VI SA/Wa 1934/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Asesor WSA Danuta Szydłowska Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2006r. sprawy ze skargi P. S.A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przewozu regularnego specjalnego bez wymaganego zezwolenia oddala skargę Dnia [...] września 2004r. autobus wiozący dzieci do szkoły w J. należący do P. S.A. z siedzibą w J. /dalej zwane P./ został poddany kontroli drogowej przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...]. W protokole kontroli inspektor ustalił, że prowadzony był przewóz regularny specjalny dzieci z miejscowości L. do szkoły w J., a kierowca nie posiadał zezwolenia na wykonywanie przewozów na linii regularnej specjalnej na trasie L. J. Stwierdzono naruszenie art. 18 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125 z 2001 r. poz. 1371/. Kierowca H. T. podpisał protokół bez zastrzeżeń. W toku postępowania P. poinformowało, że wygrało przetarg na dowóz dzieci do szkoły i dnia 30 sierpnia 2004r. zawarło umowę z zamawiającym. Aby uzyskać stosowne zezwolenie konieczne jest przedłożenie informacji określającej grupę osób, proponowany rozkład jazdy uwzględniający przystanki, godziny odjazdów i przyjazdów, schemat połączeń komunikacyjnych z zaznaczoną linią komunikacyjną i przystankami. Ustalenie tych czynników nie jest możliwe na początku września tj. na początku roku szkolnego. Z tego względu przewoźnik na początku musi przez pewien czas wykonywać przewozy okazjonalne. Krótki odstęp czasy między podpisaniem umowy a rozpoczęciem przewozów nie pozwala na ustalenie wszystkich informacji koniecznych do uzyskania zezwolenia na przewozy regularne specjalne. Decyzją nr [...] z dnia [...] października 2004r. Wojewódzkie Inspektor Transportu Drogowego w [...] nałożył na P. karę pieniężną w wysokości 6000,00zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art.92 ust.1 i ust.4 oraz art. 18 ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym, a także L.p.1.2.1. załącznika do tej ustawy. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że istniała możliwość ustalenia listy pasażerów przed 1 września 2004r. i uzyskania stosownego zezwolenia, a wykonywanie przewozów wymagających zezwolenia bez zezwolenia podlega karze. Wskazał również, że powoływane przez stronę rozporządzenie Rady EWG nr 684/92 z dnia 16 marca 1992r. w sprawie wspólnych zasad międzynarodowego przewozu pasażerskiego autokarowego i autobusowego dotyczy przewozów międzynarodowych i niema zastosowania w sprawie. Od decyzji tej odwołało się P. W uzasadnieniu odwołania podniosło, że znało tylko przybliżone dane o ilości uczniów. Zmiany w godzinach rozpoczęcia i zakończenia zajęć szkolnych wymuszają zmiany trasy, zmiany czasu odjazdu autobusów i zmiany przystanków, a ustalenie tych danych na dzień 1 września nie jest możliwe. Umowę zawarto dopiero 30 sierpnia 2004r., zatem załatwienie formalności przed rozpoczęciem przewozów nie było możliwe. Do czasu ustabilizowania się liczby dzieci ich opiekunów i nauczycieli, godzin kursowania, tras przewozu i miejsc zatrzymania przewóz nie może być traktowany jako regularny specjalny, tylko jako okazjonalny. Decyzją z dnia [...] lipca 2005r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy w całości decyzję organu I instancji. Powołał się na art.138 § 1 p.1 KPA oraz art.92 ust.1 oraz lp. 1.2.1. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że skarżąca podpisała trzy umowy na wykonywanie przewozów szkolnych, a przewozy wykonywane były na podstawie rozkładów jazdy gdzie zaznaczono, że są to kursy zamknięte – szkolne. Zgodnie z definicją zawartą w art.4 p.9 ustawy o transporcie drogowym przewóz regularny specjalny to regularny przewóz niepubliczny określonej grupy osób z wyłączeniem innych osób. Przewóz taki zgodnie z art.18 ust.1 ustawy o transporcie drogowym wymaga zezwolenia. Skarżące P. zezwolenia nie miało. Zgodnie z umową z dnia 30 sierpnia 2004r. z G. przewoźnik zobowiązał się do dowożenia i odwożenia dzieci i młodzieży szkolnej do i ze ściśle określonych szkół. Zgodnie z umową przewożona miała być młodzież wg imiennych wykazów. W umowie z Gminą [...] określono liczbę uczniów. Obowiązywał rozkład jazdy, w którym określono przystanki. Należność za przewozy określona była w umowach. W ocenie organu zmiana liczby przewożonych dzieci powinna skutkować zmianami w zezwoleniu, a nie określeniem przewozu jako okazjonalnego. Skarżące P. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosło o uchylenie decyzji i odstąpienie od ukarania. Zarzucało naruszenie art.4 ust.9 ustawy o transporcie drogowym polegające na błędnym zakwalifikowaniu kontrolowanego przewozu jako przewozu regularnego specjalnego, podczas gdy był on przewozem okazjonalnym. W uzasadnieniu skargi wywodziło jak dotychczas, że wobec posiadania jedynie przybliżonych danych o ilości uczniów oraz płynności ustaleń co do godzin rozpoczęcia i zakończenia zajęć szkolnych kontrolowany przewóz nie był przewozem regularnym specjalnym. Na początku roku szkolnego liczba dzieci i rozkład jazdy ulega zmianie, a to uniemożliwia ich ścisłe określenie, które jest konieczne do uzyskania zezwolenia na przewozy regularne specjalne. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie podnosząc i wywodził jak dotychczas. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności prawem materialnym i przepisami procesowymi, przy czym zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270- dalej zwaną p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając w ten sposób zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc nieuzasadniona. Sąd zważył, że cytowana wyżej ustawa o transporcie drogowym zawiera definicje używanych w niej pojęć. W art.4 p.7, p.9 i p.11 ustawy w wersji obowiązującej w dacie kontroli, zawarte były definicje przewozu regularnego, regularnego specjalnego i okazjonalnego. Zgodnie z powołanym art.4 p.7 "przewóz regularny - publiczny przewóz osób i ich bagażu: a) wykonywany według rozkładu jazdy podanego przez przewoźnika drogowego do publicznej wiadomości przez ogłoszenie wywieszone na przystankach i dworcach autobusowych, b) podczas którego wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się na przystankach określonych w rozkładach jazdy, c) w którym należność za przejazd jest pobierana zgodnie z cennikiem opłat podanym do publicznej wiadomości, d) wykonywany zgodnie z warunkami przewozu osób określonymi w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18". Jak wynika z powyższego "regularność" oznacza przewóz wg rozkładu jazdy, po określonej trasie, gdy wsiadanie i wysiadanie ma miejsce na ustalonych przystankach, a opłata jest z góry określona. Zgodnie z art.4 p.9: "przewóz regularny specjalny - niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób". Ten przewóz musi mieć wskazaną wyżej cechę regularności i być przeznaczony dla określonej grupy osób, nie dla wszystkich. Zgodnie z art.4 p.11: "przewóz okazjonalny - przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego". Chodzi więc o przewóz, który nie ma wskazanych wyżej cech tj. regularności i przeznaczenia dla określonej grupy osób. Rozważając jak należy zakwalifikować przewóz, który jest przedmiotem sprawy niniejszej, wobec przytoczonego wyżej brzmienia przepisów uznać należy, że dowożenie do szkoły grup uczniów wsiadających do autobusu o ustalonej godzinie, na określonych przystankach, usytuowanych na ustalonej trasie a następnie odwożenie uczniów ze szkoły o określonej godzinie, do miejscowości zamieszkania położonych przy określonej trasie i wysadzanie ich na ustalonych przystankach posiada wszystkie cechy przewozu regularnego specjalnego. Wskazany przewóz ma charakter niepubliczny tzn. nie jest przeznaczony dla jakiejkolwiek, nieokreślonej grupy pasażerów, tylko dla grupy określonej, zamkniętej. Z ustawy nie wynika, że grupa ta ma być określona imiennie lub liczbowo. Wystarczy więc, że wszyscy członkowie wskazanej grupy posiadają cechę, której inni pasażerowie nie mają, a która pozwala ich wyróżnić od innych i wykluczyć z możliwości korzystania z przewozu innych pasażerów. Gdy chodzi o uczniów, tą cechą jest właśnie status ucznia określonej szkoły udokumentowany np. legitymacją szkolną, gdy chodzi o nauczycieli czy przedszkolaków status nauczyciela czy przedszkolaka potwierdzony np. stosownym zaświadczeniem ze szkoły /przedszkola/. Nie chodzi bowiem o imienne wskazanie listy pasażerów a jedynie o określenie grupy osób i wyłączenie z niej innych osób. Wskazany przewóz ma charakter regularny bowiem odbywa się o określonych godzinach, według określonych tras, pasażerowie zabierani są z ustalonych przystanków, a opłata jest z góry ustalona w umowie. Powtarzalność dokonywanego przewozu i precyzyjne określenie jego warunków mieści się właśnie w pojęciu regularności. Okoliczność, że może ulec zmianie imienna lista uczniów lub ich liczba nie ma wpływu na charakter wykonywanego przewozu regularnego specjalnego tj. przewozu grupy uczniów konkretnej szkoły z wyłączeniem innych pasażerów w sposób regularny. W tym stanie rzeczy nie można uznać za zasadne twierdzenia, że przewóz uczniów do szkoły jest tylko przewozem okazjonalnym. Jak sama ustawa stanowi przewóz okazjonalny, to przewóz inny niż regularny, regularny specjalny lub wahadłowy. Skoro omawiany przewóz ma wszystkie cechy przewozu regularnego specjalnego, to tym samym nie mieści się w pojęciu przewozu okazjonalnego. Trudności "techniczne" z uzyskaniem stosownego zezwolenia na dzień 1 września tj. pierwszy dzień roku szkolnego spowodowane były prawdopodobnie zbyt późnym zawarciem umowy i zbyt późnym rozpoczęciem procedur o jego uzyskanie, to jednak nie zwalnia z wykonania ustawowego obowiązku posiadania zezwolenia na przewóz regularny specjalny w dacie rozpoczęcia wykonywania takiego przewozu. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja o nałożeniu kary za brak wymaganego zezwolenia i utrzymująca ją w mocy decyzja organu II instancji nie naruszają prawa, zatem skarga została oddalona. Zważywszy powyższe działając na podstawie art.151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.