II SA/Gd 813/04

WyrokWSA w Gdańsku2006-07-05

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Katarzyna Krzysztofowicz, Krzysztof Ziółkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że osoba wnosząca odwołanie nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, mimo potencjalnego wpływu planowanej inwestycji (lokalizacja śmietnika) na możliwość zabudowy sąsiedniej nieruchomości?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy błędnie umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że Z. L. nie posiadał przymiotu strony. Lokalizacja śmietnika w projekcie budowlanym, w odległości 5 metrów od działki Z. L., mogła ograniczać możliwość zabudowy tej działki zgodnie z przepisami prawa budowlanego i rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. W związku z tym Z. L. miał legitymację do wniesienia odwołania, a organ odwoławczy miał obowiązek je rozpoznać merytorycznie.
Stan faktyczny
Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że odwołujący (w tym Z. L.) nie byli stronami postępowania, ponieważ inwestycja nie oddziaływała na ich nieruchomości zgodnie z przepisami prawa budowlanego. Skarżący A. zarzucił, że organ błędnie ocenił status Z. L. jako strony, wskazując na lokalizację śmietnika w projekcie budowlanym, która mogła ograniczać zabudowę jego działki. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz, Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2006 sprawy ze skargi A. na decyzję Wojewody z dnia 25 maja 2004 r. nr [[...]] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie pozwolenia na budowę uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia 25 maja 2004 r. nr [[...]] Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie wszczętej na skutek odwołania P. T., Z. L. oraz B. od decyzji Prezydenta Miasta nr [[...]] z dnia 25 marca 2004 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej C. pozwolenia na budowę budynku pawilonu handlowego z parkingiem i infrastrukturą techniczną na działach nr: [[...]] (pierwotnie [[...]]), [[...]], [[...]] położonych w G. przy ulicy M. wraz z przebudową odcinka ulicy M. na skrzyżowaniu z ulicą K. oraz budowę pylonu reklamowego. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wskazano, że w dniu 31 października 2003 r. C. złożyła wniosek o wydanie pozwolenia na realizację w/w inwestycji. Pismem nr [[...]] z dnia 4 grudnia 2003 r. organ pierwszej instancji poinformował inwestora i właścicieli sąsiedniej nieruchomości o prowadzonym postępowaniu, w trakcie którego zastrzeżenia wobec planowanej inwestycji zgłosili: m.in. P. T., Z. L., a także B. Następnie, zaskarżoną decyzją nr [[...]] z dnia 25 marca 2004 r. Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i wydał inwestorowi pozwolenie na realizację zamierzonej budowy, ustosunkowując się jednocześnie do argumentów uprzednio formułowanych przez oponentów inwestycji. Rozpatrując sprawę w instancji odwoławczej organ podał, że stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane jest inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujący się w obszarze oddziaływania obiektu. Z treści decyzji wynika zaś, że obszar ten, określony definicją z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, (jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia związane z zagospodarowaniem tego terenu), w toku postępowania wyznaczony został dla działek o nr: [[...]], [[...]]. [[...]], [[...]], [[...]], [[...]] i [[...]], nie obejmując nieruchomości odwołujących. Wykonana przez inwestora analiza odległości projektowanego budynku do nieruchomości odwołujących wykazała, że spełniony został warunek wynikający z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.). Ponadto, jak wskazał organ odwoławczy, dochowane zostały odległości dotyczące lokalizacji zgrupowań miejsc postojowych od okien budynków mieszkalnych, wynikające z § 19 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia. Jednocześnie zaś, analiza usytuowania budynku projektowanego oraz budynków istniejących w stosunku co stron światła i ich wzajemnych odległości udowadnia, że zapewniono budynkom istniejącym czas nasłonecznienia wymagany w § 60 pkt 1 tegoż rozporządzenia. Podobnie – relacje odległości i wysokości odpowiadają przepisom tego aktu prawnego (§ 13 rozporządzenia). Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem organu nowoprojektowana inwestycja nie oddziaływuje, w sposób określony przepisami prawa budowlanego, na nieruchomości skarżących. W związku z powyższym – P. T., Z. L. oraz B. nie przysługuje legitymacja strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. W tej sytuacji, mimo skierowania zaskarżonej decyzji do osób nie posiadających przymiotu strony, brak jest przesłanek uprawniających do merytorycznego rozpatrywania odwołań. Skargę na powyższą decyzję, w trybie art. 50 § 1 i 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, złożył A., zarzucając jej wadę określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., polegającą na nierozpatrzeniu odwołania Z. L. od wskazanej decyzji i przyjęciu – wbrew dyspozycji art. 28 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 i art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane oraz art. 144 k.c. i § 23 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.) – że odwołujący Z. L. nie jest stroną tego postępowania, w efekcie czego bezpodstawnie umorzono postępowanie odwoławcze jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu skargi wskazano, że odwołujący jest współwłaścicielem działki nr [[...]] położonej w sąsiedztwie działek objętych zaprojektowana inwestycją. Projekt zagospodarowania terenu, stanowiący część projektu budowlanego zatwierdzonego wskazaną decyzją Prezydenta Miasta z dnia 25 marca 2004 r., sytuuje śmietnik o wymiarach 3,5 m x 2 m w odległości 5 m od działki odwołującego. Zgodnie z treścią § 23 cytowanego wyżej rozporządzenia ministra Infrastruktury dotyczącego usytuowania budynków, odległość śmietnika od okien i drzwi budynku przeznaczonego na stały pobyt ludzi powinna wynosić co najmniej 10 m. Oznacza to, że lokalizacja śmietnika ogranicza zabudowę działki odwołującego według normy określonej w § 12 ust. 3 tegoż rozporządzenia (a więc ewentualnego usytuowania ściany z oknami i drzwiami w odległości 4 m od granicy działki). Wśród zaś przepisów odrębnych wprowadzających ograniczenia w zagospodarowaniu terenu, o których mowa w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, wymienić należy normę art. 144 k.c., wskazującą na wynikającą ze społeczno-gospdoarczego przeznaczenie nieruchomości i stosunków miejscowych przeciętną miarę zakłócania korzystania z nieruchomości sąsiednich za miarę dopuszczalną przy wykonywaniu prawa własności. Zarówno obowiązujący do 31 grudnia 2003 r. plan miejscowy, jak i analiza zagospodarowania terenu nie dają podstaw do twierdzenia, że stosunki miejscowe są tego rodzaju, że pozwalają na ponadnormatywne ograniczenie wykonywania przez odwołującego prawa własności działki nr [[...]]. Organ administracji nie rozpatrzył sprawy w tym kontekście, gdyż oceniając oddziaływanie inwestycji ograniczył swe rozważania do zgodności projektu budowlanego z normami technicznymi w zakresie odległości obiektu i parkingu od granic działki oraz w zakresie wymagań dotyczących nasłonecznienia terenów otaczających teren inwestycji. Doszło w ten sposób do pozbawienia odwołującego prawa do pełnego uczestniczenia w postępowaniu odwoławczym, w którym powinno dojść do rozpatrzenia odwołania w całości. W odpowiedzi na powyższą skargę Wojewoda wniósł o jej odrzucenie i jednocześnie – na podstawie art. 56 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – o zawieszenie postępowania sądowego do czasu zakończenia postępowania administracyjnego o zmianę ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. W treści uzasadnienia organ podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi podał zaś, że podstawą zarzutów A. jest niezgodność przełożonej przez inwestora graficznej części projektu zagospodarowania terenu z wymogami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie § 23 ust. 1, tj. usytuowania śmietnika. Organ wyjaśnił, że zarówno w zaskarżonej decyzji jak i ją poprzedzającej decyzji organu pierwszej instancji nie określono w żaden sposób lokalizacji śmietnika na działce objętej inwestycją. Podkreślił też, że w załączniku graficznym, stanowiącym integralną część pozwolenia na budowę, śmietnik nie jest w ogóle zwymiarowany. Brak zaś określenia jego lokalizacji uniemożliwia jednoznaczną ocenę dotyczącą jego usytuowania w odniesieniu do innych, sąsiadujących z granicami przedmiotowej inwestycji, nieruchomości. Z uwagi zaś na wniosek inwestora o zmianę pozwolenia na budowę w zakresie załącznika graficznego w części dotyczącej usytuowania przedmiotowego śmietnika, zasadny jest wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego. Organ wskazał jednocześnie, że Z. L. nie składał wniosku w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i tym samym sprawa ta nie mogła być przedmiotem postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawując wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.). Skarga A. ma usprawiedliwione podstawy i zasługuje na uwzględnienie. Bezspornym w sprawie jest to, że Z. L. jest współwłaścicielem działki nr [[...]] położonej w sąsiedztwie działek objętych projektowaną inwestycją. Na graficznej części projektu zagospodarowania terenu będącego integralną częścią zatwierdzonego projektu budowlanego, a tym samym pozwolenia na budowę jest umiejscowiony śmietnik, przy czym nie jest oznaczona odległość dzieląca go od granicy z nieruchomością stanowiącą współwłasność Z. L. Wg skarżącego odległość ta wynosi 5m, zatem uniemożliwia Z. L. zabudowę jego działki budynkiem z otworami okiennymi lub drzwiowymi zgodnie z warunkami określonymi w § 12 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) w odległości 4 m od granicy działki, gdyż ze względu na wymóg § 23 ust. 1 tego rozporządzenia odległość między śmietnikiem i oknami lub drzwiami budynku musi wynosić 10 m. W takim wypadku Z. L. mógłby wybudować budynek co najmniej w odległości 5 m od granicy. To zaś uniemożliwiłoby mu wykonanie prawa własności i wybudowanie budynku w odległości zgodnej z powołanym wyżej § 12 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. Zatem bezwzględnie koniecznym jest dokładne ustalenie usytuowania śmietnika w zatwierdzonym projekcie budowlanym objętym przedmiotowym pozwoleniem na budowę. Wbrew twierdzeniu organu II instancji lokalizacja śmietnika została ustalona ( w graficznej części projektu zagospodarowania terenu stanowiącego integralną część zatwierdzonego projektu budowlanego) i objęta pozwoleniem na budowę. Nie ma tu znaczenia kwestia ewentualnego "zwymiarowania" śmietnika, gdyż istotna jest odległość jego usytuowania od granicy, a nie jego rozmiary. Reasumując należy stwierdzić, że w/w wątpliwości związane z kwestią zgodnego z prawem usytuowania śmietnika są wystarczające do przyjęcia, że Z. L. w przedmiotowym postępowaniu o pozwolenie na budowę miał przymiot strony i był legitymowany do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, a Wojewoda miał obowiązek to odwołanie rozpoznać. Nie ma wszak wątpliwości, że jeśli zachodziły uzasadnione wątpliwości co do zgodnego z prawem usytuowania śmietnika, które mogło ograniczyć prawo Z. L. wykonania prawa własności na własnej nieruchomości przez niemożność zgodnego z prawem jej zabudowania to miął on przymiot strony zgodnie z przepisem art. 28 ust.2 prawa budowlanego. Na marginesie należy ustosunkować się do twierdzenia Wojewody zawartego w odpowiedzi na skargę, że toczy się postępowanie o zmianę pozwolenia na budowę z wniosku inwestora z dnia 28 października 2004r. w zakresie usytuowania śmietnika. Otóż z akt administracyjnych dostarczonych Sądowi wynika, że w/w wniosek o zmianę pozwolenia na budowę (do którego dołączono część graficzną, na której już "zwymiarowany" śmietnik usytuowany jest w odległości 6, 20 m od granicy) został przez inwestora cofnięty pismem z dnia 22 listopada 2004r. ( k. 71 akt administracyjnych, t. 1). Zatem okoliczności te nie mogły mieć żadnego wpływu na rozstrzygnięcie Sądu. Podzielając zatem argumentację A. oraz mając na uwadze wyżej wskazane względy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c uchylił zaskarżoną decyzję. W tej sytuacji organ II instancji zobowiązany będzie do rozpatrzenia odwołania wniesionego przez Z. L. od decyzji prezydenta Miasta z dnia 25 marca 2004r., nr [[...]].

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło