III SA/Wa 1502/06

WyrokWSA w Warszawie2006-07-18

Skład orzekający: Krystyna Chustecka, Jerzy Płusa, Dariusz Turek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może wszcząć postępowanie egzekucyjne przed rozpatrzeniem wniosku zobowiązanego o rozłożenie zaległości na raty i umorzenie odsetek, a także czy brak wcześniejszego doręczenia upomnienia stanowi podstawę do uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego przed rozpatrzeniem wniosku o rozłożenie na raty nie jest sprzeczne z prawem, a samo złożenie takiego wniosku nie powoduje braku wymagalności należności. Ponadto, brak doręczenia upomnienia nie stanowił podstawy do uwzględnienia zarzutów, gdyż egzekwowana należność wynikała z decyzji administracyjnej, a nie z deklaracji zobowiązanego, co wyłączało obowiązek wcześniejszego doręczenia upomnienia zgodnie z przepisami.
Stan faktyczny
Skarżący złożył zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym zaległych wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON). Zarzuty dotyczyły m.in. wszczęcia egzekucji przed rozpatrzeniem wniosku o rozłożenie długu na raty i umorzenie odsetek, częściowej spłaty zobowiązania oraz braku doręczenia upomnienia. Organ egzekucyjny (Prezes Zarządu PFRON) nie uwzględnił tych zarzutów. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, która została oddalona.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Płusa (spr.), Asesor WSA Dariusz Turek, Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2006 r. sprawy ze skargi B. D. na postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] lutego 2006 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej – "Prezes Zarządu PFRON"), działając w charakterze wierzyciela, po rozpatrzeniu zażalenia B. D. – Skarżącego w rozpatrywanej sprawie, na postanowienie Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] stycznia 2006 r., nie uwzględnił zarzutów wniesionych przez Skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym. Jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia 28 listopada 2005 r. Skarżący złożył zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec niego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 19 sierpnia 2005 r. wystawiony przez Prezesa Zarządu PFRON. Jako podstawę prawną tych zarzutów wskazał art. 33 pkt 1, 2 i 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz.1954), powoływanej dalej jako "u.p.e.a." Uzasadniając zgłoszone zarzuty Skarżący wskazał, iż pismem z dnia 23 listopada 2004 r. wystąpił do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej – "PFRON") z wnioskiem o rozłożenie na raty płatności z tytułu zaległych wpłat na PFRON oraz o umorzenie odsetek za zwłokę. Pismem z dnia 13 grudnia 2004 r. został wezwany przez PFRON do uzupełnienia tego wniosku. W piśmie tym PFRON oświadczył również, iż wniosek zostanie rozpatrzony po ostatecznym ustaleniu wysokości zadłużenia Skarżącego z tytułu wpłat na PFRON i wydaniu w tym zakresie decyzji. Pismem z dnia 4 stycznia 2005 r. Skarżący uzupełnił wniosek. Decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Prezes Zarządu PFRON określił Skarżącemu wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON. W związku z tym Skarżący oczekiwał zajęcia stanowiska przez PFRON w przedmiocie jego wniosku o rozłożenie zobowiązania na raty i umorzenia odsetek za zwłokę. Ponadto w dniu 26 października 2005 r. przelał na konto PFRON kwotę 21.208,87 zł tytułem spłaty części zadłużenia. Jednakże zawiadomieniem z dnia 21 listopada 2005 r. doręczonym mu w dniu 24 listopada 2005 r. został poinformowany przez Urząd Skarbowy w S. o wszczęciu wobec niego egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego, wystawionego w dniu [...] sierpnia 2005 r. przez Prezesa Zarządu PFRON. Tytuł ten opiewał na całą kwotę zadłużenia bez uwzględnienia dokonanej przez Skarżącego w dniu 26 października 2005 r. wpłaty, pomimo że wpłynął on do Urzędu Skarbowego w dniu 17 listopada 2005 r. Zdaniem Skarżącego, tytuł wykonawczy został wydany z naruszeniem art. 33 pkt 1, 2 i 7 u.p.e.a., ponieważ przed rozpatrzeniem przez PFRON wniosku o rozłożenie spłaty zobowiązania na raty, zobowiązanie to nie było wymagalne. Ponadto zostało ono częściowo zrealizowane, a wystawienie tytułu wykonawczego nie zostało poprzedzone doręczeniem zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Powyższe pismo Skarżącego z dnia 28 listopada 2005 r., zawierające zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej zostało przekazane przez organ egzekucyjny - Naczelnika Urzędu Skarbowego w S., wierzycielowi egzekwowanej należności - Prezesowi Zarządu PFRON, w celu zajęcia przez niego stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2006 r. Prezes Zarządu PFRON, powołując się na art. 34 § 1 i § 2 w związku z art. 17 § 1 u.p.e.a., oddalił zarzuty Skarżącego. W uzasadnieniu postanowienia wierzyciel wskazał, iż Skarżący prowadząc działalność gospodarczą w ramach Prywatnego Przedsiębiorstwa Budowlanego i zatrudniając pracowników miał ustawowy obowiązek dokonywania comiesięcznych wpłat na PFRON, co wynika z art. 21 ust. 1 oraz art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "u.r.z.s.z.o.n." Z obowiązku tego Skarżący nie wywiązał się. W związku z tym Prezes Zarządu PFRON decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. określił Skarżącemu wysokość zaległości za okres od lutego 2000 r. do września 2004 r. z tytułu wpłat na PFRON. Od decyzji tej Skarżący nie wniósł odwołania i nie uregulował wskazanych w niej zaległości. W tej sytuacji PFRON wystawił w dniu 19 sierpnia 2005 r. tytuł wykonawczy, w celu zabezpieczenia swoich należności przed przedawnieniem oraz w celu wyegzekwowania należnych mu kwot. Prezes Zarządu PFRON wyjaśnił także, iż stosownie do dyspozycji § 13 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 z późn. zm.), powoływanego dalej jako "rozporządzenie wykonawcze do u.p.e.a.", wystawienie tytułu wykonawczego nie musiało być poprzedzone doręczeniem zobowiązanemu upomnienia. Prezes Zarządu PFRON wskazał ponadto, że złożenie wniosku o rozłożenie płatności zaległych zobowiązań na raty i umorzenie odsetek z tego tytułu, nie powoduje wstrzymania wykonania decyzji. Odnosząc się natomiast do zarzutu nieuwzględnienia przez PFRON spłaty części zobowiązania przez Skarżącego, Prezes Zarządu PFRON wyjaśnił, że spłata ta dokonana została w dniu 26 października 2005 r., natomiast tytuł wykonawczy był wystawiony znacznie wcześniej, bo w dniu 19 sierpnia 2005 r. Na zakończenie uzasadnienia postanowienia Prezes Zarządu PFRON dodał, iż obecnie postępowanie egzekucyjne jest zawieszone do dnia 31 grudnia 2007 r. w związku z decyzją Prezesa Zarządu PFRON z dnia 30 listopada 2005 r. o rozłożeniu płatności zaległych zobowiązań na raty. W zażaleniu z dnia 20 stycznia 2006 r. na powyższe postanowienie Prezesa Zarządu PFRON Skarżący podtrzymał zgłoszone uprzednio zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego wskazując na : - wykonanie części zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON, - brak wymagalności obowiązku z innego powodu niż odroczenie oraz - brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. W związku z powyższym Skarżący wniósł o uznanie zgłoszonych zarzutów za uzasadnione oraz o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, iż nie podziela stanowiska PFRON zarówno co do ustalonego stanu faktycznego, jak również odnośnie interpretacji przepisów. Zwrócił uwagę, iż w zaskarżonym postanowieniu PFRON całkowitym milczeniem pominął złożony przez niego, pismem z dnia 23 listopada 2004 r., wniosek o rozłożenie płatności zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON na raty oraz umorzenie odsetek. Pomimo niezwłocznego uzupełnienia przez niego tego wniosku, na wezwanie PFRON, i pomimo oświadczenia zawartego w tym wezwaniu, iż wniosek zostanie rozpatrzony po wydaniu decyzji określającej wysokość zobowiązania, został on rozpatrzony po długim okresie oczekiwania, z obrazą wszelkich przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "k.p.a.", dotyczących załatwiania spraw – art. 35, dopiero decyzją z dnia 30 listopada 2005 r. Wcześniej, bo [...] lipca 2005 r. Prezes Zarządu PFRON wydał decyzję określającą wysokość zobowiązania Skarżącego z tytułu wpłat na PFRON. Po wydaniu tej decyzji powstała wreszcie możliwość rozstrzygnięcia wniosku Skarżącego w sprawie rat. W tej sytuacji Skarżący z pewnością nie mógł oczekiwać, iż przed rozstrzygnięciem wniosku o rozłożenie płatności zobowiązania na raty, PFRON bez żadnego wezwania, czy upomnienia i nie chodzi tu o upomnienie, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a., wdroży postępowanie egzekucyjne. W ocenie Skarżącego, postępowanie PFRON jest niekonsekwentne i nie budzi zaufania, co stanowi naruszenie art. 8 k.p.a., ponieważ z jednej strony PFRON miał rozważyć wniosek Skarżącego o rozłożenie płatności zobowiązania na raty, a drugiej strony narażając Skarżącego na koszty postępowania egzekucyjnego, doprowadza do wszczęcia tego postępowania. Z tego przynajmniej względu, PFRON powinien był uprzedzić Skarżącego, iż przed rozważeniem jego wniosku o rozłożenie płatności zobowiązania na raty i bez względu na wynik tego rozważania, Skarżący powinien zapłacić należności z tytułu wpłat na PFRON, pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Gdyby Skarżący został o tym uprzedzony, zaciągnąłby kredyt , aby zobowiązanie uregulować i nie dopuścić do powstania kosztów egzekucyjnych. Ponieważ jednak PFRON tego nie uczynił, zdaniem Skarżącego, w tych konkretnych okolicznościach zobowiązanie nie było wymagalne i egzekucja była przedwczesna. Czyni to uzasadnionym zarzut naruszenia art. 33 pkt 2 u.p.e.a. – brak wymagalności obowiązku z innego powodu niż odroczenie. Nieuwzględnienie przez PFRON spłaty części zobowiązania przez Skarżącego, tylko dlatego, iż uczynił to po wystawieniu tytułu wykonawczego, czyni natomiast uzasadnionym zarzut naruszenia art. 31 pkt 1 u.p.e.a., ponieważ Skarżący wykonał część obowiązku, o czym stanowi ten przepis. W ocenie Skarżącego, nie jest także trafna interpretacja dokonana przez PFRON przepisu § 13 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego do u.p.e.a., który to przepis jakoby w zaistniałej sprawie zezwalał PFRON na wszczęcie postępowania egzekucyjnego, nie poprzedzonego upomnieniem. Przepis ten stanowi, iż postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy zobowiązany ma ustawowy obowiązek obliczenia lub uiszczenia należności pieniężnej bez wezwania, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 3a u.p.e.a. Zdaniem Skarżącego, taki właśnie wyjątek miał miejsce, ponieważ art. 3a u.p.e.a. stanowi o stosowaniu egzekucji administracyjnej w przypadku zobowiązań wynikających z deklaracji lub zeznania złożonego przez podatnika lub płatnika. W odniesieniu do Skarżącego, obowiązek wpłat również wynikał z deklaracji, o której mowa art. 49 ust. 2 u.r.z.s.z.o.n., co oznacza, iż biorąc pod uwagę, wynikający z art. 49 ust. 1 tej ostatniej ustawy nakaz odpowiedniego stosowania do wpłat na PFRON przepisów Ordynacji podatkowej, postępowanie egzekucyjne dotyczące tych wpłat, powinno zostać poprzedzone upomnieniem, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Czyni to uzasadnionym zarzut naruszenia art. 33 pkt 7 u.p.e.a. Skarżący dodał ponadto, iż twierdzenie PFRON, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed rozpatrzeniem wniosku Skarżącego o rozłożenie płatności należności na raty, w celu zabezpieczenia zobowiązania przed przedawnieniem, jest nieprawdziwe, ponieważ rozpatrzenie wniosku Skarżącego, po wydaniu decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. określającej wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON i wyrażenie zgody na raty, spowodowałoby, iż na podstawie art. 70 § 2 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia uległby zawieszeniu i zobowiązanie nie przedawniłoby się. W uzasadnieniu zaskarżonego w rozpatrywanej sprawie postanowienia Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] lutego 2006 r. wierzyciel podtrzymał stanowisko i wspierającą je argumentację, zawarte w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2006 r. Prezes Zarządu PFRON podkreślił, że postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącego zostało wszczęte w dniu 19 sierpnia 2005 r. poprzez wystawienie tytułu wykonawczego na podstawie prawomocnej decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. Na dzień wystawienia tytułu wykonawczego całe zobowiązanie określone powyższą decyzją było wymagalne. Ponadto, postępowanie w sprawie rozłożenia na raty płatności zaległych zobowiązań i umorzenia odsetek ma charakter uznaniowy, a Ordynacja podatkowa nie zawiera przepisów zakazujących w takiej sytuacji wszczynania postępowania egzekucyjnego. W skardze na powyższe postanowienie Prezesa Zarządu PFRON Skarżący powtórzył zarzuty zawarte w swoim zażaleniu z dnia 20 stycznia 2006 r. domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] stycznia 2006 r., uznania zarzutów za uzasadnione i umorzenia postępowania egzekucyjnego. W odpowiedzi na skargę Prezes Zarządu PFRON, wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Rozpatrywana sprawa dotyczy zarzutów wniesionych przez Skarżącego w toku postępowania egzekucyjnego, a zaskarżonym aktem jest postanowienie Prezesa Zarządu PFRON zawierające stanowisko wierzyciela w zakresie tych zarzutów. Zarzuty są środkiem zaskarżenia, który służy w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Stanowią one dla zobowiązanego podstawowy środek ochronny przed niezgodnym z prawem skierowaniem i prowadzeniem do jego majątku egzekucji administracyjnej. Podstawy zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej zostały enumeratywnie wyliczone w art. 33 u.p.e.a. Skarżący domagając się umorzenia wszczętego wobec niego postępowania egzekucyjnego jako podstawę prawną tego żądania wskazuje na art. 33 pkt 1, 2 i 7 u.p.e.a. Dokonując oceny zasadności zawartego w zaskarżonym postanowieniu Prezesa Zarządu PFRON stanowiska wierzyciela wobec zgłoszonych przez Skarżącego zarzutów należy wskazać, iż egzekwowane od Skarżącego należności to zaległe wpłaty na PFRON. Obowiązek dokonywania tych wpłat wynika z art. 21 ust. 1 u.r.z.s.z.o.n, natomiast w myśl art. 49 ust. 1 tej ustawy, do wpłat tych stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej, z tym że uprawnienia organów podatkowych określone w tej ustawie przysługują Prezesowi Zarządu PFRON. Z kolei art. 49 ust. 2 u.r.z.s.z.o.n stanowi, iż pracodawcy dokonują tych wpłat w terminie do dnia 20 następnego miesiąca po miesiącu, w którym zaistniały okoliczności powodujące powstanie obowiązku wpłat, składając równocześnie Zarządowi PFRON deklaracje miesięczne i roczne (...). Skarżący nie kwestionuje, iż był zobowiązany do dokonywania tych wpłat i z obowiązku tego się nie wywiązał. Zaległości z tego tytułu dotyczą poszczególnych miesięcy okresu obejmującego lata 2000-2004. W świetle powyższych przepisów należy uznać, iż należności z tego tytułu były wymagalne, a Prezes Zarządu PFRON był uprawniony do wydania na podstawie tych przepisów w związku z art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 Ordynacji podatkowej decyzji określającej Skarżącemu wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON. Decyzja taka została wydana w dniu [...] lipca 2005 r. W tej sytuacji Prezes Zarządu PFRON był, co do zasady, uprawniony do wystawienia tytułu wykonawczego i skierowania go do organu egzekucyjnego w celu realizacji w trybie egzekucji administracyjnej i z możliwości tej skorzystał. Jak wynika z treści skargi, podstawą zastrzeżeń Skarżącego, co do takiego sposobu postępowania wierzyciela była okoliczność, iż Prezes Zarządu PFRON doprowadził do wszczęcia postępowania egzekucyjnego przed rozpoznaniem złożonego dużo wcześniej, bo w piśmie z dnia 23 listopada 2004 r. wniosku Skarżącego o rozłożenie zapłaty należności z tytułu wpłat na PFRON na raty oraz umorzenia odsetek za zwłokę. Wniosek ten został ostatecznie rozpatrzony przez Prezesa Zarządu PFRON, który decyzją z dnia [...] listopada 2005 r., m.in. rozłożył na raty płatność należności z tytułu wpłat na PFRON wraz z odsetkami za zwłokę. Nastąpiło to jednak już po wystawieniu tytułu wykonawczego i wszczęciu na tej podstawie postępowania egzekucyjnego. Nie ulega wątpliwości, iż Prezes Zarządu PFRON miał prawną i faktyczną możliwość wydania takiej decyzji przed uruchomieniem postępowania egzekucyjnego. Jak słusznie wskazuje Skarżący, wydanie takiej decyzji powodowałoby skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania Skarżącego z tytułu wpłat na PFRON. Należy jednakże podkreślić, iż samo istnienie takiej możliwości nie jest równoznaczne z tym, iż Prezes Zarządu PFRON był do tego prawnie zobowiązany. Wystawiając tytuł wykonawczy, stanowiący podstawę do zastosowania przez organ egzekucyjny środka egzekucyjnego w postaci egzekucji z rachunku bankowego, Prezes PFRON doprowadził do osiągnięcia "mocniejszego" i w tym sensie korzystnego z punktu widzenia wierzyciela, skutku w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON, które to wpłaty odnosiły się do okresu poczynając od 2000 r. W każdym razie w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, po doręczeniu Skarżącemu decyzji z dnia [...] lipca 2005 r., określającej wysokość jego zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON, Prezes Zarządu PFRON był upoważniony do wystawienia tytułu wykonawczego opartego na tej decyzji i skierowania go do realizacji na drodze postępowania egzekucyjnego, a Skarżący będący w zwłoce z płatnościami na rzecz PFRON z możliwością taką powinien się liczyć. Tak więc prawidłowe jest stanowisko, jakie Prezes Zarządu PFRON wyraził w zaskarżonym postanowieniu, iż podlegający przymusowemu wykonaniu obowiązek wpłat na PFRON był wymagalny w momencie wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Jak słusznie wskazuje Prezes PFRON, samo złożenie wniosku przez Skarżącego o rozłożenie na raty płatności należności z tytułu wpłat na PFRON oraz umorzenia odsetek za zwłokę, nawet jeżeli wniosek ten został rozpatrzony z uchybieniem terminu przewidzianego w Ordynacji podatkowej na załatwienie sprawy, nie powodowało skutku w postaci braku wymagalności należności będącej przedmiotem takiego wniosku. Natomiast wydanie decyzji o rozłożeniu płatności należnych wpłat na PFRON na raty już w trakcie trwania postępowania egzekucyjnego, co miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, nie mogło spowodować skutku w postaci umorzenia postępowania egzekucyjnego, lecz jedynie zawieszenie tego postępowania na podstawie art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a., co faktycznie nastąpiło postanowieniem z dnia 28 grudnia 2005 r. organu egzekucyjnego – Naczelnika Urzędu Skarbowego w S., który poinformowany został przez wierzyciela o rozłożeniu na raty płatności egzekwowanych należności decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Tym samym za nieuzasadniony należy uznać zarzut Skarżącego dotyczący naruszenia przez Prezesa Zarządu PFRON art. 33 pkt 2 u.p.e.a. Podobnie jak niezasadny jest zarzut Skarżącego odnoszący się do nieuwzględnienia przez wierzyciela spłaty przez dłużnika części zadłużenia w dniu 26 października 2005 r. Wszczęcie egzekucji administracyjnej nastąpiło na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego w dniu 19 sierpnia 2005 r. W tytule tym wskazano całą kwotę podlegających egzekucji zaległości z tytułu wpłat na PFRON, wynikającą z decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. w sprawie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON. Dokonanie przez Skarżącego częściowej spłaty zadłużenia w dniu 26 października 2005 r. obligowało wprawdzie wierzyciela, stosownie do § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego do u.p.e.a, do niezwłocznego zawiadomienia o tym fakcie organu egzekucyjnego i miało wpływ na ostateczną wysokość egzekwowanej należności, niemniej nie stanowiło przeszkody do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Należy dodać, iż dokonana przez Skarżącego wpłata została uwzględniona w decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] listopada o rozłożeniu płatności należności z tytułu wpłat na PFRON na raty. Sąd podziela stanowisko Prezesa Zarządu PFRON, iż brak było podstaw do uwzględnienia zarzutu Skarżącego opartego na art. 33 pkt 7 u.p.e.a., dotyczącego braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 tej ustawy. Stosownie do § 13 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego do u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy zobowiązany ma ustawowy obowiązek obliczenia lub uiszczenia należności pieniężnej bez wezwania, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 3a u.p.e.a. Egzekwowana w rozpatrywanej sprawie należność dotyczy wpłat pracodawców na PFRON. Ustawowy obowiązek dokonywania tych wpłat bez wezwania wynika w sposób jednoznaczny z cytowanego już wcześniej art. 49 ust. 2 u.r.z.s.z.o.n. i dotyczył on również Skarżącego. Wskazywany jako wyjątek od wynikającej z § 13 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego do u.p.e.a., zasady braku obowiązku uprzedniego doręczenia upomnienia, przypadek określony w art. 3a u.p.e.a. odnosi się sytuacji, gdy w zakresie i na warunkach wskazanych w tym przepisie stosuje się egzekucję administracyjną na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego jedynie w oparciu o składaną przez zobowiązanego deklarację zeznanie lub zgłoszenie zawierające pouczenie, że stanowią one podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie, gdzie wystawienie tytułu wykonawczego nastąpiło na podstawie decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] lipca 2005 r. określającej wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON. W rubryce nr 29 tytułu wykonawczego z dnia 19 sierpnia 2005 r., jako podstawa prawna egzekwowanej należności wskazana została powyższa decyzja, a zawarta w rubryce nr 32 tytułu wykonawczego kwota należności głównej odpowiada wysokości zaległości wymienionej w tej decyzji. Fakt, iż na Skarżącym ciążył również, wynikający z art. 49 ust. 2 u.r.z.s.z.o.n. obowiązek składania miesięcznych i rocznych deklaracji nie ma tu żadnego znaczenia, ponieważ jak wskazano wyżej, postępowanie egzekucyjne prowadzone było na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego w oparciu o decyzję a nie deklaracje składane przez Skarżącego. Na zakończenie należy jeszcze zauważyć, iż uwzględniając przepisy art. 138 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 18 u.p.e.a., sentencja zaskarżonego postanowienia Prezesa Zarządu PFRON, wydanego w drugiej instancji w wyniku rozpatrzenia zażalenia Skarżącego, powinna odpowiadać treści jednego z rozstrzygnięć enumeratywnie wskazanych w art. 138 k.p.a. Sentencja zaskarżonego postanowienia wymogu tego nie spełnia. Jednakże, w ocenie Sądu, uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ nie ulega wątpliwości, iż intencją Prezesa Zarządu PFRON było utrzymanie w mocy swojego postanowienia wydanego w pierwszej instancji. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło