II SA/Wr 437/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia WSA Andrzej Cisek-sprawozdawca Protokolant Iwona Borecka po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A S.A. – Regionalnego Oddziału we W. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 15 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie robót budowlanych związanych z wymianą gazociągu podwyższonego ciśnienia DN 300 relacji J. G.-Ś. w obrębie działek nr 247, 248/1 i 245 w S. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 755 zł (słownie: siedemset pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. stwierdza, że decyzja wymieniona w pkt. I nie podlega wykonaniu. W dniu 27 lutego 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. G. wydał decyzję na podstawie art. 104 Kpa i art. 59 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.). Nastąpiło to po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez Regionalny Oddział Przesyłu we W. w sprawie zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych związanych z wymianą gazociągu podwyższonego ciśnienia DN 300 relacji J. G.-Ś. w obrębie działek nr 247, 248/1 i 245 w S. Na mocy powoływanej decyzji odmówiono wydania pozwolenia na użytkowanie robót budowlanych związanych z wymianą gazociągu podwyższonego ciśnienia DN 300 relacji J. G.-Ś. w obrębie działek nr 247,248/1 i 245 w S., zrealizowanego na podstawie decyzji z dnia 15 maja 2003 r. wydanej przez starostę J. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, iż po zapoznaniu się ze złożonymi dokumentami, stwierdzono brak odbioru gazociągu podwyższonego ciśnienia DN 300 relacji J. G.-Ś. w obrębie działek nr 247,248/1 i 245 w S. przez Urząd Dozoru Technicznego. Powołano się przy tym na rozporządzenie Rady Ministrów dnia 16 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu, (Dz.U. nr 120, poz. 1021 z 2002 r.). A S.A. - Regionalny Oddział we W. w terminie przewidzianym na skuteczne wniesienie środka zaskarżenia złożyło w dniu 9 marca 2004 r. odwołanie, w którym domagało się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz wydania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego gazociągu. W związku ze zmianą przepisów ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. kompetencje w zakresie weryfikacji rozstrzygnięć dotyczących udzielania pozwoleń na użytkowanie przejął D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, który po przeanalizowaniu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wskazał, że zgodnie z art. 57 ust.1 pkt 4 Prawa budowlanego, inwestor jest obowiązany dołączyć do wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie protokoły badań i sprawdzeń. W związku z faktem, iż gazociągi podwyższonego ciśnienia DN 300 podlegają dozorowi technicznemu, strona miała, w opinii organu odwoławczego, obowiązek dostarczyć potwierdzenie odbioru przedmiotowego gazociągu przez Urząd Dozoru Technicznego. Inwestor powyższego wymogu nie dopełnił. Wskazano, że zgodnie z art. 59 ust. 5 Prawa budowlanego właściwy organ odmawia wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego w przypadku niespełnienia wymagań określonych w art. 57 ust. 1-4. Pomimo spełnienia przez inwestora pozostałych obowiązków wynikających z dyspozycji art. 57 ust. 1 Prawa budowlanego, uznać za zasadną należy decyzję organu l instancji, odmawiającą udzielenia pozwolenia na użytkowanie, gdyż inwestycje tego rodzaju podlegają obowiązkowi pozytywnej decyzji organu dozoru technicznego. Stwierdzić zatem należy, że podnoszony przez stronę skarżącą zarzut, iż decyzja pozbawiona jest podstaw prawnych nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu inwestor wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji. Wskazano, ze wymiana gazociągu podwyższonego ciśnienia została zrealizowana na podstawie decyzji Starosty J. z dnia 15.05.2003 r. zatwierdzającej projekt budowlany i wydającej pozwolenie na budowę - wymianę gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN 300 relacji J. G.-Ś. w obrębie działek nr 247, 248/1 i 245 w miejscowości Sosnówka. Zgodnie z art. 32 Prawa Budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane po uzyskaniu przez inwestora wymaganych przepisami szczególnymi pozwoleń, uzgodnień lub opinii. Organ wydający pozwolenie na budowę nie żądał od inwestora - składającego wniosek o pozwolenie na budowę - dołączenia opinii lub zezwolenia Urzędu Dozoru Technicznego (UDT). W decyzji Starosty J. z 15.05.2003 r. (zatwierdzającej projekt budowlany i wydającej pozwolenie na budowę) wydanej na podstawie ustawy -Prawo budowlane nie został nałożony na inwestora (skarżącego) obowiązek uzyskania odbioru gazociągu przez Urząd Dozoru Technicznego. Obecnie nie byłoby możliwe wykonanie tego obowiązku, ponieważ roboty zostały wykonane i odebrane zgodnie z Prawem Budowlanym, (gazociąg jest ułożony pod ziemia i zasypany). Wskazano, że zgodnie z art. 56 Prawa budowlanego inwestor (skarżący) zawiadomił organy wymienione w tym przepisie (Inspekcję Ochrony Środowiska, Inspekcję Sanitarną, Inspekcję Pracy, Straż Pożarną) o zakończeniu budowy obiektu budowlanego. W przepisie tym nie jest wymieniony UDT. Następnie inwestor (skarżący) złożył wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. Wniosek ten spełniał wszystkie wymogi określone w art. 57 Prawa budowlanego. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu inwestor (skarżący) dołączył do wniosku oświadczenia o braku sprzeciwu lub uwag organów wskazanych w art. 56 Prawa budowlanego (wśród tych organów nie jest wymieniony UDT). Do wniosku tego inwestor dołączył oświadczenie kierownika budowy (zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt. 2 lit "a" Prawa budowlanego) o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami. W tym konkretnym przypadku przepisami tymi są przepisy Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 97 poz. 1055). Tak więc przedmiotowy gazociąg wykonany został zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę oraz zgodnie z obowiązującymi przepisami wymienionego wyżej rozporządzenia oraz pod nadzorem Inspektora Nadzoru Budowlanego posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności sieci gazowych - zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 13 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19.11.2001 r. w sprawie rodzaju obiektów budowlanych, przy których realizacji jest wymagane ustanowienie inspektora nadzoru budowlanego (Dz. U. Nr 138 poz. 1554). Zdaniem strony skarżącej D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., utrzymując w mocy decyzję PINB w J. G. odmawiającą udzielenia pozwolenia na użytkowanie, wykroczył poza zakres obowiązującego go prawa. Zgodnie z art. 59 ust. 5 Prawa budowlanego odmowa wydania pozwolenia na użytkowanie może nastąpić w przypadku nie spełnienia przez inwestora wymagań określonych w art. 57 ust. 1 do 4 Prawa budowlanego, a wszystkie te wymogi zostały spełnione przez inwestora. Wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pogląd jakoby podstawą żądania odbioru gazociągu przez UDT miał być art. 57 ust, 1 pkt 4 Prawa budowlanego, który nakłada na inwestora obowiązek dołączenia do wniosku o wydanie pozwolenie na użytkowanie protokołów badań i sprawdzeń - nie ma oparcia w obowiązujących przepisach. Urząd Dozoru Technicznego nie sporządza w takim przypadku bowiem protokołów badań lub sprawdzeń - na które powołuje się Wojewódzki D. Inspektor Nadzoru Budowlanego - lecz zgodnie z art. 14 ust 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (Dz. U. Nr 122 poz. 1321) wydaje decyzje (administracyjna') zezwalająca na eksploatacje urządzeń technicznych. Przepis art. 57 ust 1. pkt 4 Prawa budowlanego dotyczy zatem protokołów badań i sprawdzeń wynikających z powołanego wyżej Rozporządzenia Ministra Gospodarki z 30.07.2001 r. (protokół z przeprowadzenia próby szczelności i wytrzymałości gazociągu, protokoły pomiaru izolacji, protokoły odbioru dna wykopu, protokół zasypki itp). Do zadań organów Nadzoru Budowlanego zgodnie z art. 84 Prawa budowlanego należy kontrola przestrzegania i stosowania przepisów Prawa budowlanego. Zakres tej kontroli został zdefiniowany w art. 84 "a" Prawa budowlanego. Kontrola ta polegać ma na zgodności wykonywanych robót z przepisami Prawa budowlanego, projektem budowlanym i warunkami określonymi w Decyzji o pozwoleniu na budowę. Wszystkie te wymogi zostały spełnione przez inwestora (skarżącego). Dodatkowo skarżący podnosi, że Ministerstwo Gospodarki i Pracy- Departament Polityki Przemysłowej pismem z dnia 06.07.2004 r. (nr [...]) poinformowało, że rurociągi przesyłowe gazu wyłączone są z zakresu regulacji objętych rozporządzeniem Rady Ministrów z 10.07.2002 r. w sprawie rodzajów urządzeń podlegających dozorowi technicznemu (Dz. U. Nr 120 poz.1021). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, iż nie może się ona ostać w obrocie prawnym, albowiem wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego. Należy bowiem zważyć, iż zgodnie z przepisem art. 57 ust. 1 Prawa budowlanego do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć: 1) oryginał dziennika budowy; 2) oświadczenie kierownika budowy: a) o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami, b) o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, a także - w razie korzystania - ulicy, sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu; 3) oświadczenie o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych, jeżeli eksploatacja wybudowanego obiektu jest uzależniona od ich odpowiedniego zagospodarowania; 4) protokoły badań i sprawdzeń; 5) inwentaryzację geodezyjną powykonawczą. Jak wynika z kolei z ust. 3 powoływanego przepisu inwestor jest obowiązany dołączyć do wniosku, o którym mowa w ust. 1, oświadczenia o braku sprzeciwu lub uwag ze strony organów wymienionych w art. 56. Organami tymi są 1) Inspekcji Ochrony Środowiska, 2) Państwowej Inspekcji Sanitarnej, 3) Państwowej Inspekcji Pracy, 4) Państwowej Straży Pożarnej Wyliczenie warunków niezbędnych do wydania pozwolenia na użytkowanie ma charakter zamknięty i nie mogą być rozszerzane przez organy administracji publicznej decydujące o wydaniu wspomnianego pozwolenia. Należy zważyć, iż wspomniane organy odmawiające wydania wnioskowanego pozwolenia na użytkowanie powoływały się na przepis art. 57 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego stanowiącego o protokołach badań i sprawdzeń. W tym kontekście należy zważyć, iż formy wykonywania dozoru technicznego zostały określone w przepisie art. 12 ustawy o dozorze technicznym. Przepis ten stanowi, że dozór techniczny nad urządzeniami technicznymi, niezależnie od czynności, o których mowa w art. 8 ust. 1-3, 6 i 7, jest wykonywany w formie: 1) dozoru technicznego pełnego, 2) dozoru technicznego ograniczonego, 3) dozoru technicznego uproszczonego. Jak z kolei wynika z przepisu art. 14 ust. 1 tejże ustawy urządzenia techniczne objęte dozorem technicznym, z wyjątkiem urządzeń, o których mowa w art. 15 ust. 1, mogą być eksploatowane tylko na podstawie decyzji zezwalającej na ich eksploatację, wydanej przez organ właściwej jednostki dozoru technicznego. Przytaczana ustawa nie przewiduje wydawania przez organy dozoru technicznego protokołów badań i sprawdzeń. Wobec powyższego organy nadzoru budowlanego nie mogą się domagać od strony wypełnienia obowiązków nie przewidywanych przez przepisy ustawy. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; natomiast rozstrzygnięcie zawarte w pkt. III wyroku ma swe uzasadnienie w przepisie art. 152 powyższej ustawy.