II SA/Po 36/05
WyrokWSA w Poznaniu2005-06-08
Skład orzekający: Jolanta Szaniecka, Grażyna Radzicka, Barbara Kamieńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o uchyleniu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego narusza interes prawny spółki, która wnioskowała o zmianę planu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że przerwanie procedury planistycznej przez radę gminy nie narusza interesu prawnego skarżącej spółki. Rada gminy, sprawując władztwo publiczne na swoim terytorium, ma autonomię w decydowaniu o zagospodarowaniu przestrzennym i może odstąpić od sporządzenia planu, nawet jeśli rozpoczęła procedurę, zwłaszcza w obliczu zdecydowanego sprzeciwu mieszkańców. Nie można zakładać, że procedura zakończyłaby się uchwaleniem planu zgodnego z wnioskiem skarżącej.Stan faktyczny
Rada Miejska w M. uchwałą z marca 2003 r. uchyliła własną uchwałę z czerwca 2002 r. o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla określonych działek. Powodem odstąpienia od sporządzenia planu był zdecydowany protest mieszkańców przeciwko dopuszczeniu składowania odpadów płynnych. Skarżąca spółka "A" Sp. z o.o., która prowadzi działalność polegającą na zatłaczaniu odpadów płynnych i dzierżawiła/posiadała przedmiotowe działki, wniosła o uchylenie uchwały uchylającej, zarzucając naruszenie jej interesu prawnego i wydanie uchwały na fałszywych przesłankach. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że uchwała nie narusza interesu prawnego skarżącej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędzia NSA Barbara Kamieńska Protokolant Sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2005r. sprawy ze skargi "A" Spółki z o.o. z siedzibą w Z. na uchwałę Rady Miejskiej w M. z dnia [...]marca 2003r. Nr V/34/2003 w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę. /-/ B.Kamieńska /-/ J.Szaniecka /-/ G.Radzicka
Rada Miejska w M. uchwałą nr V/34/2003 z [...]marca 2003r. na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 i art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. nr 142 poz. 1591 ze zm.) oraz art. 4 ust. 1 i 2 oraz art. 12 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 1999r. nr 15 poz. 139 ze zm.) uchyliła uchwałę własną nr XXVII/184/02 z [...]czerwca 2002r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...],[...] i części działek [...],[...] w miejscowości M.
W uzasadnieniu stwierdzono, że: przychylając się do wniosku spółki "B" S.A. K. z dnia [...]czerwca 2002 r. na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym Rada podjęła uchwałę nr XXVII/184/02 z dnia [...]czerwca 2002r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...],[...] i części działek [...],[...] w miejscowości M.
Burmistrz Miasta i Gminy M. wykonując w/w uchwałę sporządził projekt planu zgodnie z trybem określonym w ustawie o zagospodarowaniu przestrzennym.
Po wyłożeniu projektu planu wraz z prognozą skutków ustaleń planu na środowisko (zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 6 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym) mieszkańcy wsi M., miasta M., terenu gminy oraz sąsiednich gmin złożyli 2122 protesty i zarzuty w sprawie ustaleń przyjętych w projekcie planu, a w szczególności dopuszczenia możliwości składowania odpadów płynnych, w tym odpadów niebezpiecznych klasyfikowanych jako płuczki wiertnicze i odpady wiertnicze powstające przy wierceniu otworów badawczych i eksploatacyjnych, w górotworze po wyeksploatowanym złożu gazu ziemnego [...].
Liczba ta stanowi połowę dorosłych mieszkańców gminy i świadczy to o poważnym zaniepokojeniu społeczności lokalnej zmianami obowiązującego planu miejscowego i może doprowadzić do spontanicznego wybuchu konfliktu społecznego.
Powołując się więc na przepisy art. 74 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 6 ust. 2 ustawy prawo ochrony środowiska, odstąpiono od sporządzenia zmiany miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego, który dopuszczałby składowanie odpadów w górotworze, na terenie byłej kopalni [...] w miejscowości M.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu "A" spółka z o.o. wniosła o uchylenie uchwały nr V/34/2003 Rady Miejskiej w M. z dnia [...]marca 2003r. w sprawie uchylenia uchwały nr XXVII/184/02 Rady Miejskiej w M. z [...]czerwca 2002r. o przystąpieniu do sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...],[...] i części działek [...],[...] w miejscowości M., oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca spółka wyjaśniła, że prowadzi działalność polegająca za zatłaczaniu do górotworów odpadów płynnych powstających w procesach produkcyjnych przemysłu naftowego, w tym silnie zasolonych wód złożonych wypompowywanych w procesie eksploatacji złóż ropy naftowej i gazu ziemnego. Pragnąc rozszerzyć swą działalność spółka dzierżawiła, a następnie stała się właścicielem działek wymienionych w uchwale z [...]czerwca 2002r., o których zmianę przekształcenia w planach zagospodarowania przestrzennego zwróciła się do Rady Miejskiej. Rada rozpoczęła procedurę przewidzianą w przepisach ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. nr 15 poz. 139 ze zm.). w szczególności w art. 18 ust. 2 ustawy, po czym na pewnym etapie odstąpiła uchwałą będącą przedmiotem skargi od uchwalenia planu. W ocenie skarżącej jej interes prawny został naruszony poprzez zaniechanie zmiany zagospodarowania przestrzennego przez nią wskazanych, stąd żądanie stwierdzenia nieważności uchwały w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o Samorządzie Gminnym (Dz.U. nr 142 poz. 1591 ze zm.).
W ocenie skarżącej uzasadnienie zaskarżonej uchwały oparto na podstawie fałszywych przesłanek, uznając, że proponowane przez skarżącą zagospodarowanie terenu będzie miało negatywny wpływ na środowisko, nie biorąc pod uwagę, że działalność spółki została przez ekspertów uznana za ekologiczną, w związku z czym spółka otrzymała wielomilionową pożyczkę z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w M. wniosła o oddalenie skargi podnosząc, że zaskarżoną uchwałą nie naruszyła interesu prawnego skarżącej. Podkreślając, że od podjęcia uchwały upłynął ponad rok i nie można stwierdzić nieważności uchwały, Rada stwierdziła, że o zmianę planu nie występowała skarżąca, a spółka "B" S.A. w K. Odnosząc się do nakładów poczynionych na nieruchomościach objętych planem, Rada podkreśliła, że skarżąca poczyniła je już po podjęciu uchwały będącej przedmiotem skargi.
Ponieważ przedmiotem działalności skarżącej jest również wydobycie i poszukiwanie kopalin, co skarżąca czyni, Rada Miejska w M. nie dopatrzyła się naruszenia interesu prawnego skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 1999r. nr 15 poz. 139 ze zm.), która obowiązywała w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały normuje zasady, procedurę i skutki uchwalania bądź zmiany miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
Uchwalony przez radę plan jest przepisem gminnym zgodnie z art. 7 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, mają więc do niego zastosowanie art. 40-42 ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001r. nr 142 poz. 1591 ze zm.) oczywiście jeżeli "lex specjalis" jakim jest ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym nie normuje pewnych kwestii inaczej.
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym rozstrzyganie o tym, czy przystępuje się do opracowania planu pozostawia kompetencjom rady, która taką czynność może podjąć własnej inicjatywy bądź na wniosek.
Tak więc poza regulacją przewidzianą w art. 13, gdzie ustawodawca wymienia sytuacje, w których plan zagospodarowania przestrzennego musi być sporządzony, a która nie występuje w niniejszej sprawie, uchwalenie planu dla niektórych obszarów uzależnione jest od woli rady konkretnej gminy, a żaden przepis ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie stanowi, że podjęcie działań zmierzających do uchwalenia planu, zmusza radę gminy do przeprowadzenia całej procedury przewidzianej w art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, jeżeli na pewnym etapie rada postanowi odstąpić od sporządzenia, czy też zmiany planu zagospodarowania przestrzennego dla określonego terenu.
W niniejszej sprawie Rada Gminy w M. rozpoczynając procedurę planu, który miał dotyczyć zagospodarowania określonych działek oceniła, że zdecydowany protest mieszkańców gminy przeciwko przeznaczeniu gruntów na składowanie odpadów płynnych uzasadnia przerwanie procedury uchwalania planu. W ocenie Sądu mogła tak uczynić sprawując władztwo publiczne na swoim terytorium, gdyż nie sprzeciwiają się temu żadne przepisy, a wykonywanie zadań publicznych w imieniu własnym (art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym) oznacza, że gmina jest autonomicznym podmiotem praw i obowiązków związanych w wykonywaniem tych zadań. Natomiast samodzielność gminy podlega ochronie sądowej, a istota samodzielności polega na tym, że w ramach obowiązującego porządku prawnego gmina we własnym zakresie bez poleceń i nakazów zewnętrznych decyduje o wszystkich sprawach lokalnych w tym o zagospodarowaniu przestrzennym.
Należy podkreślić, że skarżąca wadliwie zakłada, że przystąpienie do planu zagospodarowania przestrzennego jej nieruchomości przez Radę Gminy, doprowadzić musiałoby do uchwalenia planu po jej myśli, w związku z czym mogłaby prowadzić zatłaczanie górotworu odpadami szkodliwymi, gdyż za pozytywną dla skarżącej zmianą planu musieliby głosować radni, którzy jak należy domniemywać podejmując uchwałę będącą przedmiotem skargi, są przeciwni takiemu wykorzystaniu terenu gminy jaki proponuje skarżąca.
Nie można podzielić zarzutu skarżącej, że zaskarżona uchwała narusza jej interes prawny. Skarżąca nie wykazała również, że zaskarżona uchwała została wydana bez podstawy prawnej lub z naruszeniem prawa.
Przerwanie procedury planistycznej nie narusza nawet interesu faktycznego skarżącej, bowiem należałoby "a priori" założyć, że po jej zakończeniu doszłoby do uchwalenia zmiany planu.
Skoro kontrolując zaskarżoną uchwałę, Sąd nie stwierdził innych uchybień, które uzasadniałyby orzeczenie, iż zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem prawa, na zasadzie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić.
/-/ B.Kamieńska /-/ J.Szaniecka /-/ G.Radzicka
Brak podpisu sędziego
spowodowany jest jego
nieobecnością
/-/ G.Radzicka
MarK
Powołane przepisy
art. 7 ust. 1 pkt 1art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawyart. 4 ust. 1art. 12 ust. 1 ustawyart. 12 ust. 2 ustawyart. 18 ust. 2 pkt 6 ustawyart. 74 ust. 4 Konstytucjiart. 7 ust. 1 pkt 1 ustawyart. 6 ust. 2 ustawyart. 18 ust. 2 ustawyart. 101 ust. 1 ustawyart. 7 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło