II SAB/Bk 37/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi S.W. na bezczynność Okręgowej Rady Adwokackiej w B. w przedmiocie wpisu na listę adwokatów p o s t a n a w i a Umorzyć postępowanie sądowe w sprawie Skarżący S.W. w dniu [...] października 2005r. ( data nadania w urzędzie pocztowym - k. 4 akt) złożył wniosek o wpis na listę adwokatów w Okręgowej Radzie Adwokackiej w B. Do wniosku dołączył dyplom zdanego w dniach 5, 7 i 28 września 2005r. egzaminu sędziowskiego. W dniu [...] listopada 2005r. Komisja kwalifikacyjna Okręgowej Rady Adwokackiej przeprowadziła ze skarżącym rozmowę kwalifikacyjną a następnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2006r. odroczyła rozpoznanie wniosku. W odpowiedzi na powyższe postanowienie pismem z dnia [...] marca 2006r. (data nadania w urzędzie pocztowym- k. 5 akt) skarżący wezwał Okręgową Radę Adwokacką do usunięcia uchybień i podjęcia uchwały w przedmiocie wpisu. Po bezskutecznym wezwaniu S.W. w dniu [...] marca 2006r. złożył w wojewódzkim sądzie administracyjnym skargę na bezczynność Okręgowej Rady Adwokackiej w B. wnosząc o wyznaczenie jej 14- dniowego terminu na podjęcie uchwały w przedmiocie wpisu na listę adwokatów oraz uznanie, że skarżący spełnia przesłanki uprawniające do wpisu na listę adwokatów wskazane w art. 65 ust. 1-3 oraz art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo o adwokaturze, a także wniósł o wymierzenie Okręgowej Radzie Adwokackiej w B. grzywny w wysokości 10.000 zł w przypadku uchybienia terminowi wskazanemu w art. 54§2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na skargę Okręgowa Rada Adwokacka w B. wniosła o oddalenie skargi i podała, że żądanie wyznaczenia 14- dniowego terminu na podjęcie uchwały w przedmiocie wpisu na listę adwokatów jest bezprzedmiotowe, gdyż uchwałą Okręgowej Rady Adwokackiej w B. z dnia [...] marca 2006r. podjęto decyzję odmowną w tej sprawie. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że ocena przebiegu aplikacji oraz dotychczasowej praktyki zawodowej skarżącego wskazują, że nie spełnia on wymogów z art. 65 ust. 1 ustawy – Prawo o adwokaturze o prawidłowym wykonywaniu zawodu adwokata. Odnośnie żądania ustalenia, iż skarżący spełnia przesłanki z art. 65 ust. 1-3 oraz art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy -Prawo o adwokaturze Okręgowa Rada Adwokacka wskazała, że rozpoznając wniosek o wpis na listę adwokatów jest zobowiązana do zbadania, czy kandydat ubiegający się o wpis na listę spełnia ustawowe przesłanki określone w/w przepisach. W przypadku stwierdzenia, że skarżący nie spełnia ustawowych wymogów Okręgowa Rada Adwokacka może odmówić wpisu na listę. Tryb odwoławczy od uchwały określony został w art. 68 ust. 6 ustawy - Prawo o adwokaturze, z którego to przepisu wynika, że nie jest dopuszczalne sądowe ustalenie kwalifikacji wynikających z treści art. 65 ust. 1-3 oraz art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo o adwokaturze w sytuacji, gdy wniosek o wpis rozpoznany został przez Okręgową Radę Adwokacką. Skarżący pismem procesowym z dnia [...] kwietnia 2006r., odnoszącym się do odpowiedzi na skargę Okręgowej Rady Adwokackiej, wskazał, że nie może zgodzić się ze stanowiskiem Rady, iż niedopuszczalne jest sądowe ustalenie kwalifikacji z art. 65 pkt 1-3 ustawy - Prawo o adwokaturze. Takie uprawnienie Sądu wynika bowiem z treści art. 68 ust. 7 ustawy - Prawo o adwokaturze w zw. z art. 14 i art. 149 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący podniósł, że uchwała podjęta przez Radę w dniu [...] marca 2006r. jest niezgodna z prawem, a co najmniej bezskuteczna, gdyż nie uwzględnia w całości jego żądania. Jak wynika bowiem z dyspozycji przepisu art. 54 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Rada powinna uwzględnić jego skargę w całości, czyli wpisać go na listę adwokatów, albo zdać się na rozstrzygniecie sądu, jeśli stała na stanowisku, że nie spełnia on przesłanek rękojmi należytego wykonywania zawodu. W ocenie skarżącego Sąd jest władny rozstrzygnąć sprawę co do meritum w oparciu o treść art. 146 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 68 ust. 7 ustawy - Prawo o adwokaturze. Nadto skarżący podniósł, że Rada naruszyła prawo materialne przez błędną wykładnię przepisu art. 65 ust. 1 oraz art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo o adwokaturze, gdyż po pierwsze przepisy te nie uzależniają wpisu na listę adwokatów od zdania egzaminu sędziowskiego na ocenę wyższą niż dostateczna, a po drugie wyniki z egzaminów nie mają znaczenia dla ustalenia rękojmi należytego wykonywania zawodu adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Zgodnie z ustaloną linią orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach na bezczynność organu administracji publicznej, Sąd rozpoznaje skargę z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego, ustalonego na dzień wydania orzeczenia (vide: postanowienie NSA z 23.09.1986r. IV SAB/8/86, ONSA 1986/2/50). Kryterium ocennym zasadności skargi na bezczynność organu jest bowiem ustalenie, czy nakazanie organowi administracji wydania aktu administracyjnego będzie dopuszczalne, uzasadnione i celowe w świetle ewentualnych zmian stanu faktycznego i prawnego. W niniejszej sprawie w okresie między datą złożenia skargi ( [...]marca 2006r.) a datą jej rozpoznania przez Sąd ( [...] czerwca 2006r.) stan faktyczno- prawny sprawy uległ zasadniczym zmianom, ponieważ uchwałą z dnia [...] marca 2006r. Okręgowa Rada Adwokacka w B. podjęła decyzję w przedmiocie wpisu skarżącego na listę adwokatów. A zatem o ile w dacie wniesienia skargi zachodził stan bezczynności organu I instancji, to na skutek wydania uchwały w dniu [...] marca 2006r. stan taki przestał istnieć. Dlatego też orzekanie w sprawie bezczynności organu stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Odnośnie żądania ustalenia przez Sąd, iż skarżący spełnia przesłanki z art. 65 ust. 1-3 oraz art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo o adwokaturze podnieść należy, że żądanie w tym zakresie nie mogłoby być w ogóle rozpoznane w niniejszym postępowaniu. W postępowaniu bowiem toczącym się na skutek skargi dotyczącej bezczynności organu, przedmiotem oceny sądu jest jedynie kwestia, czy stan bezczynności w danej sprawie istotnie ma miejsce, a jeżeli tak to czy nakazanie organowi administracji podjęcia aktu administracyjnego na datę orzekania przez Sąd jest dopuszczalne, uzasadnione i celowe. Kwestie zaś związane z kompletnością decyzji odmawiającej wpisu na listę adwokatów, podlegać mogą wyjaśnieniu na etapie merytorycznego skarżenia decyzji, po wyczerpaniu trybu odwoławczego przewidzianego w art. 68 ust. 6 ustawy - Prawo o adwokaturze. Z treści tego przepisu wynika, że od uchwały Okręgowej rady adwokackiej służy odwołanie do Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. Z akt sprawy wynika, że skarżący zainicjował przed Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej postępowanie odwoławcze od decyzji odmawiającej wpisu na listę adwokatów. Podczas rozprawy ustalone zostało też, że Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej podjęło już w trybie odwoławczym uchwałę, od której skarżący też się odwołał. Zaprezentowane przed sądem przez skarżącego twierdzenie, iż doszło do naruszenia przez organ art. 54§3 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez nieuwzględnienie w całości skargi na bezczynność jest stanowiskiem błędnym. Uchwała podjęta 30 marca 2006r. wyeliminowała bowiem w całości stan bezczynności w sprawie z umożliwieniem poddania treści uchwały, jej kompletności i zgodności z prawem, odrębnemu trybowi zaskarżenia. Dostrzegając bezprzedmiotowość postępowania sądowego w sprawie (na datę orzekania przez sąd nie ma do czego zobowiązywać organu) oraz mając na uwadze fakt cofnięcia na rozprawie przez skarżącego zgłoszonego wniosku o ukaranie organu grzywną, Sąd postępowanie umorzył ( art. 161§1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.)