IV SA/Wa 542/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie asesor WSA Aneta Opyrchał, asesor WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2006 r. sprawy ze skargi S. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie kary za usunięcie drzew bez zezwolenia. - skargę oddala - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] listopada 2005 r. znak [...] o wymierzeniu S. H. kary pieniężnej w wysokości 94.983,87 zł (dziewięćdziesiąt cztery tysiące dziewięćset osiemdziesiąt trzy i 87/100) za usunięcie bez wymaganego zezwolenia drzew z gatunku żywotnik zachodni odmiana kolumnowa w ilości 9 sztuk, rosnących na terenie działki nr ewid. [...] obręb [...], położonej w R. przy ul [...], stanowiącej współwłasność S. H., Z. H. i R.H. Prezydent Miasta R. wszczął postępowanie o wymierzenie kary za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia w wyniku telefonicznego zgłoszenia dyżurnego Komendy Miejskiej Policji w R. o stwierdzonym przez patrol policji wycięciu 9 sztuk drzew na działce zamieszkiwanej przez S. H. Do protokołu z oględzin przedmiotowej działki S. H. podała, iż nie występowała o zezwolenie na wycięcie drzew, ponieważ nie wiedziała, iż takie zezwolenie jest potrzebne. Wycięte drzewa utrudniały natomiast poruszanie się położonym obok chodnikiem i stwarzały zagrożenie dla budynku. W kolejnych pismach z dnia 17 maja 2005 r. i z dnia 6 lipca 2005 r. S. H. wskazała m.in. na utrudnienia stwarzane przez usychające – jak podała – krzewy tui, w wyniku czego postanowiła całkowicie je usunąć. W ich miejsce dokonała nowych nasadzeń. Wycięcia dokonała jednak wynajęta do prac porządkowych przez S. H. osoba, której polecono usunąć piłą elektryczną połamane usychające gałęzie tui. Osoba ta wycięła jednak wszystkie krzewy tui - być może z powodu niezrozumienia polecenia. W uzasadnieniu decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] listopada2005 r. stwierdzono, że usunięcie drzew dokonane zostało na polecenie S. H., bez wiedzy i zgody pozostałych współwłaścicieli nieruchomości, niezamieszkujących na tej nieruchomości, oraz bez wymaganego zezwolenia. Wysokość kary pieniężnej za wycięcie 9 sztuk drzew ustalono na podstawie obmiarów najmniejszych promieni pni drzew, jakie pozostały na nieruchomości po ich wycięciu. W wyniku złożonego odwołania przez S. H., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uzasadniając brak podstaw do jej zmiany. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] stycznia 2006 r., S. H. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji. W motywach uzasadnienia skargi podano m.in, iż skarżąca, mając 82 lata, żyła dotychczas podczas obowiązywania ośmiu systemów prawnych w czterech systemach politycznych w Polsce, dlatego ma prawo do łagodniejszego traktowania. Władze Miasta R. mają inne instrumenty szerzenia wiedzy o obowiązującym prawie dot. ochrony przyrody, niż przykładowe karanie. Wskazano, iż skarżąca zleciła wycięcie uszkodzonych, w znacznym stopniu przez zimę, drzew mając na uwadze dobro lokatorów i kierując się zmysłem estetycznym. W miejsce wyciętych drzew zasadzono nowe, tego samego gatunku, których szybki przyrost i duża odporność na uszkodzenia i temperatury, wskazuje na realny i szybki powrót do stanu sprzed wycięcia. Zarzucono organowi pierwszej instancji nie zachowanie norm zawartych w art. 7 i art. 8 kpa, karząc wysoką karą przykładną obywatelkę i mieszkankę R., podczas gdy skarżąca posiada skromną emeryturę w wysokości 1062,43 zł miesięcznie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o jej oddalenie, przytaczając motywy odmownego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880, ze zm.), wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. Kara pieniężna za usunięcie drzew lub krzewów, według całokształtu treści powołanego art. 88, wymierzana jest posiadaczowi nieruchomości obligatoryjnie, o ile stwierdzone zostanie usunięcie drzew lub krzewów bez zezwolenia, określonego w art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Wymierzenie omawianej kary nie jest przy tym uzależnione od uprzedniego informowania społeczności lokalnej przez organ orzekający o istnieniu stosownych w tym względzie regulacji prawnych. W rozpatrywanej sprawie, stan faktyczny ustalony został przez organ pierwszej instancji z zachowaniem czynnego udziału strony w postępowaniu, i jego ustalenia nie są sporne. Na nieruchomości znajdującej się w posiadaniu skarżącej, usunięto dziewięć sztuk drzew z gatunku żywotnik zachodni odmiana kolumnowa, bez wymaganego zezwolenia. Potwierdziła to także skarżąca. Nie ma przy tym prawnego znaczenia okoliczność posłużenia się przez skarżącą inną osobą, która miała usunąć jedynie połamane uschnięte gałęzie – jak podano w piśmie z dnia 6 lipca 2005 r., skoro osoba ta działała na zlecenie skarżącej. W skardze podkreślono jednak, iż skarżąca zleciła wyciąć drzewa. Zezwolenie na usunięcie drzew, zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, jest wymagane niezależnie od stanu żywotności drzew i ich oddziaływania na otoczenie, z wyjątkami określonym w art. 83 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody. Organy orzekające nie stwierdziły, aby miał zastosowanie w rozpatrywanej sprawie którykolwiek z przypadków określonych w art. 83 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody. Przy ustalaniu stawki kary za usunięcie drzew, organy prawidłowo zastosowały przepis art. 89 ust. 1 i 3 ustawy o ochronie przyrody oraz przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 września 2004 r. w sprawie trybu nakładania administracyjnych kar pieniężnych za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za zniszczenie terenów zieleni, zadrzewień albo drzew lub krzewów (Dz.U. Nr 219, poz. 2229) i rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz.U. Nr 228, poz. 2306, ze zm.), z uwzględnieniem obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 28 października 2004 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2005 (M.P. Nr 44, poz. 779). Obligatoryjny charakter wymierzania kary za usunięcie drzew, jaki wynika z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, nie może być przy tym wyłączony okolicznościami wskazanymi w skardze, tj. wiekiem skarżącej i stanem jej wiedzy w zakresie obowiązującego prawa, a także wysokością jej dochodów, faktem dokonania nowych nasadzeń drzew na nieruchomości bądź aktywną działalnością społeczną i charytatywną skarżącej. Wskazane okoliczności mogą być rozważane przy egzekucji ustalonej należności lub rozkładaniu jej na raty. W tym względzie, nie można podzielić zarzutu skargi o naruszeniu przez organy orzekające art. 7 i art. 8 kpa, skoro wyrażone w nich zasady nie mogą skutkować wyłączeniem ustawowego obowiązku organu wymierzenia kary za usunięcie drzew bez zezwolenia. W rozpatrywanej sprawie, wbrew twierdzeniom skargi, nie ma zastosowania art. 84 ust. 5 ustawy o ochronie przyrody, ponieważ przepis ten stosuje się wyłącznie do opłaty ustalanej w zezwoleniu na usunięcie drzew. W rozpatrywanej sprawie nie wydano jednak takiego zezwolenia, skoro skarżąca nie występowała o nie. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.