II SA/Gd 5/05
WyrokWSA w Gdańsku2006-05-30
Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędzia SO Barbara Rączka, Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyznanie zasiłku celowego w ograniczonej kwocie jest zgodne z prawem, gdy wnioskodawca domaga się wyższej kwoty ze względu na trudną sytuację materialną, a organ dysponuje ograniczonymi środkami finansowymi?Ratio decidendi
Przyznanie zasiłku celowego w ograniczonej kwocie jest zgodne z prawem, nawet jeśli nie pokrywa w pełni potrzeb wnioskodawcy, gdy organ administracji publicznej działa w ramach ograniczonych środków finansowych i musi rozdzielać je proporcjonalnie między wszystkich potrzebujących. Ustawa o pomocy społecznej nie reguluje granicy wysokości zasiłku celowego, pozostawiając jego przyznanie w ramach uznania administracyjnego, uwzględniającego zarówno sytuację strony, jak i możliwości finansowe gminy.Stan faktyczny
J. Z. zwrócił się o przyznanie pomocy finansowej w wysokości nie mniejszej niż 700 zł na miesiąc lipiec 2004 r. z powodu trudnej sytuacji materialnej. Organ I instancji przyznał zasiłek celowy w kwocie 100 zł na zakup żywności, uzasadniając to ograniczonymi środkami ośrodka i potrzebami innych mieszkańców. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. J. Z. wniósł skargę do WSA, zarzucając organom stronniczość i nierzetelność w gospodarowaniu środkami.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędziowie Sędzia SO Barbara Rączka (spr.), Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz, Protokolant Agnieszka Dobroń, po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze z dnia 12 listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.
J. Z. pismem z dnia 21 czerwca 2004r. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej o przyznanie pomocy finansowej na miesiąc lipiec 2004r. w wysokości nie mniejszej niż 700 zł, uzasadniając swój wniosek trudną sytuacją materialną i życiową.
Decyzją z dnia 30 czerwca 2004r nr [...] Kierownik Dzielnicowego Ośrodka Pomocy Społecznej przyznał J. Z. pomoc w postaci zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności w wysokości 100 zł na miesiąc lipiec 2004r. na mocy art. 7 pkt 4, art. 8 ust.1, art. 17 ust.1 pkt 5, art. 39 ust. 1 i 2, art. 98, art. 102 ust. 1, art. 104 ust.1, art. 106 ust. 1, 3, 4 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2004r. Nr 64, poz. 539 z późn. zm.).
W uzasadnieniu powyższej decyzji stwierdzono, iż sytuacja finansowa i dochodowa w jakiej J. Z. obecnie się znajduje uzasadnia przyznanie mu pomocy, która przynajmniej w części zaspokoiłaby jego potrzeby, zatem przyznano zasiłek celowy w kwocie 100zł, co mieści się w możliwościach ośrodka. Ustalając bowiem wysokość zasiłku organ kieruje się obok sytuacji finansowej i życiowej osoby ubiegającej się o pomoc wysokością posiadanych środków finansowych przekazywanych na zasiłki celowe i ilością osób potrzebujących pomocy. Ośrodek zaś dysponuje ograniczonymi środkami i obowiązany jest udzielać także pomocy innym uprawnionym, przy czym przeciętnie pomoc w postaci zasiłku celowego udzielana jest 240 osobom miesięcznie.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. Z. podnosząc, iż minimalne miesięczne koszty jego utrzymania wynoszą 500 zł, a potrzebuje on również pieniędzy na leki, ubranie,środki czystości. Wskazał nadto, iż Miasto jako jedno z najbogatszych miast w Polsce posiada wystarczające możliwości aby zapewnić środki pieniężne na pomoc społeczną.
Decyzją nr [...] z dnia 12 listopada 2004r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na mocy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a w zw. z art. 7 pkt 4, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 39, art. 106 ust. 1,3 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu powyższego orzeczenia wskazano, iż zgodnie z dyspozycją art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może zostać przyznany zasiłek celowy z pomocy społecznej. Przepisy prawa nie regulują granicy wysokości takiego zasiłku. Jest on przyznawany przez organy gminy w drodze uznania administracyjnego, po rozważeniu sytuacji materialnej i osobistej strony, przy uwzględnieniu możliwości finansowych gminy i potrzeb innych mieszkańców gminy. Przyznany zasiłek z pewnością nie pokrywa wydatków na żywność J. Z. , należy mieć jednak na uwadze, że budżet ośrodka pomocy społecznej przeznaczony na
zasiłki celowe był niewielki, a ośrodek zmuszony był podzielić pozostające w jego dyspozycji kwoty pomiędzy wielu potrzebujących. Organ Ii instancji podkreślił również, iż J. Z. korzysta z pomocy finansowej i rzeczowej ośrodka.
Skargę na powyższą decyzję wniósł J. Z. zarzucając min. stronniczość, nierzetelność i niekompetencję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Nadto wskazał, że Gmina Miasta posiada dostateczne środki na pomoc socjalną którymi pracownicy Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej nierzetelnie gospodarują. Wskazał również, iż zasiłek okresowy został mu przyznany dopiero we wrześniu 2004r., a należał mu się wcześniej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie z uwagi na niespełnienie przez skarżącego wymogów formalnych skargi tj. braku wykazania naruszenia interesu prawnego lub prawa. Nadto w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku wniosło o oddalenie skargi wskazując, iż podnoszone przez skarżącego zarzuty odnośnie stosunku wynagrodzenia pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej do wysokości środków przeznaczanych na świadczenia pieniężne dla osób potrzebujących nie mają związku ze sprawą. Nadto decyzja organu I instancji dotyczyła wyłącznie przyznania zasiłku celowego za miesiąc lipiec 2004r., zatem zarzuty odnośnie nieprawidłowości w przyznaniu zasiłku okresowego nie mogły być brane pod uwagę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl przepisu art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z póżn. zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej ( Dz.U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) stanowi, iż w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Art. 8 ust. 1 pkt 1 tej ustawy uzależnia przyznanie świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej od stwierdzenia, że dochód ubiegającej się o pomoc osoby nie przekracza określonej w tym przepisie wysokości. Brak jest natomiast w omawianej ustawie szczegółowej regulacji odnośnie sposobu ustalenia wysokości przyznawanego świadczenia, wskazano jedynie, iż rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3).
Art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej stanowi, iż potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają one celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Organy rozpatrujące niniejszą sprawę w sposób należyty zbadały sytuację życiową skarżącego, która umożliwia mu skorzystanie z pomocy społecznej. Zważyć należy jednak, że organy pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach realizować muszą swe ustawowe cele. Wymaga to realistycznej oceny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych osób uprawnionych do świadczeń. W konsekwencji nie budzi wątpliwości poczyniona przez organy administracji ocena, że wobec ograniczonych możliwości finansowych pomocy społecznej świadczenia powinny być rozdzielane proporcjonalnie na wszystkich potrzebujących, a w pierwszej kolejności zaspokajane są najbardziej pilne potrzeby.
Z dokumentacji prowadzonej organ pomocy społecznej wynika, że skarżący jest osobą samotną, bezrobotną bez prawa do zasiłku i od 2002r. korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej. Pomoc ta polega na przyznawaniu zasiłków celowych na zakup: żywności, leków, obuwia oraz na pomocy rzeczowej – przyznawaniu talonów obiadowych. Powyższe wskazuje na to, że w miarę możliwości organów pomocy społecznej podejmowane są działania zmierzające do udzielenia skarżącemu pomocy, a przyznana pomoc finansowa na miesiąc lipiec 2004 r. mieści się w możliwościach pomocy społecznej. Podkreślić należy także i to, że nic nie stoi na przeszkodzie, by skarżący również w przyszłości zwracał się do organu pomocy społecznej o przyznanie mu świadczeń. Każdorazowo bowiem organ ten będzie wówczas zobowiązany do zbadania aktualnego jego położenia i rozstrzygnięcia, czy zachodzą okoliczności uzasadniające przyznanie mu pomocy społecznej stosownie do aktualnych możliwości pomocy społecznej.
Wskazać należy nadto, że z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga skargę w granicach danej sprawy (...). Zatem argumenty skarżącego odnośnie przekazywania przez Radę Miasta niedostatecznych środków na pomoc społeczną jako pozostające poza granicami niniejszej sprawy Sąd pominął. Wobec faktu, iż decyzja Kierownika Dzielnicowego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 30 czerwca 2004 r. obejmowała przyznanie skarżącemu zasiłku celowego na miesiąc lipiec 2004r. Sąd pominął również zarzuty odnoszące się do tego, iż nie przyznano mu zasiłku okresowego jako pozostające bez związku z niniejsza sprawą.
W tym stanie sprawy uznając, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło