I SA/Wa 1195/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2006 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego J. S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] kwietnia 2005 roku Główny Inspektor Sanitarny na podstawie art. 138§1 pkt 1 w związku z art. 146§1 i 148 kpa, po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z [...] lutego 2005 roku, odmawiającej uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z [...] czerwca 1998 roku, utrzymującej w mocy decyzję Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w C. z [...] kwietnia 1998 roku, odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej słuchu u J.S.- utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym sprawy. Państwowy Terenowy Inspektor Sanitarny w C. decyzją z [...] czerwca 1998 roku nr [...] orzekł, że u J. S. brak jest podstaw do wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej: uszkodzenie słuchu wywołane działaniem hałasu – wymienionej w pozycji 15 wykazu chorób zawodowych, stanowiących załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65. poz. 294). W uzasadnieniu decyzji podano, że w związku z brakiem narażenia na hałas od 1985 roku oraz brakiem rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu nie ma podstaw do wydania decyzji stwierdzającej chorobę zawodową . Od tej decyzji odwołanie złożył J. S. Decyzją nr [...] z [...] czerwca 1998 roku Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W aktach administracyjnych brak jest dowodu doręczenia tej decyzji skarżącemu J.S. Postanowieniem z 13 października 2003 roku wydanym w sprawie II SA/Ka 1475/03 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach odrzucił skargę J. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] czerwca 1998 roku nr [...]. W uzasadnieniu sąd podał, że zaskarżona decyzja była już przedmiotem skargi J. S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która to skarga (wniesiona w czerwcu 1998 roku) została odrzucona prawomocnym postanowieniem NSA Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 10 sierpnia 1998 roku sygn. akt II SA/Ka 1235/98, które zostało doręczone skarżącemu w dniu 3 września 1998 roku. W dniu 14 grudnia 2004 roku J. S. – działający przez pełnomocnika radcę prawnego- złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej. Jako podstawę wznowienia podał fakt nie brania udziału w sprawie poprzez niemożność wykazania uzupełniającą opinią lekarską stanu swojego zdrowia (art. 145§1 pkt 4 kpa) . Postanowieniem z [...] stycznia 2005 roku Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] na podstawie art. 149 §1, art. 147 i art. 150 § 1 kpa wszczął postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego choroby zawodowej słuchu u J. S. Decyzją z [...] lutego 2005 roku Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] odmówił uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] czerwca 1998 roku nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w C. z [...] kwietnia 1998 roku, odmawiającej stwierdzenia choroby zawodowej słuchu u J. S. W uzasadnieniu decyzji podano, że wnioskując o wznowienie postępowania J. S. i jego pełnomocnik nie wskazali żadnych nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji , które jednocześnie nie byłyby znane Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu w [...]. Tym samym nie zachodzi żadna z wadliwości kwalifikowanych wymienionych w §1 art. 145 kpa . Następnie zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 roku Główny Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z [...] lutego 2005 roku . W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że organ I instancji prawidłowo rozstrzygnął sprawę wznowienia postępowania w swej decyzji z [...] lutego 2005 roku, choć błędnie ją uzasadnił. Strona w podaniu o wznowienie postępowania wyraźnie wskazywała art. 145§1 pkt 4 kpa (niezawiniony przez stronę brak udziału w postępowaniu) jako przyczynę swego żądania, natomiast Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w swojej decyzji opiera się na art. 145§1 pkt 5 kpa (brak istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję). Niezależnie od powyższego należało odmówić uchylenia kwestionowanej decyzji z 1 czerwca 1998 roku . Stosownie do art. 146 §1 kpa uchylenie decyzji nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenie decyzji upłynęło pięć lat, a ten fakt wynika z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z 13 października 2003 roku (sygn. akt II SA/Ka 1475/03) . Ponadto stosownie do art. 148§2 kpa podanie o wznowienie postępowania z przyczyn określonych w art. 145 §1 pkt 4 kpa wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Skoro J. S. dowiedział się o decyzji w czerwcu 1998 roku , to termin do wniesienia podania o wznowienie upłynął w lipcu 1998 roku, a podanie zostało złożone 17 grudnia 2004 roku. Na powyższą decyzję skargę wniósł J. S. zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 109 kpa poprzez uznanie, że doszło do skutecznego doręczenia skarżącemu decyzji Państwowego Terenowego Inspektora sanitarnego w C. z dnia [...] kwietnia 1998 roku, art. 146§1 kpa poprzez uznanie , że skarżący uchybił terminowi określonemu w tym przepisie odnośnie złożenia wniosku o wznowienie postępowania, art. 7, 8,40,58,77§1 kpa poprzez odmowę rozważenia materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w C. z dnia [...] kwietnia 1998 roku nr [...]. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola sądowo-administracyjna decyzji organów administracji publicznej w zakresie ich zgodności z prawem sprowadza się do wyjaśnienia w toku rozpoznawanej sprawy czy organy administracji nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji. W tym miejscu należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134§1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. W przedmiotowej sprawie sąd stwierdził, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia przepisów dotyczących wznowienia postępowania i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zasada stabilności (trwałości) decyzji administracyjnych wynikająca z art. 16 kpa oznacza, że wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie . W postępowaniu wznowieniowym można wyróżnić dwa etapy : pierwszy etap to zbadanie podania o wznowienie postępowania pod względem formalnym tzn. czy z żądaniem wystąpiła strona, czy zachowała termin i czy powołuje się na ustawowe przesłanki wznowienia. Konsekwencją wystąpienia tych przesłanek jest obowiązek wydania postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149§1 kpa). Natomiast jeśli któraś z tych przesłanej nie występuje – organ ma obowiązek wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania (art. 149§3 kpa). Drugi etap postępowania (po wydaniu postanowienia o wznowieniu) polega na przeprowadzeniu postępowania dowodowego i zbadaniu zaistnienia przesłanek wznowienia. Etap ten kończy się wydaniem jednego z następujących rodzajów rozstrzygnięć: 1) decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej wobec braku podstaw do wznowienia, 2) decyzji o uchyleniu decyzji dotychczasowej łącznie z orzeczeniem o istocie sprawy, 3) decyzji ograniczającej się do stwierdzenia , iż dotychczasowa decyzja została wydana z naruszeniem prawa . Każdy z tych etapów cechuje odrębność co do przedmiotu i zakresu badania decyzji , tym samym niedopuszczalny jest brak ich rozróżnienia. (tak. Eugeniusz Mzyk Wznowienie postępowania administracyjnego. Zachodnie Centrum Organizacji 1994). W rozpoznawanej sprawie organ w pierwszej kolejności winien był wyjaśnić i ustalić, czy podanie o wznowienie postępowania złożone przez J. S. w dniu 17 grudnia 2004 roku odpowiada warunkom formalnoprawnym , bo od tego uzależniony był dalszy tok postępowania i rodzaj wykonywanych czynności. W szczególności zaś organ winien był ustalić czy zachowany został jednomiesięczny termin do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania liczonym od dnia , w którym dowiedział się o decyzji. (art. 148§2 kpa) Przy czym należy zwrócić uwagę , że w tym artykule jest mowa o powzięciu wiadomości o istnieniu decyzji , a nie o doręczeniu decyzji (por. wyrok NSA z 3 lutego 1998 roku i SA 769/97 LEX 45129). Z uzasadnienia postanowienia NSA Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach wydanego w sprawie II SA/Ka 1475/03 wynika , że J. S. w czerwcu 1998 roku zaskarżył do NSA decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z [...] czerwca 1998 roku. Tym samym w czerwcu 1998 roku wiedział już o istnieniu decyzji z [...] czerwca 1998 roku, a termin jednomiesięczny do złożenia podania o wznowienie postępowania z powodu nie brania bez własnej winy udziału w postępowaniu upłynął więc najpóźniej 1 sierpnia 1998 roku. Organ I instancji w ogóle się do tego faktu nie odniósł i w dniu [...] stycznia 2005 roku wydał postanowienie o wszczęciu postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego. Gdyby organ tę okoliczność zbadał i prawidłowo ocenił , winno to prowadzić do odmowy wznowienia postępowania w oparciu o przepis art. 149§3 kpa. Natomiast organ II instancji stwierdzając, że postępowanie z uwagi na uchybienie terminu ustawowego nie podlegało wznowieniu, orzekając w postępowaniu instancyjnym władny był to ocenić i wydać odpowiednie rozstrzygnięcie., nie zaś utrzymywać w mocy zaskarżoną decyzję powołując jako postawę prawną decyzji art. 138§1 pkt 1 kpa w związku z art. 146§1 i 148 kpa. W świetle przytoczonych zarzutów należało uznać, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 148 i 149 §1 i 2 kpa , przy czym naruszenie tych przepisów miało istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c, art. 152 , art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku .