I SA/Wa 1825/04
WyrokWSA w Warszawie2005-11-14
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Anna Łukaszewska-Macioch, Gabriela Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ukończenie studiów magisterskich na kierunku pielęgniarstwo w uczelni medycznej, która uzyskała akredytację Krajowej Rady Akredytacyjnej Szkolnictwa Medycznego po dniu 1 stycznia 2002 r., ale przed tą datą posiadała uprawnienia do kształcenia w tym zakresie, uprawnia do stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki?Ratio decidendi
Zaskarżona uchwała narusza prawo poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących prawa wykonywania zawodu pielęgniarki. Ukończenie studiów magisterskich na kierunku pielęgniarstwo w uczelni medycznej, która uzyskała akredytację po 1 stycznia 2002 r., ale przed tą datą kształciła zgodnie ze standardami, uprawnia do stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki. Ponadto, brak uchwały upoważniającej Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych do działania w imieniu Rady stanowił podstawę do uchylenia zaskarżonej uchwały.Stan faktyczny
Skarżąca, posiadająca prawo wykonywania zawodu położnej, ukończyła studia magisterskie na Wydziale Pielęgniarstwa Akademii Medycznej w P. w 1997 r. Okręgowa Rada Pielęgniarek i Położnych w Z. odmówiła jej prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, argumentując, że studia zostały ukończone przed uzyskaniem przez uczelnię akredytacji po 1 stycznia 2002 r. Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych utrzymała tę uchwałę w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie, kwestionując błędną wykładnię przepisów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną uchwałę oraz poprzedzającą ją uchwałę Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Z., stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch WSA Gabriela Nowak Protokolant Piotr Kabała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2005 r. sprawy ze skargi K. K. na uchwałę Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych w [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki 1. uchyla zaskarżoną uchwałę oraz poprzedzającą ją uchwałę Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Z. z dnia [...]czerwca 2004r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu
I SA/Wa 1825/04
UZASADNIENIE
Uchwałą nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położonych utrzymało w mocy uchwałę nr [...] Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położonych w Z. z dnia [...] czerwca 2004 r. w sprawie odmowy stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki K. K., która mając prawo wykonywania zawodu położnej ukończyła w 1997 r. studia magisterskie na Wydziale Pielęgniarstwa i Nauk o Zdrowiu Akademii Medycznej w P.
W uzasadnieniu organ podniósł, że zgodnie z art. 8c ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. - o zawodzie pielęgniarki i położonej (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 57, poz. 602 ze zm.) uznanie dyplomu szkoły wyższej jako kształcącej w zawodzie pielęgniarki uzależnione jest od uzyskania przez tę szkołę wyższą akredytacji Krajowej Rady Akredytacji Szkolnictwa Medycznego. Zdaniem organu, podstawę wydania prawa wykonywania zawodu stanowi ukończenie studiów pielęgniarskich w szkołach posiadających akredytację po dniu 1 stycznia 2002 r. (taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie).
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych z dnia [...] sierpnia 2004 r. złożyła K. K. wnosząc o jej uchylenie.
W uzasadnieniu podniosła, że nie zgadza się z treścią zaskarżonej uchwały. Skarżąca ukończyła Medyczne Studium Zawodowe w Z. na Wydziale Położnych w 1982 r. uzyskując prawo wykonywania zawodu położnej. Po siedmiu latach pracy jako położna przeniosła się w 1989 r. do Oddziału Pomocy Doraźnej tego samego szpitala. Od 1993 r. pracowała jako zastępca Przełożonej Pielęgniarek Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego SP ZOZ w Z., gdzie pracuje do dzisiaj pełniąc obowiązki przełożonej pielęgniarek. W 1997 r. ukończyła studia na Wydziale Pielęgniarstwa i Nauk o Zdrowiu Akademii Medycznej w P., uzyskując tytuł magistra pielęgniarstwa.
W lutym 2004 r. skarżąca złożyła wniosek o stwierdzenie prawa wykonywania zawodu pielęgniarki do Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Z., uważając, że spełnia wymagania do jej otrzymania.
Uchwałą z dnia [...] czerwca 2004 r. Okręgowa Rada Pielęgniarek i Położnych w Z. odmówiła jej prawa wykonywania zawodu pielęgniarki.
W odpowiedzi na skargę Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych wniosła o jej oddalenie jako nieuzasadnionej.
Podała w uzasadnieniu, że jej zdaniem, szkoły wyższe nie były do chwili zmiany ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej zaliczane do szkół pielęgniarskich, których dyplom upoważniał do uznania kwalifikacji zawodowych i wydania prawa wykonywania zawodu, ponieważ szkolenie pielęgniarek odbywało się w szkołach pomaturalnych. Dopiero nowelizacja z dnia 3 lutego 2001 r. (Dz. U. Nr 16, poz. 168) zmieniająca ustawę o zawodach pielęgniarki i położnej ustaliła, że szkołami pielęgniarek i położnych są poza szkołami pomaturalnymi, szkoły wyższe zawodowe i szkoły wyższe kształcące w formie studiów magisterskich i studiów wyższych zawodowych (licencjackich). Szkoły wyższe powinny uzyskać akredytację, potwierdzającą standardy kształcenia. Ponieważ Krajowa Rada Akredytacyjna rozpoczęła działalność na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 31 lipca 2001 r. (Dz. U. Nr 83, poz. 904) akredytacje mogły być przyznawane od roku akademickiego 2001/2002. Zatem, ze względu na fakt, że kształcenie na tych wydziałach prowadzone do 2001 r. nie było objęte akredytacją, ani nie było opiniowane przez Naczelną Radę Pielęgniarek i Położnych, Naczelna Rada nie mogła zmienić uchwały Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Z.
Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych uważa, że brak jest podstaw prawnych do przyznania prawa wykonywania zawodu pielęgniarki tym położnym, które podjęły studia na wydziałach pielęgniarstwa lub w szkołach wyższych licencjackich i po ich ukończeniu, aż do wprowadzenia pielęgniarstwa do systemu kształcenia wyższego w 2001 r. uzyskały dyplom magistra lub licencjata, gdyż ich zdaniem program kształcenia nie spełniał wymogów dla szkół pielęgniarskich. Podkreśliła, że Samorząd nigdy nie kwestionował prawa położnej posiadającej wyższe wykształcenie pielęgniarskie do brania udziału w konkursie na stanowisko przełożonej pielęgniarek, gdyż stanowisko to ma znaczenie organizacyjne, a nie dotyczy faktycznego wykonywania zawodu pielęgniarki, zatem zaskarżone uchwały są, zdaniem Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, zgodne z prawem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona uchwała narusza prawo poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących prawa wykonywania zawodu pielęgniarki.
Podkreślić należy, że sąd administracyjny stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów i administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) jest powołany do kontroli legalności orzeczenia wydanego w sprawie administracyjnej, co oznacza, że może takie orzeczenie uchylić bądź stwierdzić jego nieważność w przypadku naruszenia przy jego wydaniu przepisów prawa materialnego lub prawa procesowego, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd bada sprawę w oparciu o materiał dokumentacyjny znajdujący się w aktach sprawy.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej uchwały stanowi ustawa z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach pielęgniarki i położnej (tj. Dz. U. z 2001 r., Nr 57, poz. 602 ze zm.) oraz rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 czerwca 1992 r. w sprawie trybu postępowania dotyczącego stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki i zawodu położnej oraz sposobu prowadzenia rejestru pielęgniarek i rejestru położnych (Dz. U. Nr 52, poz. 248 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 11 ust. 2 pkt 2 powyższej ustawy prawo wykonywania zawodu pielęgniarki uzyskuje osoba, która posiada dyplom ukończenia polskiej szkoły pielęgniarskiej, bądź uzyskany w innym państwie dyplom uznany w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędny zgodnie z odrębnymi przepisami.
Natomiast art. 7 ust. 2 pkt 3a w związku z art. 8c powyższej ustawy precyzuje, że szkołą pielęgniarską jest między innymi szkoła wyższa prowadząca kształcenie w zawodzie pielęgniarki w formie studiów magisterskich jednolitych, posiadająca akredytację potwierdzającą spełnienie standardów kształcenia.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca posiadając prawo wykonywania zawodu położnej, ukończyła także studia wyższe na Wydziale Pielęgniarstwa i Nauk o Zdrowiu Akademii Medycznej w P. uzyskując w dniu [...] czerwca 1997 r. tytuł magistra pielęgniarstwa. Obowiązek uzyskania przez szkoły wyższe prowadzące kształcenie na wydziałach pielęgniarskich akredytacji od Krajowej Rady Akredytacyjnej Szkolnictwa Medycznego istnieje dopiero od 1 stycznia 2002 r. a Akademia Medyczna w P. uzyskała taką akredytację 20 czerwca 2002 r. Oznacza to, że przed dniem 1 stycznia 2002 r. nie istniał obowiązek jej uzyskania.
W świetle powyższego argumentacja zawarta w uzasadnieniu uchwały pierwszoinstancyjnej, że brak jest podstaw do stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki przez K. K., ponieważ ukończyła studia w 1997 r., tj. przed uzyskaniem przez Akademię Medyczną w P. akredytacji dla kierunku pielęgniarstwa jest, zdaniem składu orzekającego błędna i pozbawiona podstaw prawnych.
Natomiast zaskarżona uchwała utrzymała w mocy uchwałę Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Z. odmawiającą skarżącej prawa wykonywania zawodu, chociaż w jej uzasadnieniu stwierdzono, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, podstawę wydania prawa wykonywania zawodu stanowi ukończenie studiów pielęgniarskich w szkołach posiadających akredytację po dniu 1 stycznia 2002 r., czym naruszyła przepis art. 107 kpa.
Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko Ministra Zdrowia zawarte w pismach z dnia 8 marca 2004 r. (k. 8) i z dnia 18 października 2004 r. (k. 17) znajdujących się w aktach sprawy, że ukończenie przez skarżącą studiów na wydziale Pielęgniarstwa i Nauk o Zdrowiu Akademii Medycznej w P. uprawnia do otrzymania prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, ponieważ spełnione są przesłanki wynikające z art. 11 ust. 2 pkt 2 z ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach pielęgniarki i położnej (tj. Dz. U. z 2001 r., Nr 57, poz. 602 ze zm.)
Akademia Medyczna w P. uzyskała bowiem w wymaganym przez prawo terminie akredytację. Uznano zatem, że przed tą datą kształciła pielęgniarki zgodnie ze standardami. Zatem, nie można uznać za słuszne argumentów Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, że program kształcenia w Akademii Medycznej w P. przed obowiązkiem wprowadzenia akredytacji nie spełniał wymogów dla szkół pielęgniarskich, ponieważ nie był konsultowany z samorządem pielęgniarskim.
Zdaniem Sądu, skoro uczelnia miała uprawnienia do kształcenia lekarzy, tym bardziej spełniała warunki do kształcenia pielęgniarek.
Ponadto Sąd stwierdził, że w aktach sprawy brak jest istotnego dokumentu, a mianowicie uchwały nr [...] Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie upoważnienia Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych do działania w imieniu Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych.
Zgodnie z art. 32 ust. 3 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej Prezydium może działać w imieniu rady wyłącznie w sprawach określonych jej uchwałą. Wspomniany brak uniemożliwił Sądowi zbadanie właściwości organu, który wydał zaskarżoną decyzję i chociażby z tego powodu zaskarżoną uchwałę należało uchylić.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło