VI SA/Wa 969/06

WyrokWSA w Warszawie2006-07-07

Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Zbigniew Rudnicki, Małgorzata Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.) stanowi podstawę do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.) uzasadnia obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co stanowi podstawę do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Sąd podkreślił, że przepis ten ma charakter otwarty, a przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, mimo że dotyczy bezpieczeństwa w komunikacji, pośrednio godzi w życie i zdrowie człowieka, co uzasadnia obawę o bezpieczne posiadanie broni.
Stan faktyczny
Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję o cofnięciu M. K. pozwolenia na broń palną myśliwską. Podstawą było skazanie M. K. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego za przestępstwo prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.). M. K. zaskarżył decyzję, argumentując, że jego przestępstwo nie należy do kategorii wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, co stanowiło wadliwą interpretację przepisu przez organy.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2006 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę Komendant Główny Policji (dalej KGP) decyzją z dnia [...] marca 2006r. utrzymał w mocy wcześniejszą decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2006r., którą organ ten, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r. nr 52, poz. 525 ze zm.), cofnął M. K. pozwolenie na broń palną myśliwską, przyznane na mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] maja 2001r. W świetle powołanego wyżej przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 tej ustawy. Z kolei art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy przewiduje, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Stosownie natomiast do art. 20 ustawy, cofnięcie pozwolenia na broń, dopuszczenia do posiadania broni (...) następuje w drodze decyzji administracyjnej. U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. M. K. został w postępowaniu karnym oskarżony o to, że [...] stycznia 2005r. w P., na drodze [...] w m. D. Gm. S. kierował samochodem marki [...] nr rej. [...], będąc w stanie nietrzeźwości (0,61 promila alkoholu w wydychanym powietrzu), to jest o czyn z art. 178 a § 1 kodeksu karnego (dalej kk). Według tego przepisu, kto znajdując się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Wyrokiem z dnia [...] marca 2005r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w P. uznał M. K. za winnego popełnienia zarzucanego mu w/w czynu i za to wymierzył mu karę grzywny w wysokości pięćdziesięciu stawek dziennych. Orzekł też m.in. karę grzywny oraz zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres jednego roku. Powzięcie przez organy Policji informacji o wydaniu w/w wyroku stanowiło podstawę do wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia M. K. pozwolenia na broń palną myśliwską. Zdaniem organu orzekającego w pierwszej instancji, pozwolenie na posiadanie broni jest uprawnieniem wyjątkowym, zatem osoby, którym przysługuje takie uprawnienie, powinny przestrzegać prawa. W związku z w/w wyrokiem skazującym M. K., organ Policji zaliczył go do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Akcentując, że przepis ten nie jest zamkniętym katalogiem przestępstw, których popełnienie skutkuje cofnięciem pozwolenia na broń, Komendant Wojewódzki Policji w [...] wskazał, że jest obowiązany cofnąć pozwolenie także w przypadkach skazania bądź prowadzenia postępowań karnych w sprawie popełnienia innych czynów karalnych, jeżeli uzna, że zachodzi uzasadniona obawa użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ odwoławczy, KGP akceptując to stanowisko, wskazał, iż organ Policji jest związany wyrokami sądu powszechnego skazującymi posiadacza pozwolenia na broń za przestępstwa. Przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy ma bowiem charakter obligatoryjny, determinując sposób rozstrzygnięcia sprawy. Według organu odwoławczego, przestępstwo popełnione przez M. K., polegające na prowadzeniu pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym w stanie nietrzeźwości – chociaż zostało umieszczone w kodeksie karnym w rozdziale: "przestępstwa przeciw bezpieczeństwu w komunikacji" – w istocie rzeczy, pośrednio godzą w życie lub zdrowie człowieka. Prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości świadczy o dużej nieodpowiedzialności, bowiem strona popełniając ten czyn narażała na uszczerbek życie i zdrowie swoje i innych uczestników ruchu drogowego. Ze względu na powyższe, zachodzi obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Dobrowolne poddanie się karze , wykonanie orzeczonych obowiązków oraz upływ okresu zakazu prowadzenia pojazdów nie likwiduje tej obawy. W sytuacji, gdy prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym przepisami ustawy, winno przysługiwać wyłącznie osobie o nieposzlakowanej opinii, co przejawia się przede wszystkim w przestrzeganiu prawa. Nawet jeśli osoba posiadająca pozwolenie na broń nie popełniła przestępstwa wymienionego w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, to wobec niezamkniętego w tym przepisie katalogu przestępstw, sam fakt skazania prawomocnym wyrokiem za inne przestępstwa niż wymienione, rodzi uzasadnioną obawę, o której stanowi przepis. Osoba taka nie daje gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji – przede wszystkim bezpiecznego posiadania i używania broni. Zdaniem organu odwoławczego, ocena co do istnienia wzmiankowanej obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego - wynikającej z faktu naruszania przez stronę porządku prawnego, jest uzasadniona. KGP wskazał jednocześnie, iż pozbawienie strony prawa do posiadania broni nie ma charakteru dożywotniego. M. K. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie. Postawił organowi zarzut rażącego naruszenia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, przez uznanie, że skarżący należy do kategorii osób, którym nie wydaje się pozwolenia na broń. Skarżący podniósł wadliwą interpretację tego przepisu przez organy orzekające w sprawie – w pierwszej i drugiej instancji. Zdaniem skarżącego, obligatoryjne cofnięcie pozwolenia na broń następuje m. in. w przypadku opisanym w powyższym przepisie, tj. wtedy, gdy osoba, której wydano pozwolenie na broń, została skazana prawomocnym wyrokiem sądu za określone tam kategorie przestępstw, tj. przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie o popełnienie takich przestępstw. Skarżący nigdy nie znalazł się w sytuacji opisanej w tym przepisie. W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał zajęte w sprawie stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych zasad sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew twierdzeniom skarżącego sąd nie stwierdził naruszenia prawa. W opinii Sądu, poczynione przez organ zarówno I jak i II instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez ten organ ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń. Zdaniem Sądu organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Nie doszło również do naruszenia praw skarżącego jako strony toczącego się postępowania. Skarżący prawidłowo został zawiadomiony o wszczęciu postępowania oraz o możliwości czynnego w nim uczestniczenia. Jednocześnie z akt sprawy nie wynika , aby organ podejmował jakiekolwiek czynności bez udziału skarżącego. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6. Natomiast stosownie do treści art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Sformułowanie art. 18 ust. 1 "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne. Oznacza ono obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1-6. W przypadku skarżącego zaistniała przesłanka przewidziana w pkt 6 ust.1 art. 15 ustawy. A zatem w świetle cytowanych przepisów uzasadniona obawa użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, przez skarżącego posiadającego pozwolenie na broń wynikała z faktu uprzedniego skazania go prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo określone w art.178a § 1 kodeksu karnego. Fakt skazania skarżącego M. K. wyrokiem karnym w niniejszej sprawie jest bezsporny. Skarżący skazany został wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] marca 2005r. za przestępstwo określone w art.178a § 1 k.k. polegające na tym, iż skarżący w dnu [...] stycznia 2005r. kierował samochodem osobowym, będąc w stanie nietrzeźwości. Trafnie zatem organy Policji przyjęły, iż skarżący dopuszczając się popełnienia wskazanego przestępstwa, za które został skazany prawomocnym wyrokiem należy do katalogu osób o których mowa w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Albowiem skarżący wobec rodzaju naruszenia prawa, których się dopuścił nie daje gwarancji, iż nie użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Dopuścił się bowiem czynu, za który został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu, godzącego bezpośrednio w ochronę porządku publicznego. Podkreślić należy, iż przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jedynie przykładowo wymienia - jako okoliczność budzącą uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego – prawomocne skazanie orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oraz toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wskazuje na to użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności skazanym (...)". Zatem katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest otwarty (niewyczerpujący). Nie sposób więc podzielić rozumowania skarżącego, że skoro przestępstwo, za które został prawomocnie skazany nie należy do wymienionych tam wprost kategorii czynów zabronionych, to przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 nie znajduje do niego zastosowania. Zauważyć bowiem wypada, iż czyn objęty przepisem art. 178 a § 1 kk, usytuowany jest wprawdzie w rozdziale XXI kk, zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji", jednak przedmiotem ochrony tego przepisu jest życie i zdrowie człowieka. Tego rodzaju zachowanie (tj. prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości) często wywołuje tragiczne skutki w postaci wypadków powodujących śmierć i kalectwo ludzi. Niewątpliwie broń jest towarem szczególnie reglamentowanym; a dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji. Broń nie może bowiem stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie występuje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę, która ma nad nią ograniczoną kontrolę, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub odurzenia. Dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości (okoliczność stwierdzona prawomocnym wyrokiem Sądu) rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może on korzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób, a więc w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ponadto co podkreśla się w orzecznictwie "kwestia posiadania broni palnej, z uwagi na skutki - często nieodwracalne - jakie powoduje jej użycie, ma ogromne znaczenie dla stanu bezpieczeństwa i porządku publicznego. Nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje tej broni "w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego" niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary"(wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2003.01.14 sygn. akt III SA 1173/01 LEX nr 126764). Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło