I SA/Ol 442/04
PostanowienieWSA w Olsztynie2005-01-04
Skład orzekający: Wojciech Czajkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gmina, reprezentowana przez wójta, ma legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającą decyzję wójta w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości?Ratio decidendi
Gmina, reprezentowana przez wójta, nie posiada legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającą decyzję wójta w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości. Wójt, działając jako organ administracji publicznej w postępowaniu podatkowym, nie może jednocześnie reprezentować interesu prawnego gminy jako osoby prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło decyzję Wójta Gminy w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2003 rok i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na błędy w ustaleniu początku powstania obowiązku podatkowego i naliczeniu zobowiązania. Gmina, reprezentowana przez Wójta, zaskarżyła decyzję SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA), domagając się jej uchylenia i oddalenia odwołania. SKO wniosło o odrzucenie skargi, podnosząc brak legitymacji Gminy i Wójta do jej wniesienia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Wojciech Czajkowski po rozpoznaniu w dniu 04 stycznia 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy reprezentowanej przez Wójta tej Gminy na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie uchylenia i przekazania do ponownego rozpatrzenia decyzji Wójta Gminy z dnia "[...]" o nr "[...]" w sprawie wymiaru E. i L. L. podatku od nieruchomości za 2003 rok p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.
Wymienioną wyżej decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło i przekazało do ponownego rozpatrzenia decyzję Wójta Gminy w sprawie wymiaru E. i L. L. podatku od nieruchomości za 2003r., za grunty o powierzchni 1822 m2 położone w obrębie A. W uzasadnieniu SKO wskazało, iż organ I instancji błędnie ustalił wymienionym podatnikom początek powstania obowiązku podatkowego w podatku rolnym i od nieruchomości, czego konsekwencją było nieprawidłowe naliczenie wysokości zobowiązania. Przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało na konieczność poprawnego ustalenia początkowego terminu powstania zobowiązań oraz zaliczenia na poczet podatku dotychczas dokonanych przez podatników wpłat.
Zaskarżając wyżej wymienioną decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gmina reprezentowana przez Wójta Gminy wniosła o jej uchylenie w całości oraz oddalenie odwołania uczestników postępowania wskazanych w skardze, tj. E. i L. L. Zarzuciła ponadto rozstrzygnięciu SKO naruszenie art.6a ust.1 ustawy o podatku rolnym, art.6 ust.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art.21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz art.233 § 2 Ordynacji podatkowej, wywodząc, iż wydane przez Gminę decyzje podatkowe są prawidłowe, zaś Gmina ma interes prawny w zaskarżeniu decyzji organu II instancji, która narusza obowiązujące prawo, a ponadto pozbawia tę jednostkę należnych dochodów.
W odpowiedzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę na brak legitymacji Skarżącego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego podnosząc, iż zgodnie z art.133 Ordynacji podatkowej stroną postępowania podatkowego jest podatnik oraz inne osoby w tym przepisie wymienione, wśród których nie wskazano ani gminy, ani jej wójta. Wprawdzie w myśl art.50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, to jednak zdaniem Kolegium, nie dotyczy to Gminy i jej Wójta.
Na potwierdzenie tego stanowiska, w dalszej części odpowiedzi na skargę, organ II instancji powołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Uznając zatem, że stroną postępowania administracyjnego nie może być organ, który z mocy przepisów prawa został powołany do wydawania decyzji administracyjnych, realizując tym samym jako organ administracji publicznej władztwo administracyjne, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi.
Po dokonaniu analizy akt przedmiotowej sprawy w związku z wniesioną przez Wójta Gminy skargą na wymienioną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż wniesienie tej skargi było niedopuszczalne. Powinna ona zatem podlegać odrzuceniu na podstawie art.58 § 1 pkt 6 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Jak podkreślano już w dotychczasowym orzecznictwie (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003r., o sygn. OPS 1/03, ONSA 2003/4/115), rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona - jako osoba prawna - stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy w zakresie postępowania administracyjnego przyznają stronom tego postępowania. Jeżeli jednak ustawa wyznacza organowi jednostki samorządu terytorialnego rolę organu administracji podatkowego (art.13 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej) to wówczas reprezentuje on interes jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie.
Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza tym samym możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego.
Włączenie zatem organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on bowiem uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej.
Podzielając w pełni wyrażone w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądy stwierdzić zatem należy, iż skoro Wójt Gminy, jako organ realizujący władztwo administracyjne prowadził postępowanie podatkowe i dokonał wymiaru podatku od nieruchomości należnego od E. i L. L., to nie może jednocześnie reprezentować Gminy w postępowaniu administracyjnym, bądź sądowoadministracyjnym, a tym samym wnieść w jej imieniu, na podstawie art.50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargi do sądu administracyjnego na decyzję uchylającą wydane przez Niego rozstrzygnięcie podatkowe.
Mając powyższe na uwadze, stosownie do dyspozycji powołanego wyżej art.58 § 1 pkt 6 tej ustawy, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło