I GSK 1301/06

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-06-20

Skład orzekający: Janusz Zajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radca prawny może samodzielnie uwierzytelnić odpis dokumentu wskazującego umocowanie organu osoby prawnej do udzielenia pełnomocnictwa procesowego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że radca prawny może samodzielnie uwierzytelnić odpis dokumentu wskazującego umocowanie organu osoby prawnej do udzielenia pełnomocnictwa procesowego. Sąd oparł się na wykładni art. 37 § 1 zdanie drugie i trzecie PPSA, zgodnie z którym radca prawny może uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa. Sąd uznał, że dokument wskazujący umocowanie organu osoby prawnej jest częścią składową pełnomocnictwa i podlega tym samym rygorom co samo pełnomocnictwo. W związku z tym, odrzucenie skargi przez WSA z powodu braku takiego uwierzytelnienia było niezasadne.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, uznając, że braki formalne skargi nie zostały uzupełnione. Brak dotyczył uwierzytelnienia odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, który miał wykazać umocowanie do udzielenia pełnomocnictwa procesowego. Spółka złożyła skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących uwierzytelniania dokumentów przez radcę prawnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] - spółki z o.o. w Ożarowie Mazowieckim od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wiel-kopolskim z dnia 20 lutego 2006 r. sygn. akt I SA/Go 2345/05 w sprawie ze skargi [...] - spółki z o.o. w Ożarowie Mazowieckim na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z dnia 27 października 2005 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe; postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. POSTANOWIENIE Dnia 20 czerwca 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] - spółki z o.o. w Ożarowie Mazowieckim od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wiel-kopolskim z dnia 20 lutego 2006 r. sygn. akt I SA/Go 2345/05 w sprawie ze skargi [...] - spółki z o.o. w Ożarowie Mazowieckim na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z dnia 27 października 2005 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe; postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. 2 UZASADNIENIE Postanowieniem z 20 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Go 2345-/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę [...] - spółki z o.o. w Ożarowie Mazowieckim oraz zwrócił Spółce uiszczony wpis. Przedmiotowa skarga została złożona na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z 27 października 2005 r., Nr [...], w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Do skargi zostały dołączone kserokopie: pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu Rafałowi Olszewskiemu oraz odpisu aktualnego z Krajowego Rejestru Sądowego, poświadczone za zgodność z oryginałami przez pełnomocnika. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego I Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim radca prawny Spółki Rafał Olszewski został wezwany pismem doręczonym 12 stycznia 2006 r. do usunięcia braków formalnych skargi, przez złożenie dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie do udzielenia pełnomocnictwa w imieniu skarżącej Spółki - odpisu pełnego Krajowego Rejestru Sądowego obejmujący stan prawny na dzień udzielenia pełnomocnictwa (oryginał lub uwierzytelniony odpis tego dokumentu) oraz uiszczenie wpisu od skargi. W wykonaniu powyższego zarządzenia, radca prawny Spółki Rafał Ol-szewski przesłał przy piśmie z 17 stycznia 2006 r. kserokopię odpisu pełnego z Krajowego Rejestru Sądowego, poświadczoną za zgodność z oryginałem przez radcę prawnego Jacka Tokarskiego oraz dowód uiszczenia wpisu sądowego. Odrzucając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim stwierdził, organem uprawnionym do uwierzytelniania dokumentów zgodnie z art. 96 pkt 2 ustawy z 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (Dz.U. z 2002 r., Nr 42, poz. 369 ze zm.) jest notariusz lub konsul [art. 19 ustawy z 13 lutego 1984 r. o funkcjach konsulów RP (Dz.U. z 2002 r., Nr 215, poz. 1823 ze zm.)]. Sąd stwierdził, że zgodnie z art. 37 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.- NSA/post.1 -postanowienie "ogólne" 3 U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), radca prawny może uwierzytelnić wyłącznie odpis udzielonego mu pełnomocnictwa. W konkluzji Sąd przyjął, że brak formalny skargi dotyczący złożenia odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego nie został uzupełniony w wyznaczonym terminie i dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. Spółka [...] złożyła skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj.: art. 47 § 2 p.p.s.a. przez jego niewłaściwą wykładnię, ponieważ zawarte w tym przepisie pojęcie "uwierzytelnienia" nie odnosi się jedynie do poświadczenia w oparciu o Prawo o notariacie dokumentów klauzulą legalizacyjną przez notariu- szy, ale obejmuje także poświadczenia "za zgodność z oryginałem" dokonywa-ne przez radców prawnych, art. 37 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwą wykładnię, ponieważ przepis ten nie wskazuje, że radca prawny może "wyłącznie" uwierzytelnić odpis swojego pełnomocnictwa i taka zawężająca wykładnia nie jest w żaden sposób zasad- niona, art. 29 p.p.s.a. w zw. z art. 47 § 1 p.p.s.a., ponieważ przepisy te nie ograniczają dokumentów wskazujących umocowanie do działania w imieniu osoby prawnej do oryginałów, a co więcej art. 47 § 1 p.p.s.a. wprost wskazuje, że mogą to być kopie, z czego wynika, że wobec załączenia przez stronę już do samej skargi należytego odpisu KRS, tj. odpisu KRS uwierzytelnionego przez radcę prawnego za zgodność z oryginałem (pieczątka "zgodne z oryginałem" i podpis), w tym zakresie nie istniała podstawa do wzywania do uzupełnienia braku, a tym samym nie istniały rzeczywiste braki skargi, art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 232 § 1 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a. przez ich wadliwe zastosowanie, jako że wobec prawidłowego uzupełnienia braku przepisy te nie powinny były być zastosowane, gdyż dotyczą one jedynie braków rzeczywistych NSA/post.1 - postanowienie "ogólne" 4 skargi, a więc braków, które rzeczywiście występują, i które tym samym uniemożliwiają nadanie jej prawidłowego biegu, a nie braków mylnie stwierdzonych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, - art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. przez całkowicie bezpodstawne odrzucenie skargi, na skutek czego strona została pozbawiona uprawnienia poddania kontroli sądu administracyjnego działalności administracji publicznej, a w szczególności -wskazanej decyzji Dyrektora Izby Celnej. Powyższe zarzuty zostały szczegółowo przedstawione przez skarżącą w obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna. Istotą niniejszej sprawy jest kwestia, jakie wymagania powinien spełniać dokument wskazujący umocowanie organu osoby prawnej do udzielenia pełnomocnictwa procesowego, a w szczególności, czy pełnomocnik będący radcą prawnym może sam uwierzytelnić kopię tego dokumentu. Pojęcie pełnomocnictwa, jak podkreślił Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z 27 listopada 2003 r. (sygn. akt lii CZP 74/03 OSNC 2005/1/6) ma dwojakie znaczenie; z jednej strony oznacza pochodzące od mocodawcy umocowanie pełnomocnika do działania w imieniu mocodawcy, z drugiej natomiast strony - dokument obejmujący (potwierdzający) to umocowanie. Wychodząc z założenia, że dokument, o którym mowa jest częścią składową pełnomocnictwa procesowego, należy przyjąć, że powinien on czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pełnomocnictwa. Musi to być zatem - jak przewiduje art. 37 p.p.s.a. - oryginał dokumentu lub jego uwierzytelniony odpis. Z art. 37 § 1 zdanie drugie i trzecie p.p.s.a. wynika, że adwokat, radca prawny, a także doradca podatkowy i rzecznik patentowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa, natomiast sąd może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony. Regulacje te nie sprzeciwiają się możliwości uwierzytelnienia przez pełnomocnika będącego radcą prawnym odpisu (kopii) dokumentu wskazującego umocowanie organu osoby prawnej u-dzielającego pełnomocnictwa. Kompetencja taka wynika bowiem z art. 37 § 1 zdanie 2 p.p.s.a. oraz przedstawionej wyżej kwalifikacji dokumentu NSA/post.1 - postanowienie "ogólne" 5 wskazującego umocowanie organu osoby prawnej, który udzielił pełnomocnictwa. Dokument ten stanowi część składową pełnomocnictwa i jest z nim równoważny, skoro jego brak uzasadnia wdrożenie przez przewodniczącego trybu przewidzianego w art. 49 § 1 p.p.s.a. Uprawniony jest w takiej sytuacji pogląd, że dokument będący elementem pełnomocnictwa nie powinien podlegać rygorom dalej idącym niż samo pełnomocnictwo. Jeżeli zatem w art. 37 § 1 zdanie 2 p.p.s.a. jest mowa o uwierzytelnieniu pełnomocnictwa, pojęcie pełnomocnictwa należy rozumieć całościowo, jako komplet dokumentów niezbędnych dla wykazania umocowania pełnomoc-nika do działania za mocodawcę. W sytuacji, w której stroną w postępowaniu jest osoba prawna, właściwą formą wykazania przez zgłaszającego się w jej imieniu pełnomocnika procesowego umocowania organu udzielającego pełnomocnictwa dokumentem, jakim jest odpis z Krajowego Rejestru Sądowego. Skoro pełnomocnik jest obowiązany dołączyć do pisma procesowego pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa, to dla wykazania umocowania organu osoby prawnej udzielającego pełnomocnictwa może on dołączyć zarówno wydany przez sąd odpis z właściwego rejestru, który ma walor oryginału, jak i uwierzytelniony przez siebie odpis czy kopię (w tym kserokopię) tego dokumentu (por. uchwała SN z 30 marca 2006 r., sygn. akt III CZP 14/06, LEX nr 175132). W uza- sadnieniu tej uchwały Sąd Najwyższy podkreślił, że rygorystyczne wymagania dołączenia przez pełnomocnika odpisu z właściwego rejestru wydanego mu przez sąd lub kopii (odpisu) tego dokumentu poświadczonej za zgodność z oryginałem przez notariusza, w praktyce częstokroć prowadziłyby do przedłużenia postępowania sądowego i zwiększenia jego kosztów. W rozpoznawanej sprawie radca prawny Rafał Olszewski dołączył do skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej uwierzytelnioną przez siebie kserokopię odpisu aktualnego z Krajowego Rejestru Sądowego, z którego wynikało umocowanie Rogera Vandevoorde - członka zarządu spółki [...] do udzielenia pełnomocnictwa. Oznacza to w konsekwencji, że skarga wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim przez radcę prawnego Rafała Olszewskiego czyniła zadość wymaganiom pisma w postępowaniu NSA/post.1 - postanowienie "ogólne" 6 sądowym w zakresie dokumentu wykazującego umocowanie organu osoby prawnej do udzielenia pełnomocnictwa. Nie zachodziła zatem w sprawie podstawa do wzywania pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych skargi i do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Go-rzowie Wielkopolskim błędnie wskazał, że z art. 96 pkt. 2 ustawy - Prawo o notariacie wynika, że notariusz może uwierzytelnić dokument, bowiem artykuł ten stanowi, że notariusz poświadcza zgodność odpisu, wyciągu lub kopii z okazanym dokumentem. NSA/post.1 -postanowienie "ogólne" Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. Sąd nie uwzględnił zawartego w skardze kasacyjnej wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, gdyż w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej i uchylenia postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego o odrzu-ceniu skargi, przepis art. 203 p.p.s.a. nie ma zastosowania (postanowienie NSA z 30 września 2005 r., sygn. akt II OSK 702/05, ONSAiWSA 2006, nr 1, poz. 16).

Powołane przepisy

art. 96 pkt 2 ustawyart. 19 ustawyart. 37 § 1 ustawyart. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.art. 174 pkt 2 p.p.s.a.art. 47 § 2 p.p.s.a.art. 37 § 1 p.p.s.a.art. 29 p.p.s.a.art. 47 § 1 p.p.s.a.art. 232 § 1 pkt 1art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.art. 37 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło