II OSK 679/05
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2006-03-29
Skład orzekający: Zygmunt Niewiadomski, Krystyna Borkowska, Barbara Gorczycka-Muszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, której nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością, na której ma być wzniesiony obiekt budowlany, posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym tego obiektu, jeśli może wykazać negatywny wpływ inwestycji na warunki bytowe?Ratio decidendi
Przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której bezpośrednio dotyczy postępowanie lub której prawem chronione interesy mogą zostać naruszone przez orzeczenie. Sam fakt potencjalnego negatywnego wpływu inwestycji na warunki bytowe, bez wykazania bezpośredniego i niedopuszczalnego pogorszenia warunków użytkowych nieruchomości lub zakłócenia ponad przeciętną miarę korzystania z niej, nie jest wystarczający do uznania takiej osoby za stronę postępowania, zwłaszcza gdy jej nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością inwestycyjną.Stan faktyczny
J. G. wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie. Decyzja ta umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie dotyczącej budowy budynku gospodarczo-magazynowego. WSA uznał, że J. G. nie jest stroną postępowania, ponieważ jego działka nie graniczy z działką inwestycyjną. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie Konstytucji RP i Prawa budowlanego, twierdząc, że ma przymiot strony ze względu na potencjalny negatywny wpływ inwestycji na jego nieruchomość mieszkalną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski, Sędziowie NSA Krystyna Borkowska, Barbara Gorczycka-Muszyńska /spr./, Protokolant Marcin Sikorski, po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2005 r. sygn. akt 7/IV SA 4433/03 w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] września 2003 Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 lutego 2005 r. oddalił skargę J. G. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kpa umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie dotyczącej wzniesienia budynku gospodarczo-magazynowego na należącej do E. N. działce przy ul. W. w Z. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że odwołujący się, J. G., nie jest stroną postępowania w sprawie rozstrzyganej decyzją organu I instancji, ponieważ jego działka nie graniczy z działką E. N.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł J. G., reprezentowany przez adwokata, zarzucając, że wyrok Sądu I instancji został wydany z naruszeniem art. 2 Konstytucji RP oraz art. 5 i art. 35 pkt 1 ust. 1 lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) przez niezastosowanie tych przepisów oraz naruszenie przepisów postępowania przez niewzięcie pod uwagę przez Wojewódzki Sąd Administracyjny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w celu stwierdzenia, czy naruszono prawo materialne i czy miało ono wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że fakt, iż działka skarżącego nie sąsiaduje bezpośrednio z działką, której dotyczy sprawa miałby znaczenie dla oceny przymiotu strony skarżącego wówczas, gdyby w sprawie tej chodziło o ocenę zgodności zrealizowanego obiektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi, tymczasem w sprawie problem sprowadza się do tego, czy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza realizację obiektu o takim charakterze na działce E. N., czy jest na to zgoda konserwatora zabytków, bo teren jest objęty ochroną konserwatorską, czy inwestycja ta nie narusza zasad ochrony środowiska, tj. czy nie stanowi nadmiernej uciążliwości dla otoczenia. Zdaniem skarżącego ilość obsługujących magazyn samochodów będzie miała oczywisty wpływ na warunki bytowania tych osób, które w rejonie tego obiektu mają wyłącznie zabudowę mieszkaniową. Skarżący twierdzi, że legitymację do wniesienia skargi czerpie z art. 5 Prawa budowlanego, czego Sąd I instancji nie rozważył, a co uzasadnia wniosek skargi kasacyjnej o uchylenie zaskarżonego wyroku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma procesowego oraz zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. W skardze kasacyjnej należy zatem dokładnie wskazać konkretny przepis prawa materialnego lub przepisów procesowych naruszonych przez Sąd I instancji a uzasadnienie musi zawierać wyjaśnienie na czym polegało niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja przepisów prawa materialnego, przy czym w przypadku wskazania jako podstawy skargi – naruszenia prawa procesowego – uzasadnienie skargi musi zawierać opisanie istotnego wpływu tego naruszenia na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji.
W sprawie niniejszej wskazane w skardze kasacyjnej przepisy art. 2 Konstytucji i art. 35 Prawa budowlanego nie zostały omówione w uzasadnieniu. Skarżący nie wyjaśnił więc, na czym miałoby polegać naruszenie tych przepisów przez Sąd I instancji. Zgodnie z art. 183 § 1 pow. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi, co oznacza pełne związanie tego Sądu podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej i ich uzasadnieniem. Oznaczono także, iż niedopuszczalne jest dokonywanie przez ten Sąd i czynienie we własnym zakresie ustaleń, które by prowadzić miały do wykrycia faktycznych intencji skarżącego przy powoływaniu rzekomo naruszonych przepisów. Niewskazanie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wniesionej w sprawie niniejszej dlaczego autor tej skargi uważa, że przepisy art. 2 Konstytucji RP i art. 35 Prawa budowlanego zostały pogwałcone orzeczeniem dotyczącym umorzenia postępowania odwoławczego uniemożliwia badanie przez Naczelny Sąd Administracyjny zasadności skargi kasacyjnej w tej części.
Odnosząc się do zarzutu niedokonania przez Sąd I instancji oceny przymiotu strony skarżącego w aspekcie art. 5 Prawa budowlanego należy przede wszystkim zwrócić uwagę, że – jak trafnie wskazano w zaskarżonym wyroku – przesłanką uzyskania przez dany podmiot statusu strony postępowania administracyjnego jest to, czy legitymuje się ona interesem prawnym lub obowiązkiem, ze względu na który żąda czynności organu lub którego dotyczy postępowanie. Cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa bezpośrednio na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc, przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której bezpośrednio dotyczy to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub unieważnienie korzystania z przysługujących jej praw.
Przepis art. 5 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji oceniany przez Sąd I instancji dzieli się na dwa ustępy i dziesięć punktów, z których każdy określa inne wymagania, adresowane do projektanta, wykonawcy i inwestora, mające zapewnić prawidłowe zaprojektowanie, budowę i utrzymanie obiektu budowlanego. Spełnienie wymagań dotyczących zgodności realizowanego obiektu z przepisami, a więc także z planem zagospodarowania przestrzennego oraz dotyczących ochrony obiektów wpisanych do rejestru zabytków nie wpływa bezpośrednio na prawem chronione interesy skarżącego – nie ogranicza ani nie uniemożliwia korzystanie z prawa własności jego nieruchomości.
Skarżący mógłby ewentualnie powoływać się na art. 5 ust. 1 pkt 9, jako na przepis dopuszczający możliwość uznania go za stronę postępowania, gdyby wykazał, że omawiany obiekt budowlany wywiera bezpośredni, negatywny wpływ na jego nieruchomość. Okoliczności tej skarżący nie wykazał, a nawet nie uprawdopodobnił. Z akt sprawy natomiast nie wynika, aby wzniesienie obiektu magazynowo-gospodarczego na działce niesąsiadującej z jego nieruchomością powodowało niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych tej nieruchomości i zakłócało ponad przeciętną miarę korzystanie z niej. Co więcej – decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę omawianego obiektu magazynowo-gospodarczego (decyzja z dnia 12 sierpnia 1993 r. zmieniona decyzją z dnia 19 października 1993 r.) była przedmiotem kontroli w postępowaniu nadzorczym i w postępowaniu tym nie stwierdzono żadnych wad tej decyzji poza jedną – polegającą na niedołączeniu do wniosku o pozwolenie na budowę pisemnej zgody współwłaścicielki działki na wzniesienie tego obiektu.
W tym stanie rzeczy podnoszony przez skarżącego zarzut, iż przysługuje mu przymiot strony w sprawie dotyczącej legalizacji tego obiektu, wywodzony z treści art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, a tym samym, że decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kpa i wyrok Sądu I instancji oddalający skargę na tę decyzję wydane zostały z naruszeniem art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego jest pozbawiony podstaw.
Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło