I SA/Wa 1090/05

WyrokWSA w Warszawie2006-02-21

Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Monika Nowicka, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z 1968 r. o odmowie przyznania prawa własności czasowej do gruntu, uwzględniając przeznaczenie terenu pod "administrację" w świetle planu zagospodarowania przestrzennego z 1961 r.?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję SKO, ponieważ materiał dowodowy zebrany w sprawie był nierzetelny i zawierał istotne braki, które uniemożliwiły sądowi ocenę prawidłowości wydanych decyzji i rozpoznanie zarzutów skarżącej. W szczególności brakowało kluczowych dokumentów, takich jak odpis planu zagospodarowania przestrzennego z 1961 r. oraz postanowień sądu potwierdzających interes prawny stron.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w W., która utrzymała w mocy własną decyzję z 2002 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej m. W. z 1968 r. o odmowie przyznania prawa własności czasowej do gruntu. Skarżąca, jako spadkobierczyni byłej właścicielki, kwestionowała odmowę przyznania prawa własności czasowej ze względu na przeznaczenie gruntu pod "administrację". SKO podtrzymało swoje stanowisko, powołując się na plan zagospodarowania przestrzennego z 1961 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7 dekretu z 1945 r.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2002 r. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie WSA Monika Nowicka (spr.) asesor WSA Sławomir Antoniuk Protokolant referendarz sądowy Aneta Trochim-Tuchorska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2006 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2005 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. I SA/Wa 1090/05 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej m W. z dnia [...] lipca 1968r. nr [...] o odmowie przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...], położonej przy ul. [...] oznaczonej numerem hip.[...] Powyższe rozstrzygnięcie zostało oparte na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych: Prezydium Rady Narodowej m W. wspomnianą wyżej decyzją z dnia [...] lipca 1968 r. - działając na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy ( Dz. U. nr 50, poz. 279 ) - odmówiło J. z G. – jako byłej właścicielce opisanej na wstępie nieruchomości – przyznania do niej prawa własności czasowej, uzasadniając swoje stanowisko tym, że na podstawie planu zagospodarowania przestrzennego teren nieruchomości przy ul. [...] przeznaczony został pod użyteczność publiczną. Wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji złożyła T. M., dokumentując swoje prawa spadkowe postanowieniami sądów o stwierdzeniu nabycia spadków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] stycznia 2000 r. nr [...] orzekło o stwierdzeniu nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej m. W. z dnia [...] lipca 1968 r. podnosząc w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia, że przedmiotowy teren przeznaczony został pod użyteczność publiczną bez wskazania obowiązującego planu, co nie dawało podstaw do odmownego załatwienia wniosku byłych właścicieli nieruchomości o przyznanie prawa własności czasowej. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Kolegium z dnia [...] kwietnia 2000 r., która następnie została zaskarżona przez Zakład [...] [...] do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 29 października 2001 r. sygn. akt I SA 842/00 Sąd ten uchylił decyzję Kolegium z dnia [...] kwietnia 2000r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] stycznia 2000 r. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w postępowaniu dekretowym niezbędna była ocena naruszenia jej podstawy prawnej w świetle całokształtu okoliczności sprawy, co w tej sprawie oznaczało obowiązek organu wyjaśnienia przeznaczenie gruntu na cele "administracji" w świetle obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego i ustalenia ewentualnej możliwości korzystania przez byłych właścicieli z gruntu z zachowaniem ustalonego jego przeznaczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpatrując sprawę ponownie decyzją z dnia [...] listopada 2002r. nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej m. W. z dnia [...] lipca 1968r. Od powyższej decyzji wnioskodawczyni złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując, iż odmowa przyznania prawa własności czasowej ze względu na przeznaczenie gruntu dla administracji nie mieści się w planie zagospodarowania, chyba że uważa się, iż była to administracja oświatowa, która dała by się pogodzić z korzystaniem terenu przez właściciela. Rozpatrując sprawę w trybie instancji odwoławczej, Kolegium podtrzymało swoje ostatnio zajęte stanowisko stwierdzając, że - zgodnie z art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy- gmina miała obowiązek uwzględnić wniosek dotychczasowego właściciela gruntu o przyznanie prawa własności czasowej, jego następców prawnych lub osób prawa jego reprezentujących, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela dałoby się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania. Ponieważ - zgodnie z obowiązującym Planem Szczegółowym Zagospodarowania Przestrzennego m. W. [...], zatwierdzonym przez uchwałę Prezydium Rady Narodowej W. nr [...] z dnia [...] stycznia 1961 r. teren przedmiotowej nieruchomości został przeznaczony na rzecz "administracji", w ocenie Kolegium, twierdzenie zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, iż była to administracja oświatowa, która mogła być zapewniona przez byłych właścicieli, nie znajdowała odzwierciedlenia w definicji pojęcia "użyteczności publicznej" i z tego powodu organ utrzymał w mocy swoje poprzednie rozstrzygnięcie. Decyzja ta z kolei stała się przedmiotem skargi T. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżąca wnosząc o jej uchylenie, powołała się na treść planu zagospodarowania terenu z 1961 r. i twierdziła, iż odmowa ustanowienia na spornym terenie prawa własności czasowej ze względu na przeznaczenie gruntu dla "administracji" nie mieściła się w treści planu. Natomiast gdyby przyjąć, że teren ten był przeznaczony w planie pod administrację oświatową to tak określone przeznaczenie terenu było do pogodzenia z korzystaniem z niego przez byłą właścicielkę, która również mogła zapewnić wykorzystanie gruntu przez zakład doskonalenia zawodowego. W tych warunkach zatem skarżąca wywodziła, że organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepis art. 7 cytowanego dekretu. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i twierdząc, że stanowisko, iż sporny teren był przeznaczony w planie zabudowy pod administrację oświatową, której realizację mogła zapewnić była właścicielka nie znajduje odzwierciedlenia w definicji pojęcia "użyteczność publiczna". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Jak wynika z powyższego przedstawienia stanu faktycznego oraz wytycznych zawartych w wyroku z dnia 29 października 2000 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego, kluczowym zagadnieniem w niniejszej sprawie była interpretacja treści planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego w dniu [...] stycznia 1961 r. Tymczasem Kolegium nie dołączyło do akt administracyjnych odpisów w/w planu co wykluczyło praktycznie dokonanie przez Sąd oceny prawidłowości wydanych decyzji i rozpoznania zarzutów zgłoszonych przez skarżącą. Podkreślić wypada, że z treści uzasadnienia jednej z uchylonych decyzji Kolegium ( decyzja z dnia [...] stycznia 2000 r.) wynika, że przy piśmie z dnia 14 grudnia 1999 r. nr [....] Archiwum Państwowe m. W. nadesłało do organu barwne wydruki wykonane na bazie wspomnianego planu. W aktach sprawy brak jednak zarówno w/w pisma Archiwum jak i owych wydruków z planu. Ponadto w aktach brak jest także postanowień sądu na podstawie których można wywieść interes prawny skarżącej oraz części uczestników postępowania do występowania w tej sprawie w charakterze strony a na które to orzeczenia Kolegium powołało się w zaskarżonej decyzji. Sprostować w tym miejscu również wypada, że wniosek o wszczęcie postępowania nadzorczego wniosła nie – jak przyjął to organ T. M. – a jeszcze J. P. ( pismo z dnia 27 czerwca 1990 r.). Poza tym jednym z uczestników postępowania był Zakład [...][...], co do którego ustalono, że aktualnie przysługuje temu podmiotowi prawo użytkowania wieczystego do przedmiotowej nieruchomości, ale brak jest w aktach sprawy odpisu z księgi wieczystej, której treść o istnieniu tego prawa by świadczyła. W tych warunkach należało uznać, że materiał dowodowy nie został w niniejszej sprawie zebrany rzetelnie a opisane wyżej jego braki uniemożliwiły Sądowi odniesienie się do kluczowych zagadnień, co skutkowało przyjęciem, że zaskarżone decyzje naruszają prawo bowiem nie znajdują oparcia w zgromadzony materiale dowodowym. Rozpatrując ponownie sprawę organ winien uzupełnić materiał dokumentacyjny o wskazane wyżej brakujące dokumenty i orzec co do meritum sprawy Biorąc powyższe pod uwagę Sąd – z mocy przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło