VII SA/Wa 1293/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu w sprawie budowy wiaty I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty S. nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 roku, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego K. K. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta S. decyzją z dnia [...] czerwca 2005r. nr [...] działając na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. 2003r. nr 207 poz. 2016 z późn. zm.) zgłosił sprzeciw w sprawie budowy wiaty o wymiarach 2,7m x 3,7m na słupkach metalowych i podmurówce betonowej na działce nr [...] w J. przy ul. S. [...] w odległości 1,5m od granicy z działką nr [...]. Organ I instancji wyjaśnił, iż w dniu [...] maja 2005r. K. K. złożył wniosek o zgłoszeniu zamiaru budowy wiaty. W ocenie tego organu lokalizacja przedmiotowego obiektu jest niezgodna z przepisami § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. odnoszącymi się do lokalizacji budynku względem granic działki. Budynki bowiem sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż: 4m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy; lub 3m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Starosta S. wskazał ponadto, iż usytuowanie ściany budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli: wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; albo nie jest możliwe zachowanie odległości 3 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy ze względu na rozmiar działki. Ponadto z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe budynek usytuowany przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 powołanego rozporządzenia. W ocenie organu niespełnienie przez inwestora warunków określonych § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. skutkowało zgłoszeniem sprzeciwu do zamiaru budowy. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2005r. nr [...], działając na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 207 z 2003r. poz. 2016 z późn.zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu odwołania K. K. utrzymał w mocy decyzję Starosty S. z dnia [...] czerwca 2005r. W wyniku dokonanej analizy akt sprawy organ odwoławczy wskazał, że inwestor złożył wniosek o zgłoszeniu zamiaru budowy do Starostwa Powiatowego w S. w dniu [...] maja 2005r., trzydziestodniowy termin określony w przepisach Prawa budowlanego mijał zatem w dniu [...] czerwca 2005r. Jak wynika z akt sprawy w dniu [...] czerwca 2005r. nadany został list ze Starostwa Powiatowego w S., którego odbiór potwierdził K. K. w dniu [...] czerwca 2005r. Zapis art. 57 kpa wyraźnie precyzuje, że termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem nadano pismo w polskiej placówce pocztowej. Stąd też nie można uznać za zasadny zarzut podniesiony w odwołaniu, iż wniesienie sprzeciwu nastąpiło po terminie. Organ II instancji ponadto podtrzymał stanowisko Starosty S. co do niezgodności lokalizacji wiaty z przepisami rozporządzenia o warunkach technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005r. złożył K. K. wnosząc o jej uchylenie. W skardze podniesiono, iż decyzja Starosty S. została wydana po terminie 30 dni, określonym w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Skarżący wyjaśnił, iż zgłoszenia dokonał w dnia [...] maja 2005r. natomiast decyzję wnoszącą sprzeciw otrzymał w dniu [...] czerwca 2005r., stąd też mógł rozpocząć planowaną budowę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga została uwzględniona. W ocenie składu orzekającego kontrolowane w niniejszej sprawie decyzje organów administracji architektoniczno-budowlanej zarówno I jak i II instancji nie są prawidłowe. Na wstępie rozważań wskazać należy, że zgłoszenie właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej budowy lub robót jest formą wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wymagającej ustalenia przez wymieniony organ, czy zamierzona budowa lub roboty budowlane odpowiadają wymaganiom prawa i mogą być realizowane, czy też organ powinien nie dopuścić do realizacji danej budowy. Postępowanie administracyjne wszczęte wskutek zgłoszenia budowy lub robót budowlanych jest kończone swoistą zgodą właściwego organu na przystąpienie przez inwestora do wykonywania budowy lub robót objętych zgłoszeniem, polegającą na nieskorzystaniu w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia z prawa wniesienia sprzeciwu (art. 30 ust. 2) na rozpoczęcie zamierzonej działalności budowlanej. W niniejszej sprawie podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia organu I instancji stanowił art. 30 ust. 6 pkt 2, stosownie do jego treści organ wnosi sprzeciw, jeżeli: budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy. Przy czym do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Z przedstawionych akt sprawy wynika bezspornie, iż inwestor złożył wniosek o zgłoszeniu budowy w dniu [...] maja 2005r. Stosownie do treści art. 61 § 3 kpa datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Przy czym wniosek chociażby dotknięty brakami, nie oznacza, iż nie jest on zdolny do wywołania skutku prawnego w postaci wszczęcia postępowania. Stąd też uznać należy, iż wniesienie sprzeciwu decyzją z dnia [...] czerwca 2005r., a doręczoną skarżącemu w dniu [...] czerwca 2005r. nastąpiło z przekroczeniem trzydziestodniowego terminu. Podkreślić trzeba, iż organy administracji dokonały wadliwych ustaleń co do sposobu obliczenia terminu, w którym zgłoszono sprzeciw. Nie można uznać za zgodne z prawem twierdzenia organu, iż nadanie przesyłki zawierającej decyzję z dnia [...] czerwca 2005r. w placówce pocztowej w dniu [...] czerwca 2005r. świadczyło o zachowaniu terminu, gdyż termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem nadano pismo w polskiej placówce pocztowej. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada, zgodnie z którą akt administracyjny wywiera skutki prawne (zwłaszcza w odniesieniu do sytuacji jego adresata) dopiero od dnia jego doręczenia bądź ogłoszenia stronie, a znajduje ona podstawę w art. 110 kpa (wyrok NSA z dnia 27 czerwca 1989 r. IV SA 455/89 Prawo i Życie 1990/2 str. 15). Prawny byt decyzji na zewnątrz rozpoczyna się z chwilą jej doręczenia lub ogłoszenia i dopiero od tej chwili organ, który decyzję wydał, jest nią związany (zob. wyrok NSA z 22 stycznia 1999 r., I SA 117/99). Do terminów ustanowionych dla organu nie stosuje się przepisu art. 57 § 5 kpa, ani też przepisów o przywracaniu uchybionego terminu ponieważ są to przepisy dotyczące terminów obowiązujących strony i innych uczestników postępowania. (zob. B. Adamiak, J. Borkowski Komentarz-Kodeks postępowania administracyjnego - Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 1996r., str.248). Tak więc trzydziestego pierwszego dnia od chwili zgłoszenia, jeżeli nastąpiło milczenie organu, inwestor mógł rozpocząć roboty budowlane, sprzeciw zaś zgłoszony przez Starostę S. po wymaganym terminie uznać należy za nieskuteczny. W praktyce oznacza to udzielenie zgody na realizację planowanej budowy wiaty. Termin bowiem przewidziany w art. 30 Prawa budowlanego jest terminem zawitym i nie jest możliwe jego przedłużenie nawet przez wydanie postanowienia zobowiązującego inwestora do uzupełnienia braków zgłoszenia. Literalna wykładnia powołanego przepisu nie może nasuwać żadnych wątpliwości w tym zakresie. Zadaniem organu, który zamierza wnieść sprzeciw, jest powiadomienie o tym inwestora najpóźniej 30 dnia od chwili doręczenia zgłoszenia, gdyż w przeciwnym wypadku będzie on mógł przystąpić do wykonania robót budowlanych, które nie będą mogły być uznane za samowolę budowlaną (tak wyroki NSA: z dnia 23 marca 1999 r. IV SA 1793/96 i z dnia 27 lipca 1999 r. IV SA 797/97). Ujawnione wady, tj. naruszenie przepisów prawa mających istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia powodują uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)