II OSK 1370/06
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-10-12
Skład orzekający: Alicja Plucińska – Filipowicz, Tadeusz Geremek, Andrzej Gliniecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie w sprawie komina wybudowanego przed 1995 r., powinien rozpoznać zarzuty dotyczące jego uciążliwości i stanu technicznego, stosując przepisy Prawa budowlanego dotyczące użytkowania obiektów budowlanych, nawet jeśli pierwotna budowa była zgodna z przepisami obowiązującymi w dacie jej wykonania?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie w sprawie komina wybudowanego przed 1995 r., powinien rozpoznać zarzuty dotyczące jego uciążliwości i stanu technicznego, stosując przepisy Prawa budowlanego dotyczące użytkowania obiektów budowlanych. Samo stwierdzenie zgodności z przepisami obowiązującymi w dacie budowy nie jest wystarczające, gdy podnoszone są kwestie negatywnego wpływu obiektu na otoczenie.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów nadzoru budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie komina wybudowanego przed 1995 r. Skarżący A. G. domagał się nakazania rozbiórki komina ze względu na jego stan techniczny i zanieczyszczenie środowiska. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, opierając się na przepisach Prawa budowlanego z 1974 r. Skargę kasacyjną od wyroku WSA wniósł Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Plucińska – Filipowicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Geremek Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Protokolant Andżelika Borek po rozpoznaniu w dniu 12 października 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 30 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Wr 187/05 w sprawie ze skargi A. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wybudowania komina na działce nr [...] przy ul. [...] w S. 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. na rzecz skarżącego A. G. kwotę 120 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 30 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Wr 187/05 po rozpoznaniu skargi A. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...] o umorzeniu postępowania w sprawie komina wybudowanego w [...]r. przez A. M. na działce nr [...] przy ul. [...] w S., gmina [...] - uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż w postępowaniu administracyjnym ustalono, że budowa przedmiotowego komina miała miejsce przed dniem 1 stycznia 1995 r. przy czym jest on związany z budynkiem i piecem centralnego ogrzewania, czyli w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego stanowi urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym i zapewnia możliwość jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. W sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego obowiązujące w dacie budowy komina, które nie przewidywały obowiązku uzyskania pozwolenia na jego budowę, a jeżeli nawet takowe posiadał, to przepisy nie przewidywały obowiązku archiwizowania tego dokumentu. W sprawie zasięgnięto opinię kominiarską z dnia [...] sierpnia 2003 r. Postępowanie w sprawie budowy komina stało się więc bezprzedmiotowe. Organ odwoławczy wskazał dodatkowo, że kwestia uciążliwości i stanu technicznego komina będzie podlegała ocenie w toku odrębnego postępowania na podstawie przepisów rozdziału 6 Prawa budowlanego o utrzymywaniu obiektów w należytym stanie technicznym. Skargę od tej decyzji wniósł A. G. twierdząc, że wnosząc o wszczęcie postępowania w sprawie komina w jego ocenie niezwiązanego z budynkiem i stojącego w bliskości jego okien podnosił jego stan techniczny i zanieczyszczenie środowiska niepowołując się na Prawo budowlane z 7 lipca 1974 roku. Zarzucił też, że opinia kominiarska, na której oparł się organ, jest wadliwa, lakoniczna i sprzeczna ze stanem faktycznym. Według skarżącego organ sztucznie przekazał problem do następnego postępowania, co wydłuży czas prowadzenia sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Sąd stwierdził, że niewątpliwie postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek skarżącego z dnia [...] marca 2003 r. o nakazanie rozbiórki przedmiotowego komina posadowionego przy budynku gospodarczym na sąsiedniej działce, który ze względu na stan techniczny zagraża bezpieczeństwu i zdrowiu ludzi a nadto zanieczyszcza środowisko. Do komina doprowadzono bez stosownych pozwoleń przewody centralnego ogrzewania domu, w którym zamieszkuje właściciel sąsiedniej działki. Organ nadzoru budowlanego wprawdzie wszczął postępowanie na wniosek A. G., lecz w sprawie wybudowania w [...] roku komina w konsekwencji orzekł o umorzeniu postępowania, podczas gdy stosownie do art. 61 ( 3 kpa żądanie skarżącego wyznaczało organowi przedmiotowe i podmiotowe granice rozpatrywanej sprawy. W tym zatem postępowaniu powinna być rozpatrzona sprawa w oparciu o przepisy rozdziału 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, określającego kwestie dotyczące użytkowania obiektów budowlanych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. reprezentowany przez radcę prawnego W. K., zarzucając:
1/ naruszenie prawa materialnego, a to art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. przez błędną wykładnię i uznanie, że wnioskodawca ograniczył się wyłącznie do żądania przeprowadzenia postępowania w sprawie stanu technicznego przedmiotowego komina,
2/ naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania, w tym w szczególności:
- art. 61 ( 1 kpa w zakresie dokonania oceny treści żądania wnioskodawcy,
- art. 145 ( 1 ust. 3 oraz art. 145 ( 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej "ppsa", przez uznanie, że postępowanie administracyjne i zaskarżone rozstrzygnięcie jest wadliwe,
- sprzeczność istotnych ustaleń sądu ze stanem faktycznym istniejącym w sprawie.
W kilkustronicowym uzasadnieniu skargi kasacyjnej twierdzi się, że zaskarżone orzeczenie Sądu pierwszej instancji błędnie uznało wadliwość decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przedmiotowego komina.
Odpowiedź na skargę kasacyjną wniósł A. G. reprezentowany przez adwokat B. J.-O. wnosząc o oddalenie tej skargi wobec jej bezzasadności, szerzej odnosząc się do kwestii nieprawidłowego umorzenia postępowania w sprawie administracyjnej, bez uprzedniego zbadania sprawy w aspekcie stanu technicznego komina i uciążliwości z tym związanych.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie jest oparta na usprawiedliwionej podstawie.
Jako podstawy skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie wskazano naruszenie prawa materialnego, to jest art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. przez błędną wykładnię przy czym ma ona polegać na tym, że Sąd nieprawidłowe wnioski wyciągnął z treści żądania strony wszczynającego postępowanie administracyjne w sprawie. Należy stwierdzić, że zarzut ten opiera się na nieporozumieniu, gdyż Sąd pierwszej instancji w ogóle nie stosował wymienionego przepisu a zwłaszcza w kontekście wniosku podmiotu, który domagał się uruchomienia postępowania sądowego. Istotą rozstrzygnięcia zaskarżonego wyroku jest to, że skoro jest prowadzone przez organ nadzoru budowlanego postępowanie w sprawie komina, który powstał w czasie obowiązywania Prawa budowlanego z 1974 r. to nie jest wystarczające dokonanie ustaleń jedynie w zakresie zgodności z przepisami obowiązującymi w dacie budowy, lecz wobec zarzutu uciążliwości stwarzanej przez obiekt, konieczne jest również rozpoznanie sprawy z zastosowaniem przepisów o użytkowaniu obiektów budowlanych. Taka konstatacja Sądu pierwszej instancji nie ma jednak nic wspólnego z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 roku.
W skardze kasacyjnej zarzuca się także naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania, to jest art. 61 ( 1 kpa w zakresie dokonania oceny treści żądania wnioskodawcy oraz art. 145 ( 1 ust. 3 i art. 145 ( 1 pkt 1 lit. c ppsa, przez uznanie, że postępowanie administracyjne i zaskarżone rozstrzygnięcie jest wadliwe a nadto sprzeczność istotnych ustaleń Sądu ze stanem faktycznym istniejącym w sprawie. Otóż Sąd pierwszej instancji jako przepisów postępowania nie stosował art. 61 ( 1 kpa, gdyż zawiera on normę obowiązującą w postępowaniu przed organami administracji publicznej. Niezależnie od tego należy stwierdzić, że stanowisko Sądu pierwszej instancji w kwestii oceny wadliwości postępowania administracyjnego w sprawie jest w pełni właściwe i zgodne z prawem. W związku z tym także zarzuty odnoszące się do naruszenia art. 145 ppsa nie mogły być uwzględnione.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku z mocy art. 184 ppsa. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło