II SA/Sz 1285/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Protokolant Maria Rosochacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi D. C. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu , III. z a s ą d z a od Wojewody [...] na rzecz skarżącej D.C. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania . Starosta decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust.1 pkt 2 w związku z art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001) oraz art. 104 Kpa orzekł o utracie przez D. C. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...]r. Z uzasadnienia decyzji wynika, że strona nie stawiła się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w wyznaczonym terminie i nie powiadomiła w okresie do 5 dni o przyczynie niestawiennictwa. W odwołaniu od tej decyzji D. C. wyjaśniła miedzy innymi, że w dniu [...]r. wręczono Jej (a także Jej mężowi również bezrobotnemu) w PUP w [...] skierowanie z datą [...]r. do prac interwencyjnych w Urzędzie Gminy w [...]. Pracy tej nie otrzymała. Mimo próśb o przesunięcie terminu i tłumaczeń, że nie posiada pieniędzy na przyjazd, w tak krótkim czasie do [...], została zobowiązana (podobnie jak i jej mąż w swojej sprawie) do odwiezienia tego skierowania do organu I instancji następnego dnia tj. [...]r. W terminie tym nie stawiła się z powodu braku środków na przejazd z miejsca zamieszkania do [...]. Jej czteroosobowa rodzina utrzymuje się bowiem wyłącznie ze środków pomocy społecznej. Do organu zgłosiła się w dniu [...] r., gdyż wtedy wraz z mężem została okazyjnie podwieziona do [...]. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. Nr [...] działając na podstawie art. 10 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W toku postępowania ustalono, jak wynika to z uzasadnienia decyzji, że [...]r. został wyznaczony D. C. na dzień [...] r. kolejny termin do stawiennictwa w Powiatowym Urzędzie Pracy celem rozliczenia się ze skierowania do podjęcia pracy. Termin ten bezrobotna przyjęła do wiadomości, co wynika z Jej podpisu na karcie rejestracyjnej bezrobotnego. W wyznaczonym terminie strona nie stawiła się i nie powiadomiła w okresie do 5 dni o przyczynie swojego niestawiennictwa. Wojewoda, powołując się na treść art. 33 ust. 3 i ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wywiódł w konkluzji, że w zaistniałym stanie faktycznym i prawnym bezprzedmiotowe jest rozstrzyganie, czy podana przez stronę – już po upływie przewidzianego terminu – przyczyna nie stawienia się, mogłaby zostać uznana za usprawiedliwioną, gdyby została podana w okresie do 5 dni od wyznaczonego dnia stawienia się. D. C. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] podniosła, że niesłusznie została pozbawiona statusu bezrobotnego i prawa do ubezpieczenia oraz przedstawiła stan faktyczny zaistniały w sprawie w sposób zbieżny z wywodami odwołania. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga wniesiona w niniejszej sprawie okazała się zasadna. Zgodnie z art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) bezrobotni mają obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonych terminach w celu potwierdzenia swojej gotowości do podjęcia pracy i uzyskania informacji o możliwościach zatrudnienia lub szkolenia. W art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawodawca przewidział sankcję za nieprzestrzeganie powyższego obowiązku stanowiąc, że: "starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 5 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje na okres 3 miesięcy od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy." Systematyka art. 33 wskazanej ustawy nie pozostawia cienia wątpliwości co do tego, że ustawodawca powiązał dolegliwy dla bezrobotnego skutek, niestawiennictwa opisanego w ust. 4 pkt 4, z naruszeniem obowiązku, o którym mowa w ust.3. Wprawdzie Wojewoda powiązanie to dostrzegł, skoro w uzasadnieniu decyzji zacytował obie powyższe normy wskazanego art.33, jednakże nie uwzględnił tego ani w ustaleniach faktycznych, ani w ocenie prawnej. Należy zatem wyjaśnić, iż przewidziany art. 33 ust 4 pkt 4 skutek - w postaci wydania decyzji o pozbawieniu bezrobotnego statusu bezrobotnego - dotyczy nie jakiegokolwiek nieusprawiedliwionego (w sposób określony w tym przepisie) niestawiennictwa w wyznaczonym terminie we właściwym powiatowym urzędzie pracy, lecz wyłącznie dotyczy niestawiennictwa w tym urzędzie w terminie wyznaczonym w celu potwierdzenia swojej gotowości do podjęcia pracy i uzyskania informacji o możliwościach zatrudnienia lub szkolenia. Ustalony w zaskarżonej decyzji stan faktyczny nie wyczerpuje tak rozumianych przesłanek ustawowych dających podstawę do zastosowania art. 33 ust. 4 pkt 4. Organ I instancji z naruszeniem art. 7, 77§ 1 i 107 § 1 Kpa w uzasadnieniu swojej decyzji nie ustalił żadnych faktów mających znaczenie dla wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Naruszenia tego nie usunął organ II instancji, który wprawdzie ustalił, że skarżącej w dniu [...] r. "wyznaczono kolejny termin do stawiennictwa w Powiatowym Urzędzie Pracy celem rozliczenia się ze skierowania do podjęcia pracy na dzień [...] r.", jednakże do okoliczności zarówno wyznaczenia terminu stawiennictwa w dniu [...]r. jak i celu któremu to stawiennictwo miało służyć, a także do okoliczności a zwłaszcza powodów, w jakich doszło do niestawiennictwa strony, organ ten nie ustosunkował się. Tym samym Wojewoda uchylił się od ponownego rozpoznania i rozpatrzenia sprawy w kontekście zarzutów i twierdzeń odwołania, co stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz uchybia art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. W rezultacie tych uchybień organy obu instancji utraciły z pola widzenia okoliczności najistotniejsze dla sprawy. Z akt administracyjnych przedstawionych sądowi wraz z odpowiedzią na skargę i z treści odwołania wynika tymczasem, że skarżąca wraz z mężem ( posiadający dwoje dzieci) oboje bezrobotni bez prawa do zasiłku zamieszkują w miejscowości T. gm. C. stawili się w dniu [...] r. ( na wezwanie) w Powiatowym Urzędu Pracy w [...] celem odebrania skierowania do prac interwencyjnych w Urzędzie Gminy w [...]. Organ I instancji nałożył na oboje bezrobotnych obowiązek zgłoszenia się w PUP w [...] w dniu [...]r. celem rozliczenia się ze skierowań do pracy, mimo ich próśb o zmianę tego terminu usprawiedliwionych brakiem pieniędzy na przejazd. Zgodnie ze skierowaniami, do Urzędu Gminy w [...] zgłosili się w dniu [...]r., lecz pracy nie otrzymali. W świetle takich okoliczności sprawy, nie było - zdaniem sądu - podstaw do ustalenia, że wyznaczony skarżącej dzień [...] r. jako termin zgłoszenia się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w celu rozliczenia się z otrzymanego skierowania do prac interwencyjnych był terminem wyznaczonym w celu o jakim mowa w art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, to jest w celu "potwierdzenia swojej gotowości do podjęcia pracy i uzyskania możliwości zatrudnienia lub szkolenia". W takiej zaś sytuacji pozbawienie skarżącej statusu osoby bezrobotnej uznane być musi za rozstrzygnięcie wydane nie tylko z naruszeniem wyżej wskazanych przepisów prawa procesowego, ale przede wszystkim z obrazą prawa materialnego tj. art. 33 ust. 4 pkt 4 w związku z art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, mającą istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało uchylić decyzje organów obu instancji i na podstawie art. 152 tej samej ustawy orzec o niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. Wobec uwzględnienia skargi i zasadności wniosku skarżącej (zwolnionej z mocy prawa od kosztów sądowych) o zwrot kosztów postępowania poniesionych w postępowaniu sądowym dla słusznego dochodzenia swych praw, na które złożył się koszt przejazdu w obie strony z miejsca zamieszkania do siedziby Sądu ([...]) wynoszący [...] zł. Sąd zasądził tę kwotę od organu zgodnie z art. 200 i art. 205 § 1 i 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.