II SA/Po 1092/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant Sekretarz sądowy Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi R. F. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżone postanowienie II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania III. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ E. Podrazik /-/ W. Batorowicz /-/ B. Drzazga Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r. na podstawie art. 57 ust. 7, art. 59f ust. 1,2,3, art. 59g ust. 1, 2, 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) wymierzył R. F. i karę w wysokości [...]zł z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego - budynku socjalno - biurowego - na działce nr [...] w miejscowości S. gmina P. . W uzasadnieniu organ podał, że w dniu [...] czerwca 2005 r. dokonano kontroli na opisanej wyżej nieruchomości. W toku kontroli stwierdzono, że budynek mieszkalno -socjalny budowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę Starosty Pleszewskiego z dnia 27 września 2004 r. jest wykonywany w sposób istotnie odbiegający od warunków tego pozwolenia. Ponadto inwestor przystąpił już do użytkowania obiektu, pomimo że nie zawiadomił uprawnionego organu o zakończeniu budowy obiektu. Jednocześnie inwestor wprowadził samowolnie zmianę sposobu użytkowania obiektu, adaptując piętro obiektu na pomieszczenia biurowe z zapleczem sanitarnym dla Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "A". W sprawie odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i innych warunków pozwolenia na budowę oraz w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu prowadzone są przez organ odrębne postępowania. Przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego bez zawiadomienia właściwego organu o zakończeniu budowy stanowi naruszenie przepisu art. 54 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z przepisem 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane w takiej sytuacji należy wymierzyć karę z art. 59f ust. 1 ustawy. Stawka opłaty została przyjęta w kwocie [...] zł, obiekt należy zaliczyć do kategorii XVI - budynki biurowe i konferencyjne, dla której współczynnik kategorii obiektu wynosi 12,0, zaś z uwagi na kubaturę współczynnik wielkości obiektu wynosi 1,0. Postanowieniem z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , po rozpatrzeniu zażalenia R. F. utrzymał w mocy opisane wyżej postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia stwierdzono, że bezspornym jest użytkowanie przedmiotowego obiektu budowlanego bez dopełnienia obowiązku zawiadomienia organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy. Fakt powyższy stwierdzony został w protokole kontroli przeprowadzonej przez organ I instancji w dniu [...]r., jak również potwierdza go pismo Państwowej Inspekcji Pracy z dnia [...] czerwca 2005 r. Zasadne było więc wymierzenie kary z art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Sposób obliczenia kary, a tym samym jej wysokość nie zależy od uznania organu. Wysokość kary obliczona została prawidłowo. Na powyższe postanowienie skargę złożył [...], domagając się jego uchylenia. Skarżący podniósł, że organ I instancji nie zapewnił mu czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Wykorzystano jego ciężką sytuację losową oraz nieznajomość prawa, nie umożliwiono mu przedstawienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych. W dniu kontroli nie poinformowano skarżącego, że kara będzie tak wysoka. Skarżący nie otrzymał również żadnego protokołu. Dopiero w postępowaniu zażaleniowym dowiedział się o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W przedmiotowym budynku mieszkalno - socjalnym prowadzone są jeszcze prace wykończeniowe i dlatego skarżący nie zawiadomił organu nadzoru budowlanego o zakończeniu robót. Obiekt został wyposażony już częściowo w meble, ale skarżący nie przystąpi do jego zasadniczego użytkowania. Skarżący podkreślił też, że nie ma zamiaru rezygnować z funkcji mieszkalnej na piętrze obiektu, ani socjalnej na parterze -przeznaczenie obiektu na projektowane cele jest zgodne, bowiem z potrzebami budowanej zagrody rolniczej. Wysokość kary ustalono mylnie, gdyż obiekt należało zaliczyć w części piętra do kategorii I, a w części parteru do kategorii II (zabudowa zagrodowa - pom. Socjalne), a nie jak zaliczono w całości do kategorii XVI. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Na wstępie należy stwierdzić, ze organ I instancji prawidłowo zebrał materiał dowodowy i ustalił okoliczności faktyczne istotne dla zastosowania sankcji przewidzianej w art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż skarżący przystąpił do użytkowania obiektu mieszkalno - socjalnego budowanego w oparciu o decyzję Starosty P. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] września 2004 r. - bez dokonania zawiadomienia o zakończeniu budowy z art. 54 ustawy Prawo budowlane. Również sam skarżący przyznaje tę okoliczność. Naruszenie wymogu przepisu art. 54 ustawy Prawo budowlane skutkował koniecznością wymierzenia kary określonej w art. 57 ust. 7. Zastosowanie sankcji z art. 54 ust. 7 Prawa budowlanego było obowiązkiem organu I instancji i nie zależało od jego uznania. W konsekwencji bez istotnego znaczenia pozostają przyczyny dla których skarżący przystąpił do użytkowania obiektu z naruszeniem art. 54 ustawy, ani czy miało to charakter wyjątkowy. Zarzuty skargi w tym zakresie są nietrafne. Obowiązkiem organu odwoławczego przed wydaniem rozstrzygnięcia jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego zmierzającego do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. Sankcja z art. 57 ust. 7 ustawy jest karą za przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego bez zawiadomienia organu o zakończeniu budowy, nie zaś opłatą za samowolną zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego. W tym drugim przypadku powołana ustawa przewiduje odrębną podstawę w przepisie art. 71 a ust. 3 ustawy. Jak z resztą podkreślał organ i instancji prowadzone jest odrębne postępowanie w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania. W sytuacji regulowanej w przepisie art. 57 ust. 7 ustawy kategorię obiektu budowlanego wyznacza treść decyzji o pozwoleniu na budowę, nie zaś okoliczność, że inwestor przy okazji zmienił sposób użytkowania obiektu. Przedmiotowy obiekt zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę stanowi budynek mieszkalno-socjalny, dlatego przyjęty współczynnik dla obiektu kategorii XVI (budynki biurowe i konferencyjne) jest błędny. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budowlanego . O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O wykonalności zaskarżonego postanowienia orzeczono w oparciu o przepis art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. E. Podrazik /-/ W. Batorowicz /-/ B. Drzazga Brak podpisu sędziego spowodowany jest jego nieobecnością /-/ W. Batorowicz