 634 z późn. zm.) miał obowiązek podjąć wczesne działania zapobiegawcze mające na celu ochronę zdrowia lub życia ludzi. W świetle powyższego organ II instancji stwierdził, że decyzja [...] nakazująca unieruchomienie zakładu, przeprowadzenie procesów [...] i sprzętu produkcyjnego oraz zakazująca produkcji i sprzedaży [...] jest właściwa. Potwierdzeniem słuszności tej decyzji są wyniki z przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego, w toku którego stwierdzono, że ogółem zatruciu pokarmowemu uległo [...] osób w tym [...] dzieci do [...] roku życia, [...] osób hospitalizowano. Wyniki dodatnie [...] stwierdzono u [...] osób w tym u [...] osób zatrudnionych w [...] Nadto z pobranych do badań mikrobiologicznych w trakcie kontroli sanitarnej zakładu w dniu [...]r. wymazów sanitarnych ze sprzętu [...] ustalono, że wyniki badań prób: nr [...] nie odpowiadały wymaganiom zawartym w wytycznych Ministerstwa Zdrowia i Opieki Społecznej - Departament Inspekcji Sanitarnej z [...]r. z uwagi na obecność [...] oraz [...]. Kwestionowane przez skarżących wyniki badań mikrobiologicznych potwierdzają brak reżimu sanitarnego w zakresie [...] w zakładzie oraz nieskutecznie prowadzone zabiegi [...] wśród [...]. Na podstawie pobranych [...] ( [...]) z [...] ustalono, iż nie odpowiadały one wymaganiom pod względem jakości zdrowotnej z uwagi na ponadnormatywną liczbę bakterii z grupy [...] g produktu ([...]) oraz ponadnormatywną liczbę bakterii z grupy [...] g i obecność [...] g ( [...]). Nadto Państwowy Inspektor Sanitarny wskazał, że na podstawie przeprowadzonych badań epidemiologicznych stwierdzono, iż [...] pracowników jest nosicielami [...] , w związku z czym Powiatowy Inspektor nakazał odsunięcie tych osób od wykonywanych obowiązków przy pracy mających kontakt z artykułami [...]. Z analizy zgromadzonych w sprawie dokumentów ( protokołów pobrania próbek, dzienników badań mikrobiologicznych próbek [...]) wynika, że próbki do badań zostały pobrane w dniu [...]r. i tego samego dnia rozpoczęto badania, które zakończone zostały w dniu [...]r. Reasumując organ wskazał, że zapisy w dzienniku odzwierciedlają prawidłowy przebieg wykonywania badań tak więc zgoda Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego na wznowienie działalności [...]" mogła być wydana dopiero po przedstawieniu pozytywnych wyników badań [...] Właściciele T. P. i M. P. nie zgodzili się ze stanowiskiem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego przedstawionym w w/w decyzji i w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucili jej rażące naruszenie następujących przepisów: 1/ art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz.U. Nr 90, poz. 575 z 1998r. ze zm.) polegające na wydaniu decyzji o unieruchomieniu zakładu produkcji [...]" bez stwierdzenia jakie wymagania higieniczne i zdrowotne zostały naruszone i czy naruszenia te spowodowały zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi, 2/ art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 2001r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (Dz.U. Nr 63, poz. 634 ze zm.) polegające na wydaniu decyzji nakazującej unieruchomienie zakładu - produkcji [...]" bez zakreślenia skarżącym uchybień oraz terminu do ich usunięcia, 3/ art. 10, 79 § 1 i 81 kpa polegającego na uniemożliwieniu skarżącym zapoznania się z danymi osobowymi osób, które rzekomo zatruły się wyrobami wyprodukowanym w [...] W dalszej części skargi, skarżący wskazali, iż wstrzymanie produkcji lub unieruchomienie zakładu jest ostatecznym środkiem przewidzianym w przepisach art. 27 ust. 1 i 2 cyt. ustawy z dnia 14 marca 1985r. , aby tego dokonać organ inspekcji sanitarnej musi najpierw stwierdzić, uchybienia zagrażające zdrowiu lub życiu człowieka a następnie stwierdzić, że w wyznaczonym terminie kontrolowany nie usunął stwierdzonych uchybień. W dniu zamknięcia zakładu nie były znane wyniki badań prób pobranych z produkowanych w tej [...] wyrobów [...] oraz wymazów sanitarnych. Zdaniem skarżących decyzja o zamknięciu zakładu wydana została w oparciu o gołosłowne podejrzenia nie znajdujące potwierdzenia w ustaleniach zawartych w protokołach z kontroli przeprowadzonej [...]r. Nadto jeszcze przed zbadaniem prób pobranych z produkcji pracownicy Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wymusili na skarżących zniszczenie całej produkcji z dwóch dni. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustosunkowywując się do zarzutów skarżących organ dodał, że podstawą podjęcia działań nadzorowanych przez Powiatowego Inspektora był złożony w dniu [...]r. wniosek przez osobę, która razem z rodziną spożyła [...] zakupione [...]" i próbkę ciastka dostarczyła do badań laboratoryjnych. W związku z przeprowadzoną kontrolą i wynikami wskazującymi na ponadnormatywną liczbę bakterii grupy [...] w [...] i obecność pałeczek [...] g Powiatowy Inspektor Sanitarny miał obowiązek podjąć działania zapobiegawcze. Decyzję w tym przedmiocie odebrała osobiście T. P.. W uzasadnieniu decyzji szczegółowo zostały podane i opisane powody unieruchomienia [...]. Konieczność tą potwierdziły również wyniki badań. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem ( jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego. Skargi nie można było uwzględnić, ponieważ w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania nie doszło do naruszenia prawa. Za chybiony należy uznać zarzut skarżących, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydając decyzję nakazującą unieruchomienie zakładu- [...]" nie ustalił stanu faktycznego, tzn. jakie wymagania higieniczne i zdrowotne zostały naruszone i czy naruszenia te spowodowały zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Zgodnie bowiem z art. 27 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz.U. Nr 90, poz. 676 z 1998r.) państwowy inspektor sanitarny w razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych nakazuje w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych uchybień. Jeżeli zaś naruszenie wymagań o których mowa w ust. 1 spowodowało bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia inspektor sanitarny ma obowiązek nakazać unieruchomienie zakładu pracy lub jego części, a także m.in. wycofanie z obrotu środka [...]lub innego wyrobu mogącego mieć wpływ na zdrowie ludzi. Decyzje w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...]r., nr [...] nakazał w trybie natychmiastowym unieruchomienie zakładu - [...]" , przy ul. M. na czas niezbędny do usunięcia stwierdzonych uchybień, zakazał produkcji i sprzedaży [...] typu [...], przeprowadzenie procesów [...]. Podstawą podjęcia nadzorowych działań był złożony w dniu [...]r. wniosek, przez osobę, która z rodziną spożywała [...] i dostarczyła próbkę do badań. Wobec wpływu kolejnych zgłoszeń jeszcze w dniu [...]r. rozpoczęto kontrolę sanitarną w trakcie której pobrane zostały do badań próbki [...] oraz [...] Przedstawione fakty oraz zasada ostrożności wyrażona w art. 45 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2001r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia nakazująca organom urzędowej kontroli sprawującym nadzór, w razie braku dowodów naukowych potwierdzających nieszkodliwość środków [...], w przypadku powzięcia uzasadnionego podejrzenia szkodliwości artykułów podejmować wczesne i proporcjonalne do zagrożenia czynności zapobiegawcze mające na celu ochronę zdrowia lub życia człowieka, obligowały Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego do wydania decyzji o unieruchomieniu zakładu - [...]". Unieruchomienia cukierni dokonano na czas niezbędny do przeprowadzenia badań oraz wykonania czynności nakazanych w/w decyzją. Nie ustalono terminu usunięcia uchybień, który to skarżący mieli ustalić sami czego nie uczynili. Zatem nie można uznać, że organ naruszył art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 2001r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (Dz. U. Nr 63, poz. 634 ze zm.). T. P. i M. P. kwestionują również dokonanie zniszczenia [...] kg wyrobów [...] i uniemożliwienie im pobranie do badań próbek [...] Zdaniem skarżących organ zobowiązany był określić wielkość zakwestionowanej partii środka spożywczego oraz sposób jego przechowywania. Ponadto zobowiązany był zabezpieczyć zakwestionowaną partię środka spożywczego przez odpowiednie jej oznaczenie oraz opatrzenie plombami lub pieczęciami organu. ( § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 stycznia 2003r. w sprawie sposobu i trybu postępowania organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przypadku podejrzenia lub stwierdzenia niewłaściwej jakości zdrowotnej środków spożywczych, dozwolonych substancji dodatkowych i innych składników żywności Dz. U. Nr 7, poz. 91). Odnosząc się do tego zarzutu Sąd stwierdza, że biorąc pod uwagę rodzaj i właściwości wyrobów cukierniczych charakteryzujących się krótkim okresem przydatności do spożycia zabezpieczenie ich nie było konieczne, bo po jego upływie wyroby te nie nadawałyby się do spożycia. Nadto z protokołu spisanego z tej czynności, który skarżący podpisali wynika, iż byli oni obecni przy niszczeniu wyrobów cukierniczych oraz potwierdzili fakt niewłaściwej jakości [...]. Żaden z właścicieli nie wnioskował o pobranie próbek [...] do badań. Brak jest również podstaw do uznania, że naruszone zostały przepisy art. 10, 79 § 1 i 81 kpa przez uniemożliwienie skarżącym zapoznania się z danymi osobowymi osób, które uległy zatruciu. Sąd podziela stanowisko organu zawarte w wydanym w tym zakresie odrębnym postanowieniu, ponieważ z mocy art. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. Nr 101, poz. 926 z późn. zm.) jeżeli przepisy odrębnych ustaw, które odnoszą się do przetwarzania danych przewidują dalej idącą ochronę, niż wynika to z niniejszej ustawy stosuje się przepisy tych ustaw. Przepis art. 18 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej ( Dz.U. Nr 91, poz. 408 z 1991r. z późn. zm.) enumeratywnie wymienia podmioty, którym można udostępnić dane osobowe pacjenta. Właścicieli [...] - T. P. i M. P. do tych podmiotów zaliczyć nie można. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd stwierdził, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa i na tej podstawie w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.