VII SA/Wa 1722/05

WyrokWSA w Warszawie2006-03-30

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Leszek Kamiński, Wojciech Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynek letniskowy postawiony z kontenerów, niebędący trwale związany z gruntem, stanowi obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę, a jego samowolne postawienie uzasadnia nakaz rozbiórki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że budynek letniskowy postawiony z kontenerów, nawet jeśli nie jest trwale związany z gruntem, stanowi tymczasowy obiekt budowlany. Jego postawienie na okres dłuższy niż 120 dni wymagało pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Ponieważ skarżąca nie dopełniła tych formalności, doszło do samowoli budowlanej, a zaskarżona decyzja nakazująca rozbiórkę jest zgodna z prawem.
Stan faktyczny
E. H. postawiła na swojej działce budynek letniskowy z kontenerów bez wymaganego pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę obiektu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. E. H. złożyła skargę do WSA, kwestionując kwalifikację obiektu jako budynku letniskowego i wymagania pozwolenia na budowę, a także zarzucając naruszenia proceduralne.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę E. H.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2006 r. sprawy ze skargi E. H. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku letniskowego skargę oddala VII SA/WA 1722/05 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r., Prawo budowlane ( Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a. nakazał E. H. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku letniskowego na działce nr ew. [...] położonej w miejscowości [...] przy ulicy K. [...], gmina P.. W uzasadnieniu decyzji podał, iż podczas przeprowadzonych wizji lokalnych w dniach 25.11.2004r. i 20.01.2005r. w [...] przy ulicy K. [...] na działce nr ew. [...]. stanowiącej własność E. H. organ ustalił, iż inwestor pobudowała budynek letniskowy bez wymaganego pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] organ wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i nałożył na E. H. obowiązek przedstawienia w terminie do 30 kwietnia 2005r. dokumentów niezbędnych do zalegalizowania przedmiotowej samowoli. Na powyższe postanowienie E. H. wniosła w ustawowym terminie zażalenia do organu II instancji, który postanowieniem z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania. Wobec nie wywiązania się z obowiązku wynikającego z art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego nałożonego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] lutego 2005r. organ na podstawie art. 48 ust 1 Prawa budowlanego nakazał rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku letniskowego na działce nr ew. [...]. Decyzją z dnia [...] października 2005r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania E. H. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy w/w decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego prowadzonego postępowania administracyjnego, zaś kwestie podnoszone w odwołaniu nie mają wpływu na kształt zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ponadto organ odwoławczy podniósł, iż w sytuacji, nie dopełnienia nałożonego na mocy postanowienia organu I instancji Nr [...] obowiązku przez E. H. zasadnym było zastosowanie art. 48 ust. 4 Prawo budowlane tj. nakazanie rozbiórki budynku letniskowego. Organ odwoławczy nadto dodaje, iż rozstrzygnięcie nie mogło być oparte na przepisie prawnym obowiązującym w dacie powstania budynku letniskowego, lecz w dacie wszczęcia przedmiotowego postępowania administracyjnego a to z uwagi na art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz.U. nr 80, poz. 718). Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję złożyła E. H. zarzucając, iż zaskarżona decyzja narusza prawo materialne i formalne. Organ odwoławczy nie wskazał podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, nie wypowiedział się, co do wszystkich zarzutów powołanych w odwołaniu, rozpoznał sprawę pobieżnie. Brak w decyzji organu I instancji właściwej oceny stanu faktycznego i prawnego. Ponadto skarżąca w uzasadnieniu skargi podnosi, iż nie są spełnione kryteria dla uznania kontenerów za budynek letniskowy. Ponieważ pozwolenie na budowę budynku letniskowego w dacie stawiania nie było wymagane, z uwagi na to, iż budynek nie jest trwale związany z gruntem i nie miał powierzchni, dla której wymóg uzyskania pozwolenia był przewidywany. Również wydanie postanowienia przez organ I instancji z dnia [...] lutego 2005 r.Nr [...] jest nieprawidłowe, ponieważ roboty budowlane zakończono kilku lat temu a wstrzymać można było je w fazie realizacji budowy nie zaś kilka lat po zakończeniu prac budowlanych. Dodatkowo wskazała, iż pomimo braku zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego przeprowadzono wizję lokalną w dniu 25.11.2004r. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoją dotychczasową argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo podniesiono, iż kontrolowany obiekt jest faktycznie obiektem tymczasowym w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego to nie ma do niego zastosowania art. 29 ust. 1 pkt 12 ( art. 29 ust. 1 pkt 5a Prawa budowlanego z chwili powstania inwestycji). Wymieniony przepis zwalnia inwestora z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę pod warunkiem dokonania skutecznego zgłoszenia, w którym zostanie przewidziany termin rozbiórki obiektu tymczasowego bądź przeniesienia go w inne miejsce. Z obowiązku zgłoszenia inwestor się nie wywiązał, a zatem przedmiotowa inwestycja była objęta obowiązkiem otrzymania pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. W znowelizowanym ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz.U. nr 80, poz. 718 ). art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nałożony jest obowiązek nakazania rozbiórki obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jednakże przepis ten można zastosować dopiero wówczas, gdy w następstwie czynności właściwego organu administracji publicznej, o których mowa w ust. 2 i 3 nie zaistnieją przesłanki uzasadniające zalegalizowanie obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Art. 48 ust. 2 stanowi: 2.Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1: 1). jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności : a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2). nie narusza przepisów, w tym techniczno- budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. W niniejszym postępowaniu inwestor nie wywiązał się z obowiązku nałożonego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] lutego 2005r. i nie ma, zatem możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego dla wykonanego przez inwestora budynku letniskowego. Prawidłowo organ II instancji w zaskarżonej decyzji wskazał art. 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. jako przepis zezwalający na stosowanie zmienionych przepisów obowiązujących od dnia 11 lipca 2003 r. Należy jedynie nadmienić, iż zastosowanie art. 48 o treści obowiązującej w chwili wykonania inwestycji (1998 r.) byłoby bardziej niekorzystne dla inwestora, bowiem w tym okresie nie było możliwości przeprowadzenia jakiejkolwiek legalizacji samowoli budowlanej. Rozpatrując sprawę samowoli budowlanej należy ustalić czy przedmiotowy obiekt jest obiektem budowlanym w rozumieniu Prawa budowlanego oraz, czy obiekt budowlany wymagał uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Ustalenia te są niezbędne do podjęcia rozstrzygnięcia czy wystąpiła samowola budowlana i w jaki sposób należy ją zlikwidować ( wyrok NSA z dnia 25.06.2002r.; IV S.A. 1941/2000). W sprawie bezspornym jest, iż skarżąca w 1998r. samowolnie postawiła na działce nr ew. [...] w [...] budynek letniskowy. Z protokołu z dnia 20 stycznia 2005r. wynika, iż przedmiotowy budynek został wybudowany poprzez ustawienie kontenerów drewnianych na bloczkach gazobetonowych ułożonych na gruncie bez ław fundamentalnych. Przedmiotowy budynek jak zasadnie ustaliły organy nadzoru budowlanego podczas wizji lokalnych - należy do tymczasowych obiektów budowlanych, nie jest trwale związany z gruntem i składa się z dwóch kontenerów. W art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego jako " budowla " wymienione są przykładowo różne " obiekty budowlane ". Nie jest to, więc katalog zamknięty obiektów budowlanych zaliczonych przez ustawodawcę do budowli. Obiektami budowlanymi są, więc nie tylko wymienione w art. 3 pkt 1 " budynki ",budowle" i " obiekty małej architektury", ale i tymczasowe obiekty budowlane " przeznaczone do czasowego użytkowania" i " obiekty budowlane niepołączone trwale z gruntem ". Art. 3 pkt 5 ustanawia definicję tymczasowego obiektu budowlanego i nie zawiera pełnego wyliczenia rodzajów tymczasowych obiektów budowlanych. Przewiduje, że przez obiekt taki należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Zdefiniowanie tymczasowego obiektu budowlanego w art. 3 pkt 5 ustawy, przy wcześniejszym zdefiniowaniu pojęcia obiektu budowlanego w pkt 1 tego przepisu oznacza, że pojęcie tymczasowego obiektu budowlanego jest pojęciem odrębnym od pojęcia obiektu budowlanego. W konsekwencji zaliczony do tymczasowych obiektów budowlanych może być obiekt niebędący budynkiem, budowlą, ani obiektem małej architektury, jeżeli odpowiada przesłankom ustanowionym art. 3 pkt 5. Przedmiotowy budynek, jak wspomniano wcześniej nie jest trwale związany z gruntem i stanowi tymczasowy obiekt budowlany, którego ustawienie na okres nie dłuższy niż 120 dni wymagało zgłoszenia zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 ( art. 29 ust.1 pkt 5a ustawy obowiązującej w dacie powstania obiektu) w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Natomiast w przypadku postawienia kontenera na okres dłuższy niż 120 dni wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Skarżąca stawiając kontenery nie dokonała ich zgłoszenia ani też nie uzyskała pozwolenia na budowę. Zgodnie z przyjętym orzecznictwem pojęcie obiekty kontenerowe, są obiektami budowlanymi w rozumieniu art. 3 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego, ich budowa nie wymaga pozwolenia na budowę tylko wówczas, gdy są przeznaczone do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych i w celu ich wykonania (art. 29 ust. 1 pkt 24 Prawa budowlanego), ( wyrok NSA z dnia 14.04.2004; OSK 104/04 ONSAiWSA 2004/1/27). Taki przypadek w niniejszym postępowaniu nie zachodzi. Najważniejszą czynnością przedmiotowego postępowania były oględziny przeprowadzone w dniach 25.11.2004r. i 20.01.2005r., w których skarżąca brała udział i mogła przedstawić swoje wnioski i dowody potwierdzające legalność przedmiotowej inwestycji. Ponieważ nie ulega wątpliwości, że skarżąca dopuściła się ewidentnej samowoli budowlanej zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ja decyzja organu I instancji są zgodne z prawem. Na marginesie należy dodać, iż postanowienie z dnia [...] lutego 2005r. Nr [...] jest nieprawidłowe, ponieważ organ powinien wstrzymać prowadzenie robót budowlanych w momencie ich kontynuacji a nie kilka lat po zakończeniu robót budowlanych, ta nieprawidłowość nie ma jednak wpływu na wynik postępowania i nie może podważać prawidłowości zaskarżonej decyzji, co do istoty rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Z 2003r. Nr 153, poz. 1270) Sąd skargę oddalił.

Powołane przepisy

art. 48 ust. 1art. 48 ust. 4 ustawyart. 104 k.p.art. 48 ust. 2art. 48 ust 1art. 138 § 1 pkt 1 k.p.art. 48 ust. 4art. 7 ust. 1 ustawyart. 3 pkt 5art. 29 ust. 1 pkt 12art. 29 ust. 1 pkt 5aart. 7 ustawy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło